IBPP2/4512-239/16/WN | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Stawka podatku VAT na montaż markiz i markizorolet w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 2 i § 6 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 23 marca 2016r. (data wpływu 29 marca 2016r.) uzupełnionym pismem z 13 czerwca 2016r. (data wpływu 14 czerwca 2016r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT na montaż markiz i markizorolet w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 29 marca 2016r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie stawki podatku VAT na montaż markiz i markizorolet w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Ww. wniosek został uzupełniony pismem z 13 czerwca 2016r. (data wpływu 14 czerwca 2016r.), przesłanym w związku z wezwaniem tut. organu z 2 czerwca 2016r. znak: IBPP2/4512-239/16/WN.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca (dalej również Spółka) zajmuje się sprzedażą i montażem rolet do okien, w tym markiz i markizolet zewnętrznych do okien dachowych oraz pionowych, których dotyczy składany wniosek. W niedalekiej przyszłości Wnioskodawca zamierza nabywać markizy i montować je w budynkach mieszkalnych klientów. Towar będzie zakupiony bezpośrednio u producenta lub jego dystrybutora jako towar do odsprzedaży i montażu. Wnioskodawca będzie świadczył usługę montażu markiz na rzecz osób fizycznych. Usługa montażu będzie miała miejsce w obiektach budownictwa mieszkaniowego, rozumianych jako budynki mieszkalne stałego zamieszkania. Powierzchnia użytkowa lokali mieszkalnych, w których świadczone będą usługi stanowiące przedmiot wniosku nie przekracza 150 m2, natomiast powierzchnia użytkowa budynków mieszkalnych nie przekracza 300 m2. Montaż będzie polegał na stałym połączeniu markizy lub markizolety z oknem dachowym, oknem pionowym, ścianą budynku lub fasada budynku, w zależności od potrzeb i możliwości. Usługa będzie wykonywana zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz BHP w oparciu o umowę na wykonanie robót remontowo-budowlanych w budynku lub lokalu mieszkalnym. Zamontowane markizy i markizolety do okien dachowych i pionowych wykorzystywane będą do potrzeb stałych, przystosowane do przebywania ludzi, zwierząt, ochrony przedmiotów. Po zamontowaniu markiz i markizolet następuje zmiana parametrów użytkowych i technicznych budynku czy mieszkania. Markizy chronią przed uciążliwym upałem do 73% absorbując promieniowanie słoneczne przed szybą, powodując spadek temperatury wnętrza nawet o 10oC. Znaczne obniżenie temperatury prowadzi do ograniczenia zużycia energii w urządzeniach klimatyzacyjnych, przez co zmniejsza się również emisja CO2 do środowiska. W chłodne dni markizy i markizolety chronią wnętrza przed utratą ciepła, poprawiając współczynnik przenikania ciepła do 16%. Tym samym obniżając koszty ogrzewania budynku okna zasłonięte markizami i markizoletami zapewniają widoczność na zewnątrz, ograniczając jednocześnie przenikanie szkodliwego promieniowania UV do wnętrza pomieszczenia, chroniąc przedmioty i materiały przed odbarwieniem. Montaż markiz i markizolet dotyczy modernizacji oraz termomodernizacji budynku i mieszkania. Następuje unowocześnienie obiektów mieszkaniowych oraz trwałe ich ulepszenie. Klienci decydują się na zakup markiz i markizolet do okien dachowych lub pionowych głównie ze względu na ich właściwości, zapobiegające nagrzewaniu się pomieszczeń.

Opis produktu:

Markizy, markizolety to zewnętrze rolety składające się z kasety aluminiowej oraz technicznej, przeziernej lub zaciemniającej tkaniny, zapobiegającej nagrzewaniu się pomieszczeń. Markizy i markizolety elektryczne i solarne wyposażone są dodatkowo w boczne prowadnice. Montowane są na zewnątrz w oknach, drzwiach tarasowych, na fasadach budynków i mocowane do ściany. Materiał zastosowany w markizach wykonywane jest z wytrzymałej, odpornej na warunki atmosferyczne tkaniny z włókien szklanych, powlekanych PVC. Do wyboru jest wiele tkanin o różnym stopniu prześwitu, najczęściej stosowane materiały mają 1% i 10% prześwitu. Istnieje również możliwość zastosowania materiału z pełnym zaciemnieniem. Markizy i markizolety mogą być obsługiwane manualnie lub wyposażone w napęd elektryczny czy panel solarny i sterowane pilotem, przełącznikiem itp. Producent markiz do okien dachowych firma X podaje, na podstawie przeprowadzonych badań, że produkty te redukują ilość wpadającego ciepła nawet o 73%.

Firma Y – producent markiz do okien dachowych i pionowych oraz markizolet do okien pionowych podaje, iż zastosowanie tych produktów chroni pomieszczenie przed upałem 8 razy skuteczniej niż zastosowanie rolet wewnętrznych. Markizy i markizorolety chronią wnętrza mieszkań, domów przed upałem w niewiele mniejszym stopniu niż rolety aluminiowe. Natomiast okna zasłonięte markizami w przeciwieństwie do rolet zewnętrznych umożliwiają napływ naturalnego światła i zapewniają widoczność na zewnątrz.

Markizy i markizolety mogą przepuszczać wystarczającą ilość światła, aby nie używać dodatkowego oświetlenia.

