IPPP3/443-2/14-2/IG | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
Czy Usługa Doradcza świadczona przez Spółkę na rzecz Kontrahenta będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce, a co za tym idzie czy Spółka będzie zobowiązana do wykazania podatku należnego VAT w Polsce z tytułu świadczenia Usługi doradczej?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 31 grudnia 2013 r. (data wpływu 2 stycznia 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia miejsca świadczenia dla świadczonych usług doradczych – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 2 stycznia 2014 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia miejsca świadczenia dla świadczonych usług doradczych.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:
  1. X. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp. K. („Spółka”) w ramach prowadzonej działalności gospodarczej świadczy na rzecz jednego ze swoich kontrahentów („Kontrahent”) usługę doradztwa dotyczącą działalności na rynku nieruchomości komercyjnych („Usługa Doradcza”).
  2. Kontrahent, mający siedzibę na terytorium Francji, prowadzi działalność na rynku nieruchomości komercyjnych, m.in. na terytorium Francji, Polski oraz Ameryki Południowej, bezpośrednio bądź też za pośrednictwem swoich spółek celowych. W szczególności, Kontrahent i jego spółki celowe zajmują się budową i wynajmem nieruchomości komercyjnych (np. centrów handlowych).
  3. Usługa Doradcza obejmuje następujące rodzaje doradztwa:
    1. doradztwo w zakresie możliwości rozwoju i strategii ekspansji rynkowej w danym kraju, opierające się na analizie bieżącej sytuacji w sektorze nieruchomości jak i na prognozowanych trendach na rynku nieruchomości komercyjnych;
    2. doradztwo (obejmujące opracowywanie sprawozdań) w zakresie przedstawiania potencjalnych możliwości inwestycyjnych w sektorze nieruchomości komercyjnych, wyszukiwanie i rekomendowanie potencjalnych miejscowości pod inwestycje (z uwzględnieniem istniejącej i planowanej konkurencji), ocenę opłacalności potencjalnych inwestycji (Spółka pragnie przy tym podkreślić, że decyzję o rozpoczęciu inwestycji w konkretnej lokalizacji podejmuje zawsze Kontrahent Spółki - również w przypadku gdy inwestycja ma być ostatecznie realizowana przez jego spółki celowe);
    3. doradztwo w zakresie dalszego rozwoju działalności Kontrahenta i jego spółek celowych w danym kraju, w tym ocenę możliwości zwiększenia rentowności nieruchomości komercyjnych będących ich własnością;
    4. doradztwo w zakresie identyfikacji i wyboru potencjalnych partnerów strategicznych lub finansowych dla inwestycji nieruchomościowych planowanych lub prowadzonych przez Kontrahenta lub jego spółki celowe oraz wsparcie w procesie negocjacji z tymi podmiotami;
    5. doradztwo przy wyborze dostawców usług dla Kontrahenta lub jego spółek celowych (przykładowo: wykonawców prac budowlanych i geodezyjnych, architektów, pośredników w obrocie nieruchomościami, zarządców nieruchomości, doradców prawnych i finansowych, przy czym Spółka pragnie podkreślić, że Spółka sama nie świadczy takich usług);
    6. doradztwo związane z wyszukiwaniem osób, które będą zatrudniane w spółkach celowych Kontrahenta, ocena kadry i rekomendowanie zmian w tym zakresie;
    7. doradztwo w zakresie ogólnej strategii oraz warunków wynajmu powierzchni nieruchomości komercyjnych będących własnością Kontrahenta lub jego spółek celowych (w tym wspieranie negocjacji z najemcami), doradztwo w zakresie opłacalności wynajmu, bieżące monitorowanie sytuacji w tym zakresie m.in. w kontekście aktualnych trendów na rynku nieruchomości komercyjnych;
    8. doradztwo przy procesie sprzedaży nieruchomości komercyjnych będących własnością Kontrahenta lub jego spółek celowych (w tym identyfikacja potencjalnych nabywców, doradztwo związane z obsługą prawną, finansową i negocjacyjną procesu sprzedaży).
  4. Usługa Doradcza nie stanowi usługi świadczonej przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usługi zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usługi przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego.
  5. Nieruchomości nie są bezpośrednim przedmiotem świadczonej Usługi Doradczej - istotą Usługi Doradczej jest doradztwo w zakresie działalności gospodarczej, która wykorzystuje nieruchomości. W związku z tym Usługa Doradcza może być świadczona w całym cyklu inwestycyjnym dotyczącym nieruchomości — tj. na etapie planowania, budowy, funkcjonowania nieruchomości komercyjnej i jej ewentualnej sprzedaży.
