IPTPB2/4511-728/15-3/MG | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi,
Czy przysługuje w opisanej sytuacji prawo do odliczenia za 2014 r. ulgi z tytułu posiadania jednego uprawnionego do uzyskania ulgi dziecka w związku z faktem, że ojciec dziecka z ulgi nie korzystał (w związku z brakiem dochodu) oraz dziecko to pochodzi ze związku nieformalnego, a Wnioskodawczyni posiada dwójkę dzieci z różnych związków i chciałaby skorzystać wyłącznie z ulgi przypadającej na małoletnie dziecko?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) w związku z art. 16 ustawy z dnia 10 września 2015 r. o zmianie ustawy – Ordynacja podatkowa oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1649) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 28 października 2015 r. (data wpływu 2 listopada 2015 r.), uzupełnionym pismem z dnia 19 stycznia 2016 r. (data wpływu 25 stycznia 2016 r.), o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 2 listopada 2015 r. do Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ulgi prorodzinnej. Przy piśmie z dnia 10 listopada 2015 r., Nr IBPB-2-2/4511-500/15/BJ, stosownie do art. 170 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) powyższy wniosek został przekazany, celem załatwienia zgodnie z właściwością, do Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim (data wpływu 16 listopada 2015 r.). Zgodnie z § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), od 1 lipca 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi jest właściwy do wydania interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, jeżeli wnioskodawca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę w województwie: lubelskim, łódzkim, opolskim, śląskim lub świętokrzyskim

Wniosek nie spełniał wymogów, o których mowa w art. 14b § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), w związku z czym pismem z dnia 15 stycznia 2016 r., Nr IPTPB2/4511-728/15-2/MG, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Finansów, na podstawie art. 169 § 1 w związku z art. 14h ww. ustawy, wystąpił do Wnioskodawczyni o usunięcie braków w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia.

Wezwanie skutecznie doręczono w dniu 19 stycznia 2016 r., natomiast w dniu 25 stycznia 2016 r. uzupełniono ww. wniosek (data nadania 21 stycznia 2016 r.).

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawczyni jest matką dwójki dzieci, które pochodzą z rożnych związków. Starsze dziecko urodzone w 1988 r. pochodzi ze związku małżeńskiego zakończonego rozwodem, ukończyło studia i mieszka razem z matką. Wnioskodawczyni nie korzysta z ulgi na to dziecko. Młodsze, małoletnie dziecko (urodzone w 2002 r.) mieszka z Wnioskodawczynią i swoim ojcem (konkubentem Wnioskodawczyni). Żadne z rodziców nie korzysta z ulgi z tytułu samotnego rodzicielstwa. Ojciec małoletniego dziecka (urodzonego w 2002 r.) w 2014 r. nie osiągnął przychodów, w związku z czym nie skorzystał z ulgi określonej w art. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej: ustawa o pdof) na rzecz Wnioskodawczyni. W 2014 r. Wnioskodawczyni przekroczyła próg dochodowy określony w art. 27 ww. ustawy. Jednocześnie Wnioskodawczyni wskazuje, że posiada dwoje dzieci, z których jedno jest małoletnie więc uprawniona jest do korzystania z ulgi pod warunkami określonymi w ustawie o pdof. W rozliczeniu podatku za 2014 r. Wnioskodawczyni uwzględniła więc ww. ulgę, którą następnie skorygowała. W związku z interpretacją MF wyrażoną w piśmie stanowiącym odpowiedź na interpelację poselską (nr pisma ..... z dnia 25 lipca 2014 r.) powzięła jednak wątpliwość w przedmiotowym zakresie.