Zalety markiz i markizolet:

  • ochrona przed nagrzewaniem pomieszczeń
  • umożliwiają dopływ naturalnego światła i zapewniają widoczność na zewnątrz
  • poprawiają warunki ergonomiczne pracy, zapewniając równomierny rozkład światła.
  • chronią przed promieniowaniem UV
  • redukują odgłos spadających kropel w czasie deszczu
  • mogą skutecznie zastąpić rolety aluminiowe, ograniczając nagrzewanie zwłaszcza na przeszkleniach, na których zamontowanie rolet aluminiowych jest niemożliwe.

Opis montażu:

Markizy i markizolety montowane są na zewnątrz obiektu mieszkalnego z wnętrza domu lub od zewnątrz. W przypadku markiz do okien dachowych obsługiwanych manualnie montaż trwa ok. 0,5 godziny i polega na otworleniu okna i przykręceniu markizy do zewnętrznej ramy okna. Następnie markiza zostaje rozciągnięta i przymocowana do specjalnych uchwytów. Wypięta markiza zwija się do aluminiowej kasetki.

W przypadku markiz, markizolet elektrycznych oraz solarnych do okien dachowych i pionowych montaż jest bardziej skomplikowany, zajmuje ok. godziny – dotyczy montażu z wnętrza domu. W przypadku montażu od zewnętrznej strony budynku wymagany jest często montaż przy użyciu rusztowania lub drabiny (w zależności od stopnia trudności). Czas pracy może wynosić łącznie kilka godzin. W przypadku montażu markiz i markizolet elektrycznych i solarnych usługa montażu i wiedza montażowa jest istotną częścią zamówienia i decyduje o sukcesie sprzedaży tych produktów. Niezbędna jest również dobra znajomość produktów dodatkowych, które wymagane są przy zakupie takich produktów: sterowników, zasilaczy, przełączników, pilotów, czujników nasłonecznienia itp.

Osoba zajmująca się montażem to specjalista, który umie dobrać produkty do potrzeb klienta.

Montaż markiz i markizolet elektrycznych i solarnych wymaga specjalnych szkoleń organizowanych przez producentów na firmę Y czy X. Elektryczne markizy i markizolety muszą być podłączone do instalacji elektrycznej oraz sprawdzone ich poprawne działanie.

W załączeniu do wniosku Wnioskodawca dołączył katalogi firmy Y oraz X dotyczące markiz w celu większego zobrazowania wyglądu i cech tych produktów:

Katalog Y „markizy do okien pionowych VMZ, UMB

Katalog Y „akcesoria do okien dachowych” str. 6,7

Katalog X „Idealnie dopasowane rolety i żaluzje X” str. 10,11

Dodatkowo Wnioskodawca uzupełnił opis sprawy o następujące informacje:

Ad. 1. Wnioskodawca jest zarejestrowanym czynnym podatnikiem podatku od towarów i usług oraz posiada NIP:xxx

Ad. 2. Przedmiotem zawieranych z nabywcą umów będzie świadczenie umów.

Usługa przebiega etapami: pierwszą czynnością jest pomiar w domu u klienta, następnie markizy lub markizolety są zamawiane pod konkretny rozmiar okna dachowego lub pionowego lub pod rozmiar przygotowanej wnęki okiennej. Na końcu wykonywana jest usługa montażu zamówionych produktów.

Ad. 3. Montaż markiz i markizolet będzie dokonywany w budynkach objętych społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług.

Ad. 4. W ramach wykonywanych świadczeń elementem dominującym będzie wykonanie usługi. Markizy czy markizolety będą montowane w budynkach mieszkaniowych wg zindywidualizowanych potrzeb klientów, czyli dopasowane zostaną:

  • rozmiar markiz i markizolet - do okna, wnęki okiennej czy ram przeszklonej fasady budynku, tkanina - kolor i rodzaj tkaniny np. zastosowane materiały mogą mieć od 1% -10% prześwitu, mogą być to także tkaniny zaciemniające black-out,
  • kolor konstrukcji - może wynikać ze standardowej oferty producenta, ale również może być dopasowany do koloru stolarki lub elewacji.

Ad. 5. Czynnościami pomocniczymi są:

  • rozmowa z klientem i zaproponowanie mu produktów, odpowiadających jego zindywidualizowanym potrzebom; dopasowanie typu markizy czy markizolety w zakresie sterowania: można zastosować sterowanie manualne, elektryczne lub solarne.

Jeżeli wybranym rozwiązaniem jest sterowanie elektryczne lub solarne, omówiony zostaje dobór odpowiednich sterowników, zasilaczy, czujników pogodowych oraz to jak należy doprowadzić kable elektryczne.

  • dostarczenie towaru na miejsce montażu.

Ad. 6. Montaż markiz oraz markizolet będzie następować z wykorzystaniem w sposób istotny elementów konstrukcyjnych budynku/lokalu: okien, ścian czy fasad aluminiowych.

Produkty te montowane będą na istniejącej w budynku/lokalu stolarce okiennej (oknach pionowych oraz dachowych), na fasadzie aluminiowej, a także do muru w specjalnie przygotowanych w nadprożu lub ścianie wnękach.

