IBPP2/443-1265/14/ICz | Interpretacja indywidualna

Opodatkowanie czynności wykonywanych przez Wnioskodawcę jako Agenta w ramach Systemu Cash Pooling.
IBPP2/443-1265/14/ICzinterpretacja indywidualna
  1. agent
  2. cash-pooling
  3. umowa
  4. usługi
  5. usługi finansowe
  1. Podatek od towarów i usług (VAT) -> Zakres opodatkowania -> Dostawa towarów i świadczenie usług -> Świadczenie usług

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r. poz. 749 ze zm.) oraz § 2 i § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 16 grudnia 2014r. (data wpływu 17 grudnia 2014r.), uzupełnionym pismem z 24 lutego 2015r. (data wpływu 3 marca 2015r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wykonywanych przez Wnioskodawcę jako Agenta w ramach Systemu Cash Pooling – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 17 grudnia 2014r. wpłynął ww. wniosek, uzupełniony pismem 24 lutego 2015r. (data wpływu 3 marca 2015r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej m.in. podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania czynności wykonywanych przez Wnioskodawcę jako Agenta w ramach Systemu Cash Pooling.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

F.S.A. („Wnioskodawca”) jest członkiem grupy kapitałowej („Grupa”) prowadzącej na terytorium Polski działalność w zakresie dystrybucji (obrotu) produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety, kosmetykami oraz innymi artykułami z zakresu ochrony zdrowia, higieny itp.

W celu poprawy zarządzania płynnością finansową w ramach Grupy, wybrane podmioty (spółki) należące do Grupy (w tym Wnioskodawca) planują zawrzeć umowę, w oparciu o którą spółki te będą objęte systemem zarządzania środkami pieniężnymi oraz przepływami pieniężnymi typu cash pooling („Struktura Cash Poolingu” lub „Struktura”).

W związku z tym, Wnioskodawca oraz inne spółki z Grupy zamierzają zawrzeć z podmiotem trzecim - bankiem („Bank”) odpowiednią umowę (umowę świadczenia usługi zarządzania płynnością w formie limitów dziennych - „Umowa Cash Poolingu”). W oparciu o Umowę Cash Poolingu, Bank świadczyć będzie na rzecz Wnioskodawcy oraz poszczególnych spółek z Grupy objętych Strukturą usługi kompleksowego zarządzania wspólną płynnością finansową w formie limitów dziennych, mającej na celu ułatwienie Wnioskodawcy oraz poszczególnym spółkom z Grupy codziennego zarządzania środkami pieniężnymi („Usługa Cash Poolingu”).

Z perspektywy Wnioskodawcy oraz uczestniczących w Strukturze poszczególnych spółek z Grupy, zasadniczym elementem Umowy cash poolingu jest wdrożenie procesu zarządzania posiadanymi na rachunkach bankowych środkami pieniężnymi oraz ewentualnym zadłużeniem poszczególnych spółek z Grupy, które przystąpią do Umowy Cash Poolingu, poprzez poprawę bieżących przepływów pieniężnych. W tym celu na podstawie odrębnych umów Bank otworzy i będzie prowadził dla Wnioskodawcy (zwanego w tym celu „Agentem”) Rachunek Główny, który objęty zostanie Usługą Cash Poolingu oraz Główny Rachunek Płynności. Jednocześnie Bank otworzy szereg rachunków dla poszczególnych spółek z Grupy objętych Strukturą („Rachunki Uczestników”).

Każdej ze spółek z Grupy posiadającej Rachunek Uczestnika Bank przyzna indywidualnie, zgodnie z procedurą obowiązującą w Banku, określony limit dzienny („Limit Dzienny”). Limit Dzienny ma charakter odnawialny, tzn. zaksięgowanie przez Bank środków pieniężnych na Rachunku Uczestnika do którego został przyznany dany Limit Dzienny powoduje spłatę całości lub części wykorzystanego Limitu Dziennego i tym samym odnowienie jego całości lub części. Limity Dzienne są udostępniane przez Bank w poszczególnych Rachunkach Uczestników.

