IPPB5/423-206/12/15-5/S/AJ | Interpretacja indywidualna

Kwestia uznania Funduszu za instytucję wspólnego inwestowania, wypełnienia poszczególnych warunków zwolnienia podmiotowego oraz kwalifikacji prawnopodatkowej dochodów osiąganych w Polsce w wyniku działalności inwestycyjnej Funduszu jako podlegających zwolnieniu z podatku dochodowego.
IPPB5/423-206/12/15-5/S/AJinterpretacja indywidualna
  1. Niemcy
  2. zwolnienia podmiotowe
  1. Podatek dochodowy od osób prawnych (CIT) -> Przedmiot i podmiot opodatkowania -> Zwolnienia podmiotowe

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów, po uwzględnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 2846/12 (data wpływu 16 listopada 2015 r.) stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 21 marca 2012 r. (data wpływu 23 marca 2012 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie

  • uznania Funduszu za instytucję wspólnego inwestowania – jest prawidłowe,
  • uznania Wnioskodawcy za podatnika polskiego podatku dochodowego od osób prawnych – jest prawidłowe,
  • spełnienia warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a updop – jest prawidłowe,
  • spełnienia warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b updop – jest prawidłowe,
  • spełnienia warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c updop – jest prawidłowe,
  • spełnienia warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d updop – jest prawidłowe,
  • spełnienia warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e updop – jest prawidłowe,
  • spełnienia warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f updop – jest prawidłowe,
  • kwalifikacji prawnopodatkowej dochodów osiąganych w Polsce w wyniku działalności inwestycyjnej Funduszu jako podlegających zwolnieniu z podatku dochodowego – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 23 marca 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie uznania Funduszu za instytucję wspólnego inwestowania, wypełnienia poszczególnych warunków zwolnienia podmiotowego oraz kwalifikacji prawnopodatkowej dochodów osiąganych w Polsce w wyniku działalności inwestycyjnej Funduszu jako podlegających zwolnieniu z podatku dochodowego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe.
  1. WNIOSKODAWCA JAKO NIEMIECKA SPÓŁKA INWESTYCYJNA

Wnioskodawca S. GmbH (dalej w treści wniosku określany jako: „Wnioskodawca”) jest niemiecką spółką z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Niemczech, założoną i działającą na podstawie prawa niemieckiego. Na podstawie niemieckiej ustawy o inwestycjach Investmentgesetz vom 15. Dezember 2003 (BGBI. I S. 2676) z późniejszymi zmianami (dalej w treści wniosku określanej jako „InvG”) - która stanowi podstawowy akt prawodawstwa niemieckiego regulujący zasady wspólnego inwestowania - Wnioskodawca ma status spółki inwestycyjnej (Kapitalanlagegesellschaft).

Na podstawie umowy spółki oraz zgodnie z przepisami lnvG, przedmiotem działalności Wnioskodawcy jest zarządzanie, zgodnie z zasadą dywersyfikacji ryzyka:

  1. funduszami zharmonizowanymi;
  2. funduszami nieruchomości;
  3. funduszami mieszanymi;
  4. funduszami emerytalnymi;
  5. funduszami infrastrukturalnymi;
  6. innymi funduszami;
  7. funduszami specjalnymi spełniającymi pewne kryteria;
  8. inwestycyjnymi spółkami akcyjnymi (Investmentaktiengeseflschaften) spełniającymi pewne kryteria jako zewnętrzny podmiot zarządzający.

Wnioskodawca może również dokonywać transakcji i wykonywać czynności w zakresie:

  • indywidualnego zarządzania aktywami na rzecz osób trzecich;
  • indywidualnego zarządzania inwestycjami w nieruchomości na rzecz osób trzecich;
  • doradztwa inwestycyjnego;
  • przechowywania certyfikatów inwestycyjnych;
  • dystrybucji certyfikatów inwestycyjnych;
  • gwarantowania inwestorom wypłaty po umorzeniu udziałów w funduszu lub zakończenia zarządzania certyfikatami w ramach indywidualnego zarządzania portfelem inwestycyjnym lub zakończenia zarządzania tytułami uczestnictwa w funduszu przynajmniej określonej lub dającej się określić kwoty minimalnej;
  • przeprowadzania transakcji niezbędnych do lokowania własnych aktywów;
  • tworzenia oddziałów;
  • uczestnictwa w tego samego rodzaju przedsiębiorstwach, jeżeli odpowiedzialność Wnioskodawcy wynikająca z takiego uczestnictwa jest ograniczona formą prawną takiego przedsiębiorstwa;
  • innych pomocniczych czynności bezpośrednio związanych z powyższą działalnością.

Wnioskodawca - zgodnie z wymogami InvG - uzyskał na prowadzenie powyższej działalności pozwolenie niemieckiego Federalnego Urzędu Nadzoru Usług Finansowych (Bundesanstalt für Finanzdienstleistungsaufsicht; dalej w treści wniosku określanego jako „BaFin”).

W ramach wykonywania powyższej działalności, Wnioskodawca zarządza szeregiem niemieckich funduszy inwestycyjnych, w tym funduszami zharmonizowanymi, funduszami nieruchomości, funduszami mieszanymi, funduszami emerytalnymi oraz funduszami specjalnymi. Każdy z powyższych funduszy stanowi wyodrębniony majątek (Sondervermögen), którego prawnym właścicielem - jednakże działającym na rachunek Inwestorów lokujących środki w danym funduszu - jest Wnioskodawca.

  1. FUNKCJONOWANIE FUNDUSZU SEB IMMOPORTFOLIO TARGET RETURN FUND

2.1. Podstawa działalności Funduszu

Do funduszy inwestycyjnych zarządzanych przez Wnioskodawcę zalicza się, między innymi, fundusz pod nazwą S. Fund (dalej w treści wniosku określany jako: „Fundusz”). Fundusz jest publicznym funduszem inwestycyjnym powstałym w dniu 1 października 2004 r. w wyniku przekształcenia działającego wcześniej specjalnego funduszu nieruchomości pod nazwą „S...

Działalność inwestycyjna Funduszu obejmuje głównie lokowanie kapitału na rynku nieruchomości zarówno bezpośrednio - poprzez nabywanie nieruchomości, jak też pośrednio - poprzez nabywanie udziałów w spółkach inwestujących na tym rynku (dalej określanych jako spółki nieruchomościowe”). Inwestycje Funduszu są dokonywane w różnych krajach, w tym także w Polsce.

Z perspektywy prawnej, Fundusz nie jest odrębnym samoistnym podmiotem praw i obowiązków (tj. nie posiada zdolności prawnej), w szczególności nie jest spółką kapitałową ani osobową inną osobą prawną ani też jednostką organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej. Funkcjonowanie Funduszu opiera się na umowie pomiędzy inwestorami a Wnioskodawcą Podstawę stosunku prawnego między inwestorami a Wnioskodawcą stanowią zaś przepisy InvG oraz warunki umowne (Vertragsbedingungen), na które składają się Ogólne Warunki Umowne (AllgemeineVertragsbedingungen) - określające ogólne warunki umowne dla różnych funduszy nieruchomości zarządzanych przez Wnioskodawcę - oraz Szczególne Warunki Umowne (Besondere Vertragsbedingungen) zawierające szczegółowe zapisy odnoszące się wyłącznie do Funduszu.

Zgodnie z przepisami InvG, na stosowanie warunków umownych (ogólnych oraz szczególnych) dla Funduszu, Wnioskodawca był zobowiązany do uzyskania pozwolenia BaFin i takie pozwolenie uzyskał. Ponadto, uzyskania pozwolenia wydanego przez BaFin wymaga każda zmiana powyższych warunków umownych - z wyjątkiem postanowień dotyczących kosztów oraz wynagrodzeń przysługujących Wnioskodawcy, depozytariuszowi oraz osobom trzecim od Funduszu.

2.2. Inwestorzy w Funduszu

Lokując środki finansowe w Funduszu, inwestorzy nabywają udziały w Funduszu - których odzwierciedleniem są wydawane inwestorom certyfikaty udziałowe (Anteilscheine). Inkorporują one prawa inwestorów wynikające z uczestnictwa w Funduszu, w szczególności prawa do przypadającej na dane udziały części zysków oraz majątku Funduszu (którego prawnym właścicielem działającym na rachunek inwestorów jest Wnioskodawca). Wnioskodawca chciałby podkreślić, iż powyższe udziały w Funduszu nie stanowią udziałów we Wnioskodawcy (jako niemieckiej spółce z ograniczoną odpowiedzialnością), w związku z czym nie wynikają z nich po stronie inwestorów żadne prawa korporacyjne w odniesieniu do Wnioskodawcy takie jak prawo do uczestnictwa i głosowania na zgromadzeniu wspólników1 wypłaty dywidendy przez Wnioskodawcę, itp.

Ilość udziałów w Funduszu jest zasadniczo nieograniczona, jednakże Wnioskodawca może - przejściowo lub całkowicie - zaprzestać wydawania udziałów w Funduszu. Inwestorzy nabywają nowe udziały oraz są uprawnieni do żądania umorzenia istniejących udziałów za kwotę, co do zasady, odpowiadającą wartości istniejących udziałów w majątku netto funduszu. W razie likwidacji Funduszu, wpływy ze spieniężenia majątku Funduszu podlegają podziałowi pomiędzy inwestorów stosownie do ich udziałów w Funduszu.

2.3. Zarządzanie Funduszem przez Wnioskodawcę

W ramach funkcjonowania Funduszu - Wnioskodawcy przypada rola podmiotu zarządzającego Funduszem, obejmująca nabywanie i zarządzanie aktywami we własnym imieniu na wspólny rachunek inwestorów przy zachowaniu staranności rzetelnego kupca. W powyższej roli Wnioskodawca działa wyłącznie w interesie inwestorów. Z tytułu zarządzania Funduszem, Wnioskodawcy przysługuje wynagrodzenie określone w warunkach umownych.

W celu wykonywania swojej funkcji, Wnioskodawca jest uprawniony do nabywania za otrzymane od inwestorów środki pieniężne określonych aktywów, zbywania ich i dalszego lokowania osiągniętych z tego tytułu wpływów. Wnioskodawca jest także uprawniony do podejmowania innych czynności prawnych wynikających z zarządzania powyższymi aktywami.

Aktywa Funduszu są - z punktu widzenia prawa cywilnego - własnością Wnioskodawcy, który nimi zarządza powierniczo na rzecz inwestorów. Aktywa te stanowią wyodrębniony majątek, odrębny od własnego majątku Wnioskodawcy oraz analogicznych wyodrębnionych majątków składających się na inne fundusze inwestycyjne zarządzane przez Wnioskodawcę. Jakkolwiek Wnioskodawca jest uprawniony do rozporządzania składnikami tego wyodrębnionego majątku i wykonywania wszystkich praw z niego - a w szczególności jest uprawniony do nabywania za środki uzyskane od inwestorów określonych składników majątku, a także do ich zbywania oraz dalszego inwestowania uzyskanych z tego tytułu wpływów - to jednak w tych działaniach ograniczony jest przepisami InvG oraz warunkami umownymi Funduszu. W szczególności, Wnioskodawca jest zobowiązany do stosowania się do określonych limitów oraz ograniczeń.

2.4. Działalność inwestycyjna Funduszu

Zgodnie z przepisami InvG oraz warunkami umownymi Funduszu, Wnioskodawca może (w ramach określonych limitów inwestycyjnych) nabywać do wyodrębnionego majątku składającego się na Fundusz różnego rodzaju nieruchomości, w tym w trakcie budowy lub przeznaczone pod zabudowę, a także pewne prawa do nieruchomości. Na określonych zasadach Wnioskodawca może obciążać nieruchomości należące do Funduszu (wyodrębnionego majątku), a także obciążać lub cedować należności ze stosunków prawnych dotyczących nieruchomości.

Ponadto, Wnioskodawca może nabywać - na rachunek Funduszu - udziały w spółkach nieruchomościowych spełniających określone kryteria. Działając na rachunek Funduszu, Wnioskodawca może - pod pewnymi warunkami - udzielać pożyczek spółkom, w których jest bezpośrednio lub pośrednio udziałowcem.