Sposób montowania markiz i markizolet jest bardzo zbliżony do montażu rolet zewnętrznych aluminiowych. Konstrukcja tych produktów, także jest bardzo podobna: składają się z kasety aluminiowej, prowadnic aluminiowych, a tą różnicą, że rolety aluminiowe wyposażone są w pancerz aluminiowy, który przesłania nam powierzchnię okna, natomiast markizy i markizolety wyposażone są w tkaninę z włókien szklanych, powlekanych PCV, odporną na czynniki atmosferyczne. Montaż markiz i markizolet, podobnie jak rolet aluminiowych, jest montażem trwałym. Ich demontaż lub usunięcie wiązałby się z powstaniem trwałych uszkodzeń w elementach konstrukcyjnych budynku: dziury i zniszczenia ram okiennych, uszkodzenia w warstwie elewacji czy fasadzie aluminiowej.

Markizy, markizolety montowane z napędem elektrycznym wymagają doprowadzenia kabli elektrycznych. Kable są instalowane w ścianie, pod tynkiem.

Montaż markiz i markizolet uzależniony jest od rodzaju, konkretnego produkty, np.

  • montaż markiz do okien dachowych, sterowanych ręcznie, wymaga przykręcenia markiz do okien, za pomocą specjalnych wkrętów. Należy odkręcić fragment osłony aluminiowej, nawiercić otwory pod uchwyty, następnie przymocować markizę. Zamontowana markiza jest bardzo trwała, zintegrowana z oknem i porusza się w jego płaszczyźnie. Zdemontowana markiza pozostawi uszkodzenia w postaci nawierconych otworów i powoduje osłabienie parametrów stolarki.
  • montaż markiz do okien dachowych z napędem elektrycznym wymaga zdemontowania części zewnętrznych, aluminiowych osłon ram, a także części pokrycia dachowego. Następnie zamontowania kasety oraz prowadnic i doprowadzenia kabli elektrycznych i rozmieszczenia ich wokół okna; ponownego przykręcenia aluminiowych osłon i założenia pokrycia dachowego. Po zamontowaniu markiza jest zintegrowana z oknem i porusza się w jego płaszczyźnie.

Demontaż takich markiz pozostawiłby trwałe ślady w postaci nawierconych otworów. Zostałyby również otwory wewnątrz ramy okna, przygotowane jako przejście kabli elektrycznych. Przed montażem markiz elektrycznych dachowych, w ścianie zamontowane zostają kable elektryczne,

  • montaż markiz, markizolet do okien pionowych stanowi trwałą ingerencję w konstrukcję okna, ściany czy fasady aluminiowej.

Markizy, markizolety montowane do stolarki okiennej, powodują uszkodzenia w ramach - po ich usunięciu pozostaną otwory oraz zniszczenia ram okiennych.

  • jeżeli montaż odbędzie się w przygotowanej wnęce w murze lub nad oknem, kaseta zostaje przykręcona do ściany, a prowadnice najczęściej do ram okiennych. Usunięcie markiz uszkodziłoby fragmenty elewacji wokół okna oraz ramy okienne.
  • jeżeli montaż odbędzie się na fasadzie aluminiowej, markizy zostaną zamontowane do aluminiowych ram. W wyniku demontażu w ramach pozostaną nawiercone otwory. Najczęściej takie markizy wyposażone są w napęd elektryczny. Kable elektryczne zostają poprowadzone w ścianie, pod tynkiem.

Przed montażem wykonywanym na dużych przeszkleniach tj. fasady aluminiowe, należy przygotować i rozłożyć specjalistyczne rusztowanie, które posłuży do montażu markiz czy markizolet. Należy również rozmontować osłaniające listwy aluminiowe (tak zwane blendy), po to żeby do ram dopasować uchwyty montażowe, które następnie zostaną przykręcone. Pod blendami poprowadzone zostaną także kable elektryczne, które muszą najpierw zostać zainstalowane w ścianie budynku i doprowadzone na zewnętrz poprzez przewiercenie ściany.

Markizy i markizolety, podobnie jak rolety aluminiowe, są trwale zamontowane do okien, ścian budynku/lokalu czy fasad aluminiowych.

Ich demontaż narusza konstrukcję stolarki, domu/lokalu: demontaż markiz zamontowanych we wnękach nad oknem spowodowałby powstanie uszkodzenia elewacji oraz powstanie pustej dziury, która osłabiłaby parametry cieplne budynku/lokalu;

demontaż markiz, markizolet, które zostały zamocowane do okien, pozostawiłby trwałe uszkodzenia ram w postaci dziur oraz osłabienie parametrów cieplnych okien.

W praktyce niemożliwe jest również przeniesienie markiz i markizolet i zamontowanie w innym miejscu, ponieważ podobnie jak rolety aluminiowe są one wykonywane na zamówienie i dopasowywane do typu oraz rozmiaru okna, wnęki okiennej, czy fasady aluminiowej.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca może opodatkować usługę montażu markiz i markizolet wraz z materiałami i towarem jedną stawką 8% VAT przy założeniu, że usługi wykonywane będą w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług...

Stanowisko Wnioskodawcy.

Wnioskodawca uważa, że ma prawo zastosować na fakturze za ww. usługi montażu markiz i markizolet wraz z towarem i materiałami jedną obniżoną stawką VAT 8% przy założeniu, że usługi będą wykonywane w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług.

Usługi te związane są z modernizacją i termomodernizacją obiektów budowlanych bądź ich części, objętych społecznym programem mieszkaniowym.

