0112-KDIL1-3.4012.499.2017.2.KM | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Podatek od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku składek członkowskich.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia z dnia 20 października 2017 r. (data wpływu 24 października 2017 r.) uzupełnionym pismem z dnia 11 grudnia 2017 r. (data wpływu 12 grudnia 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku składek członkowskich – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 24 października 2017 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie zwolnienia od podatku składek członkowskich. Wniosek został uzupełniony pismem z dnia 11 grudnia 2017 r. (data wpływu 12 grudnia 2017 r.) o doprecyzowanie opisu sprawy oraz informację o zmianie nazwy Stowarzyszenia i jego adresu.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Stowarzyszenie jest polską osobą prawną, wpisaną do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz samodzielnych publicznych zakładów opieki zdrowotnej Krajowego Rejestru Sądowego.

Stowarzyszenie zostało zawiązane dla realizacji i propagowania sportu jeździeckiego oraz upowszechniania idei aktywnego spędzania wolnego czasu. Stowarzyszenie działa na podstawie ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 210, z późn. zm.) oraz jako klub sportowy w rozumieniu ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (t. j. Dz. U. z 2016 r., poz. 176, z późn. zm.). Stowarzyszenie jako klub sportowy działa w oparciu o powyższe przepisy oraz zgodnie ze Statutem Polskiego Związku Jeździeckiego oraz innych przepisów wykonawczych. Stowarzyszenie opiera się przede wszystkim na społecznej pracy swoich członków, działaczy, sympatyków, osób fizycznych, instytucji i przedsiębiorstw. Celem Stowarzyszenia jest popularyzacja i rozwój sportu jeździeckiego oraz sportowego chowu koni i związanych z nim form aktywnego wypoczynku, jako sposobu na zdrowe życie i prawidłowy rozwój psychofizyczny.

Stowarzyszenie będzie prowadziło działalność poprzez:

  1. dobór członków Stowarzyszenia spełniających wszelkie kryteria przyjęte dla wysokiego poziomu kultury, etyki i godności,
  2. organizowanie treningów, konsultacji i szkoleń m.in. w obiektach Stowarzyszenia,
  3. przygotowywanie sportowców w tym dzieci i młodzieży do uprawiania sportów jeździeckich w szczególności w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody,
  4. całoroczną opiekę nad końmi członków Stowarzyszenia w celu ich przygotowywania do uprawiania sportów jeździeckich w szczególności w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody polegającą na prowadzeniu chowu konia, tj. karmieniu, utrzymaniu w czystości boksu, wypuszczaniu konia na padok. Usługa ta jest niezbędna do uprawiania sportów konnych szczególnie na poziomie wyczynowym kiedy zawodnicy muszą posiadać stawkę własnych koni,
  5. rozwijanie i popieranie działalności propagandowej, wydawniczej i naukowo-badawczej w zakresie sportu jeździeckiego i chowu koni,
  6. współpracę z trenerami sportu jeździeckiego, psychologami, lekarzami weterynarii, fizjoterapeutami oraz innymi osobami mającymi związek ze sportem jeździeckim,
  7. propagowanie i organizację imprez sportowych, rekreacyjnych i turystycznych, z uwzględnieniem przepisów zawartych w ustawie o bezpieczeństwie imprez masowych,
  8. organizację imprez charytatywnych i integracyjnych,
  9. organizację prelekcji, pokazów, spotkań i kursów,
  10. podejmowanie działań promujących młodych sportowców w tym dzieci i młodzież, w szczególności poprzez tworzenie im możliwości brania udziału w szkoleniach i zawodach towarzyskich, regionalnych, krajowych i międzynarodowych,
  11. wykorzystanie narzędzi multimedialnych jako środka informacji o działalności Stowarzyszenia,
  12. współpracę z innymi stowarzyszeniami i organizacjami o zbliżonych celach działania,
  13. współpracę z samorządem lokalnym, szkołami, organizacjami młodzieżowymi oraz społecznymi,
  14. organizowanie wyjazdów i udziału w zawodach towarzyskich, regionalnych, krajowych i międzynarodowych dla członków Stowarzyszenia,
  15. podejmowanie innych czynności i środków działania związanych z realizacją celów Stowarzyszenia.
  1. Stowarzyszenie będzie pobierać składki członkowskie.
  2. Stowarzyszenie nie będzie prowadziło działalności gospodarczej.
  3. Stowarzyszenie będzie zrzeszało zarówno osoby posiadające, jak i nieposiadające koni umieszczonych w obiektach Stowarzyszenia, które będą uznawać cele Stowarzyszenia, w celu uprawiania i propagowania sportu jeździeckiego poprzez zapewnienie członkom Stowarzyszenia, a w przypadku posiadania przez nich koni w obiektach Stowarzyszenia, także ich koniom niezbędnej infrastruktury do uprawiania sportu jeździeckiego na zajmowanej przez Stowarzyszenia nieruchomości.
  4. Członkowie Stowarzyszenia będą uprawiali sport jeździecki głównie w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody. Członkowie Stowarzyszenia będą trenowali pod okiem wykwalifikowanych trenerów oraz powierzą swoje konie opiece Stowarzyszenia w celu ich prawidłowej i fachowej opieki oraz rozwoju ukierunkowanego na jeździecką konkurencję skoków przez przeszkody.
  5. Stowarzyszenie zapewniać będzie swoim członkom wykwalifikowaną kadrę opiekującą zarówno jeźdźcami jak i końmi – usługa skierowana jest wyłącznie dla członów Stowarzyszenia, uprawiających sporty konne zarówno na poziomie rekreacyjnym jak i wyczynowym.