Przepisy ustawowe oraz warunki umowne dopuszczają także, w pewnym zakresie, lokowanie otrzymanych od inwestorów środków we wkładach bankowych, instrumentach rynku pieniężnego, papierach wartościowych tytułach uczestnictwa w określonych funduszach inwestycyjnych, udzielanie pożyczek, których przedmiotem są papiery wartościowe, a także transakcje na instrumentach pochodnych. Wnioskodawca może też pod pewnymi warunkami na określonych zasadach zaciągać kredyty - na wspólny rachunek inwestorów,

2.5. Nadzór nad działalnością inwestycyjną wykonywany przez BaFin oraz rola banku depozytariusza

Działalność Wnioskodawcy w zakresie zarządzania Funduszem jest nadzorowana przez BaFin, co przejawia się między innymi:

  • udzielaniem przez BaFin zgody na stosowanie warunków umownych oraz ich zmiany (z pewnymi wyjątkami),
  • udzielaniem przez BaFin zgody na ustanowienie banku depozytariusza,
  • obowiązkiem przekazywania BaFin prospektów informacyjnych Funduszu, a także raportów rocznych sporządzanych przez Wnioskodawcę dla Funduszu.

Należy zaznaczyć, iż Wnioskodawca otrzymał pisemne potwierdzenie przez BaFin faktu, iż zarządzany przezeń wyodrębniony majątek stanowiący Fundusz podlega od momentu jego założenia nadzorowi BaFin. Ponadto, zgodnie z przepisami InvG przewidującymi rozdzielenie funkcji przechowywania aktywów i zarządzania nimi, Fundusz posiada depozytariusza (dalej: „Depozytariusz”), którym jest S. AG - mający w myśl prawa niemieckiego status instytucji kredytowej (co odpowiada polskiemu bankowi). Na powierzenie S. AG funkcji depozytariusza aktywów udzielona została zgoda BaFin.

Zgodnie z powszechnie obowiązującymi przepisami prawa niemieckiego oraz umową zawartą pomiędzy Wnioskodawcą a Depozytariuszem, Depozytariusz działa niezależnie od Wnioskodawcy i wyłącznie w interesie inwestorów, przy czym Depozytariusz obowiązany jest do wykonywania instrukcji udzielonych przez Wnioskodawcę, jeżeli nie naruszają one przepisów ustawowych lub warunków umownych.

Funkcje powierzone depozytariuszowi obejmują w szczególności zadania w zakresie przechowywania aktywów, wydawania i umarzania tytułów uczestnictwa, obsługi płatniczej, udzielania zgody na dokonywanie określonych transakcji oraz kontroli zgodności działalności Funduszu z obowiązującymi regulacjami.

Zadania Depozytariusza w zakresie przechowywania aktywów obejmują przechowywanie pewnych aktywów należących do Funduszu (wyodrębnionego majątku) w depozycie (przy czym Depozytariusz może powierzyć papiery wartościowe na przechowanie określonym podmiotom) oraz udzielanie zgody na złożenie określonych depozytów w innych instytucjach kredytowych, bieżący nadzór nad portfelem nieruchomości, udziałów w spółkach nieruchomościowych oraz innych niedających się przechowywać składników majątku, w tym prowadzenie akt dokumentacji prawnej dla nieruchomości oraz udziałów w spółkach nieruchomościowych.

Natomiast w zakresie kontroli prawidłowości działalności z obowiązującymi regulacjami, Depozytariusz ma w szczególności obowiązek zapewnienia, aby wydawanie i umarzanie udziałów oraz obliczanie wartości udziałów odbywało się zgodnie z przepisami InvG oraz warunków umownych Funduszu, a także aby wynagrodzenie za transakcje dokonywane w imieniu Funduszu terminowo trafiało do jego przechowania, a zyski Funduszu były wykorzystywane zgodnie z InvG oraz warunkami umownymi.

2.6. Status Funduszu jako podatnika niemieckiego podatku od osób prawnych

Pomimo, iż - jak wspomniano wyżej - Fundusz (jako wyodrębniony zbiór aktywów będących prawnie własnością Wnioskodawcy) nie jest osobą prawną ani, zasadniczo, nie posiada zdolności prawnej, w świetle niemieckich przepisów podatkowych jest on traktowany jako podatnik niemieckiego podatku od osób prawnych (Körperschaftsteuer) będącego odpowiednikiem polskiego podatku dochodowego od osób prawnych. W zakresie zobowiązań podatkowych, Wnioskodawca jest ustawowym przedstawicielem Funduszu jako odrębnego podatnika, co oznacza, iż reprezentuje on Fundusz jako podatnika.

Wnioskodawcy oraz Funduszowi przydzielono odrębne niemieckie numery identyfikacji podatkowej, tj. Wnioskodawcy przydzielono jeden taki numer, a Funduszowi został przydzielony inny taki numer. Dochody wynikające z inwestycji Funduszu (przykładowo osiągnięte w wyniku zbycia aktywów Funduszu, których prawnym właścicielem jest Wnioskodawca) są uznawane w świetle niemieckiego prawa podatkowego za dochody Funduszu. Konsekwentnie, dochody takie nie są wykazywane w deklaracji podatkowej składanej w Niemczech przez Wnioskodawcę. Należy także zaznaczyć, iż dochody, które są uznawane w świetle niemieckiego prawa za dochody Funduszu (jako odrębnego podatnika), są zwolnione z niemieckiego podatku od osób prawnych. Dochody te opodatkowane są natomiast na poziomie inwestorów zgodnie z zasadami określonymi w prawodawstwie niemieckim.

Ponadto, na podstawie niemieckich przepisów podatkowych, Fundusz ma prawo otrzymać od właściwego organu niemieckiej administracji podatkowej certyfikat rezydencji, poświadczający, iż w świetle umowy między Rzeczpospolitą Polską a Republiką Federalną Niemiec w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i majątku (Dz. U. z 2005 r., Nr 12, Poz. 90 - dalej w treści wniosku „UPO”) Fundusz posiada w Niemczech siedzibę dla celów podatkowych. Co więcej, wspomniany certyfikat rezydencji został Funduszowi wydany przez właściwy dla niego organ niemieckiej administracji podatkowej i jest w posiadaniu Wnioskodawcy.

2.7. Działalność inwestycyjna Funduszu w Polsce

W ramach działalności inwestycyjnej Funduszu możliwe jest także inwestowanie w polskie aktywa inwestycyjne, tj. położone w Polsce nieruchomości oraz udziały/akcje w polskich spółkach nieruchomościowych. Mianowicie, Wnioskodawca - działając na wspólny rachunek inwestorów - może nabywać nieruchomości oraz udziały w spółkach nieruchomościowych. W chwili obecnej do polskich inwestycji Funduszu należy kilka nieruchomości położonych w Polsce, a w przyszłości planowane jest nabywanie dalszych nieruchomości, względnie udziałów w spółkach nieruchomościowych.

W związku z powyższym, w wyniku działalności Funduszu generowane będą dochody wynikające między innymi z wynajmu nieruchomości oraz ich sprzedaży, a także sprzedaży udziałów w spółkach nieruchomościowych, które zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa będą podlegać opodatkowaniu w Polsce.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:
  • Czy w przedmiotowym przypadku Fundusz należy uznać za instytucję wspólnego inwestowania posiadającą siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT ...
  • Czy w przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna podlegać opodatkowaniu od całości swoich dochodów w kraju siedziby ...
  • Czy w przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT, zgodnie z którym wyłącznym przedmiotem działalności instytucji wspólnego inwestowania powinno być zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe ...
  • Czy w przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna prowadzić swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę ...
  • Czy w przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna podlegać bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma ona siedzibę ...
  • Czy w przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna posiadać depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji ...
  • Czy w przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna być zarządzana przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę ...
  • Czy dochody osiągane w Polsce w wyniku działalności inwestycyjnej Funduszu powinny być wykazywane przez Wnioskodawcę jako dochody podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT ...

Zdaniem Wnioskodawcy:

  • Fundusz należy uznać za instytucję wspólnego inwestowania posiadającą siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT.
  • W przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna podlegać opodatkowaniu od całości swoich dochodów w kraju siedziby.
  • W przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT, zgodnie z którym wyłącznym przedmiotem działalności instytucji wspólnego inwestowania powinno być zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe.
  • W przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna prowadzić swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę.
  • W przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna podlegać bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma ona siedzibę.
  • W przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna posiadać depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji.
  • W przedmiotowym przypadku będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna być zarządzana przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę.
  • Dochody osiągane w Polsce w wyniku działalności inwestycyjnej Funduszu powinny być wykazywane przez Wnioskodawcę jako podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT.

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

UWAGI WSTĘPNE

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT, w brzmieniu obowiązującym od dnia 3 grudnia 2011 r. zwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych (dalej w treści wniosku określanego jako „CIT”) są instytucje wspólnego inwestowania mające siedzibę w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej (dalej: „UE”) lub państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego (dalej: „EOG”), które łącznie spełniają następujące warunki:

  • podlegają w państwie, w którym mają siedzibę, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania,
  • wyłącznym przedmiotem ich działalności jest zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe,
  • prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, albo prowadzenie przez nie działalności wymaga zawiadomienia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, w przypadku gdy:
    • prowadzą swoją działalność w formie instytucji wspólnego inwestowania typu zamkniętego oraz
    • zgodnie z dokumentami założycielskimi ich tytuły uczestnictwa nie są oferowane w drodze oferty publicznej ani dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, ani wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu oraz mogą być nabywane także przez osoby fizyczne wyłącznie gdy osoby te dokonają jednorazowego nabycia tytułów uczestnictwa o wartości nie mniejszej niż 40 000 euro,
  • ich działalność podlega bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę,
  • posiadają depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji,
  • zarządzane są przez podmioty, które prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmioty te mają siedzibę.

Wprowadzenie powyższego przepisu wynikało z konieczności usunięcia niezgodności polskiego prawa z prawem europejskim. Mianowicie, zgodnie z brzmieniem przepisów art. 6 ust. 1 ustawy o CIT obowiązującym do 31 grudnia 2010 r., zwolnieniu z CIT podlegały fundusze inwestycyjne działające na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546, z późn. zm., dalej: „ustawa o funduszach inwestycyjnych”), co w myśl przeważającej praktyki organów podatkowych oznaczało, iż zwolnienie dotyczyło wyłącznie polskich funduszy inwestycyjnych. Powyższy stan prawny prowadził do nierównego traktowania funduszy inwestycyjnych na polskim rynku, co naruszało prawo europejskie.

Wobec powyższego, zdaniem Wnioskodawcy, analizując intencję ustawodawcy oraz rafio legis ustawy można odwoływać się do uzasadnienia projektu nowelizacji zawartego w druku sejmowym nr 3500 Rządowy projekt ustawy o zmianie o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Druki Sejmowe VI kadencja, Druk nr 3500, http://orka.sejm.gov.pl/Druki 6ka.nsf/0/ 55C68D36BB90D02FC12577C2004D0ADC/$file/3500.pdf). Jak zauważono we wspomnianym uzasadnieniu wprowadzanych zmian: „Należy zaznaczyć, że specyfika form organizacyjno-prawnych polskich funduszy różni się w znacznej mierze od form funduszy funkcjonujących w innych państwach członkowskich UE i EOG. Dążąc zatem do zapewnienia równego traktowania należało uwzględnić sytuację, w której podmiot na gruncie państwa siedziby jest uznawany za fundusz inwestycyjny, natomiast zgodnie z przepisami prawa polskiego podmiot ten takim funduszem nie jest. (...) Proponowane warunki określające zakres podmiotowy zwolnienia zostały ustalone tak, aby zwolnieniem objęte zostały podmioty równoważne polskim funduszom inwestycyjnym i polskim funduszom emerytalnym. Podejście takie przede wszystkim zapewni realizację konstytucyjnej zasady równości podatników wobec prawa oraz powszechności opodatkowania. Pozwoli również wyeliminować nierówne traktowanie podmiotów działających w porównywalnych warunkach.

Trzeba zatem przyjąć, iż ustawodawca mając świadomość różnic w prawno-organizacyjnych ramach, w których funkcjonują fundusze inwestycyjne w różnych krajach europejskich, dążył do przyznania zwolnienia tym funduszom inwestycyjnym z innych państw członkowskich UE (EOG), które odpowiadają polskim funduszom inwestycyjnym. Równocześnie trzeba przyjąć, iż skoro ustawodawca miał świadomość takich różnic, to jego intencją było objęcie zwolnieniem także takich funduszy inwestycyjnych z innych krajów UE (EOG), których konstrukcja prawna odbiega od konstrukcji polskiego funduszu, ale służy realizacji tych samych podstawowych celów funduszu inwestycyjnego.