  6. Kontrahent jest podmiotem wykonującym samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 UPodVAT (zgodnie z którym co do zasady działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców), zidentyfikowanym we Francji do celów podatku od wartości dodanej (w konsekwencji jest podatnikiem w rozumieniu art. 28a UPodVAT). Ponadto Kontrahent nie posiada na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów UPodVAT.
  7. Spółka nie będzie świadczyła Usługi Doradczej bezpośrednio na rzecz spółek celowych Kontrahenta.
  8. Spółka jest zarejestrowanym podatnikiem VAT czynnym.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Usługa Doradcza świadczona przez Spółkę na rzecz Kontrahenta będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce, a co za tym idzie czy Spółka będzie zobowiązana do wykazania podatku należnego VAT w Polsce z tytułu świadczenia Usługi doradczej...

Zdaniem Wnioskodawcy, usługa Doradcza świadczona przez Spółkę na rzecz Kontrahenta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce, a co za tym idzie Spółka nie będzie zobowiązana do wykazania podatku należnego VAT w Polsce z tytułu świadczenia Usługi Doradczej.

W szczególności, zdaniem Spółki, w analizowanej sytuacji:

  1. Zgodnie z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U z 2011 r., Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają w szczególności odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Powyższy przepis wprowadza tzw. zasadę terytorialności, zgodnie z którą określone czynności (w szczególności - odpłatne świadczenie usług) podlegają opodatkowaniu wyłącznie w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia jest terytorium kraju (a zatem co do zasady terytorium Rzeczypospolitej Polskiej — art. 2 ust. 1 ustawy).
  2. Na potrzeby stosowania przepisów dotyczących miejsca świadczenia usług, ilekroć jest mowa o podatniku - rozumie się przez to: (1) podmioty, które wykonują samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2, lub działalność gospodarczą odpowiadającą tej działalności, bez względu na cel czy rezultat takiej działalności, jak również (2) osobę prawną niebędącą podatnikiem na podstawie powyższego przepisu, która jest zidentyfikowana lub — obowiązana do identyfikacji do celów podatku lub podatku od wartości dodanej (art. 28a pkt 1 ustawy).
  3. Miejsce świadczenia usług regulują przepisy art. 28a - 28o ustawy. I tak w szczególności:
    1. co do zasady, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej; w przypadku gdy usługi są świadczone dla stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, które znajduje się w innym miejscu niż jego siedziba działalności gospodarczej, miejscem świadczenia tych usług jest to stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej (art. 28b ust. l i 2);
    2. wyjątkiem od powyższej zasady jest m.in. odmiennie określone w ustawie miejsce świadczenia usług związanych z nieruchomościami. Zgodnie z art. 28e, miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.
  4. Pomimo iż katalog usług zawarty w przepisie art. 28e ustawy ma charakter przykładowy, nie ulega wątpliwości, że:
    1. przedmiotem świadczenia usług związanych z nieruchomościami musi być sama nieruchomość, która stanowi konstytutywny, centralny i nieodzowny element świadczenia takich usług (tak m.in. w wyroku ETS w sprawie C-l55/12 z 27 czerwca 2013 roku);
    2. innymi słowy, usługi związane z nieruchomościami mają służyć bezpośrednim potrzebom tych nieruchomości i nieruchomości są bezpośrednim przedmiotem usług związanych z nieruchomościami.
  5. Jak Spółka zaznaczyła w opisie zdarzenia przyszłego:
    1. Usługa Doradcza nie stanowi usługi świadczonej przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usługi zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usługi przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, a zatem nie obejmuje żadnej z kategorii usług, o których mowa w analizowanym przepisie art. 28e;
    2. Usługi Doradczej (ani jako całości, ani też żadnego z jej elementów składowych) nie sposób uznać za służące bezpośrednim potrzebom nieruchomości, a nieruchomości nie są bezpośrednim przedmiotem świadczonej Usługi Doradczej;
    3. Usługa Doradcza obejmuje bowiem czynności, które służą bezpośrednim potrzebom Kontrahenta, a nie posiadanym przez niego (czy też przez jego spółki celowe) nieruchomościom. I tak w szczególności, Usługa Doradcza obejmuje:
      1. czynności. które są związane ogólnie z procesem inwestycyjnym Kontrahenta (np. doradztwo w zakresie możliwości rozwoju i strategii ekspansji rynkowej w danym kraju - pkt 3a opisu zdarzenia przyszłego, doradztwo w zakresie przedstawiania potencjalnych możliwości inwestycyjnych w sektorze nieruchomości komercyjnych - pkt 3b opisu zdarzenia przyszłego, doradztwo w zakresie dalszego rozwoju działalności Kontrahenta i jego spółek celowych w danym kraju - pkt 3c opisu zdarzenia przyszłego, doradztwo w zakresie identyfikacji i wyboru potencjalnych partnerów strategicznych lub finansowych - pkt 3d opisu zdarzenia przyszłego, doradztwo przy procesie sprzedaży nieruchomości komercyjnych - pkt 3h opisu zdarzenia przyszłego), oraz / lub;
      2. czynności, które są związane ogólnie z procesem prowadzenia bieżącej działalności gospodarczej przez Kontrahenta (np. doradztwo przy wyborze dostawców usług dla Kontrahenta lub jego spółek celowych - pkt 3e opisu zdarzenia przyszłego, doradztwo związane z wyszukiwaniem osób, które będą zatrudniane w spółkach celowych Kontrahenta - pkt 3f opisu zdarzenia przyszłego, doradztwo w zakresie ogólnej strategii oraz warunków wynajmu powierzchni nieruchomości komercyjnych - pkt 3g opisu zdarzenia przyszłego).
