IBPBII/1/415-697/14/JP | Interpretacja indywidualna

Czy do zwrotu kosztów podróży służbowej radnego – zarówno krajowej jak i zagranicznej – ma zastosowanie zwolnienie od podatku dochodowego od osób fizycznych określone w art 21 ust 1 pkt 16 lit. b) w związku z art. 21 ust. 1a pkt 13 (winno być art. 21 ust. 13) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.)?
IBPBII/1/415-697/14/JPinterpretacja indywidualna
  1. podróż służbowa (delegacja)
  2. podróż służbowa krajowa (delegacja krajowa)
  3. podróż służbowa zagraniczna (delegacja zagraniczna)
  4. radny
  5. zwrot wydatków
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Pobór podatku lub zaliczek na podatek przez płatników
  2. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Przedmiot i podmiot opodatkowania
  3. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 20 sierpnia 2014 r. (data wpływu do Biura – 1 września 2014 r.), uzupełnionym w dniu 31 października 2014 r. o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania przez radnych określonych świadczeń (zwrot kosztów podróży służbowej krajowej i zagranicznej) na realizację ich obowiązków – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 1 września 2014 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych m.in. w zakresie skutków podatkowych otrzymania przez radnych określonych świadczeń (zwrot kosztów podróży służbowej krajowej i zagranicznej) na realizację ich obowiązków.

Z uwagi na to, że wniosek posiadał braki formalne, wezwano Wnioskodawcę pismem z 31 października 2014 r., znak: IBPB II/1/415-696/14/JP, IBPB II/1/415-697/14/JP do jego uzupełnienia. Braki formalne wniosku zostały uzupełnione 13 listopada 2014 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca wskazał, że radni Miasta K. pełniąc swoje funkcje na podstawie ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594, z późn. zm.) oraz na podstawie statutu Gminy uczestniczą w szkoleniach tematycznych, które finansowane są ze środków własnych Gminy oraz w seminariach, konferencjach i różnych imprezach kulturalnych, sportowych itp. – niejednokrotnie jako zaproszeni goście, jak również w seminariach, konferencjach i imprezach kulturalnych, sportowych itp. organizowanych i opłacanych przez Miasto.

Ponadto radni w celu sprawowania swojej funkcji wyposażani są w komputery, prasę, artykuły biurowe (w tym wizytówki) oraz przeprowadzają rozmowy telefoniczne na koszt Gminy związane z zagadnieniami sprawowanej przez siebie funkcji radnego, a także korzystają z polis ubezpieczeniowych zakupionych dla radnych na czas podróży zagranicznej.

Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym gmina posiada osobowość prawną. W art. 15 ust. 1 ustawy wymienionej powyżej organem stanowiącym i kontrolnym w gminie jest rada gminy. Do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy. Szeroki zakres uprawnień rady gminy, w skład której wchodzą wszyscy radni, określony został w art. 18 ww. ustawy o samorządzie gminnym.

Do zadań rady gminy należy między innymi: uchwalanie statutu gminy, uchwalanie programów gospodarczych, podejmowanie uchwał w sprawach podatków i opłat w granicach określonych w odrębnych ustawach, podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych gminy, itp. Radni zobowiązani są brać udział w pracach rady i komisji oraz innych instytucji samorządowych do których zostali wybrani lub desygnowani.

W uzupełnieniu Wnioskodawca wskazał, że zakup polis ubezpieczeniowych dla radnych w związku z ich zagraniczną podróżą służbową następuje zgodnie z rozporządzeniem Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz.U. z 2013 r., poz. 167). Zgodnie z zapisami § 19 cyt. rozporządzenia pracownikowi przysługuje m.in. zwrot udokumentowanych kosztów leczenia za granicą ze środków pracodawcy a także pracodawca jest zobowiązany do pokrycia kosztów transportu zwłok do kraju w razie zgonu pracownika za granicą. Ponieważ delegacje radnych są realizowane w oparciu o cyt. rozporządzenie i finansowane ze środków własnych gminy celem zabezpieczenia interesów gminy (wysokie koszty leczenia za granicą i ewentualnego transportu zwłok) i przeniesienia odpowiedzialności na ubezpieczyciela – Miasto dokonuje zakupu polis ubezpieczeniowych dla pracowników, jak i radnych wyjeżdżających w delegacje służbowe zagraniczne. Wybór ubezpieczyciela następuje na podstawie ustawy Prawo Zamówień Publicznych (przetarg nieograniczony). Zapłata za polisy następuje z góry przelewem na podstawie zawartej umowy. Ustalona kwota wynosi 6,- zł/osobodzień ubezpieczenia. Imienne zgłoszenie osób przekazywane jest jest do ubezpieczyciela przed wyjazdem.

Do Wydziału Księgowo-Rachunkowego na bieżąco przekazywana jest informacja o imiennym zgłoszeniu osoby do ubezpieczenia: imię. nazwisko, adres, pesel. ilość dni i kraj docelowy. Zakres ubezpieczenia obejmuje: koszty leczenia związane z nagłym zachorowaniem, z nieszczęśliwym wypadkiem, wypadkiem komunikacyjnym, utratą bagażu, wyrządzeniem szkody osobie trzeciej (OC) podczas pobytu poza granicami RP.