W uzupełnieniu wniosku Wnioskodawca wskazał:

Zgodnie z postanowieniem § 9 ust. 1a Statutu Stowarzyszenia, dla zapewnienia środków finansowych do realizacji celów, o których mowa w § 8 Statutu Stowarzyszenie pobiera składki członkowskie w wysokości określonej przez Zarząd w formie uchwały bądź Regulaminu. Wpłacane przez członków Stowarzyszenia składki członkowskie będą zatem przeznaczane na bieżące funkcjonowanie Stowarzyszenia w tym realizację celów wskazanych w Statucie Stowarzyszenia.

Zgodnie z postanowieniami Statutu celem Stowarzyszenia jest popularyzacja i rozwój sportu jeździeckiego oraz sportowego chowu koni i związanych z nim form aktywnego wypoczynku, jako sposobu na zdrowe życie i prawidłowy rozwój psychofizyczny. Natomiast szczegółowymi celami Stowarzyszenia są:

  1. organizowanie życia sportowego członków Stowarzyszenia w oparciu o możliwości techniczne i organizacyjne Stowarzyszenia,
  2. przygotowywanie do aktywnego uprawiania sportu jeździeckiego w szczególności w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody,
  3. opieka sportowa, psychologiczna, organizacyjna i inna niezbędna nad członkami Stowarzyszenia i ich końmi,
  4. propagowanie prawidłowego żywienia sportowców oraz koni sportowych oraz wszelakiej suplementacji,
  5. popularyzacja rekreacji i turystyki konnej, hipoterapii sportów konnych,
  6. wspieranie i promocja młodych sportowców w szczególności dzieci i młodzieży,
  7. upowszechnianie modelu aktywnego stylu życia i czynnego wypoczynku,
  8. uczestniczenie w różnych przejawach i formach życia sportowego organizowanych na obszarze działania samorządu terytorialnego i poza nim,
  9. propagowanie jazdy konnej i czynnego uprawiania sportu jako sposobu na rozwój własnej osobowości,
  10. prowadzenie działalności edukacyjnej,
  11. unifikacje, szkolenia i doskonalenie umiejętności zawodowych osób jeżdżących i prowadzących jazdę konną.

Sposób realizacji celów Stowarzyszenia został określony w § 8 Statutu Stowarzyszenia.