  6. W świetle powyższego, Usługa Doradcza nie stanowi usługi związanej z nieruchomościami, o której mowa w art. 28e, wobec czego miejsce świadczenia Usługi Doradczej będzie określane zgodnie z art. 28b.
  7. W konsekwencji, skoro Kontrahent ma siedzibę na terytorium Francji, i nie posiada na terytorium Polski stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów, to zgodnie z dyspozycją przepisu art. 28b ustawy, miejscem świadczenia Usługi Doradczej będzie odpowiednio albo:
    1. terytorium Francji, gdzie znajduje się siedziba Kontrahenta, albo też
    2. terytorium państwa trzeciego — w sytuacji, gdyby Usługa Doradcza była świadczona na rzecz stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej Kontrahenta na terytorium tego Państwa trzeciego.

W konsekwencji, skoro miejscem świadczenia Usługi Doradczej nie będzie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, Usługa Doradcza świadczona przez Spółkę na rzecz Kontrahenta nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT w Polsce, a w konsekwencji Spółka nie będzie zobowiązana do wykazania podatku należnego VAT w Polsce z tytułu świadczenia Usługi Doradczej.

Spółka pragnie podkreślić, że jej stanowisko potwierdza też jednomyślnie aktualna praktyka organów podatkowych w sytuacjach usług analogicznych do Usługi Doradczej objętej niniejszym wnioskiem. I tak w szczególności, analogiczne stanowisko potwierdził m.in.:

  1. Dyrektor IS w Warszawie w interpretacji z 17 lipca 2013 roku, znak IPPP3/443-348/13-5/SM, zgodnie z którą: „Usługi świadczone przez Wnioskodawcę będą dotyczyły bowiem całego portfela inwestycyjnego, a nie poszczególnych projektów inwestycyjnych obejmujących konkretne lokalizacje. Usługi te będą dotyczyć etapów przed nabyciem projektu inwestycyjnego w nieruchomości (w tym zakresie usługi te będą się pokrywały z usługami świadczonymi w fazie przed utworzeniem funduszu), samego nabycia projektu inwestycyjnego w nieruchomości, zarządzania projektem inwestycyjnym oraz transakcji zbycia inwestycji, przy czym w każdym wypadku usługi te będą sprowadzały się do doradztwa, koordynacji w zakresie usług świadczonych przez zarządców nieruchomości oraz nadzoru nad usługami świadczonymi przez innych usługodawców (np. prawników, rzeczoznawców majątkowych, księgowych, etc.). Usługi świadczone przez Wnioskodawcę będą miały charakter ogólny i polegać będą na koordynacji wszystkich projektów inwestycyjnych w funduszu bez względu na ich konkretną lokalizację. (...) Uwzględniając powyższe, w zaistniałej sytuacji będzie mieć zastosowanie ogólna zasada dotycząca miejsca świadczenia usług określona w art. 28b ust. 1 (...)”.
  2. Dyrektor IS w Warszawie w interpretacji z 30 stycznia 2013 roku, znak IPPP3/443-1110/12-2/JK, zgodnie z którą „Tak więc charakter tych usług nie pozwała na powiązanie ich z konkretną nieruchomością. Istotą tych usług jest szeroko rozumiane doradztwo gospodarcze na rzecz Spółki Węgierskiej mające służyć rozwojowi Grupy F w Polsce poprzez spółki celowe oraz zwiększeniu rozpoznawalności Grupy F w Polsce. Jak wynika z wniosku dopiero w wyniku dostarczenia przez F Polska przedmiotowych Informacji Grupa F podejmuje decyzję o ewentualnym rozpoczęciu inwestycji w określonej lokalizacji. Tym samym, skoro przedmiotowe usługi nie wiążą się z konkretną nieruchomością, miejsce świadczenia niniejszych usług nie może być ustalane zgodnie z regułą wynikająca z art. 28e ustawy (...). Natomiast świadczone na rzecz Spółki Węgierskiej usługi związane z doradztwem w zakresie bieżącego funkcjonowania konkretnego projektu, które będą świadczone po zakończeniu realizacji (budowy i uruchamiania) projektu na konkretnej nieruchomości (...) mimo, iż mają charakter usług związanych z konkretną nieruchomością, związek ten nie jest wystarczająco bezpośredni (ścisły) aby tego rodzaju usługi mogły zostać objęte zakresem art. 28e ustawy. Aby taki związek mógł zostać uznany za wystarczająco bezpośredni, majątek musiałby być bezpośrednim przedmiotem świadczonej usługi. W konsekwencji stwierdzić należy, że w oparciu o przepis art. 28b ust. 1 ustawy, miejscem świadczenia tych usług jest miejsce, gdzie ich nabywca posiada siedzibę”.
