0461-ITPP2.4512.739.2016.1.RS | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy,
Interpretacja przepisów prawa podatkowego dotycząca podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku świadczenia usług nauczania oraz sposobu ich dokumentowania.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm. ) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 29 września 2016 r. (data wpływu 7 października 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku świadczenia usług nauczania oraz sposobu ich dokumentowania - jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 7 października 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku świadczenia usług nauczania oraz sposobu ich dokumentowania.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe.

Wnioskodawca jest fundacją wpisaną do Rejestru Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych i Zawodowych, Fundacji oraz Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej, jak również do Rejestru Przedsiębiorców. Wnioskodawca planuje, że będzie organem prowadzącym szkołę w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 2156, z późn. zm.; dalej: „u.s.o.”).

Szkoła Wnioskodawcy będzie szkołą niepubliczną posiadającą uprawnienia szkoły publicznej, mieszczącą się w katalogu podmiotów wskazanych w art. 2 u.s.o. (dalej: „Szkoła”). Szkoła nie będzie posiadała odrębnego od Wnioskodawcy numeru identyfikacji podatkowej (NIP), jak również nie będzie zarejestrowana jako odrębny od Wnioskodawcy czynny podatnik podatku od towarów i usług. Będzie natomiast wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez właściwy organ.

Wnioskodawca planuje, że będzie zatrudniać nauczycieli posiadających odpowiednie kwalifikacje do nauczania poszczególnych przedmiotów. Wnioskodawca zamierza, przy udziale nauczycieli, o których mowa powyżej, świadczyć usługi polegające na prowadzeniu nauczania (dalej: „Usługi edukacyjne”) na rzecz innych podmiotów będących organami prowadzącymi w rozumieniu przepisów u.s.o. na podstawie umów zawieranych z tymi podmiotami.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:
  1. Czy świadczenie Usług edukacyjnych przez Wnioskodawcę będzie podlegało zwolnieniu od podatku od towarów i usług (dalej: „podatek VAT”)?
  2. Czy Wnioskodawca będzie zwolniony z obowiązku udokumentowania wykonania Usług edukacyjnych fakturami VAT?

Stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 1.

Zdaniem Wnioskodawcy, świadczenie Usług edukacyjnych będzie podlegało zwolnieniu od podatku.

Uzasadnienie.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r., Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.; dalej: „ustawa o VAT”), usługi świadczone przez jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty w zakresie kształcenia i wychowania oraz dostawa towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane zwolnione są od podatku.

Z powyższego wynika, że aby możliwe było skorzystanie ze zwolnienia, przewidzianego w powołanym przepisie, dany podmiot musi łącznie:

  • być jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów u.s.o.,
  • świadczyć usługi w zakresie kształcenia lub wychowania.

Zgodnie z art. 82 ust. 1 u.s.o., osoby prawne i fizyczne mogą zakładać szkoły i placówki niepubliczne po uzyskaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego obowiązaną do prowadzenia odpowiedniego typu publicznych szkół i placówek. Placówki niepubliczne mogą zatem być zakładane i prowadzone przez osoby fizyczne lub osoby prawne niebędące jednostkami samorządu terytorialnego. Wskazana w treści wniosku Szkoła będzie utworzona w oparciu o przepisy u.s.o. i zostanie wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez właściwy organ.

W opisie zdarzenia przyszłego wskazano, że Usługi edukacyjne będą polegały na prowadzeniu nauczania.

W konsekwencji oba ww. warunki wymagane dla zastosowania zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT zostały spełnione.

Zwolnienie od podatku przewidziane w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a Ustawy o VAT ma charakter podmiotowo-przedmiotowy. Oznacza to, że zarówno status podatnika (jednostka objęta systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty), jak i zakres świadczonych usług (usługi w zakresie kształcenia i wychowania) - muszą spełniać warunki określone w tym przepisie.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w związku z tym, że prowadzona przez Wnioskodawcę Szkoła jest objęta systemem oświaty (została wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez właściwy organ) i Wnioskodawca, jako organ prowadzący szkołę, świadczy usługi w zakresie kształcenia lub wychowania wypełniona zostaje podmiotowo-przedmiotowa dyspozycja art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a Ustawy o VAT.

Jednocześnie należy wskazać, że zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT w zakresie świadczenia usług ściśle związanych z usługami w zakresie kształcenia i wychowania zostało doprecyzowane w treści art. 43 ust. 17 Ustawy o VAT i art. 43 ust. 17a Ustawy o VAT.

