0113-KDIPT2-2.4011.160.2018.1.MP | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Skutki podatkowe otrzymania spłaty w związku z działem spadku

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.), Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 13 marca 2018 r. (data wpływu 21 marca 2018 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 21 marca 2018 r. wpłynął do Organu podatkowego ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania spłaty w związku z działem spadku.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawczyni nabyła w drodze dziedziczenia po ojcu R.T. udział w spadku w wysokości 1/4 części. Otwarcie spadku nastąpiło w dniu 10 lipca 2016 r., a stwierdzenie nabycia spadku zostało dokonane postanowieniem Sądu Rejonowego w T. z dnia 10 marca 2017 r., sygn. akt ..., prawomocnym z dniem 1 kwietnia 2017 r. Obok Wnioskodawczyni spadek po ojcu nabyli: Jej matka K.T. w 1/4 części, a także bracia Wnioskodawczyni I.T. i G.T., obaj po 1/4 części. Łącznie spadek nabyło czterech spadkobierców, wszyscy po 1/4 części.

Wnioskodawczyni dokonała zgłoszenia nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych na formularzu SD-Z2 w dniu 22 września 2017 r., korzystając ze zwolnienia w podatku od spadków i darowizn dla kręgu osób najbliższych, o którym mowa w art. 4a ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn. W masie spadkowej znalazły się środki pieniężne, samochód osobowy, przyczepa samochodowa, jednostki uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych oraz nieruchomość zabudowana budynkiem mieszkalnym, położona w T. przy ul. W. Środki pieniężne i fundusze inwestycyjne zostały przez spadkobierców podzielone w ten sposób, że każdy spadkobierca otrzymał z banku – na podstawie odpisu postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku – odpowiednią do jego udziału w spadku część pieniędzy.

W efekcie dziedziczenia, Wnioskodawczyni jest jednak również współwłaścicielem 1/8 części nieruchomości (1/2 część nieruchomości jako majątek małżeński przypadła po śmierci ojca Wnioskodawczyni, Jej matce, a 1/2 część stanowi masę spadkową przypadającą ww. spadkobiercom). Wartość rynkowa nieruchomości wynosi ok. 600 000 zł.

Spadkobiercy zamierzają obecnie dokonać aktem notarialnym umownego działu spadku, obejmującego prawo własności nieruchomości. Na mocy umownego działu spadku albo brat Wnioskodawczyni I.T., albo Jej matka K.T., obejmie udział Wnioskodawczyni 1/8 części nieruchomości za spłatą jego wartości na rzecz Wnioskodawczyni (spłaty dokona spadkobierca obejmujący udział Wnioskodawczyni). W pozostałym zakresie umowa o dział spadku dotyczyć będzie pozostałych spadkobierców, a w wyniku umownego działu spadku jeden ze spadkobierców stanie się wyłącznym właścicielem 1/2 części nieruchomości, stanowiącej masę spadkową. Wnioskodawczyni nie będzie dokonywać żadnych rozliczeń z pozostałymi spadkobiercami, a jedynie otrzyma na mocy działu spadku ww. spłatę od tego spadkobiercy, który przejmie Jej udział.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy otrzymana przez Wnioskodawczynię kwota 75 000 zł z tytułu spłaty w związku z działem spadku po ojcu, która nie przekroczy wartości Jej udziału spadkowego w nieruchomości będącej przedmiotem działu spadku, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, nie ma obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tytułu otrzymania spłaty, w związku z dokonanym działem spadku po ojcu, obejmującym nieruchomość (grunt zabudowany budynkiem mieszkalnym), która to spłata nie przekracza wartości Jej udziału w tym składniku masy spadkowej.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2018 r., poz. 200, z późn. zm., dalej jako „u.p.d.o.f”), źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2, udziału w nieruchomości, jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

W sytuacji Wnioskodawczyni, dział spadku będzie konsekwencją nabytych praw w wyniku otrzymania spadku, które podlegało opodatkowaniu na podstawie przepisów ustawy o podatku od spadków i darowizn. Nastąpi on ze spłatą na rzecz Wnioskodawczyni, co powoduje, że umowa o dział będzie miała charakter odpłatny. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego z tytułu zbycia udziału we wchodzącym w skład spadku mieszkaniu. Kwota spłaty nie przekroczy bowiem wartości przysługującego Wnioskodawczyni, jako spadkobiercy udziału spadkowego w nieruchomości. W takim przypadku nie powstanie przychód z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż spłata jest ekwiwalentna do posiadanego udziału w spadku, a Wnioskodawczyni nie uzyskała w związku z czynnością działu spadku żadnego przysporzenia majątkowego względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej po rodzicach. Brak jest więc podstaw do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych kwoty spłaty otrzymanej w wyniku działu spadku.

