IPPB5/423-418/11-3/TO | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
Dokumentacja transakcji z podmiotami powiązanymi.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 06.05.2011 r. (data wpływu 09.05.2011 r.) uzupełnionym pismem z dnia 01.06.2011 r. (data wpływu 02.06.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 09.05.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca - P. S.A. („P.”) (zwana dalej „Spółką” lub „Wnioskodawcą”) jest podmiotem dominującym Grupy Kapitałowej. W związku z funkcją spółki dominującej oraz przedmiotem działalności, Wnioskodawca zawiera transakcje z podmiotami powiązanymi z GK, zarówno krajowymi, jak i zagranicznymi. Wnioskodawca sporządza dokumentację podatkową dla transakcji zawieranych z podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość, zgodną z limitami ustawowymi:

  1. 30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych
  2. 100.000 EURO - dla transakcji dla których wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego spółki.

Wnioskodawca zawiera z podmiotami powiązanymi transakcje różniące się co do typu i przedmiotu, dotyczące w szczególności działalności podstawowej (np. usługi dystrybucji paliwa gazowego), jak i pobocznej (np. wynajem/dzierżawa nieruchomości). Wartość transakcji dotyczących działalności podstawowej np. z tytułu usług dystrybucji paliwa gazowego przekracza limity określone dla obowiązku sporządzania dokumentacji podatkowej.

Zakres działalności pobocznej dotyczącej najmu obejmuje m.in. wynajmowanie przez Spółkę na rzecz podmiotu powiązanego (np. Sp. z o.o. z siedzibą w P.) nieruchomości. Wynajem nieruchomości wynika z szeregu zawieranych umów, które dotyczą różnych nieruchomości w różnych częściach kraju. Przykładowo: w 2010 r. kwota netto wynikająca z poszczególnych umów dotyczących różnych przedmiotów najmu zawartych z kontrahentem wynosiła 2.200 zł, 4.700 zł, 1.640 zł w skali roku. Jednocześnie, łączna kwota wymagalnych w 2010 r. świadczeń z tytułu wszystkich umów najmu i dzierżawy zawartych z kontrahentem przekroczyła równowartość 30.000 EURO.

Jednocześnie Spółka występuje w wielu przypadkach jako strona umów zawieranych z niezależnymi kontrahentami. Ze względów biznesowych lub prawnych, Spółka występuje jako strona takich umów, jednakże faktycznym beneficjentem świadczeń realizowanych w ramach takich umów mogą być, obok Spółki, również podmioty z GK. Spółka w uzasadnionych przypadkach dokonuje refaktury obciążeń wynikających z umów zewnętrznych na beneficjentów świadczeń, tj. podmioty z GK. W szczególności, Spółka dokonuje refaktury na najemców/dzierżawców nieruchomości kosztów dotyczących utrzymania nieruchomości (np. opłaty za zużycie energii elektrycznej, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne).

W związku z powyższym zadano następujące pytania:
  1. W jaki sposób dla celów sporządzenia dokumentacji podatkowej, należy liczyć limit wartości transakcji, o których mowa w art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych...
  2. Czy pojedyncza umowa najmu, dla której kwota najmu w roku podatkowym wynosi netto mniej niż równowartość 30.000 EURO (np. 2.200 zł, 4300 zł lub 1.640 zł), a jednocześnie suma należności z tytułu wszystkich umów najmu z danym kontrahentem w danym roku podatkowym przekracza równowartość ustawowego limitu, podlega obowiązkowi dokumentacyjnemu w danym roku...
  3. Czy refakturowanie przez Spółkę na rzecz podmiotu powiązanego usług nabywanych od podmiotów zewnętrznych stanowi „transakcję” w rozumieniu art. 9a ustawy o CIT i w związku z tym podlega obowiązkowi sporządzenia dokumentacji podatkowej w przypadku przekroczenia limitu wartości wynoszącego 30.000 EURO...

Zdaniem Wnioskodawcy:

Ad. 1.