Członkowie Stowarzyszenia nie będą mieli wpływu na przeznaczenie wpłaconych przez nich składek członkowskich. Sposób wydatkowania składek członkowskich wynika bowiem wprost z postanowień Statutu Stowarzyszenia. Zgodnie z powołanym powyżej § 9 ust. 1a Statutu Stowarzyszenia składki członkowskie są pobierane przez Stowarzyszenie w celu zapewnienia środków finansowych do realizacji celów określonych w Statucie Stowarzyszenia. Brak jest zatem możliwości wpływania przez członków Stowarzyszenia na sposób wydatkowania składek członkowskich, gdyż wynika on z postanowień Statutu.

Stowarzyszenie jako podmiot będący jednocześnie klubem sportowym nie będzie prowadzić działalności gospodarczej. Członkowie Stowarzyszenia z tytułu członkostwa w Stowarzyszeniu, z którym skorelowany jest obowiązek uiszczania składek członkowskich będą uprawnieni do otrzymywania świadczeń koniecznych do uprawiania sportów konnych, w tym jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody oraz opieki nad posiadanymi przez nich końmi. Członkowie Stowarzyszenia będą zatem otrzymywali świadczenia bezpośrednio związane z uprawianiem przez nich sportu jeździeckiego, uczestnictwem w treningach, konsultacjach, szkoleniach, prelekcjach, kursach, imprezach sportowych i rekreacyjnych oraz zawodach sportowych, które to świadczenia są konieczne w celu uprawiania sportów konnych, w szczególności w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody. Usługi świadczone na rzecz członków Stowarzyszenia nie będą zatem nastawione na osiąganie zysków, a na rozwój członków Stowarzyszenia i umożliwienie im uprawiania sportów konnych. Usługi te będą zarazem świadczone wyłącznie na rzecz członków Stowarzyszenia, którego celem statutowym jest działalność bezpośrednio związana z realizacją i propagowaniem sportu jeździeckiego oraz upowszechnianiem idei aktywnego spędzania wolnego czasu.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w świetle art. 43 ust. 1 pkt 32 i art. 43 ust. 17 i art. 43 ust. 18 ustawy o podatku VAT Stowarzyszenie jest uprawione do stosowania zwolnienia z VAT w odniesieniu do składek członkowskich przeznaczonych na działalność statutową Stowarzyszenia będącego klubem sportowym?

Zdaniem Wnioskodawcy, zwolnienie przedmiotowe uregulowane w art. 43 ust. 1 pkt 32 u.p.t.u., zgodnie z którym zwalnia się od podatku usługi ściśle związane ze sportem lub wychowaniem fizycznym świadczone przez kluby sportowe, związki sportowe oraz związki stowarzyszeń i innych osób prawnych, których celem statutowym jest działalność na rzecz rozwoju i upowszechniania sportu, pod warunkiem że:

  1. są one konieczne do organizowania i uprawiania sportu lub organizowania wychowania fizycznego i uczestniczenia w nim,
  2. świadczący te usługi nie są nastawieni na osiąganie zysków,
  3. są one świadczone na rzecz osób uprawiających sport lub uczestniczących w wychowaniu fizycznym

– z wyłączeniem usług związanych z działalnością marketingową oraz reklamowo-promocyjną, wstępu na imprezy sportowe, usług odpłatnego prowadzenia statków przeznaczonych do uprawiania sportu i rekreacji, usług odpłatnego zakwaterowania związanych ze sportem lub wychowaniem fizycznym oraz usług wynajmu sprzętu sportowego i obiektów sportowych za odpłatnością.

Przy czym w myśl art. 43 ust. 17 u.p.t.u. zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

  1. nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
  2. ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Z kolei stosownie do art. 43 ust. 18 u.p.t.u. zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 31, 32 i 33 lit. a, stosuje się, pod warunkiem że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w tych przepisach, nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług.

