IPTPB2/415-338/12-2/MP | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi,
Czy dokonanie przez Wnioskodawcę darowizny udziałów/akcji na rzecz FIZ spowoduje powstanie po stronie Wnioskodawcy przychodu (lub dochodu) w rozumieniu ustawy PIT?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 2 i § 5a rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, reprezentowanego przez pełnomocnika przedstawione we wniosku z dnia 27 kwietnia 2012 r. (data wpływu 4 maja 2012 r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie powstania przychodu w związku z dokonaniem darowizny udziałów/akcji spółki kapitałowej lub spółki komandytowo - akcyjnej na rzecz zamkniętego funduszu inwestycyjnego skutków podatkowych – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 4 maja 2012 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie powstania przychodu w związku z dokonaniem darowizny udziałów/akcji spółki kapitałowej lub spółki komandytowo - akcyjnej na rzecz zamkniętego funduszu inwestycyjnego oraz skutków podatkowych wzrostu wartości posiadanych certyfikatów inwestycyjnych w wyniku dokonania darowizny udziałów/akcji spółki kapitałowej lub spółki komandytowo - akcyjnej, na rzecz zamkniętego funduszu inwestycyjnego.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Podatnik (zwany również dalej „Wnioskodawcą”) jest polskim rezydentem podatkowym.

Wnioskodawca posiada lub będzie posiadać w przyszłości udziały lub akcje w jednej lub kilku spółkach kapitałowych prawa polskiego. Istnieje możliwość, że w przyszłości część z tych spółek zostanie przekształcona w spółki komandytowo - akcyjne. Udziały lub akcje w takich spółkach kapitałowych lub spółkach komandytowo-akcyjnych dalej zwane będą: „udziałami/akcjami”.

W związku z planowanym rozwojem działalności, Wnioskodawca zamierza korzystać z nowoczesnych form prowadzenia działalności gospodarczej, zarządzania majątkiem i inwestowania. W konsekwencji, Wnioskodawca objął za gotówkę emisję certyfikatów inwestycyjnych w funduszu inwestycyjnym zamkniętym (w szczególności może to być fundusz inwestycyjny zamknięty aktywów niepublicznych), działającym na podstawie przepisów ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546 ze zm.), dalej „FIZ”.

W dalszej kolejności Wnioskodawca rozważa przeniesienie (poprzez dokonanie darowizny) wszystkich lub części udziałów/akcji na rzecz FIZ. W zamian za dokonanie darowizny Wnioskodawca, nie otrzyma żadnego świadczenia od FIZ, w szczególności nie otrzyma zapłaty za udziały/akcje (jak w przypadku transakcji sprzedaży), ani nie obejmie nowych certyfikatów inwestycyjnych w FIZ (co miałoby miejsce w przypadku opłacenia certyfikatów inwestycyjnych). W związku z otrzymaniem darowizny, FIZ nie będzie również zobowiązany do późniejszych świadczeń z tego tytułu na rzecz Wnioskodawcy.

Skutkiem darowizny dokonanej przez Wnioskodawcę będzie natomiast, wzrost wartości znajdujących się w posiadaniu Wnioskodawcy certyfikatów Inwestycyjnych, wynikający ze wzrostu wartości majątku FIZ.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:
  1. Czy dokonanie przez Wnioskodawcę darowizny udziałów/akcji na rzecz FIZ spowoduje powstanie po stronie Wnioskodawcy przychodu (lub dochodu) w rozumieniu ustawy PIT...
  2. Czy prawidłowe jest stanowisko, iż nie powstaje u Wnioskodawcy przychód w podatku PIT z tytułu wzrostu wartości posiadanych certyfikatów inwestycyjnych w wyniku dokonania przez Niego darowizny udziałów/akcji na rzecz FIZ...

Tutejszy Organ informuje, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest odpowiedź na pytanie nr 1, natomiast w zakresie pytania nr 2 została wydana odrębna interpretacja indywidualna.

Zdaniem Wnioskodawcy (w zakresie pytania nr 1), w przypadku podatników podatku dochodowego, przez przychody podatkowe należy rozumieć, zgodnie z ogólną definicjązawartą w art. 11 ust. 1 ustawy PIT, „otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń”. Katalog przychodów jest szeroki, mogą to być zarówno pieniądze/wartości pieniężne, a także wartość wszelkich Innych świadczeń. Istotnym jest jednakże, iż powyższe świadczenia muszą być przez Podatnika otrzymane lub postawione do jego dyspozycji.