Zgodnie z interpretacjami organów podatkowych, pojęcie „transakcja” jako niezdefiniowane w przepisach prawa, należy - zgodnie z wykładnią językową - interpretować zgodnie z jego znaczeniem słownikowym.

Transakcja jest definiowana jako:

  1. operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług”,
  2. umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też zawarcie takiej umowy” (Słownik Języka Polskiego PWN, wyd. internetowe).

W ujęciu słownikowym „transakcja” to operacja handlowa albo bankowa typu kupno-sprzedaż, ale na większą skalę także porozumienie, układ w jakiejś sprawie, które jest wynikiem rokowań, przetargów i ustępstw.

Zgodnie z publikowanym stanowiskiem organów podatkowych, pod pojęciem transakcji należy rozumieć umowę lub umowy zawarte z tym samym partnerem lub tymi samymi partnerami, przedmiotem której lub których są dobra i usługi objęte jedną ceną.

Z przedstawionej definicji słowa „transakcja” wynika, że jest to każda operacja związana ze zdarzeniami handlowymi oraz wynikająca z zawartych umów i porozumień. Oznacza to, że transakcją w rozumieniu tych przepisów może być np. umowa nabycia lub sprzedaży jednego dobra, umowa sprzedaży szeregu dóbr lub wykonanie szeregu usług, dla których określono łączną cenę, albo też wieloletnia umowa dostawy za określoną cenę danego dobra lub szeregu dóbr bądź usług.

W związku z tym, w opinii Spółki, dla celów określenia obowiązku dokumentacyjnego nie należy łączyć transakcji wynikających z różnych typów transakcji obejmujących różne świadczenia. Na poparcie własnego stanowiska, Wnioskodawca wskazuje analogiczne stanowisko przedstawione w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 24 grudnia 2008 roku (sygn. ILPB3/423-637/08-2/HS), zgodnie z którym „Jeżeli podatnik zawiera kilka transakcji z tym samym podmiotem powiązanym, ale transakcje te dotyczą różnych świadczeń, dla których określono różne ceny, to wartość tych poszczególnych świadczeń nie podlega zsumowaniu. W konsekwencji, dla stwierdzenia, czy wystąpił obowiązek dokumentowania tych transakcji, wartość każdego z tych świadczeń, z określonymi w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych limitami 100.000, 30.000 i 50.000 euro, porównujemy odrębnie.

Należy podkreślić, że przeciwne stanowisko oznaczałoby, że w sytuacji gdy między dwoma kontrahentami powiązanymi jest realizowane jedno świadczenie o wartości przekraczającej ustawowy limit np. 30.000 EURO (przykładowo świadczenie usługi dystrybucji paliwa gazowego), które podlega obowiązkowi dokumentacyjnemu, to wszystkie inne rodzaje transakcji niezależnie od ich wartości podlegałyby obowiązkowi dokumentacyjnemu (np. transakcja dotycząca zwrotu kosztów usługi prania wykładzin o wartości netto 500 zł). Powyższe rozumienie wartości transakcji, która podlega obowiązkowi dokumentacyjnemu byłoby niezgodne z celem wprowadzenia obowiązku dokumentacyjnego. Wprowadzenie przepisu art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych miało na celu bowiem umożliwienie badania dla celów podatkowych czy działania podmiotów powiązanych nie mają wpływu na zaniżanie dochodów budżetu państwa. Jednocześnie, uzasadnienie do wprowadzenia art. 9a ww. ustawy wskazuje, że konieczność sporządzenia dokumentacji miała dotyczyć „jedynie większych transakcji, tj. w zależności od przypadku i wielkości podatnika (liczonej wielkością kapitału podatnika), transakcji przekraczających odpowiednio wartości 20.000, 30.000 lub 50.000 EURO”. Ustawodawca uzasadniał również, że wprowadzenie regulacji dotyczących dokumentacji podatkowej jest zalecane przez Wytyczne Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) dla przedsiębiorstw wielonarodowych oraz administracji podatkowych. Należy podkreślić, że ww. Wytyczne OECD w paragrafie 5.28 wskazują, iż „potrzeba dokumentów powinna zostać zrównoważona w stosunku do kosztów oraz obciążeń administracyjnych, w szczególności gdy ten proces oznacza tworzenie dokumentów, które nie zostałyby przygotowane lub wykorzystywane z innych względów niż podatkowe. Wymogi dokumentacyjne nie powinny nakładać na podatników kosztów i obciążeń nieproporcjonalnych do okoliczności.” Jednocześnie, w rezolucji Rady i przedstawicieli rządów Państw Członkowskich zebranych w radzie z dnia 27 czerwca 2006 r. dotyczącej kodeksu postępowania w sprawie dokumentacji cen transferowych dla przedsiębiorstw stowarzyszonych w Unii Europejskiej (DTC UE) (Dz. Urz. UE z dnia 28.7.2006 r. C 176/1) wskazano, iż „Państwa członkowskie nie powinny nakładać nieuzasadnionych kosztów zachowania zgodności lub obciążeń administracyjnych na przedsiębiorstwa, wymagając sporządzania lub dostarczania dokumentacji”.