Zastosowanie markiz i markizolet w budynkach skutecznie chroni przed nadmiernym nagrzewaniem się pomieszczeń. Zapewniają o tym renomowani producenci np.Y i X. Ograniczają zużycie energii w mieszkaniach i budynkach mieszkalnych, powodując obniżenie temperatury pomieszczeń nawet o 10oC.

Markizy i markizolety są produktami, o który coraz częściej pytają klienci Wnioskodawcy, budujący nowe domy i mieszkania, czy modernizujący starsze budynki. Markizy do okien dachowych i pionowych obsługiwane ręcznie są zdecydowanie tańsze od rolet aluminiowych, a również w znakomitym stopniu zapobiegają nadmiernemu nagrzewaniu się pomieszczeń.

Biorąc pod uwagę współczesny trend na budowanie domów poddaszowych, modernizowanie starych poddaszy i strychów i co za tym idzie montowane w domach coraz większej ilości okien dachowych, Wnioskodawca uważa, że markizy będą cieszyły się coraz większą popularnością z uwagi na to, że stanowią skuteczną ochronę przed słońcem. Ustawianie nowych budynków do strony światła tak, aby jak najwięcej okien skierowanych było na stronę południową i zachodnią i mogło podgrzewać wnętrza w zimie, sprawia, iż niezbędne staje się zastosowanie osłon zewnętrznych zapobiegających przegrzewaniu się latem. Same przeszklenia także są coraz większe ponieważ większe są możliwości techniczne współczesnych producentów szyb. Zastosowanie dużych przeszkleń w budynkach wpływa na zapotrzebowanie na osłony okienne, zabezpieczające przed promieniami słonecznymi w cieplejsze dni w roku. Takimi osłonami są markizy, markizolety.

Zastosowanie 8% stawki VAT pozwoliłoby Wnioskodawcy przedstawić konkurencyjną ofertę klientom oraz pozytywnie wpłynęłoby na rozwinięcie sprzedaży produktów, które przyczyniają się do energooszczędności budynków mieszkaniowych.

Zgodnie z normą DIN 5034-1 pomieszczenia należy chronić przed nadmiernym nagrzewaniem promieniami słonecznymi nie za pomocą akcesoriów wewnętrznych tylko za pomocą osłon zewnętrznych (markizy, rolety zewnętrzne): „Pomieszczenia należy chronić przed nagrzewaniem w okresie lata w miarę możliwości za pomocą zewnętrznych osłon, umiejscowionych przed szybą, odbijających ciepło. Nagrzewanie pomieszczeń wynika z absorbcji promieniowania globalnego przez przedmioty w pomieszczeniu i powierzchnie ograniczające pomieszczenie (ściany, podłoga).

Promieniowanie zaabsorbowane przemienia się w długofalowe promieniowanie podczerwone (cieplne), które nie jest przepuszczalne przez szyby okien na zewnątrz i prowadzi do niepożądanego nagrzewania się pomieszczenia w lecie” – DIN 5034-1.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 201r. poz. 710), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów – jak stanowi art. 7 ust. 1 ustawy - rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Przez towary - stosownie do art. 2 pkt 6 ustawy - rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Natomiast, przez świadczenie usług – w myśl art. 8 ust. 1 ustawy – rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).

Stawka podatku – stosownie do treści art. 41 ust. 1 ustawy – wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi.

I tak, art. 41 ust. 2 ustawy określa, że dla towarów i usług wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy, stawka podatku wynosi 7%, z zastrzeżeniem ust. 12 i art. 114 ust. 1.

W świetle art. 146a pkt 1 i pkt 2 ustawy – w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f:

  1. stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%;
  2. stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 2, art. 120 ust. 2 i 3 oraz w tytule załącznika nr 3 do ustawy, wynosi 8%.

Stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się – w myśl art. 41 ust. 12 ustawy – do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Przez budownictwo objęte społecznym programem mieszkaniowym – art. 41 ust. 12a ustawy – rozumie się obiekty budownictwa mieszkaniowego lub ich części, z wyłączeniem lokali użytkowych, oraz lokale mieszkalne w budynkach niemieszkalnych sklasyfikowanych w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w dziale 12, a także obiekty sklasyfikowane w Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych w klasie ex 1264 – wyłącznie budynki instytucji ochrony zdrowia świadczących usługi zakwaterowania z opieką lekarską i pielęgniarską, zwłaszcza dla ludzi starszych i niepełnosprawnych, z zastrzeżeniem ust. 12b.

Do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym – zgodnie z art. 41 ust. 12b ustawy – nie zalicza się:

  1. budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 300 m2,
  2. lokali mieszkalnych, których powierzchnia użytkowa przekracza 150 m2.

W przypadku budownictwa mieszkaniowego o powierzchni przekraczającej limity określone w ust. 12b stawkę podatku, o której mowa w ust. 2, stosuje się tylko do części podstawy opodatkowania odpowiadającej udziałowi powierzchni użytkowej kwalifikującej do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym w całkowitej powierzchni użytkowej (art. 41 ust. 12c ustawy).

