ITPB4/4511-246/16/KW | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy,
Obowiązki płatnika w związku z zawartą umową o zarządzanie spółką.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm.) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 2 marca 2016 r. (data wpływu 9 marca 2016 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku z zawartą umową o zarządzanie spółką – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 9 marca 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie obowiązków płatnika w związku z zawartą umową o zarządzanie spółką.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca (dalej zwany „Spółką”) zawarł w dniu 7 stycznia 2016 r. umowę o zarządzanie Spółką z osobą fizyczną powołaną w dniu 7 stycznia 2016 r. uchwałą Rady Nadzorczej Spółki na stanowisko Prezesa Zarządu (dalej zwany „Prezesem Zarządu”). Prezes Zarządu prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą od 2012 r. w formie kancelarii biegłego rewidenta i jest czynnym podatnikiem VAT.

Spółka powierzyła ww. umową Prezesowi Zarządu zarządzanie przedsiębiorstwem Spółki na warunkach przewidzianych przepisami kodeksu spółek handlowych, statutem Spółki, innymi aktami o charakterze wewnętrznym. W umowie określono zasady wykonywania obowiązków Prezesa Zarządu oraz zasady jego wynagrodzenia. Prezes Zarządu jest zobowiązany do:

  1. prowadzenia spraw Spółki poprzez zarządzanie jej zasobami majątkowymi i osobowymi w oparciu o przepisy prawa, statut Spółki i inne akty o charakterze wewnętrznym;
  2. reprezentowania Spółki na zewnątrz poprzez dokonywanie na rzecz Spółki zarówno czynności o charakterze sądowym, jak i pozasądowym, na zasadach określonych przepisami prawa, statutem Spółki oraz innymi aktami o charakterze wewnętrznym;
  3. uczestniczenia w pracach Zarządu Spółki.

Natomiast Spółka zobowiązana jest do zapewnienia Prezesowi Zarządu wszelkich środków niezbędnych do wykonywania funkcji. W związku z tym spółka udostępnia samochód służbowy, telefon, dostęp do sieci Internet. Koszty z tym związane ponosi Spółka. Ponadto Prezes Zarządu jest objęty polisą ... (odpowiedzialność cywilna władz spółki). Koszty polisy ponosi Spółka. Umowa określa zasady odpowiedzialności pomiędzy Prezesem Zarządu a Spółką w ten sposób, iż w przypadku zaistnienia szkody wynikającej z niewykonania lub nienależytego wykonania obowiązków przez Prezesa Zarządu, Spółka może żądać od niego odszkodowania na zasadach prawa cywilnego. Prezes Zarządu za świadczone usługi wystawia co miesiąc fakturę VAT. Spółka odprowadza składkę na ubezpieczenie zdrowotne (pozostałe składki na ubezpieczenie społeczne odprowadza Prezes Zarządu w ramach prowadzonej działalności gospodarczej).

Umowa o zarządzanie nie wyłącza możliwości prowadzenia przez Prezesa Zarządu dotychczasowej działalności gospodarczej.

Wskazać także należy, iż w ramach prowadzonej działalności gospodarczej Prezes Zarządu w zgłoszeniu do Centralnej Ewidencji Działalności Gospodarczej podał m.in. następujące PKD: 70.22.Z obejmujące pozostałe doradztwo w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania. Ponadto zgodnie z ustawą o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym w ramach czynności wykonywanych przez biegłych mieści się m.in. świadczenie usług atestacyjnych, doradztwa lub zarządzania, wymagających posiadania wiedzy z dziedziny rachunkowości lub rewizji finansowej (art. 48 ust. 2 pkt 6 ww. ustawy).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w świetle powyższego stanu faktycznego Spółka powinna kwalifikować czynności wykonywane przez Prezesa Zarządu jako czynności wykonywane w ramach prowadzonej przez Prezesa Zarządu pozarolniczej dzielności gospodarczej, czy też jako usługi wykonywane osobiście, tj. na podstawie art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, i czy związku z tym Spółka powinna naliczać Prezesowi Zarządu podatek dochodowy na zasadach ogólnych określonych w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, tj. wg skali podatkowej, czy też nie powinna w ogóle potrącać zaliczek na podatek dochodowy...