Należy podkreślić, że powyższe stanowisko, zgodne z praktyką międzynarodową, nie stoi w sprzeczności ze stanowiskiem wynikającym z orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 maja 2010 r. (sygn. III SA/Wa 2132/09). W tym orzeczeniu Sąd wskazał na możliwość obejścia art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych poprzez dzielenie w sposób sztuczny transakcji. O ile należy się zgodzić, że sztuczne dzielenie transakcji dla potrzeb ominięcia obowiązku dokumentacyjnego jest praktyką niewłaściwą, to powstaje pytanie, czy jednostkowe transakcje, które nie są ze sobą w żaden sposób powiązane poza faktem tożsamości stron transakcji, należy łączyć dla celów określenia łącznej wartości ‚„transakcji”. W szczególności dotyczy to niskocennych (tj. nieprzekraczających ustawowych limitów wartości) transakcji, które występują między podmiotami powiązanymi. W drugim kroku powstaje natomiast pytanie, czy dla każdej niskocennej transakcji należy sporządzać dokumentację podatkową, tylko z tego względu, że suma wartości różnych niezwiązanych ze sobą niskocennych transakcji przekroczyła określony limit w danym roku podatkowym. W analizowanym stanie faktycznym pytanie to sprowadza się do stwierdzenia, czy wynagrodzenie z tytułu zwrotu kosztów usługi prania wykładzin na rzecz kontrahenta (w kwocie 500 zł) będzie podlegało dokumentacji podatkowej, ze względu na fakt, że wartość transakcji usługowych pomiędzy kontrahentem i Spółką przekracza w skali roku równowartość 30,000 EURO.

Reasumując, Spółka stoi na stanowisku, iż w sytuacji, gdy Spółka zawiera różne transakcje z tym samym podmiotem powiązanym, ale transakcje te dotyczą różnych świadczeń, dla których określono różne ceny, to wartość tych poszczególnych świadczeń nie podlega zsumowaniu. W konsekwencji, dla stwierdzenia, czy wystąpił obowiązek dokumentowania tych transakcji, wartość każdego z tych świadczeń należy porównać odrębnie z określonymi w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych limitami 100.000, 30.000 i 50.000 EURO. W opinii Spółki dla niskocennych transakcji (tj. których wartość nie przekracza w skali roku ustawowych limitów wartości), które nie są ze sobą w żaden sposób powiązane poza faktem tożsamości stron transakcji, nie należy sporządzać dokumentacji podatkowej.

Ad. 2.

W opinii Spółki, pojedyncza umowa najmu, której przedmiotem jest konkretna nieruchomość, powinna być traktowana jako odrębna transakcja. Jak wskazano powyżej, zgodnie z publikowanym stanowiskiem organów podatkowych, pod pojęciem transakcji należy rozumieć umowę lub umowy zawarte z tym samym partnerem lub tymi samymi partnerami, przedmiotem której lub których są dobra i usługi objęte jedną ceną.

