0115-KDIT2-1.4011.159.2018.2.MT | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Objęcie udziałów w Spółce w zamian za wkład w postaci środków pieniężnych nie skutkuje po stronie Wnoszącego powstaniem przychodu, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1, art. 14r ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Zainteresowanych przedstawione we wniosku wspólnym z dnia 23 kwietnia 2018 r. (data wpływu 25 kwietnia 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych objęcia udziałów w dwóch spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością w zamian za wkłady pieniężne, uzupełnionym pismem z dnia 11 czerwca 2018 r. – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 25 kwietnia 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych. Został on następnie uzupełniony – w odpowiedzi na wezwanie organu – pismem z dnia 11 czerwca 2018 r.

We wniosku złożonym przez:

  • Zainteresowanego będącego stroną postępowania:
  • Zainteresowanego niebędącego stroną postępowania:

przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe.

Zainteresowani zawarli z dwoma spółkami z ograniczoną odpowiedzialnością (dalej: „Spółki”), a także ich wspólnikami umowy inwestycyjne (dalej: „Umowy Inwestycyjne”), w ramach których objęli wyemitowane przez te Spółki obligacje. Każdy w Zainteresowanych zawarł dwie Umowy Inwestycyjne:

  • Pierwsza Umowa Inwestycyjna zawarta została pomiędzy Zainteresowanymi a spółką A. Sp. z o.o. oraz jej udziałowcami, natomiast druga Umowa Inwestycyjna zawarta została pomiędzy Zainteresowanymi a spółką B. Sp. z o.o. oraz jej udziałowcami.
  • Przedmiotem pierwszej Umowy Inwestycyjnej jest dokapitalizowanie A. Sp. z o.o., natomiast przedmiotem drugiej Umowy Inwestycyjnej jest dokapitalizowanie spółki B. Sp. z o.o.
  • Pierwszą Umowę Inwestycyjną zawarto w dniu 7 lipca 2017 r., natomiast drugą Umowę Inwestycyjną zawarto w dniu 1 grudnia 2017 r.
  • Wartość wkładów Zainteresowanych do Spółek określona w Umowach Inwestycyjnych ustalona została w oparciu o sumę środków uzyskanych przez Zainteresowanych z tytułu wykupu części Obligacji. Wartość wkładów w Umowach Inwestycyjnych określona została wyłącznie ze względów na ustalenia biznesowe pomiędzy Zainteresowanymi a Spółkami i ich wspólnikami. Wartość ta została ustalona na dzień podpisania każdej z Umów Inwestycyjnych.

Posiadane przez Zainteresowanych Obligacje nie mają charakteru obligacji zamiennych, o których mowa w art. 19 ustawy z dnia 15 stycznia 2015 r. o obligacjach (Dz. U. z 2018 r., poz. 483) ani obligacji z prawem pierwszeństwa, o których mowa w art. 20 tej ustawy.

Obligacje zostały nabyte w zamian za wpłacone do Spółek środki pieniężne. Zainteresowani obecnie nie są udziałowcami żadnej ze Spółek. Objęcie Obligacji nastąpiło w drodze przyjęcia przez Zainteresowanych Propozycji Nabycia Obligacji skierowanych do każdego z Zainteresowanych przez każdą ze Spółek. Wyemitowane przez Spółki Obligacje mają charakter obligacji na okaziciela. Posiadają one formę dokumentu. Świadczenia emitenta wynikające z Obligacji obejmują należność główną oraz odsetki naliczane od dnia uznania na rachunku bankowym wpłaty na poczet Obligacji do dnia 30 czerwca 2018 r., ustalonego przez strony jako termin wykupu Obligacji. Świadczenia te mają charakter pieniężny. Wykup Obligacji nastąpi w terminie wykupu obligacji poprzez uznanie rachunku bankowego każdego z Zainteresowanych wartością wykupu (wartość nominalna powiększona o odsetki). Warunki emisji obligacji nie określają miejsca spełnienia świadczenia.

W dalszej kolejności planowany jest wykup obligacji wraz z odsetkami przez Spółki. Jednocześnie Zainteresowani zamierzają wnieść równe wkłady na podwyższenie kapitału zakładowego obu Spółek, w zamian za które nabędą udziały w tych Spółkach po cenie wyższej od nominalnej. Różnica wynikająca z nadwyżki ceny emisyjnej udziałów w Spółkach nad ich wartością nominalną zostanie przekazana na kapitał zapasowy Spółek. Opisywana transakcja i wstąpienie Zainteresowanych do Spółek jest umotywowane biznesowo, albowiem celem tych działań jest dokapitalizowanie Spółek.

Zainteresowani rozważają objęcie udziałów w Spółkach w zamian za wkłady pieniężne – każdy z Zainteresowanych rozważa wniesienie środków pieniężnych uzyskanych z wykupu części obligacji przez Spółki na pokrycie kapitału zakładowego obu Spółek. W przypadku, gdy Zainteresowani zdecydują się na objęcie udziałów w Spółkach w zamian za wkłady pieniężne, uchwały o podwyższeniu kapitałów zakładowych Spółek będą wskazywały, że udziały zostaną objęte w zamian za wkłady pieniężne.