Powołany przepis (art. 41 ust. 12 ustawy) stanowi implementację art. 98 ust. 1 i ust. 2 zdanie pierwsze Dyrektywy Rady 2006/112/WE z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz.Urz. UE L Nr 347, str. 1 ze zm.). Zgodnie z art. 98 ust. 1 Dyrektywy 2006/112/WE – państwa członkowskie mogą stosować jedną lub dwie stawki obniżone. W myśl art. 98 ust. 2 zdanie pierwsze Dyrektywy 2006/112/WE – stawki obniżone mają zastosowanie wyłącznie do dostaw towarów i świadczenia usług, których kategorie są określone w załączniku III. W załączniku tym, zatytułowanym: „Wykaz dostaw towarów i świadczenia usług, do których można zastosować stawki obniżone, o których mowa w art. 98”, w poz. 10 wskazano na dostawę, budowę, remont i przebudowę budynków mieszkalnych w ramach polityki społecznej.

Mając na uwadze ww. przepisy należy stwierdzić, że zastosowanie stawki preferencyjnej (8%) możliwe jest jedynie dla dostawy, jak również budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji, przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Jak wynika z powołanych wyżej przepisów, ustawa o podatku od towarów i usług, poprzez podanie klasyfikacji, odwołuje się do Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, która stanowi usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych. Zatem, dla celów VAT stosuje się przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych (PKOB) (Dz.U. Nr 112, poz. 1316 ze zm.), stanowiącego usystematyzowany wykaz obiektów budowlanych.

Zgodnie z tym rozporządzeniem, w dziale 11 mieszczą się budynki mieszkalne. Dział ten obejmuje grupy budynków: 111 – mieszkalnych jednorodzinnych, 112 – o dwóch mieszkaniach i wielomieszkaniowe, 113 – zbiorowego zamieszkania.

W związku z tym, że przepisy dotyczące podatku od towarów i usług nie definiują pojęć „budowa”, „remont”, „modernizacja”, „przebudowa”, „roboty budowlane”, „termomodernizacja”, należy dokonać ich wykładni w oparciu o przepisy z innych dziedzin.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług nie definiują pojęć wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, dlatego też w tym zakresie należy odwołać się do rozumienia tych terminów przyjętego w języku potocznym.

Ponadto należy wskazać, że również w uchwale z dnia 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził że „czynności wymienione w art. 41 ust. 12 ustawy o VAT, w tym pojęcie modernizacji, zostały wprowadzone do tej ustawy w rozumieniu przyjętym w języku powszechnym.

Według Słownika języka polskiego (Elżbieta Sobol, Wydawnictwo Naukowe PWN Warszawa 2005, str. 70, kol. 2), przez budowę należy rozumieć m.in. wznoszenie budowli, budowanie (...). Natomiast „budować” to znaczy wznosić budowle, pomieszczenia, ich części lub zespoły.

Natomiast „przebudowa” – zgodnie z ww. Słownikiem języka polskiego (str. 770, kol. 1) – to zmiana istniejącego stanu czegoś na inny; ulepszenie, poprawienie czegoś.

W znaczeniu słownikowym („Współczesny słownik języka polskiego”, red. Bogusław Dunaj, wyd. Langenscheidt Polska Sp. z o.o.), „remont” oznacza zespół czynności, w których wyniku przywraca się sprawność, wartość użytkową jakiegoś obiektu, urządzenia, natomiast „montaż” to składanie, łączenie, ustawianie z poszczególnych części maszyn, urządzeń, budowli; zakładanie instalacji. Z kolei „instalować” oznacza zakładać, montować jakieś urządzenia techniczne.

Termomodernizacja w budownictwie polega na dokonaniu ulepszenia budynku, które wpłynie na zmniejszenie zapotrzebowania na energię końcową dostarczona prze systemy techniczne na potrzeby ogrzewania i wentylacji, podgrzania ciepłej wody użytkowej, chłodzenia, oświetlenia.

Najczęściej przeprowadzane działania to:

  • docieplanie ścian zewnętrznych i stropów
  • wymiana okien
  • wymiana lub modernizacja systemów grzewczych.

Termomodernizacja prowadzi do wykonania takich czynności, które prowadzą do zmniejszenia rocznej straty energii pierwotnej w lokalnym źródle ciepła.

Pojęcie „modernizacja” – według cytowanego Słownika języka polskiego (str. 474, kol. 2) – oznacza unowocześnienie i usprawnienie czegoś.

Zdaniem Organu, modernizacja powinna dotyczyć elementów konstrukcyjnych obiektów lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym. Twierdzenie to potwierdza NSA w ww. uchwale z 24 czerwca 2013 r. sygn. akt I FPS 2/13 wskazując, że „Obniżona stawka podatku od towarów i usług znajduje zatem zastosowanie wtedy, gdy montaż komponentów meblowych następuje z wykorzystaniem elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu). W omawianym wypadku nie chodzi o jakiekolwiek wykorzystanie elementów konstrukcyjnych obiektu budowlanego (lokalu) przy wykonywaniu zabudowy meblowej, lecz jedynie takie, które przez konstrukcyjne połączenie komponentów meblowych i elementów obiektu budowlanego (lokalu) stworzy trwałą zabudowę spełniającą jako całość określoną funkcję użytkową. Tylko bowiem w takim zakresie można mówić o modernizacji obiektu budowlanego w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT. Innymi słowy montaż komponentów meblowych niezależnie od stopnia ich przetworzenia, do którego nie zostaną wykorzystane w sposób istotny elementy konstrukcyjne obiektu budowlanego (lokalu) nie korzysta z obniżonej stawki przewidzianej w tym przepisie”.