W analizowanym stanie faktycznym, w przypadku umów najmu zawieranych z jednym podmiotem powiązanym, nie występuje sytuacja, w której dla umów została określona łączna cena. Każda umowa ma określoną odrębną cenę (stawkę czynszu najmu/dzierżawy), która uwzględnia przedmiot umowy najmu/dzierżawy, warunki umowy, wykorzystanie przedmiotu najmu/dzierżawy, położenie nieruchomości oraz inne okoliczności, gdy mają one wpływ na ustalenie ceny przedmiotu transakcji.

W związku z tym, w opinii Spółki, dla celów określenia obowiązku dokumentacyjnego nie należy łączyć transakcji wynikających z umów najmu/dzierżawy dotyczących różnych przedmiotów najmu/dzierżawy, z których każda charakteryzuje się odrębnie ustaloną ceną transakcyjną. W sytuacji zatem, gdy kwota netto wynikająca z pojedynczej umowy najmu/dzierżawy nie przekracza równowartości 30.000 EURO w danym roku podatkowym, dana umowa najmu nie będzie podlegała obowiązkowi dokumentacyjnemu.

Na poparcie własnego stanowiska, Spółka wskazuje analogiczne stanowisko przedstawione w interpretacji Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 24 grudnia 2008 roku (sygn. ILPB3/423-637/08-2/HS), zgodnie z którym „Jeżeli podatnik zawiera kilka transakcji z tym samym podmiotem powiązanym, ale transakcje te dotyczą różnych świadczeń, dla których określono różne ceny, to wartość tych poszczególnych świadczeń nie podlega zsumowaniu. W konsekwencji, dla stwierdzenia, czy wystąpił obowiązek dokumentowania tych transakcji, wartość każdego z tych świadczeń, z określonymi w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych limitami 100.000, 30.000 i 50.000 euro, porównujemy odrębnie.

Ad. 3.

Zdaniem Spółki, refakturowanie usług nabywanych od podmiotów zewnętrznych na podmiot powiązany stanowi „transakcję” w rozumieniu art. 9a ustawy o CIT podlegającą obowiązkowi dokumentacyjnemu w przypadku przekroczenia limitu 30.000 EURO. W opinii Spółki, refakturowanie należy traktować jako odsprzedaż uprzednio zakupionych usług po kosztach, co jest równoznaczne ze świadczeniem zakupionej uprzednio usługi.

Podmiot pośredniczący (refakturujący) pomiędzy świadczącym usługę, a jej bezpośrednim i ostatecznym odbiorcą wystawia ostatecznemu odbiorcy faktury za zakupione usługi od świadczeniodawcy. W tym ujęciu refakturujący świadczy w istocie usługę, z której faktycznie korzysta ostateczny odbiorca. Oznacza to, że podmiot pośredniczący w świadczeniu usługi, jest uprzednio nabywcą (odbiorcą) usługi, a następnie sam świadczy zakupioną wcześniej usługę. W świetle powyższego, w sytuacji gdy dochodzi do refakturowania usługi przez jeden podmiot na rzecz innego podmiotu należy wnioskować, że dochodzi do świadczenia usługi między podmiotami, a zatem dochodzi do zawarcia transakcji. Jednakże, wartość takiej transakcji, która jest objęta refakturą, powinna w skali roku podatkowego przekroczyć określone w ustawie limity kwotowe dla stwierdzenia, czy refaktury związane z określonym tytułem prawnym (np. konkretną umową najmu lub dzierżawy) podlegają obowiązkowi dokumentacyjnemu określonemu w art. 9a ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zatem, w sytuacji refakturowania przez Spółkę na kontrahenta kosztów związanych z korzystaniem z określonej nieruchomości (np. faktury VAT za wodę, energię elektryczną, połączenia telefoniczne), gdy wartość refaktur dotyczących określonej nieruchomości nie przekracza w skali roku kwoty netto stanowiącej równowartość kwoty 30.000 EURO w danym roku podatkowym, refaktury te nie będą podlegały obowiązkowi dokumentacyjnemu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Odpowiedź w zakresie pytania nr 1:

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2011r., Nr 74, poz. 397 ze zm.) podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami – w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 – lub transakcji w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzania dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