W związku z powyższym zadano m.in. następujące pytanie:

Czy do zwrotu kosztów podróży służbowej radnego – zarówno krajowej jak i zagranicznej – ma zastosowanie zwolnienie od podatku dochodowego od osób fizycznych określone w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) w związku z art. 21 ust. 1a pkt 13 (winno być art. 21 ust. 13) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych...

Wnioskodawca wskazał na art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdzie określono, że zwolnione od podatku dochodowego od osób fizycznych są diety i inne należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem do wysokości określonej w odrębnych ustawach lub w przepisach wydanych przez ministra właściwego do spraw pracy w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju, z zastrzeżeniem ust 13.

Dalej podał, że w ust. 13 pkt 4 określono, że ust. 1 pkt 16 lit. b) stosuje się jeżeli otrzymane świadczenia nie zostały zaliczane do kosztów uzyskania przychodów i zostały poniesione przez osoby pełniące funkcje obywatelskie, o których mowa w art. 13 pkt 5 w związku z wykonywaniem tych funkcji. W art. 13 pkt 5 określono, że za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 uważa się przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7. W art. 10 ust. 1 pkt 2 określono, że źródłami przychodów jest działalność wykonywana osobiście.

Zdaniem Urzędu Miasta K. – jeżeli zgodnie z art. 13 pkt 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – radny wykonuje swoje funkcje społeczne i traktowany jest jako osoba niebędąca pracownikiem (co wynika z art. 21 ust. 13 pkt 4 ww. ustawy) – to zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) przychody z tytułu podroży służbowej odbytej przez radnego są zwolnione z podatku dochodowego od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie zaznacza się, że przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy dotycząca podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych otrzymania przez radnych określonych świadczeń (zwrot kosztów podróży służbowej krajowej i zagranicznej) na realizację ich obowiązków (pytanie nr 2). W pozostałym zakresie poruszonym we wniosku wydano odrębne rozstrzygnięcie (pytanie nr 1).

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Z kolei, zgodnie z art. 11 ust. 1 ww. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawierają specyfikację źródeł przychodów, na podstawie których następuje przypisanie konkretnego przychodu do źródła przychodu oraz wyliczenie dochodu i podatku.

Generalnie, przychód podatkowy powstaje zatem w każdym przypadku, w którym podatnik uzyskuje realną korzyść.

Wyjątek stanowią rodzaje świadczeń wymienionych w katalogu zwolnień przedmiotowych określonym w szczególności w art. 21 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z treści wniosku wynika, że radni Miasta K. pełniąc swoje funkcje na podstawie ustawy o samorządzie gminnym oraz na podstawie statutu Gminy K. uczestniczą w szkoleniach tematycznych, które finansowane są ze środków własnych Gminy, oraz w seminariach, konferencjach i różnych imprezach kulturalnych, sportowych itp. – niejednokrotnie jako zaproszeni goście, jak również w seminariach, konferencjach i imprezach kulturalnych, sportowych itp., organizowanych i opłacanych przez Miasto. Ponadto radni w celu sprawowania swojej funkcji wyposażani są w komputery, prasę, artykuły biurowe (w tym wizytówki) oraz przeprowadzają rozmowy telefoniczne na koszt Gminy związane z zagadnieniami sprawowanej przez siebie funkcji radnego, a także korzystają z polis ubezpieczeniowych zakupionych dla radnych na czas podróży zagranicznej.

Radni zobowiązani są brać udział w pracach rady Gminy i komisji oraz innych instytucji samorządowych, do których zostali wybrani lub desygnowani.

Radni odbywają służbowe podróże zagraniczne. Ponieważ delegacje radnych są realizowane w oparciu o rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej i finansowane ze środków własnych gminy celem zabezpieczenia interesów gminy (wysokie koszty leczenia za granicą i ewentualnego transportu zwłok) i przeniesienia odpowiedzialności na ubezpieczyciela – Miasto K. dokonuje zakupu polis ubezpieczeniowych dla pracowników, jak i radnych wyjeżdżających w delegacje służbowe zagraniczne. Zakres ubezpieczenia obejmuje: koszty leczenia związane z nagłym zachorowaniem, z nieszczęśliwym wypadkiem, wypadkiem komunikacyjnym, utratą bagażu, wyrządzeniem szkody osobie trzeciej (OC) podczas pobytu poza granicami RP.

Mając na uwadze treść wniosku należy wskazać, że ustawodawca w art. 10 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych identyfikuje jako źródło przychodu – działalność wykonywaną osobiście.

Zgodnie z art. 13 pkt 5 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się przychody otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powołania tych osób, nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek, z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.