Powyższe zwolnienie ma charakter podmiotowo-przedmiotowy. Jeśli chodzi o zakres podmiotowy, to dotyczy on usług świadczonych tylko przez kluby sportowe, związki sportowe oraz związki stowarzyszeń i innych osób prawnych, których celem statutowym jest działalność na rzecz rozwoju i upowszechniania sportu. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 czerwca 2010 r. o sporcie (Dz. U. Nr 127, poz. 857, z późn. zm.), klub sportowy to osoba prawna prowadząca działalność sportową.

Natomiast w myśl art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. – Prawo o stowarzyszeniach (tekst jedn.: Dz. U. z 2015 r., poz. 1393, z późn. zm.), stowarzyszenie uzyskuje osobowość prawną i może rozpocząć działalność z chwilą wpisania do Krajowego Rejestru Sądowego.

Tak więc, zdaniem Stowarzyszenia spełnia ono powyższe warunki, to bez względu na wysokość obrotów będzie podlegało zwolnieniu na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 32 u.p.t.u., gdyż świadcząc usługi Stowarzyszenie, nienastawione na realizację zysku, działające jako klub sportowy, którego celem statutowym jest działalność na rzecz rozwoju i upowszechniania sportu, spełnia wszystkie przesłanki uprawniające do skorzystania ze zwolnienia od podatku od towarów i usług, na podstawie powołanego wyżej przepisu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221, z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą – opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Art. 7 ust. 1 ustawy stanowi, że przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Jak stanowi art. 8 ust. 1 ustawy – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

  1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
  2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
  3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Z opisu sprawy wynika, że Stowarzyszenie działa jako klub sportowy. Zostało zawiązane dla realizacji i propagowania sportu jeździeckiego oraz upowszechniania idei aktywnego spędzania wolnego czasu. Celem Stowarzyszenia jest popularyzacja i rozwój sportu jeździeckiego oraz sportowego chowu koni i związanych z nim form aktywnego wypoczynku, jako sposobu na zdrowe życie i prawidłowy rozwój psychofizyczny. Szczegółowymi celami Stowarzyszenia są: organizowanie życia sportowego członków Stowarzyszenia w oparciu o możliwości techniczne i organizacyjne Stowarzyszenia; przygotowywanie do aktywnego uprawiania sportu jeździeckiego w szczególności w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody; opieka sportowa, psychologiczna, organizacyjna i inna niezbędna nad członkami Stowarzyszenia i ich końmi; propagowanie prawidłowego żywienia sportowców oraz koni sportowych oraz wszelakiej suplementacji; popularyzacja rekreacji i turystyki konnej, hipoterapii sportów konnych; wspieranie i promocja młodych sportowców w szczególności dzieci i młodzieży; upowszechnianie modelu aktywnego stylu życia i czynnego wypoczynku; uczestniczenie w różnych przejawach i formach życia sportowego organizowanych na obszarze działania samorządu terytorialnego i poza nim; propagowanie jazdy konnej i czynnego uprawiania sportu jako sposobu na rozwój własnej osobowości; prowadzenie działalności edukacyjnej; unifikacje, szkolenia i doskonalenie umiejętności zawodowych osób jeżdżących i prowadzących jazdę konną.

Stowarzyszenie będzie pobierać składki członkowskie. Członkowie Stowarzyszenia nie będą mieli wpływu na przeznaczenie wpłaconych przez nich składek członkowskich. Sposób wydatkowania składek członkowskich wynika wprost z postanowień Statutu Stowarzyszenia. Składki członkowskie są pobierane przez Stowarzyszenie w celu zapewnienia środków finansowych do realizacji celów określonych w Statucie Stowarzyszenia. Brak jest zatem możliwości wpływania przez członków Stowarzyszenia na sposób wydatkowania składek członkowskich, gdyż wynika on z postanowień Statutu.

