IBPBII/2/415-898/14/JG | Interpretacja indywidualna

Skutki podatkowe zamiany nieruchomości
IBPBII/2/415-898/14/JGinterpretacja indywidualna
  1. koszty uzyskania przychodów
  2. zamiana
  3. zbycie nieruchomości
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów -> Katalog źrodeł przychodów

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 8 października 2014 r. (data otrzymania 14 października 2014 r. ), uzupełnionym 20 listopada 2014 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zamiany nieruchomości – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 14 października 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zamiany nieruchomości.

W związku z brakami formalnymi, pismem z 13 listopada 2014 r., Znak: IBPBII/2/415-898/14/JG wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano 20 listopada 2014 r.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Na podstawie umowy darowizny z 24 lutego 2011 r. oraz umowy majątkowej małżeńskiej z 13 grudnia 2013 r. Wnioskodawca wraz z małżonkiem jest właścicielem nieruchomości utworzonej z działki nr 639/1 o powierzchni 0,1354 ha i nieruchomość ta weszła w skład gospodarstwa rolnego małżonków. Działka nr 639/1 uległa podziałowi między innymi na działkę nr 639/3 o powierzchni 0,0673 ha a dokonując jej podziału Wnioskodawca poniósł koszty podziału.

Aktem notarialnym sporządzonym 29 maja 2014 r. Pani S. przeniosła na rzecz Wnioskodawcy i jego małżonka własność nieruchomości utworzonej z działki nr 639/6 o powierzchni 0,0719 ha, a w zamian małżonkowie przenieśli na rzecz Pani S. własność nieruchomości utworzonej z działki nr 639/3 o powierzchni 0,0673 ha. Wartość zamienianych działek była równa i wynosiła po 12.000 zł. Ww. nieruchomość weszła w skład gospodarstwa rolnego Wnioskodawcy i jego małżonka, w rozumieniu przepisów o podatku rolnym. Zgodnie z zaświadczeniem wydanym przez Wójta Gminy działki nr 639/3 i 639/6 leżą w terenie mieszkalnictwa jednorodzinnego. Według rejestru gruntów działki będące przedmiotem zamiany stanową grunty orne.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał, że nieruchomość utworzoną z działki nr 639/1 nabył na podstawie darowizny dokonanej przez jego rodziców 24 lutego 2011 r. Natomiast umowa majątkowa małżeńska zawarta 13 grudnia 2013 r. przez małżonków miała charakter umowy rozszerzającej wspólność majątkową małżeńską, zgodnie z którą małżonkowie rozszerzyli wspólność ustawową na majątek nabyty przez każdego z nich przed zawarciem małżeństwa jak i w czasie trwania małżeństwa – z jakiegokolwiek tytułu.

W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytanie.

Czy przy zbyciu nieruchomości w drodze zamiany wartość zamienianej nieruchomości stanowi koszt uzyskania przychodu jako koszt nabycia zgodnie z art. 19 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i czy ma znaczenie, że nabyta przez małżonków nieruchomość wejdzie w skład ich gospodarstwa rolnego ...

Zdaniem Wnioskodawcy, zbycie ww. nieruchomości nie podlega opodatkowaniu, gdyż Wnioskodawca nie osiągnął dochodu a zamieniane nieruchomości mają jednakową wartość i zamiana nastąpiła bez spłat i dopłat, a pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę dokładnie zdefiniowane.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Na wstępie zaznaczyć należy, że niniejsza interpretacja indywidualna wydana została wyłącznie dla Wnioskodawcy. Natomiast małżonek Wnioskodawcy – jako odrębny podatnik – winien zwrócić się z odrębnym wnioskiem o wydanie interpretacji w swojej indywidualnej sprawie, jeżeli jest zainteresowany jej uzyskaniem. Zgodnie bowiem z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Nie ma zatem możliwości wydania indywidualnej interpretacji dla dwóch zainteresowanych osób na podstawie jednego wniosku nawet jeśli osobami tymi są małżonkowie. Każdy z małżonków jest bowiem odrębnym podatnikiem.

