0461-ITPB4.4511.808.2016.2.JG | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy,
Czy za dzień nabycia nieruchomości w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy przyjąć datę otwarcia spadku, tj. śmierci spadkodawców, czy też datę stwierdzenia nabycia spadku lub jego działu?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 19 października 2016 r. przesłanym przez Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi pismem z dnia 3 listopada 2016 r. (data wpływu 7 listopada 2016 r.), uzupełnionym pismem z dnia 6 grudnia 2016 r. (data wpływu 21 grudnia 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości - jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 7 listopada 2016 r. do tut. organu wpłynął ww. wniosek, uzupełniony w dniu 21 grudnia 2016 r., o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych odpłatnego zbycia nieruchomości.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawczyni nabyła nieruchomość – działkę położoną w (...) o nr ewidencyjnym 4028/1. Przedmiotowa nieruchomość wchodziła w skład spadku po zmarłym w dniu 23 października 1987 r. ojcu oraz zmarłej w dniu 30 listopada 2004 r. matce. Postanowienie Sądu Rejonowego w (...) w sprawie nabycia spadku po ww. osobach z 15 lutego 2012 r. uprawomocniło się w dniu 22 marca 2012 r. Ww. spadek nabyły (...),(...) i (...) po 1/3 części.

W dniu 16 sierpnia 2016 r. został przeprowadzony umowny dział spadku po rodzicach, w skład którego wchodziły:

  1. działka nr 4028 o pow. 1,9563 ha, która zgodnie z decyzją Burmistrza (...) z dnia 31 grudnia 2015 r. podzielona została na trzy równe działki gruntu:
    1. 4028/1 o pow. 0,6521 ha,
    2. 4028/2 o pow. 0,6521 ha,
    3. 4028/3 o pow. 0,6521 ha,
  2. oraz działki gruntu o nr:
    1. 1306 o pow. 0,2619 ha w (...)
    2. 683 o pow. 0,48 ha w (...) gm. (...)
    3. 858 o pow. 0,04 ha
    4. 917 o pow. 0,24 ha
  3. udział do 1/3 w prawie własności działki 2356 o pow. 0,3208 ha w (...) gm. (...)
  4. udział do 1/3 w prawie własności działki 142/7 o pow. 0,25 ha w (...) gm. (...)

Umową o dział spadku z dnia 16 sierpnia 2016 r. Wnioskodawczyni otrzymała działkę nr 4028/1 o pow. 0,6521 ha o wartości (...) zł, (...) otrzymała działkę nr 4028/2 o pow. 0,6521 ha o wartości (...) zł, (...) otrzymała działkę nr 4028/3 o pow. 0,6521 ha oraz wszystkie pozostałe nieruchomości. Dział spadku przeprowadzony został bez spłat i dopłat.

W 2017 r. lub 2018 r. Wnioskodawczyni zamierza sprzedać odziedziczoną nieruchomość. Data planowanej sprzedaży nie jest jeszcze dokładnie znana.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy za dzień nabycia nieruchomości o nr 4028/1 położonej w (...) w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych należy przyjąć datę otwarcia spadku, tj. śmierci spadkodawców kolejno (...) (23 października 1987 r.) oraz (...) (30 listopada 2004 r.), czy też datę stwierdzenia nabycia spadku lub jego działu?

Zdaniem Wnioskodawczyni, za dzień nabycia nieruchomości o nr 4028/1 położonej w (...) w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku od osób fizycznych należy rozumieć datę otwarcia spadku tj. śmierci spadkodawców, kolejno (...) (23 października 1987 r.) oraz (...) (30 listopada 2004 r.).

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku od osób fizycznych odpłatne zbycie nieruchomości przed upływem 5 lat od jej nabycia co do zasady podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Ustawy podatkowe nie precyzują co oznacza nabycie nieruchomości w drodze spadku. Należy więc w tym względzie stosować prawo cywilne. Zgodnie z art. 922 k.c. prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jego następców prawnych. Zgodnie z art. 924 k.c. spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Natomiast art. 925 k.c. reguluje, iż spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku. Zgodnie z powyższym spadkobierca nabywa spadek z mocy samego prawa z chwilą otwarcia spadku. Postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, które zostało wydane w dniu 15 lutego 2012 r. w sprawie o sygn. akt (...) nie ma wpływu na datę nabycia spadku przez spadkobiercę i jedynie potwierdza tę okoliczność. Podobnie dokonany w dniu 16 sierpnia 2016 r. na mocy umowy z pozostałymi spadkobiercami dział spadku, gdyż w jego wyniku Wnioskodawczyni uzyskała jedynie składnik majątkowy w postaci działki nr 4028/1 o pow. 0,6521 ha, który nie przekracza 1/3 udziału w całym wspólnym majątku spadkowym. Jak bowiem wynika z umowy o dział spadku działka 4028 została podzielona na trzy równe działki, tj. 4028/1, która przypadła Wnioskodawczyni, 4028/2 która przypadła (...), i 4028/3 która przypadła (...) wraz z pozostałymi nieruchomościami wchodzącymi w skład spadku. Dział spadku został dokonany bez spłat i dopłat. W wyniku działu nie powstał więc żaden przychód na rzecz Wnioskodawczyni, gdyż co już zostało nakreślone, uzyskana przez Wnioskodawczynię działka 4028/1 nie przekracza wartości udziału w całości spadku, który wyniósł 1/3. Jeśli w skład masy spadkowej wchodzi kilka rzeczy, a podatnicy podzielą je między siebie stosownie do należnych im udziałów, to należy przyjąć, że stają się ich właścicielami już z chwilą śmierci spadkodawcy (por. II FSK 2133/13 wyrok NSA z 13 października 2015 r., II FSK 1090/14 wyrok NSA z 19 maja 2016 r.).