Należy wskazać, iż umowa zawarta między Wnioskodawcą, a FIZ będzie spełniała warunki umowy nazwanej - umowy darowizny - wskazane w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r., Nr 16, poz. 93 ze zm.). Zgodnie z art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego, w umowie darowizny „darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swojego majątku”. Podstawową cechą takiej umowy i warunkiem koniecznym dla możliwości mówienia o darowiźnie jest nieodpłatność umowy. Poprzez nieodpłatność należy rozumieć taką sytuację, gdy obdarowany, w zamian za otrzymaną darowiznę lub w związku z jej otrzymaniem nie jest zobowiązany do jakichkolwiek świadczeń na rzecz darczyńcy - ani w chwili otrzymania darowizny, ani w przyszłości. Tym samym, skutkiem darowizny jest wyłącznie jednostronne przysporzenie po stronie podmiotu obdarowanego, darczyńca (Podatnik) w związku z dokonaniem darowizny nie otrzymuje od obdarowanego (FIZ) nic w zamian.

W stanie faktycznym będącym przedmiotem wniosku, Wnioskodawca w chwili przekazania akcji na rzecz FIZ, nie otrzyma w zamian żadnych świadczeń lub innych korzyści majątkowych, w szczególności nie otrzyma zapłaty za udziały/akcje (jak byłoby w przypadku transakcji zbycia udziałów/akcji), ani nie obejmie nowych certyfikatów inwestycyjnych (jak byłoby w przypadku opłacenia certyfikatów inwestycyjnych). Innymi słowy Wnioskodawca (darczyńca), dokonując darowizny będzie przekazywał aktywa ze swojego majątku (udziały/akcje) na rzecz FIZ, w zamian nie otrzymując żadnych świadczeń pieniężnych bądź niepieniężnych od obdarowanego (FIZ).

Tym samym należy uznać, iż w świetle ogólnych zasad określania przychodu podatkowego zawartych w art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych („PIT”), brak jest podstaw do uznania, że w chwili dokonania darowizny po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym.

Przepis art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zawiera również odwołanie do przepisów ustawy, regulujących kwestie powstawania przychodu w szczególnych sytuacjach, miedzy innymi w przypadku przychodów z kapitałów pieniężnych. Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, „za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych”.

W świetle powołanego powyżej przepisu należy uznać, że powstanie przychodu podlegającego podatkowaniu podatkiem dochodowym w związku ze zbyciem udziałów/akcji jest uzależnione od odpłatności przeprowadzanych działań, gdyż tylko w takiej sytuacji może powstać po stronie Wnioskodawcy przychód należny.

Jak już zostało wskazane powyżej, w związku z otrzymaniem darowizny udziałów/akcji, FIZ nie będzie zobowiązany do jakichkolwiek świadczeń na rzecz Wnioskodawcy. W zamian za udziały/akcje Wnioskodawca nie otrzyma pieniędzy od FIZ, ani nie obejmie certyfikatów inwestycyjnych. Tym samym należy uznać, że dokonanie darowizny udziałów/akcji na rzecz FIZ, nie może być uznane za ich odpłatne zbycie. Oznacza to, że w związku z dokonaniem darowizny udziałów/akcji nie będzie powstawał po stronie Wnioskodawcy przychód z kapitałów pieniężnych.

Powyższe stanowisko potwierdzają interpretacje indywidualne Ministra Finansów m. in. interpretacja wydana dnia 15 marca 2012 r. organ upoważniony: Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi) oraz interpretacja wydana dnia 20 kwietnia 2011 r. organ upoważniony: Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie).

Reasumując powyższe rozważania należy uznać, iż przeniesienie przez Wnioskodawcę własności udziałów/akcji na rzecz FIZ w formie darowizny, nie będzie się wiązało z powstaniem przychodu na podstawie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 7 ww. ustawy, jednym ze źródeł przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)–c).

Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się:

  1. odsetki od pożyczek,
  2. odsetki od wkładów oszczędnościowych i środków na rachunkach bankowych lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania, z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą,
  3. odsetki (dyskonto) od papierów wartościowych,
  4. dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce mającej osobowość prawną lub spółdzielni, w tym również:
    1. dywidendy z akcji złożonych przez członków pracowniczych funduszy emerytalnych na rachunkach ilościowych,
    2. oprocentowanie udziałów członkowskich z nadwyżki bilansowej (dochodu ogólnego) w spółdzielniach,
    3. podział majątku likwidowanej spółki (spółdzielni),
    4. wartość dokonanych na rzecz udziałowców i akcjonariuszy nieodpłatnych lub częściowo odpłatnych świadczeń, określoną według zasad wynikających z art. 11 ust. 2-2b,
  5. przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 1c,
  6. należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z:
    1. odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych,
    2. realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi,
  7. przychody z odpłatnego zbycia prawa poboru, w tym również ze zbycia prawa poboru akcji nowej emisji przez pracowniczy fundusz emerytalny w imieniu członka funduszu,
  8. przychody członków pracowniczych funduszy emerytalnych z tytułu przeniesienia akcji złożonych na rachunkach ilościowych do aktywów tych funduszy,
  9. nominalną wartość udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną albo wkładów w spółdzielni objętych w zamian za wkład niepieniężny,
  10. przychody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających.

Artykuł 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, iż od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

Zgodnie z art. 30b ust. 2 pkt 1 ww. ustawy, dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14.

Z treści wskazanych wyżej przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika, iż ustawodawca enumeratywnie określił przypadki i zdarzenia, w wyniku których powstaje przychód z kapitałów pieniężnych. W tych przypadkach jest mowa o odpłatnym zbyciu, realizacji praw, objęciu w zamian. Wśród sytuacji skutkujących powstaniem przychodu z kapitałów pieniężnych nie wymieniono przypadków, w których podatnik daruje udziały.

Przez pojęcie „darowizny” należy rozumieć typ umowy nazwanej, określonej w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), na mocy której (stosownie do art. 888 ustawy Kodeks cywilny) darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku. Istotą darowizny, jako czynności nieodpłatnej jest brak po stronie darczyńcy ekwiwalentu w postaci świadczenia wzajemnego. Celem, jaki leży u podstaw darowizny jest dokonanie nieodpłatnego przysporzenia na rzecz obdarowanego kosztem majątku darczyńcy. Darowizna może polegać zarówno na przesunięciach do majątku obdarowanego określonych przedmiotów majątkowych, jak i na innych postaciach dyspozycji majątkowych darczyńcy prowadzących do zmniejszenia jego majątku, a po stronie obdarowanego – do zwiększenia jego majątku (zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów). Dla oceny charakteru prawnego umowy darowizny nie ma znaczenia motyw dokonanego nieodpłatnie świadczenia, w tym także określone racje gospodarcze.

Jak wskazano we wniosku, Wnioskodawca zamierza dokonać darowizny – w rozumieniu ustawy Kodeks cywilny – udziałów/akcji spółki kapitałowej lub spółki komandytowo - akcyjnej na rzecz zamkniętego funduszu inwestycyjnego (FIZ). W zamian za dokonanie darowizny Wnioskodawca nie otrzyma żadnego świadczenia od FIZ. W szczególności nie otrzyma zapłaty za udziały/akcje (jak w przypadku transakcji sprzedaży), ani nie obejmie nowych certyfikatów inwestycyjnych w FIZ. W związku z otrzymaniem darowizny od Wnioskodawcy, FIZ nie będzie również zobowiązany do późniejszych świadczeń z tego tytułu na rzecz Wnioskodawcy.

Mając na uwadze powyższe uregulowania zawarte w cytowanej ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdzić należy, że wskutek przekazania udziałów/akcji spółki kapitałowej lub spółki komandytowo – akcyjnej w formie darowizny na rzecz zamkniętego funduszu inwestycyjnego, po stronie Wnioskodawcy nie powstanie przychód do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, skoro Wnioskodawca nie otrzyma w zamian żadnej odpłatności.

Gdyby jednak przedmiotowa „darowizna” miała charakter zwrotny np. gdyby była elementem jakiegokolwiek rozliczenia w teraźniejszości bądź przyszłości, wówczas należałoby uznać, że konkretna czynność nie stanowi darowizny w rozumieniu Kodeksu cywilnego i w związku z tym organ podatkowy może wywieść skutki podatkowe adekwatne do ustalonej sytuacji faktycznej.

Należy przy tym zastrzec, iż przy wydawaniu niniejszej interpretacji tutejszy Organ odniósł się wyłącznie do opisu zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie, czy opisywana „darowizna” ma charakter bezzwrotnego świadczenia. Ustalenie, czy czynność prawna miała formę darowizny możliwe jest wyłącznie w drodze postępowania podatkowego lub kontrolnego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu jej wydawania.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.