IBPBII/2/415-627/14/ŁCz | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Skutki podatkowe otrzymania spłaty w związku z działem spadku

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 1 lipca 2014 r. (data otrzymania 7 lipca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 7 lipca 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

W dniu 9 stycznia 1998 r. zmarła matka Wnioskodawcy. Zmarła nie pozostawiła testamentu. Spadek po zmarłej tj. działka oraz 1/2 domu postanowieniem Sądu z 14 października 1999 r. – na podstawie ustawy – nabyli wprost Wnioskodawca, jego ojciec i brat – wszyscy po 1/3.

W dniu 5 marca 2013 r. zmarł ojciec Wnioskodawcy. Zmarły nie pozostawił testamentu. Postanowieniem Sądu z 26 września 2013 r. – spadek po ojcu – nabyli wprost na podstawie ustawy Wnioskodawca i jego brat po 1/2 części spadku (synowie spadkodawcy).

Obecnie Wnioskodawca wraz z bratem zamierzają dokonać działu spadku przed notariuszem. W wyniku działu spadku brat Wnioskodawcy przejmie na wyłączną własność działkę oraz budynek mieszkalny. Brat zamierza Wnioskodawcę spłacić w ramach działu spadku kwotą nie przekraczającą wartości przysługującej mu wartości udziału spadkowego.

Wartość zamierzonej spłaty nie przekracza wartości udziału odpowiadającej wycenie sporządzonej przez biegłego.

W związku z powyższym zdarzeniem przyszłym zadano następujące pytanie:

Czy spłata uzyskana przez Wnioskodawcę w związku z działem spadku po rodzicach podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych (art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) w sytuacji, gdy spłata jest ekwiwalentem udziału posiadanego w spadku...

Zdaniem Wnioskodawcy, spłata otrzymana przez jednego spadkobiercę od drugiego w ramach działu spadku nie może być traktowana jako odpłatne zbycie udziałów i nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych – pod warunkiem, że suma spłaty nie przekracza wartości udziału w spadku.

Taką tezę zaprezentował np.:

  • Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 22 marca 2012 r. Znak: ILPB2/415-243/11/12-S/WS,
  • Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w wyroku z 5 marca 2013 r. sygn. akt I SA/Po 918/12,
  • Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej z 9 sierpnia 2013 r. Znak: ILPB2/415-422/12/13-S/TR,
  • Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z 7 stycznia 2014 r. Znak: IPTB2/415-674/13-2/JR,
  • Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi w interpretacji indywidualnej z 16 stycznia 2014 r. Znak: IPTB2/415-704/13-4/JR.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – podlegającym opodatkowaniu źródłem przychodu jest, z zastrzeżeniem ust. 2, odpłatne zbycie:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów

–jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis cytowanego art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych formułuje generalną zasadę, że nie płaci się podatku dochodowego, jeśli od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub praw upłynęło 5 lat. W związku z tym, jeśli od końca roku, w którym nastąpiło nabycie nieruchomości lub praw do dnia odpłatnego zbycia upłynęło 5 lat, zbycie nie podlega w ogóle opodatkowaniu. Przy czym pod pojęciem „odpłatnego zbycia” należy rozumieć każde zdarzenie i każdą czynność prawną, w wyniku których dochodzi do przeniesienia prawa własności nieruchomości lub praw (lub udziału w nich) za wynagrodzeniem.

Stosownie do treści art. 924 i art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121) – spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Oznacza to, że z chwilą śmierci należące do spadkodawcy prawa i obowiązki stają się spadkiem, który podlega przepisom prawa spadkowego, a data śmierci (chwila śmierci) spadkodawcy ustala, kto staje się spadkobiercą oraz co wchodzi w skład masy spadkowej. Z kolei postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku lub akt poświadczenia dziedziczenia potwierdzają jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

W myśl art. 1035 Kodeksu cywilnego – jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego stosuje się przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych. Do momentu zniesienia tej współwłasności lub dokonania działu spadku, spadkobiercy są współwłaścicielami rzeczy i praw wchodzących w skład spadku.

W wyniku działu spadku prawa majątkowe objęte spadkiem przyznane poszczególnym spadkobiercom, przechodzą na nich, ustaje więc wspólność majątku spadkowego. Umowa o dział spadku lub prawomocne orzeczenie sądowe o dziale spadku stanowią tytuł własności rzeczy, które w dziale przypadły poszczególnym spadkobiercom. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia wynika, że w drodze spadku po zmarłych rodzicach Wnioskodawca został współwłaścicielem działki oraz budynku mieszkalnego w udziale 1/2. Drugim współwłaścicielem został brat Wnioskodawcy. Wnioskodawca wraz z bratem planują zawrzeć umowę działu spadku ze spłatą, na mocy której Wnioskodawca przeniesie na rzecz brata własność przypadającego na niego udziału w odziedziczonych działce oraz budynku, a brat spłaci go kwotą nie przekraczającą wartości przysługującego Wnioskodawcy udziału w spadku.

Biorąc pod uwagę powyższe rozważania należy stwierdzić, że otrzymanie przez Wnioskodawcę w wyniku działu spadku kwoty nie przekraczającej wartości posiadanego udziału w spadku nie spowoduje powstania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Istotne znaczenie dla niniejszego rozstrzygnięcia ma okoliczność, że spłata nie przekroczy wartości przysługującego Wnioskodawcy udziału spadkowego a umowa zostanie zawarta wyłącznie między spadkobiercami. W konsekwencji, na Wnioskodawcy nie będzie ciążył obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych.

Stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.