Wskazać należy, że z uwagi na to, że obniżone stawki podatku mają charakter wyjątkowy, winny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie o podatku od towarów i usług lub w przepisach wykonawczych do tej ustawy. Preferencyjna stawka podatku miała i ma zastosowanie do wskazanych w przepisach czynności związanych z budownictwem mieszkaniowym, jednakże nie do wszystkich czynności dotyczących samego instalowania, czy montażu różnych towarów.

W przedmiotowej sprawie decydujące znaczenie ma to, co jest przedmiotem sprzedaży, czy Wnioskodawca dokonuje dostawy towarów, czy świadczy usługę oraz czy czynność wykonywana przez niego mieści się w zakresie czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy (budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja, przebudowa obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym).

Świadczenie kompleksowe (złożone) to zgodnie z orzecznictwem TSUE szereg działań podejmowanych przez podatnika na rzecz konsumenta, które z gospodarczego punktu widzenia tworzy jedną całość i z podatkowego punktu widzenia nie powinno być w sposób sztuczny dzielone.

Natomiast o tym, czy będziemy mieli do czynienia z dostawą towarów, czy świadczeniem usług powinien przesądzić element, który w ramach danego świadczenia ma charakter dominujący (zob. np. wyroki TSUE: z dnia 2 maja 1996 r. w sprawie C-231/94, Faaborg – Gelting Linien; z dnia 25 lutego 1999 r. w sprawie C-349/96 Card Protection Plan Ltd p-ko Commissioners of Custom and Excise; z dnia 27 października 2005 r. w sprawie C-41/04, Levob Verzekeringen BV,OV Bank NV v Staatssecretaris van Financien, z glosą P. Selera, opubl. Lex/el. 2010). Jeżeli elementem dominującym w ramach danej transakcji będzie wydanie towaru w celu przeniesienia prawa do rozporządzania nim jak właściciel, zaś pozostałe czynności będą miały charakter pomocniczy lub uboczny wówczas transakcja powinna być traktowana jako dostawa towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy. Natomiast w przypadku gdy istotą transakcji będą inne czynności to mimo, że w ramach takiej transakcji może także wystąpić wydanie towaru, powinna być ona traktowana jako świadczenie usług.

Należy zauważyć, że sama usługa montażu czy też instalacja poszczególnych towarów nie może być traktowana jako budowa, remont, modernizacja, termomodernizacja lub przebudowa. Dopiero w połączeniu z zespołem innych czynności, w wyniku których podnosi się bądź też przywraca poprzedni stan faktyczny czy wartość użytkową budynku lub lokalu, usługę taką można traktować jako czynności budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy, o których mowa w ustawie.

Z przedstawionych we wniosku okoliczności wynika, że Wnioskodawca zajmuje się sprzedażą i montażem rolet do okien, w tym markiz i markizolet zewnętrznych do okien dachowych oraz pionowych, których dotyczy składany wniosek. Wnioskodawca będzie świadczył usługę montażu markiz na rzecz osób fizycznych. Usługa montażu będzie miała miejsce w obiektach budownictwa mieszkaniowego, rozumianych jako budynki mieszkalne stałego zamieszkania. Powierzchnia użytkowa lokali mieszkalnych, w których świadczone będą usługi stanowiące przedmiot wniosku nie przekracza 150 m2, natomiast powierzchnia użytkowa budynków mieszkalnych nie przekracza 300 m2. Montaż będzie polegał na stałym połączeniu markizy lub markizolety z oknem dachowym, oknem pionowym, ścianą budynku lub fasada budynku, w zależności od potrzeb i możliwości. Usługa będzie wykonywana zgodnie z przepisami prawa budowlanego oraz BHP w oparciu o umowę na wykonanie robót remontowo-budowlanych w budynku lub lokalu mieszkalnym. Zamontowane markizy i markizolety do okien dachowych i pionowych wykorzystywane będą do potrzeb stałych, przystosowane do przebywania ludzi, zwierząt, ochrony przedmiotów. Montaż markiz i markizolet dotyczy modernizacji oraz termomodernizacji budynku i mieszkania.

Markizy, markizolety to zewnętrze rolety składające się z kasety aluminiowej oraz technicznej, przeziernej lub zaciemniającej tkaniny, zapobiegającej nagrzewaniu się pomieszczeń. Markizy i markizolety elektryczne i solarne wyposażone są dodatkowo w boczne prowadnice. Montowane są na zewnątrz w oknach, drzwiach tarasowych, na fasadach budynków i mocowane do ściany. Materiał zastosowany w markizach wykonywane jest z wytrzymałej, odpornej na warunki atmosferyczne tkaniny z włókien szklanych, powlekanych PVC. Do wyboru jest wiele tkanin o różnym stopniu prześwitu, najczęściej stosowane materiały mają 1% i 10% prześwitu. Istnieje również możliwość zastosowania materiału z pełnym zaciemnieniem. Markizy i markizolety mogą być obsługiwane manualnie lub wyposażone w napęd elektryczny czy panel solarny i sterowane pilotem, przełącznikiem itp.

Markizy i markizolety montowane są na zewnątrz obiektu mieszkalnego z wnętrza domu lub od zewnątrz.

Przedmiotem zawieranych z nabywcą umów będzie świadczenie usług.