Zgodnie z przepisem art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – podlegającym opodatkowaniu źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów

–jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W świetle powyższego uregulowania, każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy stanowi źródło przychodów w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostanie dokonana w określonym czasie, tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Użyte w powyższym przepisie art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pojęcie „odpłatne zbycie” oznacza przeniesienie prawa własności lub innych praw majątkowych w zamian za korzyść majątkową. Tym samym „odpłatne zbycie” obejmuje swoim zakresem nie tylko umowę sprzedaży, ale również umowę zamiany. Aby dana czynność miała charakter odpłatnej nie musi jej bowiem towarzyszyć świadczenie pieniężne i przepływ gotówkowy. Forma bezpośredniej wymiany towarów jaką jest uregulowana w art. 603 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r. poz. 121) umowa zamiany – w wyniku której każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy – również stanowi odpłatne zbycie rzeczy. Ekwiwalentem w tym wypadku jest inna rzecz, a nie wartości pieniężne. Zamiana jest więc umową o podobnym charakterze co sprzedaż. Świadczy o tym między innymi fakt, że ustawodawca nie reguluje odrębnie tej umowy, a jedynie w art. 604 Kodeksu cywilnego stanowi, że do zamiany stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży. Ponadto zgodnie z art. 155 § 1 Kodeksu cywilnego – m.in. umowa zamiany rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę. Zasadnicza różnica między umową sprzedaży a umową zamiany polega jedynie na tym, że w umowie zamiany nie występuje świadczenie pieniężne, a formę zapłaty stanowi inna rzecz. Zamiana więc podobnie jak umowa sprzedaży stanowi formę odpłatnego zbycia.

Nie ma przy tym znaczenia czy zamieniane nieruchomości mają taką samą wartość lub powierzchnię. Zamiana bowiem niezależnie od tego czy przedmiotem zamiany są nieruchomości mające taką samą wartość, czy też nie, stanowi formę odpłatnego zbycia, przez co wywołuje określone skutki podatkowe.

Wobec powyższych okoliczności należy powtórzyć, że zamiana nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości stanowi źródło przychodu podlegające opodatkowaniu, jeżeli ma miejsce przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie. Jeżeli natomiast zamiana nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości następuje po upływie tego okresu, przychód z zamiany nie podlega w ogóle opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że na podstawie umowy darowizny z 24 lutego 2011 r. Wnioskodawca nabył nieruchomość utworzoną z działki nr 639/1 o powierzchni 0,1354 ha. Działka nr 639/1 uległa podziałowi między innymi na działkę nr 639/3 o powierzchni 0,0673 ha. Aktem notarialnym sporządzonym 29 maja 2014 r. Pani S. przeniosła na rzecz Wnioskodawcy i jego małżonka własność nieruchomości utworzonej z działki nr 639/6 o powierzchni 0,0719 ha, a w zamian za to Wnioskodawca i jego małżonek przenieśli na rzecz Pani S. własność nieruchomości utworzonej z działki nr 639/3.

Zauważyć należy, że nieistotny dla opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest sam fakt podziału nieruchomości. Jeżeli właściciel (współwłaściciel) dokonuje jedynie podziału nieruchomości, to nie mamy do czynienia z żadnym nabyciem, bo chodzi o nieruchomość, której ta osoba jest już właścicielem (współwłaścicielem). Sam podział nieruchomości (działki) nie stanowi daty nowego nabycia w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W wyniku podziału Wnioskodawca nie nabył bowiem żadnych nowych nieruchomości ponad to, czego był już właścicielem wraz z małżonkiem. W wyniku samego podziału działki nie zmieniła się struktura własności każdej z działek wydzielonych w drodze podziału, małżonkowie nadal posiadali takiej samej wielkości nieruchomości jak przed podziałem, tyle że w mniejszych działkach. Stąd czynność ta nie ma wpływu na określenie początku biegu terminu, o którym mowa art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Fakt podziału nieruchomości pozostaje bez znaczenia, gdyż jak zostało już wskazane na wstępie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych uzależniają skutki podatkowe odpłatnego zbycia nieruchomości od daty jej nabycia, a nie od daty podziału.