W celu ustalenia, czy w przedmiotowej sprawie otrzymana przez Wnioskodawczynię spłata podlegać będzie opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, należy odnieść się do regulacji zawartych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 2017 r. poz. 459, z późn. zm., dalej jako k.c.).

Zgodnie z art. 922 k.c., spadek stanowią prawa i obowiązki majątkowe zmarłego, które z chwilą jego śmierci przechodzą na jedną lub kilka osób, stosownie do przepisów kodeksu. W myśl art. 924 k.c., spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 k.c.). Stosownie do art. 1025 § 1 k.c., prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku, czy też akt poświadczenia dziedziczenia sporządzony przez notariusza, potwierdza jedynie prawo spadkobiercy do tego spadku od momentu jego otwarcia.

Z instytucją działu spadku mamy natomiast do czynienia w sytuacji, w której spadek przypada kilku spadkobiercom. Wskutek działu spadku poszczególni spadkobiercy stają się podmiotami wyłącznie uprawnionymi względem przyznanych im praw majątkowych, stanowiących do chwili działu przedmiot wspólności. Na skutek działu spadku następuje konkretyzacja składników masy spadkowej przypadających poszczególnym spadkobiercom. Art. 1037 § 1 k.c. stanowi, że dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców. Umowny dział spadku może objąć cały spadek lub być ograniczony do części spadku (art. 1038 § 2 k.c.).

Okoliczność, że dział spadku następuje ze spłatą na rzecz drugiego spadkobiercy przez spadkobiercę nabywającego na wyłączną własność składniki majątkowe wchodzące w skład spadku powoduje, że czynność taka ma charakter odpłatny. Nie jest to jednak równoznaczne z obowiązkiem zapłaty podatku dochodowego z tytułu otrzymania takiej spłaty. W sytuacji, w której spłata równa jest wartości udziału w spadku i nie przekracza go, podatnik nie uzyskuje w związku z czynnością działu spadku żadnego przysporzenia majątkowego względem odziedziczonej ułamkowej części masy spadkowej. W takim przypadku brak jest podstaw do opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych, kwoty spłaty otrzymanej w wyniku działu spadku.

Na poparcie powyższego stanowiska Wnioskodawczyni wskazuje na indywidualne interpretacje Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej:

  • z dnia 25 stycznia 2018 r., Nr 0113-KDIPT2-2.4011.395.2017.1.EC,
  • z dnia 16 marca 2017 r., Nr 0461-ITPB2.4511.15.2017.1.ŁS,
  • z dnia 29 marca 2017 r., Nr 0461-ITPB4.4511.88.2017.1.JG,
  • z dnia 16 maja 2017 r., Nr 0112-KDIL3-2.4011.49.2017.1.MKA,
  • z dnia 9 czerwca 2017 r., Nr 0111-KDIB2-2.4011.78.2017.1.KK,
  • z dnia 9 czerwca 2017 r., Nr 0111-KDIB2-2.4011.79.2017.1.KK,
  • z dnia 26 czerwca 2017 r., Nr 0113-KDIPT2-2.4011.80.2017.1.ACZ,
  • z dnia 28 czerwca 2017 r., Nr 0111-KDIB2-2.4011.105.2017.1.JW,
  • z dnia 31 października 2017 r., Nr 0114-KDIP3-2.4011.193.2017.2.MG.
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800, z późn. zm.), odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawczyni.

Podkreślić należy, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Organ wydający interpretacje opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego. Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez Wnioskodawczynię w złożonym wniosku. Podkreślić należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z treści art. 14b § 1 ustawy Ordynacja podatkowa. W związku z tym, interpretacje te wywierają skutki prawne jedynie w stosunku do tego podmiotu, do którego są skierowane. Zatem, niniejsza interpretacja indywidualna jest wiążąca dla Wnioskodawczyni jako osoby występującej z wnioskiem, natomiast nie wywołuje skutków prawnych dla pozostałych spadkobierców.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.