Usługa przebiega etapami: pierwszą czynnością jest pomiar w domu u klienta, następnie markizy lub markizolety są zamawiane pod konkretny rozmiar okna dachowego lub pionowego lub pod rozmiar przygotowanej wnęki okiennej. Na końcu wykonywana jest usługa montażu zamówionych produktów. W ramach wykonywanych świadczeń elementem dominującym będzie wykonanie usługi. Markizy czy markizolety będą montowane w budynkach mieszkaniowych wg zindywidualizowanych potrzeb klientów, czyli dopasowane zostaną:

Montaż markiz oraz markizolet będzie następować z wykorzystaniem w sposób istotny elementów konstrukcyjnych budynku/lokalu: okien, ścian czy fasad aluminiowych. Produkty te montowane będą na istniejącej w budynku/lokalu stolarce okiennej (oknach pionowych oraz dachowych), na fasadzie aluminiowej, a także do muru w specjalnie przygotowanych w nadprożu lub ścianie wnękach.

Sposób montowania markiz i markizolet jest bardzo zbliżony do montażu rolet zewnętrznych aluminiowych. Konstrukcja tych produktów, także jest bardzo podobna: składają się z kasety aluminiowej, prowadnic aluminiowych, a tą różnicą, że rolety aluminiowe wyposażone są w pancerz aluminiowy, który przesłania nam powierzchnię okna, natomiast markizy i markizolety wyposażone są w tkaninę z włókien szklanych, powlekanych PCV, odporną na czynniki atmosferyczne. Montaż markiz i markizolet, podobnie jak rolet aluminiowych, jest montażem trwałym. Ich demontaż lub usunięcie wiązałby się z powstaniem trwałych uszkodzeń w elementach konstrukcyjnych budynku: dziury i zniszczenia ram okiennych, uszkodzenia w warstwie elewacji czy fasadzie aluminiowej.

Markizy, markizolety montowane z napędem elektrycznym wymagają doprowadzenia kabli elektrycznych. Kable są instalowane w ścianie, pod tynkiem.

Montaż markiz i markizolet uzależniony jest od rodzaju, konkretnego produktu, np.

  • montaż markiz do okien dachowych, sterowanych ręcznie, wymaga przykręcenia markiz do okien, za pomocą specjalnych wkrętów. Należy odkręcić fragment osłony aluminiowej, nawiercić otwory pod uchwyty, następnie przymocować markizę. Zamontowana markiza jest bardzo trwała, zintegrowana z oknem i porusza się w jego płaszczyźnie. Zdemontowana markiza pozostawi uszkodzenia w postaci nawierconych otworów i powoduje osłabienie parametrów stolarki.
  • montaż markiz do okien dachowych z napędem elektrycznym wymaga zdemontowania części zewnętrznych, aluminiowych osłon ram, a także części pokrycia dachowego. Następnie zamontowania kasety oraz prowadnic i doprowadzenia kabli elektrycznych i rozmieszczenia ich wokół okna; ponownego przykręcenia aluminiowych osłon i założenia pokrycia dachowego. Po zamontowaniu markiza jest zintegrowana z oknem i porusza się w jego płaszczyźnie.

Demontaż takich markiz pozostawiłby trwałe ślady w postaci nawierconych otworów. Zostałyby również otwory wewnątrz ramy okna, przygotowane jako przejście kabli elektrycznych. Przed montażem markiz elektrycznych dachowych, w ścianie zamontowane zostają kable elektryczne,

  • montaż markiz, markizolet do okien pionowych stanowi trwałą ingerencję w konstrukcję okna, ściany czy fasady aluminiowej.

Markizy, markizolety montowane do stolarki okiennej, powodują uszkodzenia w ramach - po ich usunięciu pozostaną otwory oraz zniszczenia ram okiennych.

  • jeżeli montaż odbędzie się w przygotowanej wnęce w murze lub nad oknem, kaseta zostaje przykręcona do ściany, a prowadnice najczęściej do ram okiennych. Usunięcie markiz uszkodziłoby fragmenty elewacji wokół okna oraz ramy okienne.
  • jeżeli montaż odbędzie się na fasadzie aluminiowej, markizy zostaną zamontowane do aluminiowych ram. W wyniku demontażu w ramach pozostaną nawiercone otwory. Najczęściej takie markizy wyposażone są w napęd elektryczny. Kable elektryczne zostają poprowadzone w ścianie, pod tynkiem.

Przed montażem wykonywanym na dużych przeszkleniach tj. fasady aluminiowe, należy przygotować i rozłożyć specjalistyczne rusztowanie, które posłuży do montażu markiz czy markizolet. Należy również rozmontować osłaniające listwy aluminiowe (tak zwane blendy), po to żeby do ram dopasować uchwyty montażowe, które następnie zostaną przykręcone. Pod blendami poprowadzone zostaną także kable elektryczne, które muszą najpierw zostać zainstalowane w ścianie budynku i doprowadzone na zewnętrz poprzez przewiercenie ściany.

Markizy i markizolety, podobnie jak rolety aluminiowe, są trwale zamontowane do okien, ścian budynku/lokalu czy fasad aluminiowych.

Ich demontaż narusza konstrukcję stolarki, domu/lokalu: demontaż markiz zamontowanych we wnękach nad oknem spowodowałby powstanie uszkodzenia elewacji oraz powstanie pustej dziury, która osłabiłaby parametry cieplne budynku/lokalu;demontaż markiz, markizolet, które zostały zamocowane do okien, pozostawiłby trwałe uszkodzenia ram w postaci dziur oraz osłabienie parametrów cieplnych okien.

