0114-KDIP3-3.4011.174.2018.1.JK2 | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Zwolnienie z opodatkowania kwot świadczeń otrzymanych w 2015 r. z Austrii w ramach ubezpieczenia osobowego

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 28 marca 2018 r. (data wpływu 4 kwietnia 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania kwot świadczeń otrzymanych w 2015 r. z Austrii w ramach ubezpieczenia osobowego – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 4 kwietnia 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia z opodatkowania kwot świadczeń otrzymanych w 2015 r. z Austrii w ramach ubezpieczenia osobowego.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca w dniu 1 lipca 2009 r. zawarł z B. umowę ubezpieczeniową A 2015. Zgodnie z umową Wnioskodawca wpłacił Ubezpieczycielowi kwotę 220 tys. euro. Zgodnie z umową minimalna suma na wypadek śmierci wynosi: 242.000 euro, suma gwarantowana wynosi: 264.000 euro. W przypadku dożycia, Ubezpieczyciel w dniu 14 kwietnia 2015 r. wypłaci Ubezpieczonemu wartość pieniężną rezerwy na pokrycie, utworzonej do dnia 1 kwietnia 2015 r. Gwarant gwarantuje, że wartość pieniężna będzie zgodna z powołaną sumą gwarantowaną.

W przypadku śmierci Ubezpieczyciel wypłaci co najmniej minimalną sumę na wypadek śmierci. Lokata wskazuje, że środki zostały ulokowane w 100% w pożyczce o wskazanym w polisie numerze. Zgodnie z szczególnymi warunkami ubezpieczenia, które są załącznikiem do umowy Wnioskodawca nie jest uprawniony do brania udziału w zysku w rozumieniu § 7 OWU. Wskazany paragraf stanowi, że „W szczególnych warunkach ubezpieczenia podano, czy Państwa Umowa jest uprawniona do udziału w zysku. Umowy uprawnione do udziału w zysku uczestniczą, w drodze udziału w zysku, w uzyskanych przez nas nadwyżkach.

Zgodnie z § 5 OWU w przypadku związanego ze wskaźnikiem ubezpieczenia na życie z gwarantowanymi świadczeniami ubezpieczeniowymi ulokowanie środków następuje w pożyczkę. W przypadku wzrostu kursów pożyczki, Ubezpieczony osiąga przyrosty wartości, spadki kursów prowadzą do zmniejszenia wartości.

W 2015 r., po dniu 14 kwietnia, w trakcie pobytów w Austrii Wnioskodawca wypłacił w dwóch wypłatach kwoty z polisy: 70.000 euro i następnie 198.489 euro.

Wnioskodawca ma miejsce zamieszkania w Polsce (w rozumieniu polsko - austriackiej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania). W 2015 r. również miał miejsce zamieszkania w Polsce.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy kwoty otrzymane w 2015 r. z tytułu ubezpieczenia osobowego korzysta ze zwolnienia w podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawcy, otrzymane w 2015 r. wypłaty z tytułu ubezpieczenia osobowego w łącznej kwocie 268.489 euro korzystają ze zwolnienia w podatku na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w brzmieniu obowiązującym w 2015 r.).

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

Stosownie do art. 3 ust. 1a ww. ustawy, za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

  1. posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
  2. przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska (art. 4a cyt. ustawy). Wnioskodawca jest polskim rezydentem, w 2009 i w 2014 r. również miał miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej.

W myśl art. 22 ust. 1 Umowy między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (Dz.U. 2005 r., Nr 224, poz. 1921) części dochodu osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie bez względu na to, gdzie są osiągane, a nieobjęte postanowieniami poprzednich artykułów niniejszej umowy podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie.

W świetle powyższego, zgodnie z postanowieniami umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej między Polską a Austrią należności z tytułu ubezpieczenia na życie wypłacone osobie mającej miejsce zamieszkania w Polsce przez ubezpieczyciela z siedzibą w Austrii podlegają opodatkowaniu tylko w Polsce.

Do opodatkowania ww. świadczenia w Polsce stosuje się przepisy polskiego prawa podatkowego.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zgodnie z obowiązującym w 2009 r. brzmieniem art. 21 ust. 1 pkt 4 PDoFizU, wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych. Zakres tego zwolnienia ograniczony jest jednak m. in. art. 21 ust. 1 pkt 4 lit. b) PDoFizU, który wyłącza ze zwolnienia dochód, o którym mowa w art. 24 ust. 15 ustawy.

Z art. 30a ust. 5 PDoFizU wynika, że dochodów (przychodów) z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł i pobiera się od nich podatek w formie ryczałtu w wysokości 19 % uzyskanego dochodu, z zastrzeżeniem art. 52a tej ustawy.