Odnosząc powyższy stan faktyczny sprawy do treści regulacji przepisu art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy stwierdzić, że przychód uzyskany z odpłatnego zbycia nieruchomości (działki nr 639/3), którą Wnioskodawca nabył w drodze darowizny – stanowi dla Wnioskodawcy źródło przychodu i podlega opodatkowaniu, ponieważ nieruchomość tę Wnioskodawca nabył w 2011 r. a jej odpłatnego zbycia w drodze zamiany dokonał w 2014 r. tj. przed upływem 5-letnego okresu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy.

Oceniając zatem skutki podatkowe dokonanej zamiany nieruchomości należy zastosować przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r.

Ustawą z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono m.in. zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nowe zasady opodatkowania – zgodnie z art. 14 ustawy zmieniającej – mają zastosowanie do uzyskanych dochodów (poniesionej straty) od dnia 1 stycznia 2009 r.

I tak w myśl art. 30e ust. 1 i art. 45 ust. 4 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w ww. brzmieniu – od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku i jest płatny w terminie złożenia zeznania za rok podatkowy, w którym nastąpiło odpłatne zbycie.

Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy – podstawą obliczenia podatku jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

W świetle art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

W przypadku odpłatnego zbycia w drodze zamiany nieruchomości lub praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) dochód ustala się u każdej ze stron umowy na zasadach, o których mowa wyżej (art. 30e ust. 3 ustawy). Przy czym przychodem z odpłatnego zbycia w drodze zamiany nieruchomości lub praw majątkowych, a także innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, u każdej ze stron umowy przenoszącej własność jest wartość nieruchomości, rzeczy lub prawa zbywanego w drodze zamiany. Przepisy ust. 1, 3 i 4 stosuje się odpowiednio (art. 19 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez zbywającego, które są konieczne, aby transakcja mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością). Można do takich kosztów zaliczyć np.: koszty wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, koszty biura pośrednictwa obrotu nieruchomościami, koszty ogłoszeń w prasie, związanych z zamiarem odpłatnego zbycia, jeżeli Wnioskodawca poniósł w ogóle przy zamianie tego rodzaju koszty. Podstawowym kryterium pozwalającym zaliczyć dany wydatek do kosztów odpłatnego zbycia nieruchomości – oprócz bezpośredniego związku ze zbyciem – jest jego obligatoryjny względem zbycia charakter. Istotne jest zatem, czy zbywca nieruchomości jest zobowiązany ponieść określony koszt w związku z jej zbyciem i czy ten koszt jest ze zbyciem bezpośrednio związany. Stwierdzenie, że zbycie nieruchomości wymaga poniesienia danego kosztu i że jest on ze zbyciem bezpośrednio związany może oznaczać zaliczenie tego wydatku do kosztów odpłatnego zbycia. Do kategorii kosztów odpłatnego zbycia w żadnym wypadku nie można zaliczyć wartości zamienianej nieruchomości. Wartość nieruchomości zbywanej w drodze zamiany stanowi bowiem przychód Wnioskodawcy z odpłatnego zbycia nieruchomości i nie może jednocześnie stanowić kosztu odpłatnego zbycia.

Do kosztów odpłatnego zbycia można natomiast zaliczyć koszty podziału działki nr 639/1, ale tylko wówczas jeżeli ten podział był dokonany dla potrzeb zamiany a więc jeżeli te wydatki były niezbędne aby transakcja zamiany doszła do skutku. Przy czym Wnioskodawca odliczając koszty odpłatnego zbycia będzie mógł odliczyć jedynie tę część kosztów podziału, która proporcjonalnie przypada na działkę nr 639/3.

Wartość nieruchomości zbywanej w drodze zamiany nie może zostać również uznana za koszt uzyskania przychodu.

Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje wprost zasady ustalania kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) formułując dwie odrębne podstawy prawne.