W świetle powyższych uwag, przed przystąpieniem do szczegółowej analizy przepisów art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT, należy zwrócić uwagę na podobieństwa, jakie zachodzą pomiędzy polskim funduszem inwestycyjnym a Funduszem występującym w przedmiotowym przypadku.

Mianowicie, zgodnie z regulacją ustawy o funduszach inwestycyjnych, fundusz inwestycyjny jest osobą prawną której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Fundusz taki tworzy i nim zarządza oraz reprezentuje go w stosunkach z osobami trzecimi towarzystwo funduszy inwestycyjnych (dalej w treści wniosku określane jako „TFI”) - działające w formie spółki akcyjnej, które jest także organem funduszu. Co więcej, utworzenie funduszu wymaga zgody Komisji Nadzoru Finansowego.

W związku z powyższym, składniki majątku funduszu inwestycyjnego stanowią odrębną własność funduszu, do której nie przysługują TFI żadne prawa. Majątek ten - jakkolwiek stanowi własność funduszu inwestycyjnego efektywnie - z ekonomicznego punktu widzenia - stanowi wspólną masę majątkową uczestników funduszu, posiadających jego jednostki uczestnictwa lub certyfikaty inwestycyjne (które reprezentują prawo uczestników do przypadającej im części majątku funduszu), którą TFI jedynie zarządza. Uprawnienie do otrzymania odpowiedniej części majątku funduszu inwestycyjnego uczestnicy mogą realizować - w zależności od rodzaju funduszu - między innymi poprzez umorzenie jednostek uczestnictwa lub odkupienie certyfikatów inwestycyjnych przez fundusz. Powyższa konstrukcja umożliwia zabezpieczenie majątku zarządzanego przez TFI (efektywnie na rzecz uczestników funduszu) przed potencjalnymi roszczeniami kierowanymi do TFI przez jego wierzycieli, a także ochronę przed niekorzystnymi zdarzeniami gospodarczymi, jakie mogłyby zaistnieć po stronie TFI (np. bankructwo).

W świetle powyższego, należy zauważyć, iż polski fundusz inwestycyjny można porównać do zbioru aktywów powstałych w wyniku ulokowania w nim środków pieniężnych przez uczestników funduszu, którym zarządzanie spoczywa w rękach podmiotu zewnętrznego. Konstrukcja ta zasadniczo odzwierciedla koncepcję zinstytucjonalizowanego zbiorowego inwestowania.

Mianowicie, zgodnie z tą koncepcją większa liczba inwestorów wspólnie gromadzi środki pieniężne i lokuje je w określone aktywa inwestycyjne. Równocześnie, koncepcja ta zakłada efektywne zarządzanie tym zbiorem aktywów poprzez powierzenie go wyspecjalizowanemu profesjonalnemu zarządcy, który zarządza aktywami w celu maksymalizacji zysku inwestorów. Oddając zebrany kapitał w ręce zarządcy inwestorzy zasadniczo wyrażają zgodę na brak bezpośredniego wpływu na zarządzanie tym zbiorem aktywów. Mianowicie, posiadane przez nich tytuły uczestnictwa inkorporują przede wszystkim prawo do odpowiedniej części zgromadzonego majątku, który inwestorzy mogą otrzymać poprzez wykup tytułów uczestnictwa, zaś nie uprawniają do podejmowania bieżących decyzji inwestycyjnych.

Ponadto - jakkolwiek z przyczyn praktycznych - w obrocie prawnym zarządca może formalnie występować jako nabywca aktywów inwestycyjnych, to - efektywnie - jest on tylko reprezentantem inwestorów. Ci ostatni z ekonomicznego (choć niekoniecznie cywilnoprawnego) punktu widzenia pozostają współwłaścicielami zgromadzonego majątku. Należy bowiem zauważyć, iż wzrost wartości ulokowanych w funduszu inwestycyjnym aktywów oznacza bezpośrednią korzyść ekonomiczną dla inwestorów, gdyż wartość posiadanych przez nich tytułów uczestnictwa w funduszu (determinująca kwotę, którą potencjalnie mogą uzyskać ze spieniężenia tytułów uczestnictwa) rośnie. Natomiast w przypadku spadku wartości aktywów funduszu, to inwestorzy muszą liczyć się z utratą części zainwestowanego kapitału (gdyż powyższa kwota, którą mogą uzyskać ze spieniężenia tytułów uczestnictwa, spada). Jednocześnie po stronie podmiotu zarządzającego zmiany wartości aktywów funduszu inwestycyjnego nie powodują bezpośrednich korzyści ani strat (ewentualnie wyniki inwestycyjne mogą mieć wpływ na wynagrodzenie przysługujące mu z tytułu zarządzania funduszem).

W celu zapewnienia bezpieczeństwa inwestowania i ochrony inwestorów, zbiorowe inwestowanie poddane jest nadzorowi właściwego organu władzy publicznej. Ponadto dla zapewnienia ochrony zgromadzonego kapitału inwestorów przed skutkami niekorzystnych zdarzeń dotyczących zarządcy (takich jak np. bankructwo), majątek, którym on zarządza (nie będąc efektywnie jego właścicielem ekonomicznym), musi być wyodrębniony od majątku należącego do niego zarówno w sensie prawnym, jak też ekonomicznym.

Dzięki wspólnemu inwestowaniu inwestorzy mogą osiągnąć wolumen kapitału pozwalający na prowadzenie inwestycji w skali niedostępnej dla indywidualnego inwestora, a przez to umożliwienie osiągnięcia większych korzyści ekonomicznych przy ograniczeniu poziomu ryzyka ponoszonego przez inwestorów.

W polskich warunkach prawno-gospodarczych powyższe założenia zostały zrealizowane poprzez wprowadzenie instytucji funduszu inwestycyjnego jako specyficznego typu osoby prawnej przyjmującej środki finansowe od inwestorów w zamian za wydanie im jednostek uczestnictwa lub certyfikatów inwestycyjnych, a zarządzanej przez inną osobę prawną (TFI), działającą jako organ funduszu inwestycyjnego. Należy przy tym zwrócić uwagę, iż poprzez nadanie funduszowi inwestycyjnemu odrębnej osobowości prawnej, polski ustawodawca osiągnął cel, jakim było stworzenie odrębnego zbioru aktywów zabezpieczonych przed negatywnymi zdarzeniami gospodarczymi po stronie zarządcy takimi jak bankructwo lub roszczenia wierzycieli w stosunku do TFI.

Jednakże powyższe założenia modelu zinstytucjonalizowanego wspólnego inwestowania można także osiągnąć w inny sposób, na co zdecydowano się w prawodawstwie innych krajów UE, w tym w Niemczech. Mianowicie, rozwiązania przyjęte przez niemieckiego ustawodawcę przewidują osiągnięcie tego celu, tj. wyodrębnienia zgromadzonego kapitału inwestorów - nie poprzez nadanie zgromadzonej przez inwestorów masie majątkowej osobowości prawnej (jak w przypadku polskiego funduszu inwestycyjnego), lecz poprzez przyznanie mu statusu wyodrębnionego majątku (Sondervermögen) zarządzanego przez spółkę inwestycyjną.

Jakkolwiek taki wyodrębniony majątek - cywilnoprawnie - stanowi własność spółki inwestycyjnej, to przepisy prawa niemieckiego wyraźnie podkreślają odrębność tego majątku. Mianowicie, zgodnie z § 30 ust. (1) InvG, składniki należące do Wyodrębnionego majątku mogą stanowić własność spółki inwestycyjnej, lecz należy je utrzymywać oddzielnie od własnego majątku spółki inwestycyjnej. Ponadto, zgodnie z § 31 ust. (1) InvG, spółka inwestycyjna może dysponować wyodrębnionym majątkiem jedynie zgodnie z przepisami InvG oraz warunkami umownymi. Zgodnie natomiast z regulacją § 31 ust. (2) InvG, wyodrębniony majątek nie odpowiada za zobowiązania spółki inwestycyjnej. Ponadto, zgodnie z niemieckimi przepisami podatkowymi, Fundusz jest odrębnym podatnikiem podatku dochodowego, a dochody wynikające z działalności inwestycyjnej Funduszu nie są traktowane jako dochody Wnioskodawcy.

Porównując rozwiązanie niemieckie, według którego działa Fundusz, do rozwiązania przyjętego przez polskiego ustawodawcę, można przyjąć, iż niemiecki wyodrębniony majątek jest odpowiednikiem polskiego funduszu inwestycyjnego, a niemiecka spółka inwestycyjna pełni analogiczną rolę jak polskie TFI. Mianowicie, niezależnie od różnic w sposobie wdrożenia przedstawionych wyżej założeń do systemu prawno-gospodarczego, niemiecki wyodrębniony majątek (Sondervermögen) - identycznie jak polski fundusz inwestycyjny - pełni funkcję wyodrębnionego zbioru aktywów zgromadzonych przez inwestorów w celu wspólnego inwestowania. Niemiecka spółka inwestycyjna pełni zaś - podobnie jak polskie towarzystwo funduszy inwestycyjnych - rolę profesjonalnego zarządcy w stosunku do tego wyodrębnionego majątku. Odnosząc powyższe na grunt analizowanej sytuacji, można uznać, iż Fundusz jest odpowiednikiem polskiego funduszu inwestycyjnego, który - z racji na brak osobowości prawnej - reprezentowany jest przez Wnioskodawcę będącego odpowiednikiem polskiego TFI.

Ad. 1 Uznanie Funduszu za instytucję wspólnego inwestowania posiadającą siedzibę w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej (Europejskiego Obszaru Gospodarczego).

Przechodząc do szczegółowej analizy przepisów prawa podatkowego, należy zauważyć, iż zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT, zwolnieniu z CIT podlegają instytucje wspólnego inwestowania, które spełniają określone warunki. Oznacza to, iż aby przedmiotowe zwolnienie z CIT znalazło zastosowanie, w danym przypadku musi występować instytucja wspólnego inwestowania oraz ta instytucja musi spełniać określone warunki. Konsekwentnie, dla oceny, czy w analizowanej sytuacji znajdzie zastosowanie powyższe zwolnienie z CIT, należy w pierwszej kolejności przeanalizować, czy w przedmiotowym przypadku występuje instytucja wspólnego inwestowania mająca siedzibę w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub kraju należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Analizując tę kwestię, należy na wstępie stwierdzić, iż ustawa o CIT nie zawiera definicji instytucji wspólnego inwestowania. Jednakże, skoro wprowadzając zwolnienie z CIT dla instytucji wspólnego inwestowania z krajów UE (EOG) ustawodawca miał na celu objęcie nim podmiotów odpowiadających polskim funduszom inwestycyjnym, to należy uznać, iż ustawodawca uznaje polski fundusz inwestycyjny za taką instytucję. Należy przy tym podkreślić, iż w przypadku ram prawno-organizacyjnych ustanowionych przez polskiego ustawodawcę, instytucją wspólnego inwestowania jest fundusz inwestycyjny, a nie TFI, które jedynie funduszem zarządza.

Konsekwentnie, przez instytucję wspólnego inwestowania należy rozumieć taką instytucję, której rola (uwzględniając przy tym różnice prawno-organizacyjne występujące pomiędzy różnymi krajami) odpowiada roli, jaką w Polsce pełni fundusz inwestycyjny, tj. zbioru aktywów zgromadzonych przez inwestorów w celu wspólnego inwestowania.

Jak już wspomniano, ustawową podstawę dla funkcjonowania Funduszu stanowi niemiecka regulacja InvG. Zgodnie z § 1 InvG przepisy ustawy stosuje się - między innymi - do podlegającego prawu niemieckiemu majątku inwestycyjnego (Investmentvermögen) w formie funduszu inwestycyjnego w rozumieniu § 2 ust. (1) InvG. Przy tym, § 1 InvG stwierdza, iż majątkiem inwestycyjnym (Investmentvermögen) jest majątek przeznaczony do wspólnego inwestowania, lokowany zgodnie z zasadą dywersyfikacji ryzyka w określone składniki majątku.

Natomiast przywoływany wyżej § 2 ust. (1) InvG definiuje fundusz inwestycyjny jako wyodrębniony majątek (Sondervermögen) spełniający kryteria określone w prawie europejskim, a także pozostałe wyodrębnione majątki, tak publiczne, jak i specjalne. Równocześnie, zgodnie z § 2 ust. (2) InvG, przez wyodrębniony majątek (Sondervermögen) rozumie się majątek inwestycyjny (Investmentvermögen) zarządzany przez spółkę inwestycyjną na rachunek inwestorów zgodnie z InvG oraz warunkami umownymi określającymi stosunek prawny pomiędzy spółką inwestycyjną a inwestorami, w stosunku do którego inwestorom przysługuje prawo do umorzenia udziałów.