Wartość wkładów została określona w Umowach Inwestycyjnych, a także zostanie wskazana w uchwałach Zgromadzeń Wspólników Spółek o podwyższeniu kapitału zakładowego. W wyniku opisanego powyżej podwyższenia kapitału zakładowego, każdy z Zainteresowanych obejmie po 26,75% wartości udziałów w kapitale zakładowym pierwszej ze Spółek oraz po 18,5% udziałów w kapitale zakładowym drugiej ze Spółek.

Wnioskodawcy zamierzają pokryć obejmowane przez nich udziały w Spółce Pierwszej oraz w Spółce Drugiej środkami pieniężnymi wniesionymi przez nich do każdej ze Spółek.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w przypadku objęcia udziałów w Spółkach w sposób opisany w zdarzeniu przyszłym – w zamian za wkłady pieniężne, po stronie Zainteresowanych nie dojdzie do powstania przychodu?

Zdaniem Zainteresowanych, w przypadku objęcia udziałów w Spółkach w sposób opisany w zdarzeniu przyszłym – w zamian za wkłady pieniężne, po ich stronie nie dojdzie do powstania przychodu.

W ocenie Zainteresowanych, w sytuacji gdy udziały w Spółkach zostaną objęte w zamian za środki pieniężne uzyskane z wykupu części obligacji przez Spółki, w momencie objęcia udziałów w Spółkach nie powstanie po ich stronie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Jak podnoszą, analizując skutki podatkowe objęcia udziałów w zamian za wkład pieniężny, należy zwrócić uwagę na treść art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym jednym ze źródeł przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych. Pojęcie przychodów z kapitałów pieniężnych zostało doprecyzowane w art. 17 ust. 1 ww. ustawy, zawierającym enumeratywne wyliczenie przychodów tego rodzaju oraz w art. 24 ust. 5 ustawy wskazującym, co należy uważać za przychód z udziałów w zyskach osób prawnych. W art. 17 ust. 1 pkt 9 wymieniony został przychód w postaci nominalnej wartości udziałów (akcji) w spółce albo w spółdzielni, objętych w zamian za wkład niepieniężny. Oznacza to, że na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych objęcie udziałów w spółce kapitałowej stanowi przychód z kapitałów pieniężnych jedynie wtedy, gdy następuje ono w zamian za wkład o charakterze niepieniężnym.

Natomiast w odniesieniu do wkładów o charakterze pieniężnym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z dnia 6 lipca 2017 r. sygn. akt I SA/Po 709/16 stwierdził, że treść art. 17 ust. 1 pkt 9, art. 20 ust. 1 i art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.f. daje podstawy do wyprowadzenia wniosku, że objęcie udziałów (akcji), również w zamian za wkład pieniężny, jest neutralne podatkowo w dacie tego zdarzenia, ale podlega opodatkowaniu w momencie odpłatnego zbycia udziałów (akcji), stosownie do art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.f. Dopiero w tym momencie ujawnia się bowiem rzeczywisty przychód z objęcia akcji.. Pogląd ten został również zaprezentowany w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 11 grudnia 2013 r. sygn. akt II FSK 111/12 oraz z dnia 13 lutego 2014 r. sygn. akt II FSK 640/12, a także w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 15 lutego 2017 r. sygn. akt I SA/Po 743/16.

Mając na uwadze powyższe argumenty, wniesienie wkładów pieniężnych do Spółek, a następnie objęcie udziałów w zamian za te wkłady, zdaniem Zainteresowanych będzie neutralne podatkowo na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Zainteresowanych w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzeń przyszłych jest prawidłowe.

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r, poz. 200, z późn. zm.) kompleksowo reguluje skutki podatkowe czynności związanych z uzyskaniem, posiadaniem i utratą statusu wspólnika w spółce zdefiniowanej w art. 5a pkt 28 ustawy (tj. m.in. w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością).

Jednym z elementów tych regulacji jest art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy, który dotyczy objęcia udziałów (akcji) w spółce. Normy wynikające z ww. przepisu różnicują skutki podatkowe tego rodzaju czynności w zależności od charakteru wkładu, za jaki są obejmowane te udziały (akcje).

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy, wniesienie do spółki wkładu niepieniężnego skutkuje po stronie podatnika powstaniem przychodu ze źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy: „kapitały pieniężne”. Za przychód ten uważa się wartość wkładu określoną w statucie lub umowie spółki, a w razie ich braku wartość wkładu określoną w innym dokumencie o podobnym charakterze. Jeżeli jednak wartość ta jest niższa od wartości rynkowej tego wkładu albo wartość wkładu nie została określona w statucie, umowie albo innym dokumencie o podobnym charakterze, za przychód uważa się wartość rynkową takiego wkładu określoną na dzień przeniesienia własności przedmiotu wkładu niepieniężnego; przepis art. 19 ust. 3 stosuje się odpowiednio.