W świetle obowiązującego stanu prawnego, stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,
  4. innych rzeczy,
  • jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

W świetle powyższego, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ww. praw majątkowych następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie i nie zostaje dokonane w wykonaniu działalności gospodarczej stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Tym samym, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości nastąpiło po upływie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie – nie jest źródłem przychodu w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a przychód uzyskany ze zbycia nieruchomości, jej części lub udziału w nieruchomości w ogóle nie podlega opodatkowaniu.

Aby zatem ustalić czy w przedmiotowej sprawie dokonana w 2017 r. lub 2018 r. przez Wnioskodawczynię sprzedaż nieruchomości podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, należy ustalić, od jakiego momentu liczy się bieg pięcioletniego terminu, o którym mowa w powołanym wyżej art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy.

Odnosząc się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny wskazać należy, że spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 Kodeksu cywilnego), spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego); zgodnie natomiast z art. 1035 Kodeksu cywilnego jeżeli spadek przypada kilku spadkobiercom, do wspólności majątku spadkowego oraz do działu spadku stosuje się odpowiednio przepisy o współwłasności w częściach ułamkowych z zastrzeżeniem przepisów tytułu VIII art. 1036 – 1046 Kodeksu cywilnego. Zatem dla podatku dochodowego istotna z punktu widzenia ustalenia daty nabycia nieruchomości będącej przedmiotem spadku jest data śmierci spadkodawcy.

Z instytucją działu spadku mamy do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom.

Współwłasność jest instytucją prawa cywilnego polegającą na tym, że własność tej samej rzeczy przysługuje niepodzielnie kilku osobom (art. 195 Kodeksu cywilnego). W myśl art. 210 Kodeksu cywilnego, każdy ze współwłaścicieli może żądać zniesienia współwłasności.

Natomiast zgodnie z art. 211 i 212 Kodeksu cywilnego zniesienie współwłasności może nastąpić przez podział rzeczy wspólnej, a gdy rzeczy nie da się podzielić, przez przyznanie rzeczy jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, bądź przez podział cywilny, polegający na sprzedaży rzeczy wspólnej i podziale uzyskanej ceny stosownie do wielkości udziałów współwłaścicieli.

Stosownie do art. 1037 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Jeżeli do spadku należy nieruchomość, umowa o dział powinna być zawarta w formie aktu notarialnego.

Gdy w wyniku działu spadku i zniesienia wspólności, udział spadkobiercy ulega powiększeniu mamy do czynienia z nabyciem, gdyż zwiększa się stan jego majątku osobistego. Tym samym nabycie w wyniku działu spadku części majątku spadkowego, który należał do innych spadkobierców, tj. otrzymanie z tego majątku udziałów przekraczających pierwotny udział spadkowy, jest równoznaczny z nabyciem w rozumieniu art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, nawet jeśli następuje bez wzajemnych spłat i dopłat.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz obowiązujące przepisy prawa należy stwierdzić, że za datę nabycia działki oznaczonej nr 4028/1, powstałej w wyniku podziału działki nr 4028 oraz w wyniku dokonanego w 2016 r. działu spadku, należy uznać daty śmierci spadkodawców, tj. dzień 23 października 1987 r. i 30 listopada 2004 r. Wobec powyższego sprzedaż nieruchomości, która nastąpi w 2017 lub 2018 r., nie będzie stanowiła źródła przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, w związku z tym, że upłynął okres 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie.

Niniejszą interpretację wydano w oparciu o opis zdarzenia przedstawionego we wniosku. Należy przy tym zastrzec, iż rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów podatkowych nie jest ustalanie stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), stanowi to bowiem domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne. Organ nie prowadzi postępowania dowodowego, ograniczając się do analizy okoliczności podanych we wniosku. W stosunku do tych okoliczności wyraża swoje stanowisko, które zawsze musi być jednak ustosunkowaniem się do poglądu (stanowiska) prezentowanego w danej sprawie przez wnioskodawcę. Jeżeli w toku ewentualnego postępowania organ uzna, że zdarzenie opisane we wniosku różni się od zdarzenia występującego w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja nie będzie chroniła Wnioskodawczyni.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (...) po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87 – 100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.