I tak w myśl przepisu art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Natomiast stosownie do przepisu art. 22 ust. 6d ww. ustawy – za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Zgodnie z art. 22 ust. 6e ww. ustawy – wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

O tym, który przepis będzie stanowił podstawę do ustalenia kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości kluczowy jest sposób nabycia nieruchomości. W przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości, jej części lub udziału nabytych odpłatnie, koszty uzyskania przychodu ustala się zgodnie z art. 22 ust. 6c ww. ustawy, natomiast w przypadku nieruchomości, jej części lub udziału nabytych nieodpłatnie (darowizna) koszty uzyskania przychodu ustala się zgodnie art. 22 ust. 6d ustawy.

W omawianej sprawie, co jest bezsprzeczne, nieruchomość, z której wydzielono działkę nr 639/3 będącą przedmiotem zamiany Wnioskodawca nabył w sposób nieodpłatny, a zatem przy ustalaniu kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości zastosowanie znajdzie art. 22 ust. 6d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Przepis art. 22 ust. 6d ww. ustawy w sposób jednoznaczny wskazuje, że kosztem uzyskania przychodu przy odpłatnym zbyciu nieruchomości nabytej w drodze darowizny mogą być wyłącznie:

  • udokumentowane nakłady na tę nieruchomość zwiększające jej wartość,
  • kwota zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej ten podatek przypada na tę nieruchomość.

Przepis ten zatem pozwala zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości nabytej w sposób nieodpłatny jedynie ewentualny, zapłacony podatek od spadków i darowizn oraz nakłady zwiększające wartość nieruchomości. Przepis ten nie wymienia kosztu nabycia podobnie jak nie pozwala odliczać od przychodu rynkowej wartości nieruchomości nabytej nieodpłatnie. Oznacza to, że wartość zamienianej nieruchomości nie będzie stanowiła dla Wnioskodawcy kosztu uzyskania przychodu jako kosztu nabycia na podstawie art. 22 ust. 6d ww. ustawy ani na podstawie art. 19 ust. 2 jak chce Wnioskodawca. Wartość nieruchomości nr 639/3 zbywanej przez Wnioskodawcę w drodze zamiany będzie stanowiła przychód do opodatkowania na podstawie art. 19 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wartość zamienianej nieruchomości może stanowić koszt uzyskania przychodu jako koszt nabycia dopiero w sytuacji gdy Wnioskodawca dokonałby odpłatnego zbycia nieruchomości (działki nr 639/6) nabytej w wyniku zamiany.

W myśl art. 30e ust. 4 ww. ustawy – po zakończeniu roku podatkowego

podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3 (PIT-39), wykazać:

  1. dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
  2. dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł – stosownie do art. 30e ust. 5 ww. ustawy.

Natomiast w przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie (art. 30e ust. 7 ww. ustawy).

Odnośnie do wątpliwości Wnioskodawcy, czy ma znaczenie, że nabyta w drodze zamiany działka wejdzie w skład gospodarstwa rolnego małżonków wyjaśnić należy, że na sposób opodatkowania przychodu z zamiany działek ta okoliczność pozostaje bez wpływu. Zamiana jest formą odpłatnego zbycia. W następstwie umowy zamiany mają miejsce dwie czynności. Z jednej strony dochodzi u każdej ze stron do odpłatnego zbycia nieruchomości, a z drugiej natomiast każda ze stron nabywa nową nieruchomość. Opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych podlega jedynie odpłatne zbycie a nabycie jest podatkowo obojętne.