Zgodnie z zasadami funkcjonowania Usługi Cash Poolingu określonymi w Umowie Cash Poolingu, Wnioskodawca oraz poszczególne pozostałe spółki z Grupy objęte Strukturą Cash Poolingu mają prawo do wykonywania zleceń płatniczych w ciężar swojego rachunku, bez konieczności jego uprzedniego zasilenia pod warunkiem, że w wyniku realizacji takiego zlecenia:

  • Limit Dzienny przyznany danemu uczestnikowi nie zostanie przekroczony;
  • suma sald dodatnich rachunków uczestniczących w Strukturze oraz salda Głównego Rachunku Płynności pomniejszona o wykorzystane Limity Dzienne nie będzie ujemna;
  • saldo dostępne Głównego Rachunku Płynności nie będzie ujemne.

Zgodnie z Umową Cash Poolingu, spłata Limitów Dziennych jest solidarnie poręczana przez wszystkie podmioty objęte Strukturą Cash Poolingu (Wnioskodawcę i poszczególne spółki z Grupy).

Na moment określony w Umowie Cash Poolingu, po wykorzystaniu Limitu Dziennego któregokolwiek z uczestników Struktury nastąpi spłata na rzecz Banku tytułem subrogacji (w rozumieniu kodeksu cywilnego) zadłużenia uczestnika z tytułu Limitu Dziennego przez innego uczestnika Struktury w następujący sposób:

  • każdy uczestnik dokonujący spłaty automatycznie nabędzie wierzytelność Banku wobec uczestnika, którego wykorzystany Limit Dzienny nie został spłacony w terminie, do wysokości obciążenia rachunku spłacającego uczestnika;
  • zobowiązanie uczestnika z tytułu wykorzystanego Limitu Dziennego wobec Banku wygaśnie i zostanie zastąpione zobowiązaniem tego uczestnika wobec spłacającego uczestnika.

Na skutek nabycia wierzytelności:

  • kwota nabywanej wierzytelności zostanie obciążona odsetkami naliczanymi i płatnymi zgodnie z Umową Cash Poolingu;
  • uczestnik, którego zobowiązanie zostało nabyte przez spłacającego uczestnika, zobowiązany będzie spełnić świadczenie objęte zobowiązaniem na każde żądanie spłacającego uczestnika, zaś w przypadku braku takiego żądania, nie później niż w ciągu roku kalendarzowego od daty nabycia takiej wierzytelności.

Salda ujemne powstające na Rachunkach Uczestników w ciągu dnia są wierzytelnościami Banku wymagalnymi na koniec dnia funkcjonowania usługi. W przypadku gdy w ciągu dnia będzie miało miejsce kilka konsolidacji rozumianych jako proces regulowania spłat Limitów Dziennych, salda ujemne staną się wymagalne na moment dokonania konsolidacji. Wszyscy uczestnicy Struktury razem oraz każdy z osobna upoważnią Bank do automatycznej spłaty wzajemnych zobowiązań, to znaczy zlecą Bankowi, aby ten wykonał w imieniu uczestnika spłatę wierzytelności Banku w stosunku do innego uczestnika. Tytułem prawnym do wzajemnie dokonywanych spłat będzie subrogacja. Uczestnik, za zgodą wyrażoną przez innego uczestnika, spłaca jego zadłużenie w stosunku do Banku i wstępuje w miejsce zaspokojonego wierzyciela -Banku, nabywając od niego spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty. Za każdym razem uczestnik będzie więc spłacał wymagalną wierzytelność Banku w stosunku do innego uczestnika, co oznacza obowiązek Banku przyjęcia spłacanego świadczenia.

Ponadto Umowa Cash Poolingu będzie określać, że na początku każdego następnego dnia funkcjonowania Usługi Cash Poolingu lub w innym terminie ustalonym w Umowie, Bank będzie mógł wykonywać transakcje odwrotne do transakcji opisanych powyżej. W tym celu Bank – w imieniu Uczestników - dokonywać będzie spłaty ich wzajemnych zobowiązań, które uczestnicy nabyli wcześniej od Banku.