W świetle powyższego, Fundusz będący majątkiem inwestycyjnym (Investmentvermögen) stanowiącym wyodrębniony majątek (Sondervermögen) jest w świetle prawa niemieckiego funduszem inwestycyjnym, który jest zarządzany przez spółkę inwestycyjną (tj. Wnioskodawcę).

Ponadto, trzeba zauważyć, iż zgodnie z § 33 ust. (1) InvG udziały inwestorów w wyodrębnionym majątku reprezentują certyfikaty udziałowe, zaś zgodnie z § 37 ust. (1) InvG inwestor może za zwrotem udziału żądać wypłaty - przypadającej na tenże udział - wartości wyodrębnionego majątku (który obejmuje określone w InvG przedmioty majątkowe nabyte w wyniku lokowania w Funduszu środków finansowych przez inwestorów). Powyższe certyfikaty udziałowe pełnią funkcję podobną do tej, jaką w Polsce pełnią jednostki uczestnictwa, względnie certyfikaty inwestycyjne emitowane przez polskie fundusze inwestycyjne.

Mając na uwadze przytoczone powyżej argumenty, zdaniem Wnioskodawcy, należy uznać, iż Fundusz jest odpowiednikiem polskiego funduszu inwestycyjnego, wobec czego nie ulega wątpliwości, iż to właśnie Fundusz jest instytucją wspólnego inwestowania.

Ponadto, skoro Fundusz został utworzony i działa zgodnie z przepisami niemieckimi oraz jest zarządzany przez podmiot niemiecki, to należy uznać, iż ma on siedzibę w Niemczech, a zatem w innym niż Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej.

Konsekwentnie, należy uznać, iż - jak Wnioskodawca zaznaczył na wstępie - Fundusz należy uznać za instytucję wspólnego inwestowania posiadająca siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej.

Ad. 2 Spełnienie warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna podlegać opodatkowaniu od całości swoich dochodów w kraju siedziby.

Jednym z warunków zastosowania zwolnienia z CIT instytucji wspólnego inwestowania posiadającej siedzibę w innym niż Polska kraju UE (EOG) jest podleganie przez tą instytucję opodatkowaniu od całości swoich dochodów w kraju siedziby.

Zasady opodatkowania dochodów funduszu podatkiem dochodowym wynikają z przepisów niemieckiej ustawy o podatku od osób prawnych Körperschaftsteuergesetz in der Fassung der Bekanntmachung vom 15. Oktober 2002, (BGBI. I S. 4144), z późniejszymi zmianami (Körperschaftsleuergesetz, dalej w treści wniosku określana jako „KStG”) oraz niemieckiej ustawy o podatku od inwestycji. Investmentsteuergesetz vom 15. Dezember 2003 (BGBI. I S. 4144), z późniejszymi zmianami (Investmentsteuergesetz, dalej w treści wniosku określana jako „InvStG”).

Wnioskodawca chciałby zauważyć, iż niemiecki podatek od osób prawnych (Körperschaftsteuer) jest podatkiem dochodowym będącym odpowiednikiem polskiego CIT. Mianowicie, zgodnie z § 7 KStG niemiecki podatek od osób prawnych oblicza się od kwoty dochodu do opodatkowania obliczanego zgodnie z przepisami tej ustawy. W myśl § 1 ust. (1) KStG nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w tym podatku podlegają korporacje, związki osobowe oraz masy majątkowe mające zarząd lub siedzibę w Niemczech. W szczególności zgodnie § 1 ust. (1) pkt 5 KStG powyższy obowiązek dotyczy nieposiadających zdolności prawnej związków, instytutów, fundacji oraz innych majątków celowych (Zweckvermögen) prawa prywatnego. Równocześnie, w § 11 InvStG określono, iż wyodrębniony majątek (Sondervermögen) w rozumieniu InvG stanowi wzmiankowany wyżej majątek celowy (Zweckvermögen), o którym mowa w § 1 ust. (1) pkt 5 KStG.

Powyższe oznacza, iż Fundusz, który jest takim wyodrębnionym majątkiem, podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w niemieckim podatku (dochodowym) od osób prawnych (przy czym trzeba zauważyć, iż w myśl dalszych postanowień InvStG jest on z tego podatku zwolniony). Skoro zaś Fundusz podlega w Niemczech nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu, to należy uznać, iż podlega on w Niemczech opodatkowaniu od całości swoich dochodów. Powyższej konkluzji nie zmienia fakt, iż na mocy § 11 InvStG, Fundusz jest z niemieckiego podatku od osób prawnych zwolniony. Występuje tu bowiem pełna analogia do sytuacji polskiego funduszu inwestycyjnego, który mimo iż podlega opodatkowaniu w Polsce od całości swoich dochodów niezależnie od miejsca ich osiągania zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o CIT, to równocześnie na mocy art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o CIT także jest zwolniony z polskiego CIT.

Za prawidłowością przyjętego przez Wnioskodawcę stanowiska, iż Fundusz podlega w Niemczech opodatkowaniu od całości swoich dochodów przemawia również fakt, iż Fundusz jest uprawniony do uzyskania certyfikatu potwierdzającego rezydencję podatkową Funduszu w Niemczech w rozumieniu UPO, który to certyfikat został uzyskany i jest w posiadaniu Wnioskodawcy.

Należy bowiem zauważyć, iż zgodnie z art. 2 UPO, jej postanowienia w Niemczech dotyczą m.in. podatku od osób prawnych, w świetle zaś art. 4 UPO oraz Komentarza do Konwencji Modelowej OECD w zakresie podatków od dochodu i majątku do tego artykułu określenie rezydencji podatkowej” danej osoby następuje każdorazowo w oparciu o kryteria ustanowione w prawie wewnętrznym państw, takie jak: miejsce siedziby / zamieszkania, miejsce efektywnego zarządu albo inne kryteria podobnego rodzaju. Oznacza to, że miejsce podlegania przez daną osobę nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w danym państwie (bez względu na źródło osiągania przychodów) określa się w oparciu o kryteria ustanowione w prawie wewnętrznym tego państwa.

W związku z powyższym, certyfikat potwierdzający niemiecką rezydencję podatkową Funduszu, w rozumieniu Umowy, należy uznać za dokument urzędowy potwierdzający fakt podlegania przez Fundusz opodatkowaniu w Niemczech od całości dochodów (bez względu na źródło ich osiągania).

Mając powyższe na uwadze, należy uznać, iż Fundusz podlega opodatkowaniu od całości swoich dochodów w Niemczech, który to kraj, jak wspomniano wyżej, jest krajem siedziby Funduszu. W związku z powyższym spełniony jest warunek określony w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna podlegać opodatkowaniu od całości swoich dochodów w kraju siedziby.

Ad. 3 Spełnienie warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT, zgodnie z którym wyłącznym przedmiotem działalności instytucji wspólnego inwestowania powinno być zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe.

Kolejnym warunkiem, jaki musi spełnić instytucja wspólnego inwestowania, aby móc skorzystać ze zwolnienia z podatku CIT, jest ustanowiony w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT wymóg, zgodnie z którym wyłącznym przedmiotem działalności instytucji wspólnego inwestowania powinno być zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Wnioskodawca chciałby przy tym zwrócić uwagę, iż powyższy warunek odzwierciedla - w uogólnionej formie - ustawowy zakres działalności polskiego funduszu inwestycyjnego sformułowany w art. 3 ustawy o funduszach inwestycyjnych, zgodnie z którym wyłącznym przedmiotem działalności polskiego funduszu inwestycyjnego jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Powyższy warunek oddaje talio legis wprowadzenia zwolnienia z CIT funduszy inwestycyjnych posiadających siedzibę w UE lub (EOG), jakim było usunięcie niezgodnej z prawem europejskim dyskryminacji tych funduszy inwestycyjnych z innych krajów UE oraz EOG, które działają podobnie do polskich funduszy inwestycyjnych. Wobec powyższego, jeżeli zagraniczna instytucja wspólnego inwestowania (z siedzibą w UE lub EOG) prowadzi taką działalność, którą mógłby prowadzić polski fundusz inwestycyjny, to warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT, niewątpliwie będzie spełniony.

Należy również zauważyć, iż - jak zaznaczono powyżej - instytucją wspólnego inwestowania (odpowiednikiem polskiego funduszu inwestycyjnego) jest Fundusz - stanowiący wyodrębniony majątek zarządzany przez spółkę inwestycyjną (odpowiednik polskiego TFI). Konsekwentnie, powyższy warunek należy odnieść do zakresu funkcjonowania Funduszu wynikającego z warunków umownych oraz InvG.

Wobec powyższego, należy podkreślić, iż działalność Funduszu określona przepisami InvG oraz warunkami umownymi, jest zbieżna z obszarami działalności polskich funduszy inwestycyjnych. Mianowicie, jak już wspomniano, kapitał do Funduszu pozyskiwany jest od inwestorów, którzy w wyniku ulokowania w Funduszu środków finansowych uzyskują certyfikaty udziałowe.

Wnioskodawca może też pozyskiwać środki finansowe na funkcjonowanie Funduszu poprzez zaciąganie na wspólny rachunek inwestorów (czyli efektywnie Funduszu) kredytów bankowych, co odpowiada także sytuacji polskich funduszy inwestycyjnych, które mogą zaciągać kredyty zgodnie z art. 108 oraz art. 152 ustawy o funduszach inwestycyjnych.

Zgodnie z InvG oraz warunkami umownymi Funduszu, pozyskane przez Fundusz środki finansowe przeznaczane są na zakup do wyodrębnionego majątku (Funduszu) określonych aktywów, w tym nieruchomości (w tym także w stanie budowy) oraz pewnych praw do nieruchomości, a także udziałów w spółkach nieruchomościowych oraz dokonywanie wkładów bankowych i lokat w instrumenty rynku pieniężnego, papiery wartościowe oraz tytuły uczestnictwa w określonych fund uszach inwestycyjnych. Ponadto możliwe jest zawieranie różnych transakcji na instrumentach pochodnych w celu zabezpieczenia inwestycji przed określonymi ryzykami.

Wspomniane wyżej inwestycje odpowiadają działalności inwestycyjnej polskiego funduszu inwestycyjnego. Mianowicie, w świetle przepisów polskiej ustawy o funduszach inwestycyjnych, polskie fundusze inwestycyjne mogą lokować zgromadzony kapitał w papiery wartościowe i instrumenty rynku pieniężnego, depozyty bankowe (art. 93 ustawy o funduszach inwestycyjnych), a także zawierać umowy, których przedmiotem są instrumenty pochodne (art. 94 ustawy o funduszach inwestycyjnych). Ponadto, pewne rodzaje polskich funduszy inwestycyjnych mogą nabywać nieruchomości (art. 147 ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych) oraz dokonywać na nich inwestycji - w tym budowy i remontów - (art. 148 ust. 4 oraz ust. 5 ustawy o funduszach inwestycyjnych), a także obciążać te nieruchomości (art. 149 ustawy o funduszach inwestycyjnych), jak też nabywać udziały w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością (art. 145 ust. 1 pkt 3 ustawy o funduszach inwestycyjnych).

Skoro polskie fundusze inwestycyjne mogą dokonywać powyższych inwestycji, to nie ulega wątpliwości, iż działalność w tym zakresie mieści się w pojęciu inwestowania w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego oraz inne prawa majątkowe. Konsekwentnie, opowiadające im inwestycje Funduszu wspomniane wyżej także zawierają się w tym pojęciu.

Ponadto, polska ustawa o funduszach inwestycyjnych przewiduje (przynajmniej dla pewnych funduszy) możliwość udzielania pożyczek pieniężnych (art. 153 ust. 1 pkt 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych), a także pożyczek, których przedmiotem są papiery wartościowe (art. 102 oraz art. 151 ustawy o funduszach inwestycyjnych). Konsekwentnie, także działalność Funduszu wspomniana w części II niniejszego wniosku odpowiadająca powyższym czynnościom mieści się w pojęciu inwestowania w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego oraz inne prawa majątkowe.

