IPPP1/443-71/14-2/MPe | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
W zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT darowizny przedsiębiorstwa

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749 z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Strony przedstawione we wniosku z dnia 20 stycznia 2014 r. (data wpływu 23 stycznia 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT darowizny przedsiębiorstwa – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 23 stycznia 2014 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT darowizny przedsiębiorstwa.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą od 25 marca 1988 r. na podstawie wpisu do rejestru działalności gospodarczej. Rodzaj prowadzonej działalności w przeważającej wartości to wykonywanie robót drogowych.

Wnioskodawca wykonuje również roboty kanalizacyjne a także prowadzi sprzedaż detaliczną prowadzoną poza siecią sklepową, straganami i targowiskami.

W skład firmy wchodzą środki trwałe- maszyny i urządzenia do robót drogowych, samochody, wyposażenie firmy, sprzęt komputerowy, umowy z kontrahentami, należności i zobowiązania, zapasy surowców i materiałów drogowych a także środki finansowe będące na rachunku bankowym. W skład firmy wchodzą również nieruchomości - działki gruntu z budynkami na nich wybudowanymi, które to nieruchomości stanowią współwłasność Wnioskodawcy z małżonkiem.

Firma zatrudnia 15 pracowników. Firma jest czynnym płatnikiem podatku VAT. Dochody jakie firma osiąga opodatkowane są na zasadach ogólnych na podstawie podatkowej księgi przychodów i rozchodów wraz z towarzyszącymi ewidencjami.

Z uwagi na zły stan zdrowia oraz na fakt, że od 28 października 2009 r. Wnioskodawca jest emerytką, Wnioskodawca chce przekazać w formie darowizny aktem notarialnym w całości przedsiębiorstwo, które zdefiniowane jest w art. 551 Kodeksu Cywilnego swoim dzieciom - synowi i córce, którzy będą kontynuowali działalność gospodarczą w tym samym zakresie. Przedsiębiorstwo funkcjonowało będzie nadal jako całość.

Syn i córka w dniu otrzymania darowizny zarejestrują działalność gospodarczą w formie spółki osobowej - jawnej, gdzie będą jedynymi wspólnikami z 50% udziałem kapitałowym każde.

Zakres świadczonych usług przez nowy podmiot nie ulegnie zmianie. Powołany podmiot przejmie wszystkie zobowiązania oraz należności firmy. Wszystkie dotychczasowe umowy zawarte z kontrahentami przepisane zostaną na nowy podmiot a ten zobowiąże się do ich prowadzenia w dotychczasowym zakresie.

Również dotychczas zatrudnieni pracownicy przejdą w pełnym składzie osobowym na podstawie stosownych przepisów Kodeksu Pracy ze wszystkimi przysługującymi im uprawnieniami do nowego podmiotu.

Miejsce świadczenia usług przez nowy podmiot nie ulegnie zmianie.

Wszystkie środki trwałe amortyzowane i zamortyzowane zostaną przekazane nowemu podmiotowi. Przekazane zostaną również nieruchomości - działki i budynki na nich zlokalizowane związane z dalszym prowadzeniem dotychczasowej działalności.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy przekazanie w formie darowizny aktem notarialnym całego przedsiębiorstwa, które zdefiniowane jest w art. 551 Kodeksu Cywilnego synowi i córce, którzy w dniu otrzymania darowizny zarejestrują spółkę jawną celem prowadzenia dalszej działalności jest opodatkowane podatkiem od towarów i usług...

Zdaniem Wnioskodawcy, przekazanie w formie darowizny synowi i córce przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu Cywilnego, którzy w dniu otrzymania darowizny zarejestrują spółkę jawną do dalszego prowadzenia działalności jest wyłączone spod działania ustawy o podatku od towarów i usług na podstawie art. 6 pkt 1 Ustawy o podatku od towarów i usług /Dz. U. Nr poz. 177 poz. 1054 z 2011 r./

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

Jak stanowi art. 7 ust. 2 ustawy – przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się również przekazanie nieodpłatnie przez podatnika towarów należących do jego przedsiębiorstwa, w szczególności:

  1. przekazanie lub zużycie towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia,
  2. wszelkie inne darowizny

– jeżeli podatnikowi przysługiwało, w całości lub w części, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów lub ich części składowych.

Pojęcie towaru ustawodawca zdefiniował w art. 2 pkt 6 ustawy. Przez towary rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Jednocześnie przepisy art. 6 ustawy wskazują na wyłączenia określonych czynności spod zakresu stosowania przepisów ustawy o podatku od towarów i usług. Stosownie do art. 6 pkt 1 ustawy, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa.

Ustawodawca w ww. przepisie nie zdefiniował, co należy rozumieć pod pojęciem „transakcji zbycia”. Uwzględniając zakres przedmiotowy ustawy o podatku od towarów i usług pojęcie to należy rozumieć w sposób zbliżony do pojęcia „dostawy towarów” w ujęciu art. 7 ust. 1 ustawy, tzn. zbycie przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa obejmuje wszelkie czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania przedmiotem tych czynności, jak właściciel np. sprzedaż, zamianę, darowiznę, nieodpłatne przekazanie, przeniesienie własności w formie wkładu niepieniężnego (aport).

Wyłączenie stosowania ustawy o podatku od towarów i usług przewidziane w przepisie art. 6 pkt 1 tej ustawy obejmuje jednakże tylko te czynności zrównane z pojęciem dostawy towarów, których przedmiotem jest przedsiębiorstwo lub zorganizowana część przedsiębiorstwa.