  1. określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko),
  2. określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty,
  3. metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji,
  4. określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku, gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot,
  5. wskazanie innych czynników - w przypadku, gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki,
  6. określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Obowiązek sporządzania dokumentacji transakcji nie jest jednak bezwzględny w każdym przypadku. Zgodnie z art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, obowiązek ten obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

  1. 100.000 EURO - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
  2. 30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
  3. 50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Pojęcie „transakcja” nie zostało zdefiniowane w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Definicji takiej nie zawierają także przepisy prawa cywilnego. Zatem należy stwierdzić, iż pojęcie to nie posiada definicji legalnej. W tym stanie rzeczy, zgodnie z powszechnie przyjętą dyrektywą wykładni językowej, pojęciom użytym w przepisach, a nie posiadającym definicji legalnej, należy przypisać znaczenie, jakie to pojęcie ma w języku potocznym, czyli należy przypisać mu znaczenie słownikowe.

Transakcja jest definiowana jako:

  1. operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług”,
  2. umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też zawarcie takiej umowy” (tak: Słownik Języka Polskiego. PWN, wyd. internetowe).

W ujęciu słownikowym „transakcja” to operacja handlowa albo bankowa typu kupno-sprzedaż, ale na większą skalę także porozumienie, układ w jakiejś sprawie, które jest wynikiem rokowań, przetargów, i ustępstw.

Z przedstawionej definicji słowa „transakcja” wynika że jest to każda operacja związana ze zdarzeniami handlowymi oraz wynikająca z zawartych umów i porozumień. Oznacza to, że transakcją może być, np. umowa nabycia lub sprzedaży jednego dobra, umowa sprzedaży szeregu dóbr lub wykonanie szeregu usług, dla których określono łączną cenę, albo też wieloletnia umowa dostawy za określoną cenę danego dobra lub szeregu dóbr bądź usług.

Powyższe oznacza, że nie w każdym przypadku Podatnik ma obowiązek sporządzania dokumentacji podatkowej. Obowiązek ten powstaje, dopiero gdy łączna kwota (lub jej równowartość) transakcji dokonywanej z podmiotem powiązanym lub gdy zapłata należności wynikających z takich transakcji przekracza określone w ustawie wartości.

Z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, iż Spółka zawiera z podmiotami powiązanymi transakcje różniące się co do typu i przedmiotu, dotyczące w szczególności działalności podstawowej (np. usługi dystrybucji paliwa gazowego), jak i pobocznej (np. wynajem/dzierżawa nieruchomości).

W związku z powyższym, dla stwierdzenia, czy wystąpił obowiązek dokumentowania tych transakcji, wartość transakcji dotyczącej np. usługi dystrybucji paliwa gazowego i transakcji dotyczącej np. wynajmu/dzierżawy nieruchomości należy zsumować i te zsumowane już wartości porównać z limitami określonymi w art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. W konsekwencji, gdy Spółka zawiera różne transakcje z tym samym podmiotem powiązanym, nawet jeżeli transakcje te dotyczą różnych świadczeń, dla których określono różne ceny, to wartość tych poszczególnych świadczeń podlega zsumowaniu.

Reasumując, stanowisko Wnioskodawcy, iż w sytuacji, gdy Spółka zawiera różne transakcje z tym samym podmiotem powiązanym, ale transakcje te dotyczą różnych świadczeń, dla których określono różne ceny, to wartość tych poszczególnych świadczeń nie podlega zsumowaniu należy uznać za nie prawidłowe. W konsekwencji, gdy łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z danej umowy czy też umów dotyczących różnych świadczeń zawartych z podmiotem powiązanym w danym roku podatkowym przekroczy limity wskazane w art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych należy sporządzać dokumentację do wszystkich transakcji realizowanych z tym podmiotem.