Natomiast zgodnie z art. 52a ust. 1 pkt 3 PDoFizU, zwalnia się od podatku dochodowego dochody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, o których mowa w art. 30a ust. 5 tej ustawy, jeżeli dochody te są wypłacane podatnikowi na podstawie umów zawartych lub zapisów dokonanych przez podatnika przed dniem 1 grudnia 2001 r., zwolnienie nie dotyczy dochodów uzyskanych w związku z przystąpieniem podatnika do programu oszczędzania z funduszem inwestycyjnym, bez względu na formę tego programu:

  • w zakresie dochodów z tytułu wpłat (wkładów) do funduszu, dokonanych począwszy od dnia 1 grudnia 2001 r., z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 58 i 59 ww. ustawy.

Zgodnie z przedstawionymi przepisami zwolnienie podatkowe wskazane w art. 21 ust. 1 pkt 4 nie dotyczy tej części dochodu wypłaconego przez zakład ubezpieczeń ubezpieczonemu, który jest związany z częścią składki inwestowaną w fundusze kapitałowe. Jeżeli taki dochód w konkretnej sprawie nie wystąpi, wówczas wypłacone odszkodowanie w całości korzysta ze zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 4 PDoFizU.

W niniejszej sprawie zakład ubezpieczeń, czyli ubezpieczyciel nie wypłacał Wnioskodawcy dochodu związanego z inwestowania składki w fundusze kapitałowe. Jeśli ubezpieczyciel wypłaca sumę ubezpieczenia, której wysokość nie jest określana na podstawie wartości jednostek na rachunku, lecz została ona określona kwotowo w polisie, to do wypłaty ma zastosowanie zwolnienie w podatku wskazane w art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wysokość wypłacanej kwoty nie jest bowiem związana z inwestowaniem w fundusze kapitałowe.

Podobne stanowisko zaprezentowane zostało również w:

  • interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach, sygnatura: IBPBII/1/415-178/14/BJ z dnia 28 maja 2014 r.
  • interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy, sygn. ITPB2/415-159/12/IB z dnia 30 kwietnia 2012 r.
  • wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego siedziba w Gdańsku, sygn. I SA/Gd 36/09 z dnia 7 kwietnia 2009 r.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2018 r. poz. 200, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

W myśl art. 3 ust. 1a ustawy, za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

  1. posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
  2. przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Stosownie do art. 4a ustawy, przepisy art. 3 ust. 1, 1a, 2a i 2b stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

W myśl art. 22 ust. 1 umowy z dnia 13 stycznia 2004 r. między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania w zakresie podatków od dochodu i od majątku (Dz.U. 2005 r., Nr 224, poz. 1921, z późn. zm.) części dochodu osoby mającej miejsce zamieszkania lub siedzibę w Umawiającym się Państwie bez względu na to, gdzie są osiągane, a nieobjęte postanowieniami poprzednich artykułów niniejszej umowy podlegają opodatkowaniu tylko w tym Państwie.

Opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku – art. 9 ust. 1 ustawy.

Na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy, wolne od podatku dochodowego są kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem:

  1. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą lub prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane zgodnie z art. 27 ust. 1 lub art. 30c,
  2. dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a.

Art. 24 ust. 15 i 15a ustawy stanowi, że dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia zawartą na podstawie przepisów o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, w przypadku ubezpieczeń związanych z funduszami kapitałowymi, jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a sumą składek wpłaconych do zakładu ubezpieczeń, które zostały przekazane na fundusz kapitałowy.

Dochodem z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia na życie lub dożycie, zawartą na podstawie odrębnych przepisów, w której świadczenie zakładu ubezpieczeń z tytułu dożycia jest:

  1. ustalane na podstawie określonych indeksów lub innych wartości bazowych albo
  2. równe składce ubezpieczeniowej powiększonej o określony w umowie ubezpieczenia wskaźnik

- jest różnica między wypłaconą kwotą świadczenia a składką wpłaconą do zakładu ubezpieczeń.

Z wniosku wynika, że Wnioskodawca mający miejsce zamieszkania w Polsce otrzymał w 2015 r. wypłatę kwot od austriackiego ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia osobowego.

Zgodnie z postanowieniami ww. umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania zawartej między Rzecząpospolitą Polską a Republiką Austrii należności z tytułu ubezpieczenia na życie wypłacone osobie mającej miejsce zamieszkania w Polsce przez ubezpieczyciela z siedzibą w Austrii podlegają opodatkowaniu tylko w Polsce.

Kwoty otrzymane z tytułu ubezpieczeń majątkowych i osobowych, z wyjątkiem dochodów z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z ubezpieczeniem związanym z funduszami kapitałowymi oraz dochodów z tytułu inwestowania składki ubezpieczeniowej w związku z umową ubezpieczenia na życie lub dożycie, zawartą na podstawie odrębnych przepisów, są wolne od podatku dochodowego w myśl postanowień ww. art. 21 ust. 1 pkt 4 ustawy.

Zatem w sprawie, kwoty świadczeń, które Wnioskodawca otrzymał w 2015 r. od austriackiego ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia osobowego są wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych, tj. nie podlegają opodatkowaniu zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy.

Należy przy tym pamiętać, aby wypłacone świadczenie nie zawierało dochodu, o którym mowa w art. 24 ust. 15 i 15a ustawy.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa; w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.