Przepisy ustawy o podatku od towarów i usług oraz przepisy wykonawcze do niej nie definiują pojęcia „przedsiębiorstwo”, należy więc odwołać się odpowiednio do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2014 r. poz. 121)

Zgodnie z art. 551 Kodeksu cywilnego, przedsiębiorstwo stanowi zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych przeznaczony do prowadzenia działalności gospodarczej, który obejmuje w szczególności:

  1. oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
  2. własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
  3. prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
  4. wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
  5. koncesje, licencje i zezwolenia;
  6. patenty i inne prawa własności przemysłowej;
  7. majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
  8. tajemnice przedsiębiorstwa;
  9. księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.

Ustawodawca w ww. przepisie wskazał, jakiego rodzaju elementy wchodzą w skład kompleksu składników materialnych i niematerialnych przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, czyli przedsiębiorstwa, które może być przedmiotem czynności prawnej. Użycie sformułowania „w szczególności” wskazuje, że omawiany przepis wymienia jedynie podstawowe (kluczowe) elementy, bez których dany zespół składników nie może stanowić przedsiębiorstwa lecz katalog ten jest otwarty i w skład przedsiębiorstwa mogą wchodzić również inne składniki majątkowe.

W tym miejscu należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 552 Kodeksu cywilnego, czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko co wchodzi w skład przedsiębiorstwa, chyba, że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych.

Przedsiębiorstwo jako przedmiot zbycia, musi stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym, co oznacza, że najistotniejsze dla przedmiotowego zagadnienia jest ustalenie, czy zbywany majątek stanowi na tyle zorganizowany kompleks praw, obowiązków i rzeczy, że zdolny jest do realizacji zadań gospodarczych przypisywanych przedsiębiorstwu. Istotne jest, aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej.

Z przedstawionego opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca prowadzi działalność w zakresie wykonywania robót drogowych. Wnioskodawca wykonuje także roboty kanalizacyjne oraz prowadzi sprzedaż detaliczną prowadzoną poza siecią sklepową, straganami i targowiskami. W skład firmy Wnioskodawcy wchodzą środki trwałe- maszyny i urządzenia do robót drogowych, samochody, wyposażenie firmy, sprzęt komputerowy, umowy z kontrahentami, należności i zobowiązania, zapasy surowców i materiałów drogowych a także środki finansowe będące na rachunku bankowym. W skład firmy wchodzą również nieruchomości - działki gruntu z budynkami na nich wybudowanymi, które to nieruchomości stanowią współwłasność Wnioskodawcy z małżonkiem. Firma Wnioskodawcy zatrudnia 15 pracowników. Wnioskodawca jest czynnym podatnikiem podatku VAT i chce przekazać w formie darowizny aktem notarialnym w całości przedsiębiorstwo, które zdefiniowane jest w art. 551 Kodeksu Cywilnego swoim dzieciom – synowi i córce, którzy będą kontynuowali działalność gospodarczą w tym samym zakresie. Przedsiębiorstwo funkcjonowało będzie nadal jako całość. Syn i córka w dniu otrzymania darowizny zarejestrują działalność gospodarczą w formie spółki osobowej – jawnej. Zakres świadczonych usług przez nowy podmiot nie ulegnie zmianie. Nowy podmiot przejmie wszystkie zobowiązania oraz należności Wnioskodawcy. Wszystkie dotychczasowe umowy zawarte z kontrahentami przepisane zostaną na nowy podmiot a ten zobowiąże się do ich prowadzenia w dotychczasowym zakresie. Również dotychczas zatrudnieni pracownicy przejdą w pełnym składzie osobowym na podstawie stosownych przepisów Kodeksu Pracy ze wszystkimi przysługującymi im uprawnieniami do nowego podmiotu. Miejsce świadczenia usług przez nowy podmiot nie ulegnie zmianie. Wszystkie środki trwałe amortyzowane i zamortyzowane zostaną przekazane nowemu podmiotowi. Przekazane zostaną również nieruchomości - działki i budynki na nich zlokalizowane związane z dalszym prowadzeniem dotychczasowej działalności.

Z uwagi na przedstawione okoliczności sprawy oraz powołane przepisy prawa należy stwierdzić, że należący do Wnioskodawcy zorganizowany zespół składników niematerialnych i materialnych spełnia definicję przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego. Przy czym należy wskazać, że zbycie przedsiębiorstwa ma miejsca wówczas, gdy cały majątek przedsiębiorstwa przechodzi na własność jednego nabywcy, który kontynuuje działalność gospodarczą zbywcy. W konsekwencji, przekazanie przedsiębiorstwa w drodze darowizny na rzecz dwóch osób (syna i córki), skutkuje tym, że każda z osób otrzyma jedynie część tego przedsiębiorstwa. Zatem należy uznać, że jest to czynność przekazania składników majątkowych, która podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług w okolicznościach wskazanych w ww. art. 7 ust. 2 ustawy. Tym samym, w omawianej sprawie nie znajdzie zastosowania art. 6 pkt 1 ustawy.

Jednak w sytuacji, gdy Wnioskodawca przekaże przedsiębiorstwo już powstałej spółce jawnej, zostałyby wypełnione przesłanki art. 6 pkt 1 ustawy, tym samym darowizna ta nie podlegałaby opodatkowaniu podatkiem VAT.

Wobec powyższego stanowisko Wnioskodawcy uznaje się za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Niniejszą interpretacją załatwiono wniosek dotyczący podatku od towarów i usług w zakresie braku opodatkowania podatkiem VAT darowizny przedsiębiorstwa. Natomiast w zakresie podatku od spadków i darowizn oraz podatku dochodowym od osób fizycznych zostaną wydane odrębne rozstrzygnięcia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz .U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.