Stowarzyszenie jako podmiot będący jednocześnie klubem sportowym nie będzie prowadzić działalności gospodarczej. Członkowie Stowarzyszenia z tytułu członkostwa w Stowarzyszeniu, z którym skorelowany jest obowiązek uiszczania składek członkowskich będą uprawnieni do otrzymywania świadczeń koniecznych do uprawiania sportów konnych, w tym jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody oraz opieki nad posiadanymi przez nich końmi. Członkowie Stowarzyszenia będą zatem otrzymywali świadczenia bezpośrednio związane z uprawianiem przez nich sportu jeździeckiego, uczestnictwem w treningach, konsultacjach, szkoleniach, prelekcjach, kursach, imprezach sportowych i rekreacyjnych oraz zawodach sportowych, które to świadczenia są konieczne w celu uprawiania sportów konnych, w szczególności w jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody. Usługi świadczone na rzecz członków Stowarzyszenia nie będą zatem nastawione na osiąganie zysków, a na rozwój członków Stowarzyszenia i umożliwienie im uprawiania sportów konnych. Usługi te będą zarazem świadczone wyłącznie na rzecz członków Stowarzyszenia, którego celem statutowym jest działalność bezpośrednio związana z realizacją i propagowaniem sportu jeździeckiego oraz upowszechnianiem idei aktywnego spędzania wolnego czasu.

Stowarzyszenie powzięło wątpliwość, czy pobierane składki członkowskie przeznaczone na jego działalność statutową będą zwolnione od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 32 ustawy w związku z art. 43 ust. 17 i art. 43 ust. 18 ustawy.

W myśl art. 41 ust. 1 ustawy – stawka podatku wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Na mocy art. 146a pkt 1 ustawy – w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2018 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści ustawy jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienia od podatku.

Stosownie do art. 43 ust. 1 pkt 32 ustawy – zwalnia się od podatku usługi ściśle związane ze sportem lub wychowaniem fizycznym świadczone przez kluby sportowe, związki sportowe oraz związki stowarzyszeń i innych osób prawnych, których celem statutowym jest działalność na rzecz rozwoju i upowszechniania sportu, pod warunkiem że:

  1. są one konieczne do organizowania i uprawiania sportu lub organizowania wychowania fizycznego i uczestniczenia w nim,
  2. świadczący te usługi nie są nastawieni na osiąganie zysków,
  3. są one świadczone na rzecz osób uprawiających sport lub uczestniczących w wychowaniu fizycznym

– z wyłączeniem usług związanych z działalnością marketingową oraz reklamowo-promocyjną, wstępu na imprezy sportowe, usług odpłatnego prowadzenia statków przeznaczonych do uprawiania sportu i rekreacji, usług odpłatnego zakwaterowania związanych ze sportem lub wychowaniem fizycznym oraz usług wynajmu sprzętu sportowego i obiektów sportowych za odpłatnością.

Natomiast zgodnie z art. 43 ust. 17 ustawy – zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a, nie mają zastosowania do dostawy towarów lub świadczenia usług ściśle związanych z usługami podstawowymi, jeżeli:

  1. nie są one niezbędne do wykonania usługi podstawowej, zwolnionej zgodnie z ust. 1 pkt 18, 18a, 22-24, 26, 28, 29, 31, 32 i 33 lit. a lub
  2. ich głównym celem jest osiągnięcie dodatkowego dochodu przez podatnika, przez konkurencyjne wykonywanie tych czynności w stosunku do podatników niekorzystających z takiego zwolnienia.

Według art. 43 ust. 18 ustawy – zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 31, 32 i 33 lit. a, stosuje się, pod warunkiem że podmioty wykonujące czynności, o których mowa w tych przepisach, nie osiągają w sposób systematyczny zysków z tej działalności, a w przypadku ich osiągnięcia są one przeznaczane w całości na kontynuację lub doskonalenie świadczonych usług.

Wykładnia przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (art. 8 ust. 1 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy) wskazuje, że opodatkowaniu, co do zasady, podlegają usługi świadczone odpłatnie, przy czym związek pomiędzy otrzymaną odpłatnością, a świadczeniami na rzecz dokonującego płatności, musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje za to świadczenie. W związku z powyższym czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności.