W praktyce niemożliwe jest również przeniesienie markiz i markizolet i zamontowanie w innym miejscu, ponieważ podobnie jak rolety aluminiowe są one wykonywane na zamówienie i dopasowywane do typu oraz rozmiaru okna, wnęki okiennej, czy fasady aluminiowej.

Przedmiotem pytania Wnioskodawcy jest wskazanie, czy Wnioskodawca może opodatkować usługę montażu markiz i markizolet wraz z materiałami i towarem jedną stawką 8% VAT przy założeniu, że usługi wykonywane będą w obiektach budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, zgodnie z art. 41 ust. 12 ustawy o podatku od towarów i usług.

Odnosząc przedstawiony we wniosku opis sprawy do obowiązujących, w tym zakresie przepisów prawa podatkowego należy stwierdzić, że czynności wykonywane przez Wnioskodawcę należy uznać za świadczenie usług. W sytuacji świadczenia przez Wnioskodawcę usług montażu markiz i markizolet wykonywanych w obiektach objętych społecznym programem mieszkaniowym, zastosowanie będzie miała stawka podatku od towarów i usług 23%. Wykonywane przez Wnioskodawcę czynności nie mieszczą się bowiem w zakresie modernizacji czy też termomodernizacji takiego obiektu, a zatem czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy, gdyż w istocie czynności te są jedynie zaopatrywaniem budynku (lokalu mieszkalnego) w elementy wyposażenia, niestanowiące jego elementów konstrukcyjnych budynku lub jego części. W wyniku ich montażu nie nastąpi zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego budynku (lokalu).

Montaż elementów wyposażenia obiektu budowlanego nie może być traktowany jako jego modernizacja, czy termomodernizacja, albowiem unowocześnienie, bądź usprawnianie obiektu budowlanego powinno dotyczyć jego trwałych elementów, czyli samej konstrukcji. Zdaniem tut. organu, montaż elementów wyposażenia może wprawdzie wpłynąć na poprawę wrażenia estetycznego, a w pewnych przypadkach nieznacznie zmienić nawet parametry techniczne obiektu budowlanego, niemniej jednak, nie można zapominać o charakterze tych zmian, które nie dotyczą ściśle obiektu budowlanego lub jego części.

Ponadto brak jest korelacji między tego rodzajami usługami a wartością użytkową obiektu budowlanego jako takiego, dlatego w takiej sytuacji nie mamy do czynienia z modernizacją w rozumieniu art. 41 ust. 12 ustawy o VAT.

Należy podkreślić, że z uwagi na to, że obniżone stawki podatku mają charakter wyjątkowy i nie podlegają ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, zaś możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalna, uznać trzeba, że stawki te winny mieć zastosowanie do towarów i usług wskazanych wprost przez ustawodawcę w ustawie o podatku od towarów i usług lub w przepisach wykonawczych do tej ustawy.

Preferencyjna, 8% stawka podatku od towarów i usług ma zastosowanie do dostawy, budowy, remontu, modernizacji, termomodernizacji lub przebudowy obiektów budowlanych lub ich części zaliczonych do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym, a nie do wszystkich czynności dotyczących samego instalowania, montażu różnych towarów.

Niewątpliwie współczesne wymagania rodzą potrzebę modernizacji budynków zarówno mieszkalnych, jak i niemieszkalnych. Prace modernizacyjne wiążą się często ze zmianami konstrukcyjnymi w budynku. Przyczyną modernizacji jest konieczność unowocześnienia istniejących budynków, zmiana rozwiązań przestrzenno-funkcjonalnych oraz poprawienie standardu wyposażenia – założenia nowych instalacji np. grzewczych, czy nowych urządzeń technicznych.

Czynności polegające na montażu markiz i markizolet nie dotyczą substancji samego budynku (lokalu) lecz są zaopatrywaniem budynku w elementy wyposażenia – na indywidualne zamówienie klienta. Również sposób montażu opisany we wniosku nie świadczy o tym, że mamy do czynienia z trwałym połączeniem z elementami konstrukcyjnymi budynku lub lokalu, bowiem montaż markiz i markizolet nie zostanie wykonany z wykorzystaniem istotnych elementów konstrukcyjnych obiektu. Powyższe potwierdzają również uszkodzenia jakie ewentualnie mogą powstać w wyniku demontażu markiz i markizolet. Z uwagi na rodzaj materiałów, z których wykonywane będą markizy i markizolety, nie mogą one pełnić funkcji ochrony i izolacji samego budynku. Wykonywane czynności nie będą dotyczyć remontu, modernizacji czy termomodernizacji obiektu. Zatem czynności montażu markiz i markizolet nie można więc zaliczyć do żadnej z czynności wymienionych w art. 41 ust. 12 ustawy.

Podsumowując, dla montażu markiz i markizolet Wnioskodawca powinien zastosować stawkę podatku w wysokości 23% zgodnie z art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy o VAT.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji indywidualnej.

Do wniosku Wnioskodawca dołączył katalogi dotyczące produktów będących przedmiotem montażu obrazujące przedstawione we wniosku zdarzenie przyszłe. Należy zauważyć, że wydając interpretację w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do oceny tych materiałów: jest związany wyłącznie opisem zdarzenia przyszłego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2016r., poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.