W ramach Usługi Cash Poolingu, każdego dnia funkcjonowania Usługi Cash Poolingu Bank wykonywał będzie następujące czynności:

  • w zależności od tego, czy suma sald rachunków włączonych do Struktury Cash Poolingu jest:
  • ujemna - wówczas Bank obciąży Główny Rachunek Płynności i uzna Rachunek Główny kwotą będącą wartością bezwzględną z sumy wszystkich sald rachunków włączonych do Struktury, z uwzględnieniem ewentualnych kwot pozostających na rachunkach uczestników po procesie regulowania spłat Limitów Dziennych;
  • dodatnia - wówczas Bank obciąży Rachunek Główny i uzna Główny Rachunek Płynności kwotą będącą sumą wszystkich sald rachunków włączonych do Struktury, z uwzględnieniem ewentualnych kwot pozostających na rachunkach uczestników po procesie regulowania spłat Limitów Dziennych;
  • sprowadzenie do zera (w przypadku wyboru Usługi Cash Poolingu, w której salda rachunków uczestniczących w Strukturze i Rachunku Głównego są sprowadzane do zera) lub do ustalonej kwoty limitu (salda rachunków uczestniczących w Strukturze i Rachunku Głównego są sprowadzane do kwoty innej niż zero) salda każdego z rachunków włączonych do Struktury, wykazujących dodatnie saldo i uznanie tymi kwotami rachunku technicznego Banku;
  • obciążenie rachunku technicznego Banku oraz uznanie każdego z rachunków włączonych do Struktury, wykazujących ujemne saldo, kwotą niespłaconego Limitu Dziennego;
  • naliczenie odsetek zgodnie ze stawkami oprocentowania zdefiniowanymi w Umowie Cash Poolingu.

Każdego kolejnego dnia funkcjonowania Usługi Cash Poolingu lub w innym ustalonym w Umowie Cash Poolingu terminie Bank wykonywał będzie następujące czynności:

  • spłacanie wzajemnych zobowiązań uczestników nabytych w efekcie wykonania przez Bank czynności opisanych powyżej w poprzednim dniu funkcjonowania Usługi Cash Poolingu;
  • obciążenie Głównego Rachunku Płynności i uznanie Rachunku Głównego kwotą równą wartości bezwzględnej salda Rachunku Głównego, jeżeli saldo Rachunku Głównego jest ujemne.

Zgodnie z zasadami funkcjonowania Usługi Cash Poolingu zawartymi w Umowie Cash Poolingu, Bank będzie naliczał i księgował odsetki od wzajemnych zobowiązań powstałych pomiędzy uczestnikami Struktury. Rozliczenie i zaksięgowanie odsetek od wzajemnych zobowiązań będzie dokonywane w okresach ustalonych przez Bank. Wysokość odsetek należnych poszczególnym Uczestnikom będzie obliczana przez Bank.

Z tytułu czynności wykonywanych przez Bank w związku z realizacją Usługi Cash Poolingu Bank pobierał będzie opłaty (opłata za udostępnienie Usługi Cash Poolingu, opłata z tytułu wykonania przez Bank czynności na rzecz uczestników, opłata za każdą zmianę w Umowie, opłata za korzystanie z modułu cash pooling w systemie Banku).

Rola Wnioskodawcy (jako Agenta) występującego w Strukturze ograniczać będzie się do posiadania Głównego Rachunku Płynności oraz Rachunku Głównego uczestniczącego w Strukturze. Dodatkowo Agent, na podstawie pełnomocnictw udzielonych mu przez pozostałych uczestników Struktury, reprezentował będzie uczestników w zakresie czynności prawnych związanych z funkcjonowaniem Struktury Cash Poolingu (m.in.: podpisywanie aneksów do Umowy Cash Poolingu, ewentualne wyłączenia poszczególnych Rachunków Uczestników ze Struktury, zmianę/uzgodnienie stawek odsetek) - przy czym z tego tytułu Agent nie będzie otrzymywał żadnego wynagrodzenia od pozostałych uczestników Struktury.