Wnioskodawczyni w uzupełnieniu wniosku wskazała, że pisząc o przekroczeniu progu dochodowego rozumie przez to próg określony w art. 27 ustawy o pdof, tj. kwotę 56 000 zł. W 2014 r. wykonywała władzę rodzicielską w stosunku do małoletniego dziecka urodzonego w 2002 r., jednocześnie wskazując, że nie pozostawało ono na utrzymaniu instytucji zapewniających całodobową opiekę na podstawie orzeczenia sądu. Dziecko to nie osiągnęło także dochodów w okresie od 2002 do 2014 r. podlegających opodatkowaniu wg ustawy o pdof., W związku z tym, że ojciec małoletniego dziecka w 2014 r. nie osiągnął dochodów, podobnie jak w 2013 r., Wnioskodawczyni uzgodniła, że odliczy ulgę przysługująca jej na małoletnie dziecko w całości (w 2013 r. nie przekroczyła progu dochodowego 56 000 zł). W 2014 r. starsze dziecko Wnioskodawczyni (urodzone w 1988 r.) nie otrzymywało zasiłku, dodatku pielęgnacyjnego ani renty socjalnej, natomiast w przedmiotowym roku podatkowym, osiągnęło dochody z tytułu umowy o pracę opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W 2014 r. Wnioskodawczyni uzyskała dochody z tytułu należności ze stosunku pracy w kwocie 60 561 zł 55 gr, z tytułu wykonywania pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie 1 353 zł 08 gr (zawieszona działalność gospodarcza) oraz z tytułu działalności wykonywanej osobiście w kwocie 43 811 zł 67 gr (zeznanie PIT 36). W stosunku do Wnioskodawczyni obowiązują przepisy art. 30c ustawy o pdof w zakresie prowadzonej działalności. Wnioskodawczyni jest zarejestrowana jako osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą od 2007 r., z tym że w okresie od 1 sierpnia 2013 r. do 31 lipca 2015 r. działalność ta była zawieszona, a dochód jaki uzyskała wynikał z wyprzedaży wyposażenia. Jednocześnie Wnioskodawczyni wskazała, że nie dotyczą tego rodzaju działalności przepisy o zryczałtowanym podatku dochodowym i podatku tonażowym, a tylko przepisy o podatku dochodowym w wysokości 19 %. Ponadto, małoletniego dziecka Wnioskodawczyni żadne z tych przepisów nie dotyczą.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy przysługuje w opisanej sytuacji prawo do odliczenia za 2014 r. ulgi z tytułu posiadania jednego uprawnionego do uzyskania ulgi dziecka w związku z faktem, że ojciec dziecka z ulgi nie korzystał (w związku z brakiem dochodu) oraz dziecko to pochodzi ze związku nieformalnego, a Wnioskodawczyni posiada dwójkę dzieci z różnych związków i chciałaby skorzystać wyłącznie z ulgi przypadającej na małoletnie dziecko...

Zdaniem Wnioskodawczyni, zasady korzystania z ulgi prorodzinnej regulują przepisy art. 27f ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm., dalej: ustawa o pdof). Od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27 ustawy o pdof, pomniejszonego o kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne, o której mowa w art. 27b ustawy o pdof, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 ww. ustawy na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym wykonywał władzę rodzicielską.

Ze stanowiska wyrażonego w odpowiedzi na interpelację poselską (nr pisma SPS-023-27644/14 z dnia 25 lipca 2014 r.) wynika, że w przypadku posiadania dzieci z różnych związków zamieszkujących wspólnie z podatnikiem, o ile drugi rodzic nie korzysta z ulgi na dziecko, nie obowiązuje limit dochodu przewidziany w ustawie o pdof, w związku z możliwością ubiegania się o ulgę na dziecko. Rodzice dziecka mogą ustalić, że ulga może przypadać w proporcji 100:0, co oznacza, że jeden z rodziców rezygnuje z odliczenia przysługującej mu ulgi na rzecz drugiego z rodziców (art. 27 ust. 4 ustawy pdof). W związku z faktem posiadania dzieci z różnych związków, z których jedno uprawnia do odliczenia ulgi na to dziecko oraz drugi rodzic z ulgi tej za 2014 r. nie skorzystał, Wnioskodawczyni uważa, że przysługuje Jej prawo odliczenia ulgi bez względu na wysokość dochodu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 27f ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), od podatku dochodowego obliczonego zgodnie z art. 27, pomniejszonego o kwotę składki, o której mowa w art. 27b, podatnik ma prawo odliczyć kwotę obliczoną zgodnie z ust. 2 na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