W myśl art. 43 ust. 17 Ustawy o VAT, m. in. zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT nie ma zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

  1. nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a Ustawy o VAT lub
  2. ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Ponadto, zgodnie z art. 43 ust. 17a Ustawy o VAT, zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT ma zastosowanie do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, dokonywanych przez podmioty świadczące usługi podstawowe.

Nie mniej, w ocenie Wnioskodawcy, ww. regulacje nie będą miały zastosowania w sprawie - wniosek dotyczy bowiem usług w zakresie kształcenia i wychowania, a nie usług z nimi związanych.

Podobnie w sprawie nie znajdzie również zastosowania art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT, zgodnie z którym zwolnione od podatku jest świadczenie usług kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, innych niż wymienione w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT:

  1. prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, lub
  2. świadczone przez podmioty, które uzyskały akredytację w rozumieniu przepisów o systemie oświaty - wyłącznie w zakresie usług objętych akredytacją, lub
  3. finansowane w całości ze środków publicznych.

Skoro bowiem, art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT dotyczy wyłącznie usług innych niż wskazane w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT, to z uwagi na fakt, że, w ocenie Wnioskodawcy, usługi objęte wnioskiem mieszczą się w zakresie regulacji z art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o VAT nie stosuje się tym samym do nich zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 29 ustawy o VAT.

Stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach indywidualnych wydanych w stanach faktycznych zbliżonych lub tożsamych ze zdarzeniem przyszłym przedstawionym w wniosku.

Przykładowo, Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi wskazuje „Faktury za świadczone usługi edukacyjne będą wystawiane przez Wnioskodawcę, działającego jako organ prowadzący szkołę, na podmioty prowadzące szkoły, których słuchacze będą nauczani przez szkołę, dla której organem prowadzącym jest Wnioskodawca. Podstawą wystawiania faktur VAT za usługi edukacyjne będą umowy.

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że w związku z tym, iż prowadzona przez Wnioskodawcę szkoła jest objęta systemem oświaty (została wpisana do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez (...)) i Wnioskodawca, jako organ prowadzący szkołę, świadczy usługi w zakresie kształcenia i wychowania, wypełniona zostaje podmiotowo-przedmiotowa dyspozycja art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a) ustawy i opisane we wniosku usługi korzystają ze zwolnienia na podstawie ww. przepisu." (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 28 lipca 2011 r., sygn. IPTPP1/443-83/11-4/MW).

Natomiast Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu podnosi „W opisie sprawy Fundacja wskazała, że przedmiotowe usługi stanowią usługi w zakresie kształcenia i wychowania, o których mowa w art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług. Zatem w stosunku do tych usług spełniona została pierwsza przesłanka umożliwiająca zastosowanie zwolnienia od podatku określonego w przepisie art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy.

Ponadto, z uwagi na fakt, że jak wskazano we wniosku, Fundacja była w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2013 r. jednostką objętą systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, jako organizacja pozarządowa prowadząca statutową działalność w zakresie oświaty i wychowania - została spełniona również druga przesłanka warunkująca korzystanie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług w oparciu o ww. przepis ustawy.

W konsekwencji, przedmiotowe usługi edukacyjne świadczone dla Gimnazjum, Liceum, studentów Wyższej Szkoły, jak również dla innych podmiotów, w okresie od 1 stycznia 2011 r. do 31 grudnia 2013 r. - korzystały ze zwolnienia od podatku od towarów i usług w oparciu o przepis art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług" (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 19 listopada 2014 r. sygn. ILPP2/443-915/14-2/MN).

Reasumując, należy stwierdzić, że świadczenie Usług edukacyjnych przez Wnioskodawcę jako organ prowadzący w rozumieniu przepisów u.s.o. będzie podlegało zwolnieniu na podstawie przepisu art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a Ustawy o VAT.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2.

W ocenie Wnioskodawcy, nie ma obowiązku dokumentowania wykonania Usług edukacyjnych fakturami VAT, chyba że żądanie ich wystawienia zostanie zgłoszone przez nabywcę ww. usług w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

Uzasadnienie.

Zgodnie z art. 106b ust. 2 Ustawy o VAT, podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie m. in. art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a Ustawy o VAT.