Odpowiedź w zakresie pytania nr 2:

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2011r., Nr 74, poz. 397 ze zm.) podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami – w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 – lub transakcji w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzania dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

  1. określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko),
  2. określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty,
  3. metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji,
  4. określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach - w przypadku, gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot,
  5. wskazanie innych czynników - w przypadku, gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki,
  6. określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń - w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Obowiązek sporządzania dokumentacji transakcji nie jest jednak bezwzględny w każdym przypadku. Zgodnie z art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, obowiązek ten obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

  1. 100.000 EURO - jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
  2. 30.000 EURO - w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
  3. 50.000 EURO - w pozostałych przypadkach.

Pojęcie „transakcja” nie zostało zdefiniowane w przepisach ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Definicji takiej nie zawierają także przepisy prawa cywilnego. Zatem należy stwierdzić, iż pojęcie to nie posiada definicji legalnej. W tym stanie rzeczy, zgodnie z powszechnie przyjętą dyrektywą wykładni językowej, pojęciom użytym w przepisach, a nie posiadającym definicji legalnej, należy przypisać znaczenie, jakie to pojęcie ma w języku potocznym, czyli należy przypisać mu znaczenie słownikowe.

Transakcja jest definiowana jako:

  1. operacja handlowa dotycząca kupna lub sprzedaży towarów lub usług”,
  2. umowa handlowa na kupno lub sprzedaż towarów lub usług; też zawarcie takiej umowy” (tak: Słownik Języka Polskiego. PWN, wyd. internetowe).

W ujęciu słownikowym „transakcja” to operacja handlowa albo bankowa typu kupno-sprzedaż, ale na większą skalę także porozumienie, układ w jakiejś sprawie, które jest wynikiem rokowań, przetargów, i ustępstw.

W art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zostały określone kwoty dla transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami powiązanymi, po przekroczeniu których powstaje obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej.

Powyższe, oznacza, że nie w każdym przypadku Podatnik ma obowiązek sporządzania dokumentacji podatkowej. Obowiązek ten powstaje, dopiero gdy łączna kwota (lub jej równowartość) transakcji dokonywanej z podmiotem powiązanym lub gdy zapłata należności wynikających z takich transakcji przekracza określone w ustawie wartości.

Z przedstawionego przez Wnioskodawcę stanu faktycznego wynika, iż Spółka zawiera z podmiotami powiązanymi transakcje różniące się co do typu i przedmiotu, dotyczące w szczególności działalności podstawowej (np. usługi dystrybucji paliwa gazowego), jak i pobocznej (np. wynajem/dzierżawa nieruchomości). Wynajem nieruchomości wynika z szeregu zawieranych umów, które dotyczą różnych nieruchomości w różnych częściach kraju. Przykładowo: w 2010 r. kwota netto wynikająca z poszczególnych umów dotyczących różnych przedmiotów najmu zawartych z kontrahentem wynosiła 2.200 zł, 4.700 zł, 1.640 zł w skali roku. Jednocześnie, łączna kwota wymagalnych w 2010 r. świadczeń z tytułu wszystkich umów najmu i dzierżawy zawartych z kontrahentem przekroczyła równowartość 30.000 EURO.

Z powyżej powołanych przepisów wynika, że dla powstania obowiązku dokumentowania transakcji ma znaczenie zarówno kwota pojedynczej transakcji, jak i łączna kwota transakcji zawartych z jednym kontrahentem w danym roku podatkowym.

W analizowanym stanie faktycznym przesłanką do sporządzenia dokumentacji transakcji pomiędzy podmiotami powiązanymi jest łączna wartość zawartych umów najmu/dzierżawy z danym kontrahentem (łączna kwota wymagalnych) w danym roku świadczeń z tytułu wszystkich umów zawartych z tym kontrahentem.

Reasumując, stanowisko Wnioskodawcy, iż dla celów określenia obowiązku dokumentacyjnego nie należy łączyć transakcji wynikających z umów najmu/dzierżawy dotyczących różnych przedmiotów zawartych z tym samym kontrahentem należy uznać za nieprawidłowe.