W świetle powyższych uwag, należy uznać, iż zaprezentowaną w części II niniejszego wniosku działalność inwestycyjną określoną w warunkach umownych Funduszu oraz zgodną z InvG można uznać za lokowanie środków pieniężnych w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Ponadto, skoro środki te pochodzą ze środków uzyskanych od inwestorów, którzy w wyniku ich ulokowania w Funduszu otrzymali certyfikaty udziałowe, a Fundusz nie prowadzi innej działalności, to należy uznać, iż wyłącznym przedmiotem działalności Funduszu jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe. Zatem, jak zaznaczono na wstępie, warunek - o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT należy uznać za spełniony.

Ad. 4 Spełnienie warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego Inwestowania powinna prowadzić swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma siedzibę.

W art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c ustawy o CIT polski ustawodawca wyraził kolejny warunek, który musi spełnić instytucja wspólnego inwestowania mająca siedzibę w innym państwie UE (EOG), aby mogła skorzystać ze zwolnienia z podatku CIT. Mianowicie, przepis ten przewiduje, iż taka instytucja powinna prowadzić swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma siedzibę.

Natomiast, w myśl § 5 ust. (1) InvG właściwym organem niemieckim sprawującym nadzór nad spółkami inwestycyjnymi, inwestycyjnymi spółkami akcyjnymi oraz depozytariuszami jest Federalny Urząd Nadzoru Usług Finansowych (BaFin). Ponadto, zgodnie z § 43 ust. (2) InvG, pozwolenia BaFin wymaga stosowanie warunków umownych kształtujących stosunek prawny między spółką inwestycyjną oraz inwestorami, a także z pewnymi wyjątkami zmiany tych warunków umownych. W przedmiotowym przypadku, w związku z założeniem Funduszu, Wnioskodawca był na podstawie wspomnianego wyżej przepisu zobowiązany do uzyskania takiego zezwolenia i uzyskał to zezwolenie.

W powyższym kontekście, należy zauważyć, iż wymóg prowadzenia przez instytucję wspólnego inwestowania działalności na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma ona siedzibę, należy interpretować przez pryzmat wymogów, jakie stawiane są w analogicznym przypadku polskiemu funduszowi inwestycyjnemu oraz różnorodność ram prawno-organizacyjnych, w których działają fundusze inwestycyjne w różnych krajach UE (EOG). Należy przy tym zwrócić szczególną uwagę, iż zgodnie z polską ustawą o funduszach inwestycyjnych Komisja Nadzoru Finansowego nie wydaje zezwolenia na prowadzenie działalności przez polski fundusz inwestycyjny, lecz zezwolenia na utworzenie funduszu inwestycyjnego.

Wobec powyższego, zdaniem Wnioskodawcy należy uznać, iż warunek prowadzenia działalności na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym jest spełniony, jeżeli utworzenie danej instytucji wspólnego inwestowania wiąże się z koniecznością uzyskania zgody wydanej przez organ publiczny właściwy do spraw nadzoru nad rynkiem finansowym państwa siedziby tej instytucji, niezależnie od tego jaką formę taka zgoda przybiera w świetle regulacji prawnych tego kraju.

Zdaniem Wnioskodawcy należy wziąć pod uwagę, iż zezwolenie BaFin wydane Wnioskodawcy na stosowanie warunków umownych dla Funduszu jest odpowiednikiem zezwolenia wydawanego przez Komisję Nadzoru Finansowego na utworzenie polskiego funduszu Inwestycyjnego, w tym na treść statutu takiego funduszu, która swoją funkcją odpowiada warunkom umownym przedmiotowego Funduszu niemieckiego. Należy bowiem zwrócić uwagę, iż w przypadku polskiego funduszu Inwestycyjnego, Komisja Nadzoru Finansowego wydaje zezwolenie na jego utworzenie skierowane do TF1 (na którego działalność wydane zostało odrębne zezwolenie), jednocześnie zatwierdzając statut funduszu inwestycyjnego. Uogólniając, organ nadzoru nad rynkiem finansowym (Komisja Nadzoru Finansowego) wydaje podmiotowi zarządzającemu (TFI) zezwolenie na utworzenie wyodrębnionego zbioru aktywów (którym jak wspomniano w uwagach wstępnych jest fundusz inwestycyjny) jednocześnie zatwierdzając podstawowy dokument regulujący działalność tego zbioru aktywów.

Analogiczna sytuacja miała miejsce w przypadku Funduszu, tj. zezwolenie zostało wydane przez niemiecki urząd państwowy (BaFin) podmiotowi zarządzającemu (Wnioskodawca) na stosowanie warunków umownych (podstawowy dokument zakreślający ramy działalności Funduszu). Biorąc pod uwagę, iż bez zezwolenia BaFin na stosowanie warunków umownych nie byłoby możliwe utworzenie Funduszu, należy uznać iż zezwolenie to efektywnie jest odpowiednikiem zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego na utworzenie polskiego funduszu inwestycyjnego.

Zatem, skoro utworzenie Funduszu (w wyniku przekształcenia funduszu S.) wymagało uzyskania zezwolenia BaFin na stosowanie warunków umownych, to należy uznać, iż Fundusz prowadzi działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad niemieckim rynkiem finansowym. Konsekwentnie, Wnioskodawca przyjmuje zaprezentowane na wstępie stanowisko, iż w przedmiotowym przypadku spełniony jest warunek określony w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c ustawy o CIT. zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna prowadzić działalność na podstawie zezwolenia wydanego przez właściwe organy nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma siedzibę.

Ad. 5 Spełnienie warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna podlegać bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad Ryniem finansowym państwa, w którym ma ona siedzibę.

Kolejnym warunkiem, który musi spełnić instytucja wspólnego inwestowania mająca siedzibę w innym państwie członkowskim UE (EOG) aby móc korzystać ze zwolnienia z podatku CIT. jest postawiony w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d ustawy o CIT wymóg, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna podlegać bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa swojej siedziby. Również w przypadku tego warunku, analizując jego spełnienie należy brać pod uwagę różnice prawno-organizacyjne występujące między polskimi a zagranicznymi funduszami inwestycyjnymi. Wobec powyższego, zdaniem Wnioskodawcy, istotą tego wymogu jest, aby działalność inwestycyjna podlegała stałemu nadzorowi odpowiedniego organu nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym instytucja ta ma siedzibę.

Wnioskodawca chciałby zauważyć, iż zgodnie z § 5 InvG, BaFin został powierzony nadzór nad działalnością spółek inwestycyjnych, inwestycyjnych spółek akcyjnych, a także depozytariuszy. W szczególności, w celu wykonywania powyższego nadzoru BaFin otrzymał uprawnienie do wydawania nakazów, które są niezbędne i odpowiednie w celu zapewnienia, żeby działalność spółki inwestycyjnej była zgodna z przepisami InvG, przepisami wydanymi na podstawie tej ustawy, jak też warunkami umownymi. Biorąc pod uwagę konstrukcję Funduszu jako wyodrębnionego majątku stanowiącego - w aspekcie cywilnoprawnym - własność spółki inwestycyjnej, nadzór BaFin nad Funduszem przyjmuje postać nadzoru nad zarządzaniem przez spółkę wyodrębnionym majątkiem stanowiącym Fundusz. Nadzór ten przejawia się między innymi obowiązkiem uzyskania przez Wnioskodawcę zezwolenia na zmiany warunków umownych Funduszu (z pewnymi określonymi wyjątkami). Przejawem nadzoru BaFin nad Funduszem jest także obowiązek przekazywania BaFin prospektów informacyjnych Funduszu, jak też raportów rocznych Funduszu, które spółka inwestycyjna jest zobowiązana sporządzać. Ponadto, BaFin nadzoruje prawidłowość wykonywania obowiązków przez kierownictwo Wnioskodawcy (w tym poprzez możliwość odwoływania tego kierownictwa). W tym zakresie istnieją daleko idące podobieństwa z zakresem nadzoru sprawowanego przez Komisję Nadzoru Finansowego nad działalnością polskiego funduszu inwestycyjnego oraz TFI.

Ponadto, jak wcześniej zaznaczono w części II niniejszego wniosku, Wnioskodawca uzyskał zaświadczenie BaFin potwierdzające wprost, że Fundusz od momentu założenia podlega nadzorowi BaFin.

Jako że - jak wynika z powyższych uwag - Fundusz podlega nadzorowi BaFin będącego niemieckim urzędem państwowym, należy uznać, iż jego działalność podlega bezpośredniemu nadzorowi właściwego organu nadzoru nad rynkiem finansowym kraju, w którym Fundusz ma siedzibę. Konsekwentnie, warunek o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna podlegać bezpośredniemu nadzorowi właściwego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, jest spełniony.

Ad. 6. Spełnienie warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna posiadać depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji.

Jak wynika z art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e ustawy o CIT, kolejnym warunkiem, który musi być spełniony, aby instytucja wspólnego inwestowania była zwolniona z podatku CIT, jest posiadanie przez nią depozytariusza przechowującego aktywa. Podkreślenia wymaga fakt, iż wobec różnorodności prawno-organizacyjnej zagranicznych funduszy inwestycyjnych, warunek ten należy interpretować tak, iż zagraniczna instytucja wspólnego inwestowania musi posiadać depozytariusza, którego rola odpowiada roli depozytariusza, o którym mowa w polskiej ustawie o funduszach inwestycyjnych.

Należy przy tym zauważyć, że w świetle art. 9 ustawy o funduszach inwestycyjnych, depozytariusz wykonuje obowiązki określone w tej ustawie, a w szczególności polegające na prowadzeniu rejestru aktywów polskiego funduszu inwestycyjnego. Ponadto, zgodnie z art. 10 ustawy o funduszach inwestycyjnych, TFI i depozytariusz działają niezależnie i w interesie uczestników funduszu inwestycyjnego.

Ponadto, zgodnie z art. 71 ustawy o funduszach inwestycyjnych depozytariuszem może być bank krajowy lub oddział zagranicznej instytucji kredytowej (pod warunkiem posiadania przez nie odpowiednich kapitałów) albo też Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych Spółka Akcyjna.

Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, obowiązki depozytariusza obejmują:

  1. prowadzenie rejestru aktywów funduszu inwestycyjnego, w tym aktywów zapisywanych na właściwych rachunkach oraz przechowywanych przez depozytariusza i inne podmioty na mocy odrębnych przepisów lub na podstawie umów zawartych na polecenie funduszu przez depozytariusza (depozytariusz może zawierać te umowy z bankami krajowymi, instytucjami kredytowymi lub bankami zagranicznymi);
  2. zapewnienie, aby zbywanie i odkupywanie jednostek uczestnictwa lub emitowanie, wydawanie i wykupywanie certyfikatów inwestycyjnych odbywało się zgodnie z przepisami prawa i statutem funduszu inwestycyjnego;
  3. zapewnienie, aby rozliczanie umów dotyczących aktywów funduszu inwestycyjnego następowało bez nieuzasadnionego opóźnienia, oraz kontrolowanie terminowości rozliczania umów z uczestnikami funduszu;
  4. zapewnienie, aby wartość netto aktywów funduszu inwestycyjnego i wartość jednostki uczestnictwa była obliczana zgodnie z przepisami prawa i statutem funduszu inwestycyjnego;
  5. zapewnienie, aby dochody funduszu inwestycyjnego były wykorzystywane w sposób zgodny z przepisami prawa i ze statutem funduszu;
  6. wykonywanie poleceń funduszu inwestycyjnego, chyba że są sprzeczne z prawem lub statutem funduszu inwestycyjnego.

Wobec powyższego należy zauważyć, iż rola pełniona przez Depozytariusza (zaprezentowana w części II niniejszego wniosku) w odniesieniu do Funduszu odpowiada funkcji, jaką w konstrukcji polskiego funduszu inwestycyjnego pełni depozytariusz. W szczególności, podobnie jak w przypadku depozytariusza polskiego funduszu inwestycyjnego, Depozytariusz jest bankiem (niemiecką instytucją kredytową) oraz działa niezależnie od Wnioskodawcy (odpowiednika polskiego TFI) i w interesie inwestorów (uczestników funduszu).

Ponadto, zakres obowiązków Depozytariusza podany w części II niniejszego wniosku jest zbieżny z określonymi w polskiej ustawie o funduszach inwestycyjnych obowiązkami depozytariusza.