Równocześnie Wnioskodawca wskazuje, że podmiotem oferującym spółkom z Grupy Usługi Cash Poolingu, na podstawie Umowy Cash Poolingu oraz w ramach Struktury Cash Poolingu, będzie Bank. Tym samym to Bank dokonywał będzie wykonywać Umowę Cash Poolingu, poprzez realizację operacji pomiędzy rachunkami bankowymi uczestniczącymi w Strukturze Cash Poolingu oraz naliczanie i pobieranie/wypłatę odsetek od wzajemnych zobowiązań. Uczestnicy Struktury nie będą zawierać natomiast transakcji między sobą. Nie będą również świadczyć sobie wzajemnie usług i nie będą otrzymywać z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Ponadto Wnioskodawca nie będzie zawierać z innymi uczestnikami Struktury odrębnych umów w związku z uczestnictwem w Strukturze.

W piśmie uzupełniającym z 24 lutego 2015r. Wnioskodawca doprecyzował opis sprawy i wyjaśnił, że umowa „Cash Poolingu” będzie zawarta z bankiem, który posiada siedzibę na terenie kraju (Bank ...).

W związku z powyższym opisem, w zakresie podatku od towarów i usług zadano następujące pytanie (oznaczenie jak we wniosku):

2.Czy w związku z czynnościami wykonywanymi w ramach powyższej Struktury Cash Poolingu Wnioskodawca nie będzie świadczył jakiejkolwiek usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, a tym samym nie będzie działać w charakterze podatnika podatku od towarów i usług z tego tytułu...

Stanowisko Wnioskodawcy:

Zdaniem Wnioskodawcy w związku z czynnościami wykonywanymi w ramach powyższej struktury Cash Poolingu Wnioskodawca nie będzie świadczył jakiejkolwiek usługi w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. („Ustawa o VAT”), A tym samym nie będzie działać w charakterze podatnika podatku od towarów i usług z tego tytułu.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 Ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem podlega m.in. odpłatne świadczenie usług rozumie się każde świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów (art. 8 ust. 1 ustawy o VAT).

W tym miejscu wskazać należy, iż polskie przepisy podatkowe nie regulują zasad opodatkowania cash poolingu. Występująca w obrocie prawnym jako umowa nienazwana, umowa cash poolingu porównywana jest często z umową pożyczki. Chociaż umowa ta do pewnego stopnia przypomina w swym charakterze uregulowaną w polskim prawie umowę pożyczki, jednak nie wyczerpuje istotnych jej znamion. Nie dochodzi w tym przypadku do zawarcia umowy pożyczki, ponieważ brak jest zobowiązania do przeniesienia określonej ilości pieniędzy na określony w umowie podmiot. Uczestnik umowy cash-poolingu nie wie, czy środki jego zostaną wykorzystane, w jakiej wysokości i przez którego uczestnika. Tym samym, nie jest skonkretyzowana druga strona transakcji, jak też jej przedmiot, ponieważ źródłem, z którego zostanie zasilony rachunek o saldzie debetowym, jest rachunek zbiorczy, na którym gromadzone są wolne środki wszystkich posiadających je uczestników cash poolingu.

Mając na względzie schemat struktury zaprezentowany powyżej w opisie zdarzenia przyszłego, Wnioskodawca jest zdania, iż w przedmiotowej sprawie w roli świadczącego usługę będzie występować wyłącznie Bank. W świetle przedstawionej struktury, wszystkie czynności wchodzące w skład kompleksowej usługi zarządzania środkami pieniężnymi uczestników (w tym Wnioskodawcy) będą wykonywane właśnie przez Bank działający w charakterze pomiotu zarządzającego strukturą w zamian za wynagrodzenie.

Tym samym to Bank dokonywał będzie wykonywać Umowę Cash Poolingu, poprzez realizację operacji pomiędzy rachunkami bankowymi uczestniczącymi w Strukturze Cash Poolingu oraz naliczanie i pobieranie/wypłatę odsetek od wzajemnych zobowiązań. Uczestnicy Struktury nie będą zawierać natomiast transakcji między sobą. Nie będą również świadczyć sobie wzajemnie usług i nie będą otrzymywać z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Ponadto Wnioskodawca nie będzie zawierać z innymi uczestnikami Struktury odrębnych umów w związku z uczestnictwem w Strukturze.