Jednakże, zgodnie z art. 106b ust. 3 Ustawy o VAT, na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest generalnie obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż zwolnioną jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

Skoro jak wskazano w uzasadnieniu stanowiska w zakresie pytania nr 1 świadczenie Usług edukacyjnych będzie stanowiło sprzedaż zwolnioną od podatku na podstawie m. in. art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a Ustawy o VAT, to Wnioskodawca nie ma obowiązku dokumentowania wykonania Usług edukacyjnych fakturami VAT, chyba że żądanie ich wystawienia zostanie zgłoszone przez nabywcę ww. usług w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzeń przyszłych jest prawidłowe.

Stosownie do dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2016 r., poz. 710, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1, rozumie się - w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy - przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).

Stawka podatku - na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy - wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

W myśl art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w ustawie, jak i w przepisach wykonawczych do ustawy, ustawodawca przewidział stawki obniżone lub zwolnienie od podatku.

Na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 26 ustawy, zwalnia się od podatku usługi świadczone przez:

  1. jednostki objęte systemem oświaty w rozumieniu przepisów o systemie oświaty, w zakresie kształcenia i wychowania,
  2. uczelnie, jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk oraz jednostki badawczo–rozwojowe, w zakresie kształcenia na poziomie wyższym

oraz dostawę towarów i świadczenie usług ściśle z tymi usługami związane.

Zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2015 r. poz. 2156, z późn. zm.), system oświaty obejmuje szkoły:

  1. podstawowe, w tym: specjalne, integracyjne, z oddziałami integracyjnymi i sportowymi, sportowe i mistrzostwa sportowego,
  2. gimnazja, w tym: specjalne, integracyjne, dwujęzyczne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi, sportowymi i przysposabiającymi do pracy, sportowe i mistrzostwa sportowego,
  3. ponadgimnazjalne, w tym: specjalne, integracyjne, dwujęzyczne, z oddziałami integracyjnymi, dwujęzycznymi i sportowymi, sportowe, mistrzostwa sportowego, rolnicze i leśne,
  4. artystyczne.

W świetle art. 82 ust. 1 ustawy o systemie oświaty, osoby prawne i fizyczne mogą zakładać szkoły i placówki niepubliczne po uzyskaniu wpisu do ewidencji prowadzonej przez jednostkę samorządu terytorialnego obowiązaną do prowadzenia odpowiedniego typu publicznych szkół i placówek.

Stosownie do brzmienia art. 106b ust. 1 ustawy, podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą:

  1. sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem;
  2. sprzedaż wysyłkową z terytorium kraju i sprzedaż wysyłkową na terytorium kraju na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
  3. wewnątrzwspólnotową dostawę towarów na rzecz podmiotu innego niż wskazany w pkt 1;
  4. otrzymanie przez niego całości lub części zapłaty przed dokonaniem czynności, o których mowa w pkt 1 i 2, z wyjątkiem przypadku, gdy zapłata dotyczy wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów lub czynności, dla których obowiązek podatkowy powstaje zgodnie z art. 19a ust. 5 pkt 4.

Jak stanowi art. 106b ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, podatnik nie jest obowiązany do wystawienia faktury w odniesieniu do sprzedaży zwolnionej od podatku na podstawie art. 43 ust. 1, art. 113 ust. 1 i 9 lub przepisów wydanych na podstawie art. 82 ust. 3.

Zgodnie z ust. 3 pkt 2 powołanego artykułu, na żądanie nabywcy towaru lub usługi podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż zwolnioną, o której mowa w ust. 2, z zastrzeżeniem art. 117 pkt 1 i art. 118 – jeżeli żądanie jej wystawienia zostało zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym dostarczono towar lub wykonano usługę bądź otrzymano całość lub część zapłaty.

Analiza przedstawionych okoliczności sprawy w kontekście powołanych regulacji prowadzi do stwierdzenia, że skoro – jak wynika z treści wniosku – Wnioskodawca zamierza prowadzić szkołę, tj. jednostkę objętą systemem oświaty w rozumieniu ustawy o systemie oświaty (wpisaną do ewidencji szkół i placówek niepublicznych prowadzonej przez właściwy organ), która będzie świadczyć usługi nauczania, to czynność ta – w świetle zapisów art. 43 ust. 1 pkt 26 lit. a) ustawy o podatku od towarów i usług – będzie korzystać ze zwolnienia od podatku. W konsekwencji, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do wystawienia faktury, chyba że żądanie jej wystawienia zostanie zgłoszone w terminie 3 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym wykona usługę bądź otrzyma całość lub część zapłaty.

Interpretacja dotyczy zdarzeń przyszłych przedstawionych przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ponadto tut. organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r. poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej, może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.