IBPBI/1/415-1187/10/WRz | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Czy przychody z nieodpłatnego użytkowania gruntów zwolnione są z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2007 r. Nr 112 poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 18 listopada 2010r. (data wpływu do tut. Biura 25 listopada 2010 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie braku podstaw prawnych do opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu nieodpłatnego udostępnienia gruntu rolnego - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 25 listopada 2010 r. wpłynął do tut. Biura ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie, dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie braku podstaw prawnych do opodatkowania przychodu uzyskanego z tytułu nieodpłatnego udostępnienia gruntu rolnego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest w posiadaniu gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym i uzyskuje przychody z działalności rolniczej polegającej na produkcji szkółkarskiej drzew i krzewów ozdobnych. Oprócz działalności rolniczej prowadzi działalność gospodarczą w zakresie zagospodarowania i pielęgnacji terenów zieleni, która opodatkowana jest zryczałtowanym podatkiem dochodowym od przychodów ewidencjonowanych.

Dodatkowo w dniu 8 października 2010r. Wnioskodawca zawarł z osobą fizyczną nie prowadzącą działalności gospodarczej umowę użyczenia, na podstawie której stał się użytkownikiem gruntu rolnego o powierzchni 0,0735 ha zakwalifikowanego jako grunty orne V klasy. Użyczający nie jest posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, nie jest też z Wnioskodawcą w żaden sposób spokrewniony, czy spowinowacony. Użyczający ponosi koszty podatku rolnego, natomiast Wnioskodawca zobowiązany jest do utrzymania gruntu w stanie nie pogorszonym. Gmina na dzień dzisiejszy nie posiada miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Grunt będzie wykorzystywany przez Wnioskodawcę do produkcji szkółkarskiej drzew i krzewów ozdobnych. Wnioskodawca uzyskuje przychody z działalności rolniczej w postaci sprzedaży ww. drzew i krzewów.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:

Czy w związku z zaistniałym stanem taktycznym na Wnioskodawcy ciąży obowiązek opodatkowania przychodów z tytułu nieodpłatnego użytkowania gruntów na podstawie zawartej umowy użyczenia i czy powinien dla celów podatkowych naliczyć wartość rynkową czynszu, jako przychód podlegający opodatkowaniu na zasadach ogólnych stanowiący przychody z tytuł najmu i dzierżawy, czy też dochód ten nie podlega opodatkowaniu w związku z wykorzystywaniem gruntu na cele rolnicze...

Zdaniem Wnioskodawcy, nie ciąży na nim obowiązek opodatkowania z tytułu nieodpłatnego użytkowania gruntu na podstawie zawartej umowy użyczenia. Art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym określa, że źródłem przychodów jest najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cale nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą. Na podstawie powyższego przepisu do źródeł przychodów z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy zalicza się m.in. użyczenie gruntów rolnych tylko wówczas, gdy będą one dzierżawione na cele nierolnicze lub na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej. Natomiast użyczenie gruntu rolnego na cele rolnicze nie stanowi źródła przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Działalnością rolniczą, w myśl art. 2 ust. 2 tej ustawy, jest działalność polegająca na wytwarzaniu produktów roślinnych lub zwierzęcych w stanie nieprzetworzonym (naturalnym) z własnych upraw albo hodowli lub chowu, w tym również produkcja materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcja warzywnicza gruntowa, szklarniowa i pod folią produkcja roślin ozdobnych, grzybów uprawnych i sadownicza, hodowla i produkcja materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcja zwierzęca typu przemysłowo-fermowego oraz hodowla ryb, a także dzlałalność, w której minimalne okresy przetrzymywania zakupionych zwierząt i roślin, w trakcie których następuje ich biologiczny wzrost, wynoszą co najmniej:

  1. miesiąc - w przypadku roślin,
  2. 16 dni - w przypadku wysokointensywnego tuczu specjalizowanego gęsi lub kaczek,
  3. 6 tygodni - w przypadku pozostałego drobiu rzeźnego,
  4. 2 miesiące - w przypadku pozostałych zwierząt licząc od dnia nabycia.

Wnioskodawca wykorzystuje grunty w prowadzonej działalności rolniczej, polegającej na wytwarzaniu produktów roślinnych (drzew i krzewów), których okres przetrzymywania wynosi co najmniej miesiąc. Grunt jest więc wykorzystywany w sposób bezpośredni dla celów działalności rolniczej.