Natomiast Rola Wnioskodawcy (jako Agenta) występującego w Strukturze ograniczać będzie się do posiadania Głównego Rachunku Płynności oraz Rachunku Głównego uczestniczącego w Strukturze. Dodatkowo Agent, na podstawie pełnomocnictw udzielonych mu przez pozostałych uczestników Struktury, reprezentował będzie uczestników w zakresie czynności prawnych związanych z funkcjonowaniem Struktury Cash Poolingu (m.in.: podpisywanie aneksów do Umowy Cash Poolingu, ewentualne wyłączenia poszczególnych Rachunków Uczestników ze Struktury, zmianę/uzgodnienie stawek odsetek) - przy czym z tego tytułu Agent nie będzie otrzymywał żadnego wynagrodzenia od pozostałych uczestników Struktury.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego, w kwestiach objętych pytaniem oznaczonym we wniosku nr 2, jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), zwanej ustawą lub ustawą o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przepis art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, stanowi, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).

Definicja świadczenia usług ma zatem charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatnika w ramach działalności gospodarczej. Każde świadczenie niebędące dostawą towarów polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki:

  1. w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia,
  2. świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie).

Należy podkreślić, że oba ww. warunki winny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacone kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Ponadto, zgodnie z unormowaniami zawartymi w art. 8 ust. 2 ustawy, w pewnych, ściśle określonych przypadkach, również nieodpłatne świadczenie usług należy uznać za spełniające definicję odpłatnego świadczenia usług.

Stosownie do treści tego przepisu, za odpłatne świadczenie usług uznaje się również:

  1. użycie towarów stanowiących część przedsiębiorstwa podatnika do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika, w tym w szczególności do celów osobistych podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych;
  2. nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Z powyższych zapisów wynika, że aby nieodpłatne świadczenie usług podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, muszą być spełnione określone warunki:

  1. w przypadku użycia towarów stanowiących część przedsiębiorstwa – użycie ich do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika oraz istnienie prawa podatnika do odliczenia - w całości lub w części - podatku naliczonego przy nabyciu, importu lub wytworzenia tych towarów (warunki te muszą być spełnione łącznie),
  2. w przypadku świadczenia usług – świadczenie ich do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Zatem dla ustalenia, czy konkretna, nieodpłatna czynność podlega opodatkowaniu w związku z uznaniem jej za odpłatne świadczenie usług, istotny jest cel jej świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie wpisuje się w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności jakie w danej sprawie występują.

Na podstawie zapisów art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych (art. 15 ust. 2 ustawy).

W myśl art. 29a ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług podstawą opodatkowania, z zastrzeżeniem ust. 2-5, art. 30a-30c, art. 32, art. 119 oraz art. 120 ust. 4 i 5, jest wszystko, co stanowi zapłatę, którą dokonujący dostawy towarów lub usługodawca otrzymał lub ma otrzymać z tytułu sprzedaży od nabywcy, usługobiorcy lub osoby trzeciej, włącznie z otrzymanymi dotacjami, subwencjami i innymi dopłatami o podobnym charakterze mającymi bezpośredni wpływ na cenę towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika.

Ze złożonego wniosku wynika, że Wnioskodawca jest członkiem grupy kapitałowej prowadzącej na terytorium Polski działalność w zakresie dystrybucji (obrotu) produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety, kosmetykami oraz innymi artykułami z zakresu ochrony zdrowia, higieny itp.

W celu poprawy zarządzania płynnością finansową w ramach Grupy, wybrane podmioty (spółki) należące do Grupy (w tym Wnioskodawca) planują zawrzeć umowę, w oparciu o którą spółki te będą objęte systemem zarządzania środkami pieniężnymi oraz przepływami pieniężnymi typu cash pooling.

W związku z tym, Wnioskodawca oraz inne spółki z Grupy zamierzają zawrzeć z podmiotem trzecim - bankiem odpowiednią umowę (umowę świadczenia usługi zarządzania płynnością w formie limitów dziennych. W oparciu o Umowę Cash Poolingu, Bank świadczyć będzie na rzecz Wnioskodawcy oraz poszczególnych spółek z Grupy objętych Strukturą usługi kompleksowego zarządzania wspólną płynnością finansową w formie limitów dziennych, mającej na celu ułatwienie Wnioskodawcy oraz poszczególnym spółkom z Grupy codziennego zarządzania środkami pieniężnymi.