Skoro - w świetle powyższych uwag - Depozytariusz pełni w stosunku do Funduszu rolę analogiczną do roli, jaką w stosunku do polskiego funduszu inwestycyjnego pełni depozytariusz, o którym mowa w polskiej ustawie o funduszach inwestycyjnych, to należy uznać, iż Fundusz posiada depozytariusza przechowującego aktywa Funduszu. Konsekwentnie, warunek postawiony przez ustawodawcę w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e ustawy o CIT, tj. obowiązek posiadania przez instytucję wspólnego inwestowania depozytariusza aktywów, należy uznać za spełniony.

Ad. 7 Spełnienie warunku, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f ustawy o CIT zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna być zarządzana przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę

W art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f ustawy o CIT, ustawodawca sformułował warunek, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania mająca siedzibę w państwie członkowskim UE (EOG) powinna być zarządzana przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwego organu nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmioty te mają siedzibę.

Jak zaznaczono w części II niniejszego wniosku, Wnioskodawca zarządza Funduszem, a ponadto uzyskał na prowadzenie swojej działalności zgodę właściwego niemieckiego organu nadzoru nad rynkiem finansowym. Wnioskodawca chciałby zaznaczyć, iż zezwolenie uzyskane przez niego na prowadzenie działalności jako spółka inwestycyjna jest odrębnym zezwoleniem od zezwolenia na stosowanie warunków umownych Funduszu. Mianowicie, zezwolenie na prowadzenie działalności przez Wnioskodawcę jest wymagane w celu podjęcia przez niego działalności w obszarze zarządzania funduszami inwestycyjnymi i nie jest związane z żadnym konkretnym funduszem inwestycyjnym. Natomiast zezwolenie na stosowanie warunków umownych (ogólnych oraz szczególnych) odnosi się konkretnie do zarządzanych przez Wnioskodawcę funduszy i jest wydawane niezależnie od zezwolenia na prowadzenie działalności przez Wnioskodawcę. W tym względzie istnieje analogia pomiędzy polskim TFI, które najpierw musi uzyskać zezwolenie na prowadzenie działalności (odpowiednik zezwolenia uzyskanego przez Wnioskodawcę na prowadzenie działalności jako spółka inwestycyjna) oraz zezwolenie na utworzenie funduszu inwestycyjnego (odpowiednik zezwolenia na stosowanie warunków umownych dla Funduszu).

Mając powyższe na uwadze, warunek postawiony przez ustawodawcę w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f ustawy o CIT, należy uznać za spełniony.

Ad. 8 Uprawnienie do skorzystania ze zwolnienia z CIT na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT

Jak już wspomniano, zgodnie z obowiązującym od 1 stycznia 2011 r. przepisem art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT, zwolnieniu z CIT podlegają instytucje wspólnego inwestowania mające siedzibę w innym niż Polska państwie członkowskim UE lub EOG, które łącznie spełniają następujące warunki:

  1. podlegają w państwie, w którym mają siedzibę, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania,
  2. wyłącznym przedmiotem ich działalności jest zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa, w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe,
  3. prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, albo prowadzenie przez nie działalności wymaga zawiadomienia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę, w przypadku gdy:
    1. prowadzą swoją działalność w formie instytucji wspólnego inwestowania typu zamkniętego oraz
    2. zgodnie z dokumentami założycielskimi ich tytuły uczestnictwa nie są oferowane w drodze oferty publicznej ani dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym, ani wprowadzone do alternatywnego systemu obrotu oraz mogą być nabywane także przez osoby fizyczne wyłącznie gdy osoby te dokonają jednorazowego nabycia tytułów uczestnictwa o wartości nie mniejszej niż 40 000 euro,
  4. ich działalność podlega bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę,
  5. posiadają depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji,
  6. zarządzane są przez podmioty, które prowadzą swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmioty te mają siedzibę.

Jak Wnioskodawca wskazał w uzasadnieniu do stanowiska w zakresie pytań 1-7, Fundusz jest instytucją wspólnego inwestowania posiadającą siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej, a także spełnia poszczególne warunki, o których mowa wyżej. Równocześnie, należy zaznaczyć, iż zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o CIT, warunkiem zastosowania powyższego zwolnienia jest istnienie podstawy prawnej, wynikającej z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innej ratyfikowanej umowy międzynarodowej, której stroną jest Rzeczpospolita Polska, do uzyskania przez organ podatkowy informacji podatkowych od organu podatkowego państwa, w którym podatnik ma siedzibę. Biorąc pod uwagę, iż zarówno Fundusz, jak też Wnioskodawca mają siedzibę w Republice Federalnej Niemiec, zastosowanie w tym przypadku znajdzie UPO. Wobec powyższego należy zauważyć, iż z art. 27 UPO wynika uprawnienie do uzyskania informacji podatkowych od właściwych organów niemieckich, w związku z czym należy uznać, iż ten warunek jest spełniony.

Mając na uwadze spełnienie wszystkich wymaganych warunków przewidzianych ustawą o CIT, dochody osiągane w Polsce z inwestycji należących do Funduszu powinny korzystać ze zwolnienia z podatku CIT, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT.

Jednocześnie trzeba zwrócić uwagę na fakt, iż zgodnie z niemieckimi przepisami podatkowymi wspomnianymi w uzasadnieniu do odpowiedzi na pytanie nr 2, w Niemczech Wnioskodawca oraz Fundusz są odrębnymi podatnikami, pomimo iż Fundusz nie jest samoistnym bytem prawnym, tzn. nie ma on ani osobowości ani zdolności prawnej, a stanowi - w ujęciu cywilnoprawnym - majątek Wnioskodawcy o specjalnym statusie. Wynika to z faktu, iż niemiecki ustawodawca podatkowy zdecydował się na przyznanie statusu podatnika pewnym bytom nieposiadającym zdolności prawnej, w tym wyodrębnionym majątkom takim jak analizowany Fundusz.

Z powyższego wynika, iż dla potrzeb niemieckiego podatku od osób prawnych, dochody pochodzące z inwestycji Funduszu nie stanowią dochodów Wnioskodawcy, lecz dochody Funduszu. W praktyce oznacza to, iż dochody te nie są wykazywane w deklaracjach podatkowych Wnioskodawcy przygotowywanych dla celów opodatkowania niemieckim podatkiem od osób prawnych. Równocześnie, ponieważ ze swej istoty Fundusz nie może sam wypełniać obowiązków podatkowych ani w Niemczech, ani w Polsce, to na Wnioskodawcy spoczywa obowiązek działania w charakterze ustawowego przedstawiciela Funduszu w tym zakresie.

Należy tu wskazać na podobieństwo do konstrukcji polskiego funduszu inwestycyjnego. Mianowicie, w przypadku takiego funduszu, dochody funduszu inwestycyjnego nie są wykazywane w zeznaniach podatkowych TFI (gdyż nie stanowią jego dochodów), lecz przez fundusz inwestycyjny. Niemniej jednak na TFI - jako organie polskiego funduszu inwestycyjnego - ciążą obowiązki związane z zapewnieniem, aby fundusz poprawnie realizował swoje obowiązki wynikające z prawa podatkowego. Wobec powyższego należy zauważyć, iż zarówno polski, jak i niemiecki ustawodawca osiągają w gruncie rzeczy ten sam cel, realizując go jednak w odmienny sposób wynikający z różnych ram prawno-organizacyjnych w obu krajach.

Jednakże, pomimo iż na gruncie niemieckich przepisów podatkowych Fundusz jest podatnikiem niemieckiego podatku dochodowego, w świetle polskich przepisów podatkowych nie będzie miał on takiego statusu dla celów polskiego podatku dochodowego. Mianowicie, zgodnie z art. 1 oraz art. 1a ustawy o CIT podatnikami tego podatku są osoby prawne i spółki kapitałowe w organizacji, a także jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, z wyjątkiem spółek niemających osobowości prawnej (przy czym spółki takie mające siedzibę w innym państwie są podatnikami CIT, jeżeli są traktowane jak osoby prawne w tym państwie i podlegają tam opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania) oraz podatkowe grupy kapitałowe. Tymczasem Fundusz nie jest ani osobą prawną, ani spółką ani też podatkową grupą kapitałową. Zdaniem Wnioskodawcy, Funduszu nie można także klasyfikować jako jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, gdyż stanowi on jedynie będącą własnością Wnioskodawcy wyodrębnioną masę majątku (posiadaną na rachunek inwestorów), przy czym ten wyodrębniony majątek nie ma ani zdolności prawnej, ani też nie posiada struktury organizacyjnej.

Skoro, jak wskazano powyżej, Fundusz nie jest podatnikiem polskiego CIT, to dochody osiągane w Polsce z inwestycji Funduszu nie mogą być wykazywane jako dochody Funduszu dla celów polskiego CIT. Równocześnie pewne wątpliwości może budzić wykazywanie ich przez Wnioskodawcę, gdyż mimo iż z punktu widzenia prawnego to on jest podmiotem osiągającym te dochody, to faktycznie są one dochodami Funduszu. Niemniej jednak, mając na uwadze zasadę powszechności opodatkowania, nie miałaby racjonalnego uzasadnienia sytuacja, w której powyższe dochody nie byłyby w ogóle wykazywane do opodatkowania podatkiem dochodowym w Polsce. Stąd należy uznać, iż dochody te powinien wykazywać Wnioskodawca, jednakże powinien stosować do nich przepisy, jakie miałyby zastosowanie do Funduszu, gdyby ten był odrębnym podatnikiem dla celów CIT. Konsekwentnie, skoro - jak Wnioskodawca wskazał wyżej - dochody Funduszu powinny podlegać zwolnieniu z CIT na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT, to dla Wnioskodawcy powinny one stanowić dochody zwolnione.

Należy podkreślić, iż przyjęcie odmiennego podejścia oznaczałoby, iż dochody Funduszu nie korzystałyby ze zwolnienia z CIT, co oznaczałoby dyskryminację Funduszu oraz naruszenie zasady swobodnego przepływu kapitału ustanowioną w Traktacie o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. W związku z powyższym, mając na uwadze intencje ustawodawcy wyrażone w uzasadnieniu do projektu nowelizacji, Wnioskodawca przyjmuje stanowisko zaprezentowane wyżej.

Wskazał, iż zwolnieniu podmiotowemu określonemu w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop może podlegać jedynie podatnik, określony w art. 1 – 1a tej ustawy. Z uwagi na brak osobowości prawnej przy jednoczesnym braku struktury organizacyjnej oraz zdolności do czynności prawnych majątku odrębnego (dalej: Funduszu) nie można uznać za podatnika podatku dochodowego od osób prawnych. Dopiero uznanie, że „majątkowi odrębnemu” można przypisać status podatnika podatku od osób prawnych na gruncie polskiej ustawy umożliwia rozpatrzenie kwestii spełniania przez Fundusz wymagań opisanych w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop. W przypadku wykluczenia możliwości uznania niemieckich majątków odrębnych za podatników polskiego podatku dochodowego od osób prawnych brak jest możliwości rozpatrywania kwestii zwolnienia podmiotowego określonego w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop. Wnioskodawca, jako niemiecka spółka zarządzająca, nie spełnia bowiem podstawowej przesłanki zwolnienia określonego w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop, tj. nie jest instytucją wspólnego inwestowania.

W dniu 11 czerwca 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów wydał interpretację indywidualną Nr IPPB5/423-206/12-2/AJ, w której uznał stanowisko Wnioskodawcy za nieprawidłowe (w zakresie wszystkich pytań).

W interpretacji wskazano m.in., że zwolnieniu podmiotowemu określonemu w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop może podlegać jedynie podatnik, określony w art. 1 – 1a tej ustawy. Z uwagi na brak osobowości prawnej przy jednoczesnym braku struktury organizacyjnej oraz zdolności do czynności prawnych majątku odrębnego (dalej: Funduszu) nie można uznać za podatnika podatku dochodowego od osób prawnych. Dopiero uznanie, że „majątkowi odrębnemu” można przypisać status podatnika podatku od osób prawnych na gruncie polskiej ustawy umożliwia rozpatrzenie kwestii spełniania przez Fundusz wymagań opisanych w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop. W przypadku wykluczenia możliwości uznania niemieckich majątków odrębnych za podatników polskiego podatku dochodowego od osób prawnych brak jest możliwości rozpatrywania kwestii zwolnienia podmiotowego określonego w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop. Wnioskodawca, jako niemiecka spółka zarządzająca, nie spełnia bowiem podstawowej przesłanki zwolnienia określonego w art. 6 ust. 1 pkt 10a updop, tj. nie jest instytucją wspólnego inwestowania.