Reasumując należy stwierdzić, iż w przypadku użyczenia gruntu rolnego przychody uzyskane z jego bezpłatnego użytkowania nie podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam co następuje:

Na wstępie zaznaczyć należy, iż z uwagi na fakt, iż przedmiotem złożonego wniosku jest zaistniały stan faktyczny, niniejszą interpretację oparto o przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.), w brzmieniu obowiązującym w 2010 r.

Zgodnie z treścią art. 9 ust. 1 ustawy tej ustawy, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 10 ust. 1 ww. ustawy źródłami przychodów są:

  1. stosunek służbowy, stosunek pracy, w tym spółdzielczy stosunek pracy, członkostwo w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną, praca nakładcza, emerytura lub rent,
  2. działalność wykonywana osobiście,
  3. pozarolnicza działalność gospodarcza,
  4. działy specjalne produkcji rolnej,
  5. najem, podnajem, dzierżawa, poddzierżawa oraz inne umowy o podobnym charakterze, w tym również dzierżawa, poddzierżawa działów specjalnych produkcji rolnej oraz gospodarstwa rolnego lub jego składników na cele nierolnicze albo na prowadzenie działów specjalnych produkcji rolnej, z wyjątkiem składników majątku związanych z działalnością gospodarczą,
  6. kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c,
  7. odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:
    1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
    2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
    3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,
    4. innych rzeczy,
    -jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a-c - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany;
  8. inne źródła.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

W celu ustalenia wartości pieniężnej otrzymanego innego nieodpłatnego świadczenia należy odwołać się do art. 11 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

  1. jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców;
  2. jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu;
  3. jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku - według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;
  4. w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Natomiast w myśl art. 21 ust. 1 pkt 125 ww. ustawy, wolna od podatku dochodowego jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20.

Oddanie w bezpłatne użytkowanie gruntów rolnych, jest świadczeniem rzeczowym. Przedmiotem świadczenia jest nieodpłatne udostępnienie gruntu – nieruchomości do używania. Uzyskanie przychodów od osób nie zaliczonych do I lub II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów art. 14 ust. 3 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz. U. z 2009 r. Nr 93, poz. 768), w postaci wartości nieodpłatnych świadczeń ustalonych zgodnie z art. 11 ust. 2a pkt 4 ww. ustawy, nie mieści się w katalogu zwolnień przedmiotowych.

Z opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika, m.in. iż Wnioskodawca zawarł z osobą fizyczną nie prowadzącą działalności gospodarczej umowę użyczenia, na podstawie której stał się użytkownikiem gruntu rolnego o powierzchni 0,0735 ha zakwalifikowanego jako grunty orne V klasy. Użyczający nie jest posiadaczem gospodarstwa rolnego w rozumieniu ustawy o podatku rolnym, nie jest też z Wnioskodawcą w żaden sposób spokrewniony, czy spowinowacony. Użyczający ponosi koszty podatku rolnego, natomiast Wnioskodawca zobowiązany jest do utrzymania gruntu w stanie nie pogorszonym. Wnioskodawca zamierza wykorzystywać ten grunt na potrzeby prowadzonej działalności rolniczej.

Mając powyższe na względzie, stwierdzić należy, iż w związku z zawarciem ww. umowy użyczenia Wnioskodawca uzyskuje przychód z nieodpłatnych świadczeń w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, których wartość należy obliczyć zgodnie z art. 11 ust. 2a pkt 4a ustawy regulującej ten podatek. Przychód (dochód) ten nie korzysta przy tym ze zwolnienia od opodatkowania na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zważywszy, iż przedstawiona umowa nie została zawarta pomiędzy podmiotami (osobami) zaliczanymi do I i II grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn, ani na podstawie jakiegokolwiek innego przepisu tej ustawy.

Zauważyć przy tym należy, iż umowa użyczenia ze swej istoty ma charakter nieodpłatny. W myśl bowiem art. 710 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 ze zm.), przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu, przez czas oznaczony lub nie oznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy. Nie można więc umowy tej utożsamiać z najmem, dzierżawą, czy też poddzierżawą gospodarstwa rolnego lub jego składników, o których mowa a art. 10 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych twierdząc, iż skoro najem składników gospodarstwa rolnego na cele rolnicze nie generuje przychodu, o którym mowa w tym przepisie, to również użyczenie gruntu rolnego na celu rolnicze nie generuje żadnego przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Dodać należy, iż omawiany przepis dotyczy powstania (nie powstania) przychodu dla podmiotu oddającego rzecz do użytkowania, a nie dla korzystającego.

Przeto przedstawione we wniosku stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.