Z perspektywy Wnioskodawcy oraz uczestniczących w Strukturze poszczególnych spółek z Grupy, zasadniczym elementem Umowy cash poolingu jest wdrożenie procesu zarządzania posiadanymi na rachunkach bankowych środkami pieniężnymi oraz ewentualnym zadłużeniem poszczególnych spółek z Grupy, które przystąpią do Umowy Cash Poolingu, poprzez poprawę bieżących przepływów pieniężnych. W tym celu na podstawie odrębnych umów Bank otworzy i będzie prowadził dla Wnioskodawcy (zwanego w tym celu „Agentem”) Rachunek Główny, który objęty zostanie Usługą Cash Poolingu oraz Główny Rachunek Płynności. Jednocześnie Bank otworzy szereg rachunków dla poszczególnych spółek z Grupy objętych Strukturą („Rachunki Uczestników”).

Każdej ze spółek z Grupy posiadającej Rachunek Uczestnika Bank przyzna indywidualnie, zgodnie z procedurą obowiązującą w Banku, określony limit dzienny. Limit Dzienny ma charakter odnawialny, tzn. zaksięgowanie przez Bank środków pieniężnych na Rachunku Uczestnika do którego został przyznany dany Limit Dzienny powoduje spłatę całości lub części wykorzystanego Limitu Dziennego i tym samym odnowienie jego całości lub części. Limity Dzienne są udostępniane przez Bank w poszczególnych Rachunkach Uczestników.

Zgodnie z zasadami funkcjonowania Usługi Cash Poolingu określonymi w Umowie Cash Poolingu, Wnioskodawca oraz poszczególne pozostałe spółki z Grupy objęte Strukturą Cash Poolingu mają prawo do wykonywania zleceń płatniczych w ciężar swojego rachunku, bez konieczności jego uprzedniego zasilenia pod warunkiem, że w wyniku realizacji takiego zlecenia:

  • Limit Dzienny przyznany danemu uczestnikowi nie zostanie przekroczony;
  • suma sald dodatnich rachunków uczestniczących w Strukturze oraz salda Głównego Rachunku Płynności pomniejszona o wykorzystane Limity Dzienne nie będzie ujemna;
  • saldo dostępne Głównego Rachunku Płynności nie będzie ujemne.

Zgodnie z Umową Cash Poolingu, spłata Limitów Dziennych jest solidarnie poręczana przez wszystkie podmioty objęte Strukturą Cash Poolingu (Wnioskodawcę i poszczególne spółki z Grupy).

Na moment określony w Umowie Cash Poolingu, po wykorzystaniu Limitu Dziennego któregokolwiek z uczestników Struktury nastąpi spłata na rzecz Banku tytułem subrogacji (w rozumieniu kodeksu cywilnego) zadłużenia uczestnika z tytułu Limitu Dziennego przez innego uczestnika Struktury w następujący sposób:

  • każdy uczestnik dokonujący spłaty automatycznie nabędzie wierzytelność Banku wobec uczestnika, którego wykorzystany Limit Dzienny nie został spłacony w terminie, do wysokości obciążenia rachunku spłacającego uczestnika;
  • zobowiązanie uczestnika z tytułu wykorzystanego Limitu Dziennego wobec Banku wygaśnie i zostanie zastąpione zobowiązaniem tego uczestnika wobec spłacającego uczestnika.

Na skutek nabycia wierzytelności:

  • kwota nabywanej wierzytelności zostanie obciążona odsetkami naliczanymi i płatnymi zgodnie z Umową Cash Poolingu;
  • uczestnik, którego zobowiązanie zostało nabyte przez spłacającego uczestnika, zobowiązany będzie spełnić świadczenie objęte zobowiązaniem na każde żądanie spłacającego uczestnika, zaś w przypadku braku takiego żądania, nie później niż w ciągu roku kalendarzowego od daty nabycia takiej wierzytelności.