Zatem aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. W znaczeniu potocznym wynagrodzenie to zapłata za pracę, należność, a także odszkodowanie, nagroda. Natomiast odpłatny to taki, który wymaga zapłacenia, zwrotu kosztów, płatny.

Powyższa analiza prowadzi do wniosku, że istotną cechą wynagrodzenia jest istnienie bezpośredniego związku pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług i otrzymaną zapłatą. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę.

Z powyższego wynika, że pod pojęciem odpłatności dostawy towarów lub odpłatności świadczenia usług rozumieć należy prawo podmiotu dokonującego dostawy towarów lub świadczącego usługę do żądania od nabywcy towaru, odbiorcy usługi lub osoby trzeciej zapłaty ceny lub ekwiwalentu (np. w postaci świadczenia wzajemnego). W konsekwencji powyższego należy stwierdzić, że opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Kwestia odpłatności była wielokrotnie przedmiotem rozstrzygnięć Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. I tak, z orzeczenia Trybunału z dnia 3 marca 1994 r. w sprawie C-16/93 R. J. Tolsma przeciwko Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden wynika, że aby określone świadczenie mogło być uznane za opodatkowaną usługę musi zachodzić bezpośredni związek pomiędzy świadczeniem, a należnym wynagrodzeniem. A zatem korzyści wynikające z wykonywanych przez usługodawcę zadań muszą mieć bezpośredni związek z usługobiorcą, w sytuacji zaś, gdy taki związek nie istnieje, nie można uznać takich czynności za usługi opodatkowane podatkiem VAT. Przede wszystkim wskazać należy, że pomiędzy otrzymaną zapłatą a wykonanymi świadczeniami powinien istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Uwzględniając powyższe, jak również stanowisko Trybunału zaprezentowane w wyroku z dnia 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise, zgodnie z którym korzyści wynikające z wykonywanych przez usługodawcę zadań muszą mieć bezpośredni związek z usługobiorcą, zaś w sytuacji, gdy taki związek nie istnieje (np. związek ma wyłącznie charakter pośredni, bo usługobiorcą jest cała branża a nie konkretny plantator), nie można uznać takich czynności za usługi opodatkowane podatkiem VAT. Stwierdzić należy, że co do zasady nie jest wynagrodzeniem w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług płatność (składka członkowska), która dokonywana jest jedynie w związku z przynależnością do określonej organizacji, szczególnie gdy, organizacja ma dowolność co do przeznaczenia otrzymanych środków, zaś jej członkowie nie mają bezpośredniego wpływu na ich spożytkowanie. W tym przypadku nie można uznać, że składka członkowska ma charakter zapłaty za usługę, ponieważ brak było bezpośredniego związku pomiędzy płatnością, a korzyściami jakie osiągają poszczególni jej członkowie.

Jeżeli określona organizacja została utworzona także w celu wykonywania na rzecz swoich członków jednego, czy też kilku konkretnych świadczeń, to w tym przypadku składkę/opłatę na jej rzecz można potraktować jako zapłatę za określone świadczenie (usługę).

Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że czynność uznaje się za odpłatną, gdy są spełnione następujące warunki:

  • istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne,
  • wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy,
  • istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi,
  • odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem,
  • istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego.

W związku z tym, aby ustalić zasady opodatkowania danej czynności dokonywanej w zamian za opłatę, niezbędne jest rozstrzygnięcie, czy czynności te skutkują uzyskaniem bezpośrednich korzyści przez dokonującego wpłaty.

Jak wynika z opisu sprawy Stowarzyszenie będzie pobierać składki członkowskie. Członkowie Stowarzyszenia nie będą mieli wpływu na przeznaczenie wpłaconych przez nich składek członkowskich. Sposób wydatkowania składek członkowskich wynika wprost z postanowień Statutu Stowarzyszenia. Zgodnie ze Statutem Stowarzyszenia składki członkowskie są pobierane przez Stowarzyszenie w celu zapewnienia środków finansowych do realizacji celów określonych w Statucie Stowarzyszenia. Brak jest zatem możliwości wpływania przez członków Stowarzyszenia na sposób wydatkowania składek członkowskich, gdyż wynika on z postanowień Statutu.