Odpowiedź w zakresie pytania nr 3:

Odpowiedź na poprzednie pytania zawiera w sobie częściowo również odpowiedź na pytanie nr 3, bowiem powyżej wskazano, co należy rozumieć poprzez termin „transakcja”. Stwierdzono również, że w sytuacji przekroczenia konkretnego limitu przewidzianego w ustawie wnioskodawca obowiązany jest do sporządzania szczegółowej dokumentacji cen transferowych.

Z powyżej powołanych przepisów wynika, że dla powstania obowiązku dokumentowania transakcji ma znaczenie zarówno kwota pojedynczej transakcji, jak i łączna kwota transakcji zawartych z jednym kontrahentem w danym roku podatkowym.

Ustawodawca nie przewiduje możliwości zwolnienia podatnika z obowiązku sporządzania jej ze względu na sposób i metodę zawarcia umowy pomiędzy stronami.

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca w uzasadnionych przypadkach dokonuje refaktury obciążeń wynikających z umów zewnętrznych na beneficjentów świadczeń, tj. podmioty z GK. W szczególności, Spółka dokonuje refaktury na najemców/dzierżawców nieruchomości kosztów dotyczących utrzymania nieruchomości (np. opłaty za zużycie energii elektrycznej, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne).

Podkreślić należy, że refakturowanie należy traktować jako odsprzedaż uprzednio zakupionych usług po kosztach, jest zatem równoznaczne ze świadczeniem zakupionej uprzednio usługi.

Podmiot pośredniczący (refakturujący) pomiędzy świadczącym usługę a jej bezpośrednim i ostatecznym odbiorcą wystawia ostatecznemu odbiorcy faktury za zakupione usługi od świadczeniodawcy. W tym ujęciu refakturujący świadczy w istocie usługę, z której faktycznie korzysta ostateczny odbiorca. Oznacza to, że podmiot pośredniczący w świadczeniu usługi, jest uprzednio nabywcą (odbiorcą) usługi, a następnie sam świadczy zakupioną wcześniej usługę.

W świetle powyższego, w sytuacji gdy dochodzi do refakturowania usługi przez Wnioskodawcę na rzecz kontrahenta należy wnioskować, że Wnioskodawca świadczy zakupioną wcześniej usługę na rzecz kontrahenta. Tym samym należy wywieść, że pomiędzy Wnioskodawcą a kontrahentem dochodzi do zawarcia transakcji.

Zatem w sytuacji refakturowania przez Wnioskodawcę kosztów związanych z korzystaniem z nieruchomości (np. opłaty za zużycie energii elektrycznej, dostawy wody, usługi telekomunikacyjne) na rzecz podmiotu powiązanego, gdy zsumowane wartości refaktur dotyczące wszystkich nieruchomości przekroczą w danym roku podatkowym określone w art. 9a ust. 2 wartości należy sporządzić dokumentację tych transakcji.

Reasumując, stanowisko Wnioskodawcy, iż w sytuacji refakturowania przez Spółkę na kontrahenta kosztów związanych z korzystaniem z określonej nieruchomości (np. faktury VAT za wodę, energię elektryczną, połączenia telefoniczne), gdy wartość refaktur dotyczących określonej nieruchomości nie przekracza w skali roku kwoty netto stanowiącej równowartość kwoty 30.000 EURO w danym roku podatkowym, refaktury te nie będą podlegały obowiązkowi dokumentacyjnemu należy uznać za nieprawidłowe.

W konsekwencji, Spółka z uwagi na to, że spełnia warunek określony w art. 9a ust. 2 tj. przekroczenia limitu obowiązana jest również do sporządzania dokumentacji podatkowej o której mowa w art. 9a ust. 1 cytowanej ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych z tytułu „refakturowanych usług”.

W świetle powyższego należy stwierdzić, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione w przedmiotowym wniosku w zakresie dokumentacji transakcji z podmiotami powiązanymi jest nieprawidłowe.

W odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji organów podatkowych należy stwierdzić, że zostały wydane w indywidualnej sprawie i nie są wiążące dla organu wydającego przedmiotową interpretację.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia przedstawionego w stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.

Ścieżka: CIT

Podatek dochodowy od osób prawnych