Salda ujemne powstające na Rachunkach Uczestników w ciągu dnia są wierzytelnościami Banku wymagalnymi na koniec dnia funkcjonowania usługi. W przypadku gdy w ciągu dnia będzie miało miejsce kilka konsolidacji rozumianych jako proces regulowania spłat Limitów Dziennych, salda ujemne staną się wymagalne na moment dokonania konsolidacji. Wszyscy uczestnicy Struktury razem oraz każdy z osobna upoważnią Bank do automatycznej spłaty wzajemnych zobowiązań, to znaczy zlecą Bankowi, aby ten wykonał w imieniu uczestnika spłatę wierzytelności Banku w stosunku do innego uczestnika. Tytułem prawnym do wzajemnie dokonywanych spłat będzie subrogacja. Uczestnik, za zgodą wyrażoną przez innego uczestnika, spłaca jego zadłużenie w stosunku do Banku i wstępuje w miejsce zaspokojonego wierzyciela -Banku, nabywając od niego spłaconą wierzytelność do wysokości dokonanej zapłaty. Za każdym razem uczestnik będzie więc spłacał wymagalną wierzytelność Banku w stosunku do innego uczestnika, co oznacza obowiązek Banku przyjęcia spłacanego świadczenia.

Ponadto Umowa Cash Poolingu będzie określać, że na początku każdego następnego dnia funkcjonowania Usługi Cash Poolingu lub w innym terminie ustalonym w Umowie, Bank będzie mógł wykonywać transakcje odwrotne do transakcji opisanych powyżej. W tym celu Bank – w imieniu Uczestników - dokonywać będzie spłaty ich wzajemnych zobowiązań, które uczestnicy nabyli wcześniej od Banku.

Zgodnie z zasadami funkcjonowania Usługi Cash Poolingu zawartymi w Umowie Cash Poolingu, Bank będzie naliczał i księgował odsetki od wzajemnych zobowiązań powstałych pomiędzy uczestnikami Struktury. Rozliczenie i zaksięgowanie odsetek od wzajemnych zobowiązań będzie dokonywane w okresach ustalonych przez Bank. Wysokość odsetek należnych poszczególnym Uczestnikom będzie obliczana przez Bank.

Z tytułu czynności wykonywanych przez Bank w związku z realizacją Usługi Cash Poolingu Bank pobierał będzie opłaty (opłata za udostępnienie Usługi Cash Poolingu, opłata z tytułu wykonania przez Bank czynności na rzecz uczestników, opłata za każdą zmianę w Umowie, opłata za korzystanie z modułu cash pooling w systemie Banku).

Rola Wnioskodawcy (jako Agenta) występującego w Strukturze ograniczać będzie się do posiadania Głównego Rachunku Płynności oraz Rachunku Głównego uczestniczącego w Strukturze. Dodatkowo Agent, na podstawie pełnomocnictw udzielonych mu przez pozostałych uczestników Struktury, reprezentował będzie uczestników w zakresie czynności prawnych związanych z funkcjonowaniem Struktury Cash Poolingu (m.in.: podpisywanie aneksów do Umowy Cash Poolingu, ewentualne wyłączenia poszczególnych Rachunków Uczestników ze Struktury, zmianę/uzgodnienie stawek odsetek) - przy czym z tego tytułu Agent nie będzie otrzymywał żadnego wynagrodzenia od pozostałych uczestników Struktury.

Równocześnie Wnioskodawca wskazuje, że podmiotem oferującym spółkom z Grupy Usługi Cash Poolingu, na podstawie Umowy Cash Poolingu oraz w ramach Struktury Cash Poolingu, będzie Bank. Tym samym to Bank dokonywał będzie wykonywać Umowę Cash Poolingu, poprzez realizację operacji pomiędzy rachunkami bankowymi uczestniczącymi w Strukturze Cash Poolingu oraz naliczanie i pobieranie/wypłatę odsetek od wzajemnych zobowiązań. Uczestnicy Struktury nie będą zawierać natomiast transakcji między sobą. Nie będą również świadczyć sobie wzajemnie usług i nie będą otrzymywać z tego tytułu żadnego wynagrodzenia. Ponadto Wnioskodawca nie będzie zawierać z innymi uczestnikami Struktury odrębnych umów w związku z uczestnictwem w Strukturze.