Przepisy prawa podatkowego nie definiują pojęcia „obowiązków społecznych lub obywatelskich”. Jednakże zgodnie z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 25 listopada 1997 r. (sygn. akt U 6/97) „o pełnieniu obowiązku obywatelskiego możemy mówić wtedy, gdy dana osoba uczestniczy w zawiadywaniu sprawami państwowymi jako obywatel, zgodnie z zasadami demokratyzmu instytucji publicznych. Z pełnieniem obowiązków społecznych natomiast, mamy do czynienia wówczas, gdy dana osoba uczestniczy w pracy instytucji (w szczególności instytucji samorządu terytorialnego) jako reprezentant pewnej społeczności, biorąc udział w rozwiązywaniu problemów tej społeczności w jej interesie”. Z tych względów za wykonywanie obowiązków społecznych lub obywatelskich należy rozumieć przede wszystkim wykonywanie obowiązków związanych z uczestniczeniem obywateli w sprawowaniu władzy publicznej, zarówno wykonawczej, sądowniczej, jak i ustawodawczej. Będą to również obowiązki związane z wykonywaniem określonych funkcji w ramach organizacji o charakterze społecznym (organizacje pozarządowe).

W świetle powyższego mimo, że ustawa nie definiuje pojęcia obowiązków społecznych lub obywatelskich, to niewątpliwie sprawowanie funkcji radnego, który jako reprezentant lokalnej społeczności ma działać na jej rzecz, mieści się w tym terminie.

Zatem, należy podkreślić, że co do zasady – przychody otrzymane z tytułu pełnienia obowiązków radnego w Mieście – podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013 r., poz. 594) gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Gmina posiada osobowość prawną (art. 2 ust. 2 ww. ustawy). Stosownie do art. 6 ust. 1, 2 cyt. ustawy do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, rozstrzyganie w sprawach, o których mowa w ust. 1, należy do gminy.

W myśl art. 11a ww. ustawy organami gminy są: 1) rada gminy, 2) wójt (burmistrz, prezydent miasta). Z kolei art. 15 ww. ustawy stanowi, że z zastrzeżeniem art. 12 organem stanowiącym i kontrolnym w gminie jest rada gminy. Do właściwości rady gminy należą wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej (art. 18 w związku z art. 7 cyt. ustawy). W art. 18 ust. 2 ww. ustawy szczegółowo wskazane zostały zadania rady gminy obejmujące całokształt spraw pozostających w gestii działania gminy.

Na podstawie zacytowanych przepisów należy dostrzec, że rada gminy odgrywa podstawową rolę w zarządzaniu gminą.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku dochodowego są diety i inne należności za czas podróży osoby niebędącej pracownikiem – do wysokości określonej w odrębnych ustawach lub w przepisach wydanych przez ministra właściwego do spraw pracy w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju, z zastrzeżeniem ust. 13.

Zgodnie z art. 21 ust. 13 pkt 3 i 4 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, przepis ust. 1 pkt 16 lit. b) stosuje się, jeżeli otrzymane świadczenia nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów i zostały poniesione:

  • przez organy (urzędy) władzy i administracji państwowej albo samorządowej oraz jednostki organizacyjne im podległe lub przez nie nadzorowane (pkt 3),
  • przez osoby pełniące funkcje obywatelskie, o których mowa w art. 13 pkt 5, w związku z wykonywaniem tych funkcji (pkt 4).

Na podstawie art. 25 ust. 10 ww. ustawy o samorządzie gminnym radnych obowiązuje rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2000 r. w sprawie sposobu ustalania należności z tytułu zwrotu kosztów podróży służbowych radnych gminy (Dz.U. Nr 66, poz. 800). W zakresie podróży zagranicznej rozporządzenie powyżej wskazane zawiera delegację w § 8, że do sposobu ustalania należności z tytułu zwrotu kosztów podróży służbowej radnych poza granicami kraju stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju. W omawianym przypadku jest to obowiązujące rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej (Dz.U. z 2013 r., poz. 167).

Zatem należy stwierdzić, że należności przysługujące radnemu z tytułu wydatków poniesionych w czasie odbytej przez niego podróży służbowej krajowej i zagranicznej, korzystają ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – do wysokości limitów wskazanych w powołanych powyżej rozporządzeniach.

Końcowo – na podstawie przedstawionych we wniosku okoliczności faktycznych związanych z podróżami zagranicznymi radnego – należy odnieść się do zakupu polis ubezpieczeniowych na wypadek powstania podczas zagranicznej podróży zdarzeń, które są objęte polisami. Delegujący radnego – zgodnie z powyżej przytoczonymi rozporządzeniami – może określić lub uznać „inne niezbędne udokumentowane wydatki odpowiednio do uzasadnionych potrzeb” lub „wiążące się bezpośrednio z odbywaniem podróży (...) zagranicznej”. Oznacza to, że delegujący radnego – przyjmuje na siebie obowiązek (poprzez ubezpieczyciela) zwrotu należności z tytułu podróży służbowej również w zakresie wyznaczonym przez wykupione polisy. W konsekwencji należy uznać, że tym sposobem – na skutek przyjęcia z uzasadnionych przyczyn przez delegującego takiego obowiązku – radnym przysługuje zwrot należności wynikających z wykupionych polis, gdy wystąpią okoliczności zabezpieczone polisami.

Powyższe oznacza, że w przedmiotowej sprawie należy zgodzić się ze stanowiskiem Wnioskodawcy, że omawiane koszty podróży korzystają ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym jego stanowisko jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-100 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.