W związku z powyższym rozstrzygnięciem Strona na mocy art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) pismem z dnia 20.06.2012 r. (data stempla pocztowego 20.06.2012 r.) wezwała organ podatkowy (data wpływu do Izby Skarbowej 22.06.2012 r.) do usunięcia naruszenia prawa w przedmiotowej interpretacji poprzez zmianę interpretacji uznanie stanowiska przedstawionego przez Wnioskodawcę za prawidłowe

Po przeanalizowaniu wszystkich zarzutów Skarżącej, w odpowiedzi na powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa tutejszy Organ podatkowy pismem z dnia z dnia 19 lipca 2012 r. znak IPPB5/423-206/12-4/AJ stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji indywidualnej. W powołanym piśmie organ podatkowy podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.

W dniu 22 sierpnia 2012 r. Wnioskodawca wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. interpretację, w której wnioskował o uchylenie zaskarżonej interpretacji na podstawie art. 146 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz zasądzenie na rzecz Skarżącej kosztów postępowania, według norm przepisanych na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Zaskarżonej interpretacji indywidualnej IPPB5/423-209/12-2/AJ, w części w jakiej uznaje stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe, zarzucono naruszenie:

Zaskarżonej interpretacji indywidualnej IPPB5/423-205/12-2/AJ zarzucono naruszenie:

  • art. 6 ust. 1 pkt 10a i art. 6 ust. 3 ustawy o CIT, w związku z art. 18, art. 49 i art. 63 ust. 1 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Wersja skonsolidowana: Dz. Urz. UE seria C z 2008 r. Nr 115, poz. 47, ze zm., dalej: „TFUE”. Dawniej odpowiednio art. 12, art. 43 i art. 56 ust. 1 Traktatu z dnia 25 marca 1957 r. ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz. U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864/2, dalej: „TWE”); art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej (Wersja skonsolidowana: Dz. Urz. UE seria C z 2010 r. Nr 83, poz. 13, ze zm., dalej „TUE”. Dawniej art. 10TWE.), art. 91 ust. 3, art. 87 ust. 1 i art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. nr 78, poz. 483 ze zm., zwana dalej „Konstytucją RP”), poprzez niewłaściwą wykładnię tych przepisów prawa polegającą na:
    1. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że — w przedstawionym we wniosku o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z dnia 21 marca 2012 r. (dalej: „Wniosek”) stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym – S. FUND (fundusz inwestycyjny prawa niemieckiego zarządzany przez Skarżącą, dalej: „Fundusz”) należy uznać za instytucję wspólnego inwestowania posiadającą siedzibę w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, o której mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a ab initio ustawy o CIT (podanie przez Skarżącą w nawie Funduszu „I...”- odmiennie niż we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej - tut. Organ podatkowy uznał za oczywistą pomyłkę pisarską),
    2. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym - będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna podlegać opodatkowaniu od całości swoich dochodów w kraju siedziby,
    3. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym - będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. b ustawy o CIT, zgodnie z którym wyłącznym przedmiotem działalności instytucji wspólnego inwestowania powinno być zbiorowe lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego lub niepublicznego proponowania nabycia ich tytułów uczestnictwa w papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe,
    4. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym - będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. c ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna prowadzić swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym mają siedzibę,
    5. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym -będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. d ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna podlegać bezpośredniemu nadzorowi właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym ma ona siedzibę,
    6. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym - będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. e ustawy o CIT, zgodnie z którym instytucja wspólnego inwestowania powinna posiadać depozytariusza przechowującego aktywa tej instytucji,
    7. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym - będzie spełniony warunek, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. f ustawy o CIT, zgodnie z którym działalność instytucji wspólnego inwestowania powinna być zarządzana przez podmiot, który prowadzi swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów nadzoru nad rynkiem finansowym państwa, w którym podmiot ten ma siedzibę, oraz
    8. braku stwierdzenia w zaskarżonej interpretacji, że - w przedstawionym we Wniosku stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym - dochody osiągane w Polsce w wyniku działalności Funduszu powinny być wykazywane przez Skarżącą jako podlegające zwolnieniu z podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy o CIT;
  • art. 14c § 1 w związku z art. 121 § 1 i art. 125 § 1, w zw. z art. 14h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej: „Ordynacja podatkowa”), poprzez dokonanie niepełnej oceny prawnej stanowiska Skarżącej w zakresie pytań nr 2 — 7 przedstawionych we Wniosku;
  • art. 14c § 2 w związku z art. 121 § 1 i art. 125 § 1, w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej, poprzez brak sporządzenia uzasadnienia zaskarżonej interpretacji, które byłoby wyczerpujące i kompleksowo odnosiło się do stanowiska Skarżącej w kontekście przedstawionego we Wniosku stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego.

Wyrokiem z dnia 27 marca 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 2846/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną interpretację.

W uzasadnieniu ww. wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, że Skarga zasługiwała na uwzględnienie, przy czym dla jej rozpoznania i uwzględnienia wystarczające było przeanalizowanie tylko jednej kwestii postawionej we wniosku o interpretację, a następnie uznanej za zasadniczą w samej interpretacji, czyli kwestii statusu Funduszu jako podatnika. Podkreślenia bowiem wymaga, że Minister uznał stanowisko Skarżącej za nieprawidłowe z tego względu, że "Brak możliwości uznania Funduszu za jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej implikuje niemożność do uznania «Funduszu» za podatnika (wyodrębniona masa majątkowa nie mieści się w żadnej z ww. kategorii podatników.)" (str. 25 interpretacji). W ocenie Ministra ewentualnemu zwolnieniu podatkowemu może podlegać podmiot, który jest podatnikiem, zatem – a contrario – nie może mu podlegać majątek odrębny, jakim jest Fundusz, gdyż nie ma on statusu podatnika. W konsekwencji Organ uznał za niecelowe rozpatrywanie kwestii spełnienia przez Fundusz wymagań opisanych w art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy, zaś w konkluzji swojego wywodu uznał, że Fundusz nie spełnia podstawowej przesłanki zwolnienia, czyli nie jest instytucją wspólnego inwestowania.

Sąd odnotowuje jednak, że w swojej ocenie, iż nie można rozpatrywać kwestii spełnienia przez Fundusz wymagań opisanych w art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy, czyli – jak Sąd przyjął – wymagań określonych pod literami a – f tego przepisu, Organ nie był konsekwentny, gdyż przeanalizował wymóg określony pod literą c oraz d. Minister uczynił to jednak tylko "na marginesie", co Sąd upoważniło do wniosku, że tę część swoich rozważań, tj. dotyczącą punktów 2 – 7 wniosku, sformułował tylko jako dygresję. Minister z nieznanych powodów odniósł się bowiem jedynie do tych właśnie wymagań ustawy. Otwiera to siłą rzeczy kwestię, czy inne wymagania – według Organu – są w sprawie spełnione, czy też spełnione nie są. Przemilczenie w interpretacji kwestii tych innych warunków wskazywać może a contrario, że te inne warunki są, zdaniem Ministra, spełnione (przypomnieć należy, że Skarżąca wniosła o ocenę spełnienia warunków z każdego punktu tego przepisu niezależnie). Nie mogąc jednak tego dylematu rozstrzygnąć jednoznacznie Sąd uznaje tę część rozważań Organu za prawnie nieistotną, gdyż negatywna ocena stanowiska Skarżącej wyniknęła z uprzedniego odrzucenia przez Ministra możliwości przyznania Funduszowi statusu podatnika. Zresztą nie sposób w tym zakresie odmówić Ministrowi Finansów racji, że uprzednia, prawidłowa odmowa Funduszowi tego statusu analizę dalszych wymagań zwolnienia podatkowego czyniłaby raczej teoretyczną, jedynie poglądową. Ustawa wyraźnie bowiem stanowi w art. 6 ust. 1 pkt 10a ab initio, że pierwszym warunkiem zwolnienia danego podmiotu z opodatkowania swoich dochodów w Polsce jest jego status instytucji wspólnego inwestowania. Przy założeniu, że Fundusz tego statusu nie ma, mniej istotna byłaby analiza dalszych warunków zwolnienia, skoro wszystkie te warunki muszą wystąpić łącznie.

Przystępując zatem do rozstrzygnięcia wspomnianego statusu Funduszu w niniejszej sprawie Sąd w pełni podziela wyrażoną przez Skarżącą krytyczną oceną poglądu Ministra, że nie jest on uprawniony do oceny zgodności przepisów ustawy z prawem unijnym (str. 26 interpretacji). Spółka poświęciła znaczącą część skargi wykazaniu, że nie tylko sądy krajowe, ale też wszystkie organy państwa członkowskiego, w tym organy administracji podatkowej, zobowiązane są do respektowania zasady lojalności, która wymaga podejmowania wszelkich działań dla zapewnienia realizacji celów Unii Europejskiej. Podstawowym narzędziem realizacji tych celów jest prowspólnotowa wykładnia prawa krajowego, zaś w tych przypadkach, gdzie taka wykładnia byłaby contra legem, konieczne jest pominięcie sprzecznego z prawem unijnym prawa krajowego. Zasada ta nie jest już kwestionowana, przy czym – powtórzmy - uprawnienie i obowiązek pominięcia sprzecznego z prawem unijnym prawa krajowego, zasadniczo niezależnie od jego rangi w hierarchii źródeł prawa, przysługuje i obciąża też organy administracji. Dotyczy to także postępowania o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. W zakres tego pojęcia wchodzi też bowiem prawo wspólnotowe.

Art. 1 i 1a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych określa katalog podatników tego podatku. Z wniosku Spółki wynikało natomiast, że Fundusz jest tylko "wyodrębnioną masą majątkową", bez osobowości prawnej, bez struktury organizacyjnej, w sensie cywilistycznym należy do Skarżącej, choć jest podatnikiem niemieckiego podatku dochodowego. Nie może być zatem uznany nawet za jednostkę organizacyjną w rozumieniu art. 1 ust. 2 ustawy. W ocenie Sądu trzeba jednak odnotować, że w art. 10 ust. 1 pkt 10a ustawa operuje niezdefiniowanym nigdzie pojęciem "instytucja wspólnego inwestowania". Tę właśnie "instytucję" ustawa zwalnia z opodatkowania – o ile wystąpią enumeratywnie określone warunki zwolnienia, czyli te okoliczności faktyczne i prawne, które ustawa opisuje pod punktami a – f omawianego przepisu. Jeśli przyjąć taką jego wykładnię, jaką zaprezentował Minister Finansów, to - pomimo spełnienia wszystkich tych warunków - jakikolwiek podmiot z kraju Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego, który w świetle polskiego prawa krajowego nie spełnia koniecznych przesłanek podmiotowych dla uznania go za podatnika polskiego podatku dochodowego od osób prawnych, nie mógłby korzystać ze zwolnienia podatkowego. Taki stan rzeczy nie dałby się natomiast pogodzić z akcentowanymi w skardze podstawowymi zasadami pierwotnego prawa unijnego, tj. z zasadą niedyskryminacji (art. 18 Traktatu Ustanawiającego Unię Europejską), zasadą swobody przepływu kapitału (art. 63 ust. 1 TFUE), a także zasadą swobody przedsiębiorczości (art. 49 TFUE). Forma organizacyjno - prawna instytucji zbiorowego inwestowania nie może determinować oceny, czy ten status (takiej właśnie instytucji) danemu podmiotowi przysługuje, czy też nie. Skarżąca w pełni zasadnie wskazuje na historyczny kontekst wprowadzenia do ustawy art. 10 ust. 1 pkt 10a. Intencją Ustawodawcy, jak wynika z analizy uzasadnienia do nowelizacji ustawy, było zapewnienie zgodności ustawy z prawem wspólnotowym, tj. zagwarantowanie, aby każda instytucja z każdego kraju Unii (lub EOG), która co do celów i zasad funkcjonowania odpowiada polskiemu funduszowi inwestycyjnemu, mogła korzystać ze zwolnienia podatkowego, o ile istotnie jest instytucją zbiorowego (wspólnego) inwestowania. Wielość systemów prawnych w ramach wspólnego rynku Unii Europejskiej, skutkująca różnym ujęciem statusu podatnika podatku dochodowego (takie podatki nie są zasadniczo, jak dotychczas, zharmonizowane), nie może niweczyć podstawowego celu, jaki wyznacza dyrektywa 2009/65/WE, tj. celu zapewnienia efektywnego zwolnienia z opodatkowania instytucji zbiorowego inwestowania.