W tym miejscu należy wskazać, że wstąpienie w prawa wierzyciela, określone jako subrogacja ustawowa, uregulowane zostało w art. 518 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.). Zgodnie z art. 518 § 1 Kodeksu cywilnego, osoba trzecia, która spłaca wierzyciela, nabywa spłaconą wierzytelność do wysokości zapłaty:

  1. jeżeli płaci cudzy dług, za który jest odpowiedzialna osobiście albo pewnymi przedmiotami majątkowymi;
  2. jeżeli przysługuje jej prawo, przed którym spłacona wierzytelność ma pierwszeństwo zaspokojenia;
  3. jeżeli działa za zgodą dłużnika w celu wstąpienia w prawa wierzyciela; zgoda dłużnika powinna być pod nieważnością wyrażona na piśmie;
  4. jeżeli to przewidują przepisy szczególne.

Subrogacja służy zabezpieczeniu interesów osoby trzeciej, która dokonuje spłaty wierzyciela i w konsekwencji doprowadza do wygaśnięcia długu (do wysokości zapłaty).

Z uwagi na cechy charakterystyczne zaprezentowanego Systemu Zarządzania Środkami Pieniężnymi należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie w roli usługodawcy będzie występował Bank, który wykonywał będzie wszystkie czynności wchodzące w skład kompleksowej usługi bankowej, i z tytułu wykonywania tej usługi będzie otrzymywał wynagrodzenie od Uczestników Systemu, w tym Wnioskodawcy.

Czynności wykonywane przez Wnioskodawcę, jako uczestnika niniejszej usługi i jednocześnie tzw. Agenta, umożliwiające bankowi dokonywanie odpowiednich operacji związanych z wykonywaniem umowy cash-poolingu, nie stanowią odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy, lecz jedynie czynności pomocnicze, konieczne dla efektywnego wyświadczenia przez Bank usługi kompleksowego zarządzania płynnością finansową. Jak wynika z opisu sprawy Wnioskodawca – Agent nie będzie otrzymywał żadnego wynagrodzenia od pozostałych uczestników Struktury.W opisanej sytuacji, podejmowane przez Wnioskodawcę w ramach Umowy czynności nie będą również stanowiły nieodpłatnego świadczenia usług zrównanego z odpłatnym świadczeniem, o którym mowa w art. 8 ust. 2 ustawy o VAT, gdyż treść wniosku nie wskazuje, by miały one służyć do celów innych niż działalność gospodarcza Wnioskodawcy.

W świetle przedstawionych argumentów należy stwierdzić, że w związku z czynnościami wykonywanymi w ramach struktury cash-poolingu, Wnioskodawca nie będzie świadczył usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 i 2 ustawy. Zatem mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w sytuacji przedstawionej w przedmiotowym wniosku, Wnioskodawca z tytułu wykonywania tych czynności nie będzie działał w charakterze podatnika podatku od towarów i usług, w rozumieniu art. 15 ust. 1 ustawy o VAT.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejsza interpretacja rozstrzyga wyłącznie w zakresie zagadnienia objętego pytaniem nr 2 tj. w zakresie podatku od towarów i usług, natomiast zagadnienia objęte pytaniem nr 1 i 3 będą przedmiotem odrębnych rozstrzygnięć.

Ponadto należy zauważyć, że zgodnie z art. 14b § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, minister właściwy do spraw finansów publicznych, na wniosek zainteresowanego, wydaje, w jego indywidualnej sprawie, interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wniosek o interpretację indywidualną może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 ustawa - Ordynacja podatkowa). Zatem wniosek o wydanie interpretacji może być złożony tylko w indywidualnej sprawie zainteresowanego. Z tych też względów – z uwagi na indywidualny charakter interpretacji przepisów prawa podatkowego - zaznacza się, że niniejsza interpretacja indywidualna dotyczy jedynie Wnioskodawcy, nie dotyczy natomiast pozostałych „Uczestników” będących w strukturze cash poolingu. Uwzględniając powyższe wskazać zatem należy, że interpretacja nie wywołuje skutków prawnych dla pozostałych „Uczestników”.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.