  1. wykonywał władzę rodzicielską,
  2. pełnił funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało,
  3. sprawował opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Na podstawie art. 27f ust. 2 cytowanej ustawy odliczeniu podlega za każdy miesiąc kalendarzowy roku podatkowego, w którym podatnik wykonywał władzę, pełnił funkcję albo sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do:

  1. jednego małoletniego dziecka - kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, jeżeli dochody podatnika:
    1. pozostającego przez cały rok podatkowy w związku małżeńskim i jego małżonka, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 112 000 zł,
    2. niepozostającego w związku małżeńskim, w tym również przez część roku podatkowego, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 56 000 zł, za wyjątkiem podatnika samotnie wychowującego małoletnie dziecko wymienionego w art. 6 ust. 4, do którego ma zastosowanie kwota dochodu określona w lit. a);
  1. dwojga małoletnich dzieci - kwota stanowiąca 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, na każde dziecko,
  2. trojga i więcej małoletnich dzieci - kwota stanowiąca:
    1. 1/6 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, odpowiednio na pierwsze i drugie dziecko,
    2. 1/4 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, na trzecie dziecko,
    3. 1/3 kwoty zmniejszającej podatek określonej w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, na czwarte i każde kolejne dziecko.

Za dochody, o których mowa w ust. 2 pkt 1, uważa się dochody uzyskane łącznie w danym roku podatkowym, do których mają zastosowanie zasady opodatkowania określone w art. 27, art. 30b i art. 30c, pomniejszone o kwotę składek, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 i 2a (art. 27f ust. 2a powołanej ustawy).

Odliczenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, przysługuje podatnikowi określonemu w ust. 1, który co najmniej przez jeden dzień roku podatkowego wykonywał władzę, pełnił funkcję lub sprawował opiekę, o których mowa w ust. 1, w stosunku do więcej niż jednego dziecka (art. 27f ust. 2b cyt. ustawy).

Na podstawie art. 27f ust. 2c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych odliczenie o którym mowa w ust. 1, nie przysługuje, poczynając od miesiąca kalendarzowego, w którym dziecko:

  1. na podstawie orzeczenia sądu zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych,
  2. wstąpiło w związek małżeński.

Zgodnie z art. 27f ust. 2d ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych za podatnika pozostającego w związku małżeńskim, o którym mowa w ust. 2 pkt 1 lit. a), nie uważa się:

  1. osoby, w stosunku do której orzeczono separację w rozumieniu odrębnych przepisów;
  2. osoby pozostającej w związku małżeńskim, jeżeli jej małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.

W przypadku, gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza, pełniona funkcja lub sprawowana opieka, o których mowa w ust. 1, każdemu z podatników przysługuje odliczenie w kwocie stanowiącej 1/30 kwoty obliczonej zgodnie z ust. 2 za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem (art. 27 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

Stosownie do art. 27f ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych dziecka albo rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Kwotę tę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

Według art. 27f ust. 5 ww. ustawy, odliczenia dokonuje się w zeznaniu, o którym mowa w art. 45 ust. 1, podając liczbę dzieci i ich numery PESEL, a w przypadku braku tych numerów - imiona, nazwiska oraz daty urodzenia dzieci. Na żądanie organów podatkowych lub organów kontroli skarbowej, podatnik jest obowiązany przedstawić zaświadczenia, oświadczenia oraz inne dowody niezbędne do ustalenia prawa do odliczenia, w szczególności:

  1. odpis aktu urodzenia dziecka;
  2. zaświadczenie sądu rodzinnego o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
  3. odpis orzeczenia sądu o ustaleniu rodziny zastępczej lub umowę zawartą między rodziną zastępczą a starostą;
  4. zaświadczenie o uczęszczaniu pełnoletniego dziecka do szkoły.