I tak, w przypadku objęcia udziałów (akcji) w spółce:

  1. w zamian za wkład niepieniężny – po stronie wnoszącego wkład powstaje przychód, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy, przy czym:
    1. jeżeli przedmiotem wkładu niepieniężnego jest przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część – przychód ten jest wolny od podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 109 ustawy;
    2. jeżeli wkład niepieniężny ma postać inną niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część – ustawa nie przewiduje zwolnienia tego przychodu od podatku;
  2. w zamian za wkład inny niż niepieniężny, czyli pieniężny – po stronie wnoszącego wkład nie powstaje przychód podatkowy (art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy a contrario).

Wskazane różnice w podatkowym traktowaniu sytuacji objęcia udziałów w zamian za wkład pieniężny i niepieniężny wynikają z tego, że:

  1. w przypadku wkładu pieniężnego podmiot wnoszący wkład dokonuje po prostu odpłatnego „nabycia” (w potocznym znaczeniu tego pojęcia) udziałów (akcji) za środki pieniężne;
  2. w przypadku wkładu niepieniężnego podmiot wnoszący wkład dokonuje natomiast:
    1. odpłatnego „nabycia” (w potocznym znaczeniu tego pojęcia) udziałów (akcji) w zamian za „cenę” w wartości przedmiotu wkładu, oraz jednocześnie
    2. odpłatnego zbycia przedmiotu wkładu – wnoszący wkład przenosi własność przedmiotu wkładu na spółkę w zamian za określoną „cenę”, tj. wartość objętych udziałów (akcji) w spółce.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje przy tym pojęć „wkład niepieniężny” i „wkład pieniężny”. Nie odsyła również do stosowania w tym zakresie definicji z innych dziedzin prawa, w tym do przepisów prawa cywilnego (handlowego) na gruncie których spółki są tworzone. Wobec powyższego, przepisy prawa cywilnego (handlowego) stanowiące podstawy prawne wnoszenia wkładów do spółek mogą być pomocne dla kwalifikacji danego wkładu jako pieniężny albo niepieniężny dla celów podatkowych. Nie mają one jednak znaczenia decydującego, z uwagi na zasadę autonomii prawa podatkowego. Znaczenie określeń „wkład niepieniężny” i „wkład pieniężny” na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy odczytywać z uwzględnieniem językowego znaczenia tych pojęć oraz ratio legis przepisów regulujących skutki podatkowe wnoszenia wkładów do spółek.

Należy więc wskazać, że przymiotnik „pieniężny” pochodzi od słowa „pieniądz”, czyli „środek płatniczy przyjmowany w zamian za towary i usługi lub zwalniający od zobowiązań”, „moneta lub banknot obiegowy”. Niepieniężny to przeciwieństwo pieniężnego, „inny niż pieniężny” (Słownik Języka Polskiego PWN – wersja internetowa, https://sjp.pwn.pl).

Można zatem stwierdzić, że „wkład pieniężny” to przekazywana spółce w celu pokrycia kapitału zakładowego określona liczba znaków pieniężnych wnoszonych w gotówce albo też w formie transferu pieniądza bankowego, czy pocztowego. Wkład niepieniężny natomiast to przekazywane spółce w celu pokrycia kapitału zakładowego wartości majątkowe, które nie są pieniądzem (w szczególności zbywalne rzeczy lub prawa).

W przedstawionych zdarzeniach przyszłych Zainteresowani dokonają wniesienia do Spółek wkładów w postaci środków pieniężnych. Pokrycie udziałów obejmowanych w Spółce Pierwszej oraz w Spółce Drugiej środkami pieniężnymi wniesionymi przez Zainteresowanych do każdej ze Spółek nie ma charakteru wkładów niepieniężnych w rozumieniu art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W konsekwencji, objęcie przez Zainteresowanych udziałów w Spółkach w zamian za wkłady pieniężne w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie będzie skutkować powstaniem po stronie Zainteresowanych przychodów z kapitałów pieniężnych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 7 omawianej ustawy.

Końcowo należy wskazać, że wyroki powołane w uzasadnieniu stanowiska Wnioskodawcy dotyczą odrębnych sytuacji faktycznych niż będąca przedmiotem wniosku, a mianowicie:

  • objęcia udziałów w spółce po wartości nominalnej niższej niż ich wartość rynkowa (powołane wyroki Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu);
  • nieodpłatnego uzyskiwania akcji przez pracowników w ramach programów motywacyjnych (powołane wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego).

W opisie analizowanych w niniejszej interpretacji indywidualnej zdarzeń przyszłych nie pojawiła się okoliczność ustalenia ceny emisyjnej udziałów w wysokości niższej od ich wartości rynkowej.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzeń przyszłych przedstawionych przez Zainteresowanych i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona interpretacja traci swoją aktualność.

Zainteresowanemu będącemu stroną postępowania (art. 14r § 2 Ordynacji podatkowej) przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r, poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.