W rozpatrywanej sprawie u Wnioskodawcy na skutek odpłatnego zbycia w drodze zmiany nieruchomości powstało źródło przychodu podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym. Fakt, że nabyta w drodze zamiany nieruchomość wejdzie w skład gospodarstwo rolnego Wnioskodawcy i jego małżonka na ma wpływu na powstanie źródła przychodu a w konsekwencji na opodatkowanie przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości w drodze zamiany. Ustawodawca w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych przewidział w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, że – wolne od podatku są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego; zwolnienie nie dotyczy przychodu uzyskanego ze sprzedaży gruntów, które w związku z tą sprzedażą utraciły charakter rolny. Przywołany przepis nie reguluje kwestii zwolnienia z obowiązku zapłaty podatku dochodowego w przypadku nabywania nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, gdyż z przywołanego przepisu jasno wynika, że z obowiązku zapłaty podatku zwolnieni mogą być, pod pewnymi warunkami, wyłącznie podatnicy, którzy dokonali sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Przepis art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy nie dotyczy podatników, którzy dokonali jakiegokolwiek odpłatnego zbycia, lecz wyraźnie wskazuje, że dotyczy wyłącznie podatników, którzy dokonali sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Przepis art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy dotyczy zatem wyłącznie jednego rodzaju odpłatnego zbycia – sprzedaży a więc przedmiotowe zwolnienie nie ma zastosowania do zmiany nieruchomości. Brzmienie tego przepisu jednoznacznie wskazuje, że zwolnieniu z opodatkowania, o którym mowa w art. 30e ust. 1 ustawy może podlegać jedynie przychód osiągnięty ze sprzedaży. Przepis ten nie posługuje się bowiem pojęciem odpłatne zbycie, które ma charakter znacznie szerszy niż sprzedaż. Użycie pojęcia „sprzedaż” wyklucza możliwość objęcia tym zwolnieniem przychodu z zamiany. Zamiana nie może być utożsamiana ze sprzedażą. Umowa zamiany choć stanowi formę odpłatnego zbycia i jest umową o podobnym charakterze co umowa sprzedaży, nie jest jednak umową sprzedaży. Oznacza to, że art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy zwolnienia z opodatkowania przychodów osiągniętych wyłącznie ze sprzedaży i w ogóle nie ma zastosowania do zamiany. Dlatego też w rozpatrywanej sprawie nie ma znaczenia, że nabyta przez Wnioskodawcę działka w drodze zamiany wejdzie w skład posiadanego przez niego gospodarstwa rolnego, gdyż jak wskazano powyżej zwolnienie z obowiązku zapłaty podatku nie dotyczy w ogóle przypadku nabycia nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego ani zamiany nieruchomości.

Podsumowując, w wyniku dokonanej zamiany nieruchomości Wnioskodawca osiągnął dochód podlegający opodatkowaniu. Dochodem tym – zgodnie z definicją zawartą w art. 30e ust. 2 ww. ustawy – jest różnica pomiędzy przypadającym na niego przychodem określonym w art. 19 ust. 2 ustawy, czyli wartością nieruchomości zbywanej w drodze zamiany pomniejszoną o koszty odpłatnego zbycia a kosztami uzyskania przychodu ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6d ustawy. O tym czy powstaje dochód z tytułu zamiany nieruchomości nie decyduje to, że zamieniane nieruchomości mają taką samą wartość, lecz to czy powstaje różnica pomiędzy przychodem a kosztami jego uzyskania. Wartość zamienianej nieruchomości nie stanowi ani kosztu odpłatnego zbycia, ani kosztu uzyskania przychodu z tytułu dokonanej zamiany nieruchomości, gdyż nie przewidują tego przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wartość zamienianej nieruchomości może stanowić koszt uzyskania przychodu jako koszt nabycia dopiero w sytuacji gdy Wnioskodawca dokona odpłatnego zbycia nieruchomości (działki nr 639/6) nabytej w wyniku zamiany.

Dla sposobu opodatkowania przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości w drodze zamiany nie ma również znaczenia, że nabyta w drodze zamiany działka wejdzie w skład gospodarstwa rolnego Wnioskodawcy i jego małżonka, gdyż zwolnienie o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie obejmuje swą dyspozycją nabycia nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego ani zamiany nieruchomości, lecz dotyczy wyłącznie sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego a taka sytuacja nie miała miejsca.

Stanowisko Wnioskodawcy uznaje się za nieprawidłowe.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) – w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

Dokumenty dotyczące poruszonych zagadnień:

koszty uzyskania przychodów
IBPBI/2/423-955/14/KP | Interpretacja indywidualna

zamiana
IBPP1/443-671/14/AW | Interpretacja indywidualna

zbycie nieruchomości
IPPP2/443-622/14-2/KOM | Interpretacja indywidualna

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.