Zatem należy stwierdzić, że składki członkowskie przeznaczone na bieżące funkcjonowanie Stowarzyszenia, w tym realizację celów statutowych, nie będą miały charakteru ekwiwalentnego – nie będą upoważniały członków Stowarzyszenia, którzy te składki wniosą, do żadnego konkretnego świadczenia ze strony Stowarzyszenia. Składki członkowskie przeznaczone będą ogólnie na cele statutowe, a członkowie nie będą mieli wpływu na ich przeznaczenie. Składek tych nie można więc uznać za wynagrodzenie z tytułu świadczenia usług, gdyż nie istnieje bezpośredni związek pomiędzy świadczonymi usługami na rzecz konkretnego członka Stowarzyszenia, a otrzymanym z tego tytułu wynagrodzeniem. Zapłata składki członkowskiej związanej z przynależnością do Stowarzyszenia, będzie umożliwiała Stowarzyszeniu realizację celów statutowych, nie będzie rodziła jednak po jego stronie jakiegokolwiek zobowiązania do dokonywania określonych świadczeń na rzecz konkretnego podmiotu – członka uiszczającego składki.

Co prawda członkowie Stowarzyszenia będą uprawnieni do otrzymywania świadczeń koniecznych do uprawiania sportów konnych, w tym jeździeckiej konkurencji skoków przez przeszkody oraz opieki nad posiadanymi przez nich końmi, jednakże obowiązek uiszczenia składek członkowskich wynika z tytułu przynależności do Stowarzyszenia, a nie z tytułu uzyskania konkretnej korzyści przez konkretnego członka Stowarzyszenia. Świadczenia na rzecz członków Stowarzyszenia będą związane z celami statutowymi, a mianowicie z działalnością związaną z realizacją i propagowaniem sportu jeździeckiego oraz upowszechnianiem idei aktywnego spędzania wolnego czasu. Zatem pomiędzy opłacaniem składek członkowskich przeznaczonych na działalność statutową, a ewentualnym uzyskaniem konkretnej korzyści przez konkretnego członka Stowarzyszenia nie będzie zachodził bezpośredni związek. Opisanym świadczeniom nie będzie można w żaden sposób przypisać waloru ekwiwalentności. Ponadto składki członkowskie nie będą stanowiły także wynagrodzenia za dostawę towarów, ponieważ w wyniku dokonania powyższych czynności nie będzie dochodziło do przeniesienia prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Składki członkowskie przeznaczone będą na bieżące funkcjonowanie Stowarzyszenia, w tym realizację jego celów statutowych.

W świetle powyższego, brak elementu wzajemności w przypadku składek członkowskich oznacza, że składki te nie będą stanowiły odpłatności za jakąkolwiek dostawę towarów czy świadczenie usług przez Stowarzyszenie, w efekcie nie będą podlegały opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy, tj. będą pozostawały poza zakresem obowiązywania ustawy o podatku od towarów i usług.

Tym samym, z uwagi na fakt, że otrzymanie składek członkowskich przez Stowarzyszenie nie będzie wiązało się po stronie Stowarzyszenia z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu podatkiem, składki te nie będą zwolnione od opodatkowania podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 32 ustawy w zw. z art. 43 ust. 17 i art. 43 ust. 18 ustawy.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że Stowarzyszenie nie będzie uprawione do stosowania zwolnienia od podatku VAT w odniesieniu do składek członkowskich przeznaczonych na działalność statutową Stowarzyszenia będącego klubem sportowym.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy jest nieprawidłowe.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność.

Tutejszy organ informuje, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy będącej przedmiotem wniosku (zapytania) Wnioskodawcy. Inne kwestie wynikające ze stanowiska własnego, które nie zostały objęte pytaniem nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 oraz art. 14f § 1 Ordynacji podatkowej – rozpatrzone. Dotyczy to w szczególności spełnienia warunków do zastosowania zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 32 ustawy.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej, przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.