W świetle art. 27f ust. 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przepisy ust. 1-5 stosuje się odpowiednio do podatników utrzymujących pełnoletnie dzieci, o których mowa w art. 6 ust. 4 pkt 2 i 3, w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej.

Z kolei, jak stanowi art. 27f ust. 7 ww. ustawy, przepisy art. 6 ust. 8 i 9 stosuje się odpowiednio do dzieci, o których mowa w ust. 1 i 6.

W myśl postanowień art. 27f, w związku z art. 6 ust. 4 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ulga prorodzinna adresowana jest do podatników, którzy w roku podatkowym wykonywali:

  • władzę rodzicielską, pełnili funkcję opiekuna prawnego (jeżeli dziecko z nim zamieszkiwało), sprawowali opiekę poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej (na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą) w stosunku do dzieci małoletnich,
  • ciążący na nich obowiązek alimentacyjny oraz sprawowali funkcję rodziny zastępczej w stosunku do dzieci:
      • bez względu na ich wiek, jeśli otrzymywały zasiłek (dodatek) pielęgnacyjny lub rentę socjalną,
      • do ukończenia 25 roku życia uczących się w szkołach, o których mowa w przepisach o systemie oświaty, przepisach o szkolnictwie wyższym lub w przepisach regulujących system oświatowy lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej.

    Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny stwierdzić należy, że ograniczenie zastosowania ulgi prorodzinnej polegające na wprowadzeniu limitu dochodów, stosownie do art. 27f ust. 2 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, obejmuje rodziców posiadających jedno dziecko. Przy czym przy określaniu na potrzeby ulgi prorodzinnej liczby dzieci (niezależnie od liczby posiadanych dzieci) należy brać pod uwagę – ze wszystkimi tego konsekwencjami wynikającymi z ww. przepisów ustawy – tylko te dzieci, które spełniają wyżej określone kryteria, tj. dzieci małoletnie, w stosunku do których rodzic wykonuje władzę rodzicielską oraz dzieci pełnoletnie, które rodzic utrzymuje w związku z wykonywaniem obowiązku alimentacyjnego w tym dzieci do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach które nie uzyskały dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach określonych w art. 27 lub art. 30b w łącznej wysokości przekraczającej kwotę stanowiącą iloraz kwoty zmniejszającej podatek oraz stawki podatku, określonych w pierwszym przedziale skali podatkowej, o której mowa w art. 27 ust. 1, z wyjątkiem renty rodzinnej.

    Prawo do ulgi prorodzinnej uzależnione jest zatem m.in. od wieku dziecka. Z opisu stanu faktycznego w 2014 r. starsze dziecko Wnioskodawczyni (urodzone w 1988 r.) miało 26 lat. Skutkuje to więc brakiem możliwości uwzględnienia tego dziecka przy ustalaniu prawa do ww. ulgi za 2014 r.

    W świetle zacytowanych wyżej przepisów prawo do zastosowania ww. ulgi w przypadku wykonywania władzy rodzicielskiej w stosunku do jednego małoletniego dziecka przysługuje wyłącznie, jeżeli dochody podatnika niepozostającego w związku małżeńskim, w tym również przez część roku podatkowego, nie przekroczyły w roku podatkowym kwoty 56 000 zł. Biorąc pod uwagę fakt, że dochód Wnioskodawczyni w roku podatkowym 2014 wyniósł powyżej 56 000 zł uznać należy, że wystąpiła negatywna przesłanka uniemożliwiająca zastosowanie odliczenia od podatku na podstawie art. 27f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych na małoletnie dziecko urodzone w 2002 r.

    Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

    Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

    Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ....., po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.