Jeśli wykładnia przepisów prawa krajowego doprowadziła Ministra do wniosku, że Fundusz - z uwagi na opisane odrębności względem polskiego funduszu inwestycyjnego i brak cech podatnika polskiego podatku dochodowego – nie może być uznany za instytucję wspólnego inwestowania, to kierując się wspomnianymi zasadami prawa unijnego Organ te odrębności powinien pominąć i przystąpić do analizy ewentualnego spełnienia wymagań art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a – f ustawy.

Sąd wyraża ocenę, że istnieje jednak metoda prowspólnotowej wykładni ustawy, czyli takiej wykładni, która wcale nie skutkuje wnioskiem o sprzeczności prawa krajowego z prawem unijnym. Otóż, jakkolwiek krąg podatników istotnie określa art. 1 oraz 1a ustawy, to jednak w pełni uprawnione jest uznanie art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy za przepis o charakterze szczególnym, komplementarnym i uzupełniającym art. 1 i art. 1a ustawy w zakresie wskazującym potencjalnie możliwe formy organizacyjne podatników podatku dochodowego. Skoro bowiem ustawa nie definiuje wprost pojęcia "instytucja wspólnego inwestowania", a jednocześnie w tymże art. 6 ust. 1 pkt 10a zwalnia z opodatkowania – pod określonymi warunkami – instytucję wspólnego inwestowania, to za taką instytucję należałoby uznać każdy podmiot, który te wymienione warunki spełnia. W ten sposób omawiany przepis ustanawia swoistą współzależność pomiędzy wspomnianą kategorią "instytucja wspólnego inwestowania", a warunkami jej zwolnienia z opodatkowania. Taką instytucją jest podmiot, który spełnia wymagania określone w art. 6 ust. 1 pkt 10a lit. a – f ustawy, i odwrotnie – skoro dany podmiot spełnia te wymagania, to przez to staje się instytucją wspólnego inwestowania. Logiczną konsekwencją istnienia statusu tego podmiotu jako instytucji wspólnego inwestowania, która – z definicji - spełnia wskazane wymagania, jest zwolnienie jej dochodów z opodatkowania. Art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy formułuje zatem – przy takiej wykładni przepisu – specyficznie skonstruowaną definicję instytucji wspólnego inwestowania, a zwalniając ją z opodatkowania w Polsce czyni ją przez to automatycznie podatnikiem także wtedy, gdy z punktu widzenia prawa krajowego nie ma nawet najprostszej formy organizacyjno – prawnej, tzn. kiedy nie jest nawet jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej (art. 1 ust. 2 ustawy). W ten właśnie sposób przepis ten uzupełnia katalog podatników wynikający z art. 1 ust. 1 oraz art. 1a ustawy.

Niezależnie od tego, którą z powyższych wykładni przyjąć za podstawę analizy wniosku Skarżącej o wydanie interpretacji, tj. zarówno w razie przyjęcia sprzeczności pomiędzy prawem krajowym, a unijnym, jak i w razie przyjęcia, że art. 6 ust. 1 pkt 10a ustawy kreuje sui generis kategorię podatnika, Organ zobowiązany był do wyczerpującego odniesienia się do każdej kwestii postawionej we wniosku. Za punkt wyjścia powinien przyjąć założenie, iż specyfika formy organizacyjno – prawnej niemieckiego Funduszu nie może a limine wykluczyć jego statusu instytucji wspólnego inwestowania. Także Skarżąca może mieć w takiej sytuacji określoną funkcję jako - przykładowo – podmiot zarządzający, prowadzący swoją działalność na podstawie zezwolenia właściwych organów obcego państwa członkowskiego. Z tego faktu wywodzić należy jej interes prawny w uzyskaniu interpretacji, czyli status "zainteresowanego podmiotu" w rozumieniu art. 14b Ordynacji podatkowej. Z kolei opisywane we wniosku warunki prawne, w jakich Fundusz funkcjonuje w Niemczech, powinny być potraktowane jako element stanu faktycznego wniosku o wydanie interpretacji (vide np. wyrok NSA o sygn. II FSK 1303/11), przez co bezprzedmiotowy staje się dylemat, jaki Minister Finansów często ujawnia w postępowaniach w przedmiocie interpretacji z elementem prawa obcego (Sąd stwierdza to na podstawie notoryjnie znanych mu okoliczności), tj. dylemat, czy jej przedmiotem może być prawo obce. Te warunki prawne są kwestią faktów, których dokładny opis obciąża wnioskującego o wydanie interpretacji. Także wnioskującego obciążają następstwa sytuacji, gdy wydano interpretację na podstawie opisanego stanu faktycznego, który jednak okazał się odmienny, niż rzeczywisty. Dla zupełności tych uwag Sądu należy też przypomnieć, że ewentualnie niekompletnie przedstawiony - w ocenie samego Ministra - stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe zobowiązuje ten Organ do zastosowania art. 169 § 1 Ordynacji podatkowej.

W dalszym postępowaniu Minister uwzględni powyższy pogląd Sądu, w efekcie czego wyda interpretację odnoszącą się do wszystkich kwestii postawionych we wniosku, przy wspomnianym założeniu, że opisane we wniosku okoliczności funkcjonowania Funduszu w Niemczech nie stoją na przeszkodzie uznania go za instytucję wspólnego inwestowania w rozumieniu prawa polskiego.

Od powyższego wyroku Organ podatkowy pismem z dnia 30 maja 2013 r. wniósł skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 8 października 2015 r., sygn. akt II FSK 2153/13 Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę kasacyjną.

W uzasadnieniu orzeczenia Sądu drugiej instancji wskazano, że skarga kasacyjna podlega oddaleniu, ponieważ zaskarżony wyrok, pomimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu.

Istotę sporu stanowi ocena prawidłowości zastosowania w toku kontroli sądowoaministracyjnej przez WSA w Warszawie art. 1 i 1a u.p.d.o.p. w związku z art. 6 ust. 1 pkt . 10a) tej ustawy.

Zagadnienie interpretacji tych przepisów w odniesieniu do podmiotowości prawnopodatkowej instytucji wspólnego inwestowania oraz objęcia tych podmiotów zwolnieniem od podatku dochodowego od osób prawny było już przedmiotem wypowiedzi orzeczniczych Naczelnego Sądu Administracyjnego. W wyroku z 16 czerwca 2015 r., sygn. akt II FSK 1279/13, NSA stwierdził, że "ustawodawca w omawianym przepisie nawiązuje bezpośrednio i wyłącznie do podmiotów posiadających siedzibę poza granicami Polski, zatem wyprowadzić należy wniosek, że określone w polskiej ustawie podatkowej kryteria kwalifikacji podmiotu jako podatnika podatku dochodowego od osób prawnych nie mogą być ostateczne i rozstrzygające. Istotny jest status podatkowy w kraju jej siedziby". Z kolei w wyroku z 24 lipca 2015 r., sygn. akt II FSK 1455/13 NSA uznał, że kryterium zastosowania zwolnienia jest podobieństwo funduszy zagranicznych do funduszy polskich, którym takie zwolnienie przysługuje. NSA zaznaczył jednak w ostatnim z powołanych wyroków, że błędne jest założenie, że "instytucje wspólnego finansowania, o których mowa w analizowanym przepisie, działające na zasadach podobnych do polskich funduszy inwestycyjnych, będą miały takie same jak polskie fundusze podstawy prawne powstawania i działania, ustrój, status organizacyjno-prawny".

Przy interpretacji spornych przepisów należy mieć na uwadze fakt, że nowelizacja u.p.d.o.p. (ustawa z dnia 25 listopada 2010 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, Dz.U.2010 Nr 226 poz. 1478 ), na mocy której wprowadzono do tej ustawy art. 6 ust. 1 pkt 10a) u.p.d.o.p. została dokonana w celu zapewnienia zgodności polskich przepisów podatkowych z normami prawa europejskiego i stanowiła następstwo wszczętego przez Komisję Europejską w trybie art. 226 Traktatu WE postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. We wniosku z 14 maja 2009 r., IP/09/780, Komisja Europejska zwróciła się do Polski o zakończenie dyskryminacyjnego opodatkowania zagranicznych funduszy emerytalnych, funduszy inwestycyjnych i instytucji finansowych. W piśmie tym wskazano, że przepisy krajowe, na mocy których zwolnieniem podatkowym objęto jedynie polskie fundusze inwestycyjne i emerytalne, "stanowią ograniczenie swobodnego przepływu kapitału zagwarantowanego na mocy art. 56 Traktatu WE oraz swobody przedsiębiorczości, o której mowa w art. 43 Traktatu WE". W uzasadnieniu projektu ustawy nowelizującej wskazano, że obowiązujący stan prawny prowadził "do nierównego traktowania funduszy inwestujących na rynku polskim, a tym samym do naruszenia traktatowej swobody przepływu kapitału, do której respektowania zobowiązały się państwa członkowskie UE i EOG (zasada ustanowiona art. 63 TFUE (dawny art. 56 TWE) i art. 40 Porozumienia EOG) i na którą wskazała Komisja Europejska w naruszeniu nr 2006/4093. W celu usunięcia wskazanego przez Komisję Europejską naruszenia i zrównania w prawach podatkowych polskich i zagranicznych funduszy, nie pozbawiając polskich podatników praw nabytych, stosownego rozszerzenia o fundusze inwestycyjne i emerytalne, podlegające nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w innych krajach UE lub EOG, wymaga katalog zwolnień podmiotowych zawarty w art. 6 ustawy CIT. Należy zaznaczyć, że specyfika form organizacyjno-prawnych polskich funduszy różni się w znacznej mierze od form funduszy funkcjonujących w innych państwach członkowskich UE i EOG. Dążąc zatem do zapewnienia równego traktowania należało uwzględnić sytuację, w której podmiot na gruncie państwa siedziby jest uznawany za fundusz inwestycyjny, natomiast zgodnie z przepisami prawa polskiego podmiot ten takim funduszem nie jest. <...> W związku z tym wprowadzając zwolnienie dla zagranicznych funduszy inwestycyjnych i emerytalnych określono warunki materialne i formalne, które pozwalają na objęcie tym rozwiązaniem wyłącznie takich podmiotów, które działają na analogicznych zasadach jak krajowe fundusze inwestycyjne i emerytalne".

Prawidłowa interpretacja art. 6 ust. 1 pkt 10a) u.p.d.o.p. powinna wobec tego uwzględniać domniemanie zgodności krajowych przepisów podatkowych z prawem unijnym. W konsekwencji przyjąć należy, że omawiane zwolnienie, w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych, może mieć zarówno charakter podmiotowy, jak i przedmiotowy. Istotny jest przede wszystkim cel tego przepisu, tj. zapewnienie realizacji europejskich zasad traktatowych: swobodnego przepływu kapitału oraz swobody przedsiębiorczości. W przedstawionym we wniosku o interpretację indywidualną stanie faktycznym podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych będzie spółka zarządzająca niemieckim funduszem inwestycyjnym w zakresie w jakim reprezentuje ten fundusz i w tym kontekście należy oceniać spełnienie warunków określonych w art. 6 ust. 1 pkt 10a) u.p.d.o.p.

Słusznie argumentuje autor skargi kasacyjnej, że opisany we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej niemiecki fundusz inwestycyjny, nie jest podatnikiem podatku dochodowego od osób prawnych; status taki należy przypisać spółce zarządzającej w zakresie jakim reprezentuje fundusz. Ocena wyrażona przez sąd administracyjny pierwszej instancji w tym względzie narusza w istocie art. 1 oraz art. 1a u.p.d.o.p. Jednakże pomimo błędnego uzasadnienia, samo rozstrzygnięcie wydane przez WSA w Warszawie, odpowiada prawu, bowiem kontrolowana interpretacja indywidualna naruszała art. 6 ust. 1 pkt 10a) u.p.d.o.p. Przy ponownym wydaniu interpretacji Minister Finansów będzie zobowiązany uwzględnić ocenę prawną przedstawioną przez Naczelny Sąd Administracyjny w niniejszym orzeczeniu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego w zakresie pytań oznaczonych nr 1 - 8 – jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej w tym zakresie oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia przedstawionego w stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego z przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji Nr IPPB5/423-206/12-2/AJ.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

Dokumenty dotyczące poruszonych zagadnień:

Niemcy
IPPB4/4511-294/15-2/JK2 | Interpretacja indywidualna

zwolnienia podmiotowe
ITPP1/4512-684/15/BS | Interpretacja indywidualna

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.