  3. Dyrektor IS Warszawie w interpretacji z 12 września 2008 roku, znak IPPP1-443-1152/08-2/AK, zgodnie z którą: „Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca jest spółką z siedzibą w Austrii, która jest również zarejestrowana w Polsce na potrzeby podatku VAT. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej posiada w Polsce nieruchomość, w której udostępnia, za wynagrodzeniem, powierzchnię. Spółka nabywa, od polskich dostawców określone usługi, m.in. usługi niematerialne, tj. przede wszystkim: usługi rachunkowo-księgowe oraz usługi doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. Przedmiotowe usługi nie służą bezpośrednim potrzebom posiadanej przez Spółkę w Polsce nieruchomości, ale są one potrzebne centrali Spółki (położonej w Austrii) do prowadzenia działalności związanej z wynajmem nieruchomości w Polsce zgodnie z normami polskiego prawa m.in. w zakresie rachunkowości i przepisów podatkowych. Ponadto z informacji przedstawionych przez Wnioskodawcę wynika, iż usługi rachunkowo-księgowe, usługi doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania nie służą bezpośrednim potrzebom posiadanej przez Spółkę w Polsce nieruchomości, ale są one potrzebne centrali Spółki (położonej w Austrii) do prowadzenia działalności związanej z wynajmem nieruchomości w Polsce zgodnie z normami polskiego prawa”.
  4. Dyrektor IS w Warszawie w interpretacji z 11 lipca 2013 roku, znak IPPP3/443-334/13-2/SM, w której odstępując od uzasadnienia uznano w całości za prawidłowe stanowisko podatnika, zgodnie z którym: „W przypadku usług świadczonych przez W. na rzecz E., innych niż związane z potencjalną bądź konkretną inwestycją, a mianowicie szeroko rozumianych usług doradczych związanych z obsługą prawną, finansową i negocjacyjną procesu przyszłej sprzedaży inwestycji bądź udziałów w Spółkach Projektowych (...) zastosowanie znajdzie zasada ogólna dotycząca miejsca świadczenia usług wyrażona w art. 28b ust. 1-3 ustawy o VAT. (...) szczególności, zdaniem Spółki, usługi nie spełniają przedstawionych powyżej przesłanek do zaklasyfikowana ich jako usług związanych z nieruchomością położoną w Polsce, w rozumieniu art. 28e ustawy o VAT. Ww. usługi nabywane są przez E. od Spółki w celu efektywnego sprawowania funkcji zarządczych nad Spółkami Projektowymi oraz podejmowania decyzji dotyczących dalszego rozwoju działalności i inwestycji E. na terytorium Polski. Istotą przedmiotowych usług doradczych związanych z obsługą prawną, finansową i negocjacyjną procesu przyszłej sprzedaży inwestycji bądź udziałów w Spółkach Projektowych, nie jest doradztwo związane z konkretnymi nieruchomościami. Przedmiotem punktu 2.2.6. Umowy jest bowiem doradztwo w aspektach biznesowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej przez E. w Polsce. Usługi wykonywane przez Spółkę mają zapewnić efektywne, prawidłowe zgodne z przepisami prawa funkcjonowanie i prowadzenie działalności gospodarczej przez E. (i pośrednio Spółki Projektowe) - są więc ukierunkowane na działalność gospodarczą E. i same spółki celowe, a nie konkretne nieruchomości. Czynności świadczone przez Spółkę nie spełniają zatem warunku ścisłego i bezpośredniego związku z konkretną nieruchomością. Przedmiotowe usługi nie służą bowiem bezpośrednim potrzebom zlokalizowanych w Polsce farm wiatrowych, ale są one potrzebne E., tj. inwestorowi z siedzibą na Cyprze, do prowadzenia działalności związanej z inwestowaniem w nowatorską branżę energii odnawialnej w Polsce”.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.