Zdaniem Wnioskodawcy, czynności wykonywane przez Prezesa Zarządu powinny być kwalifikowane jako wykonywane w ramach prowadzonej przez niego pozarolniczej działalności gospodarczej, a nie jako usługi wykonywane osobiście. Zatem przychody uzyskiwane w ramach wykonywanej umowy o zarządzanie nie powinny być traktowane jako przychody, o których mowa w art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a Spółka nie powinna potrącać podatku wg skali podatkowej, o której mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Za powyższym przemawia fakt, iż zawarta umowa wyraźnie wskazuje, iż Prezes Zarządu wykonuje czynności zarządcze w ramach prowadzonej działalności gospodarczej, w której zakresie znajduje się także zarządzanie. Ponadto zakres działań biegłych rewidentów określa przywołana ustawa o biegłych rewidentach i obejmuje właśnie czynności zarządcze. Prezes Zarządu działa w imieniu i na rzecz Spółki, a nie w imieniu własnym.

Jak podkreśla się w literaturze przedmiotu, dokonując kwalifikacji wykonywanych czynności do określonego źródła przychodów, trzeba w pierwszej kolejności wziąć pod uwagę, w jaki sposób czynności te są wykonywane oraz czy ich charakter wypełnia przesłanki danego źródła (Greszta P., artykuł Dor. Podat. 2013/1/19-22). Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje pojęcia „działalności wykonywanej osobiście”. Dokonując zatem jej wykładni należałoby posługiwać się literalnym brzmieniem.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Konstrukcja podatku dochodowego od osób fizycznych zakłada zróżnicowanie sposobu opodatkowania poszczególnych rodzajów dochodów (przychodów) osób fizycznych w oparciu o system przyporządkowywania ich do odpowiedniego źródła przychodów.

Ustawodawca tworząc system opodatkowania dochodów osób fizycznych miał na względzie, że przysporzenia uzyskiwane przez osoby fizyczne mogą być skutkiem różnych rodzajów czynności i zdarzeń. Stworzył więc klasyfikację tych przysporzeń w oparciu o kryterium źródła przychodów i system ich opodatkowania uwzględniający specyfikę poszczególnych źródeł przychodów.

Stosownie do treści art. 10 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłami przychodów są:

  • działalność wykonywana osobiście,
  • pozarolnicza działalność gospodarcza.

Zgodnie z definicją zawartą w art. 5a pkt 6 ww. ustawy ilekroć w tej ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej - oznacza to działalność zarobkową:

  1. wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
  2. polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
  3. polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
  • prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Z powyższego wynika, że określone przychody uznaje się za przychody z działalności gospodarczej, pod warunkiem, że przychody te nie mogą być zaliczone do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ww. ustawy. Zatem, nie każdy przychód osoby prowadzącej pozarolniczą działalność gospodarczą uznaje się za przychód z tej działalności, ale tylko taki przychód, który nie może być zaliczony do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 ww. ustawy.

Wyłączenie, o którym mowa w art. 5a pkt 6 ww. ustawy obejmuje więc m.in. przychody uzyskane z działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Poszczególne kategorie tych przychodów wymieniono w art. 13 ustawy podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 13 pkt 7 i 9 ww. ustawy za przychody z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2, uważa się:

  • przychody otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych;
  • przychody uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej - z wyjątkiem przychodów, o których mowa w pkt 7.

Do przychodów określonych w art. 13 pkt 7 ww. ustawy zalicza się otrzymane wynagrodzenia w związku z pełnieniem funkcji na podstawie samego tylko aktu ustanowienia. W praktyce wynagrodzenie to dość często jest określane jako wynagrodzenie za udział w posiedzeniach spółki. Natomiast do przychodów wskazanych w art. 13 pkt 9 ww. ustawy należy zaliczyć otrzymane wynagrodzenia z tytułu m.in. umów o zarządzanie, gdyż osoby zarządzające spółką na podstawie takiej umowy nie pobierają wynagrodzenia wyłącznie z tytułu pełnionej funkcji, lecz z tytułu tej umowy.

Ponadto należy wskazać, że wyodrębnienie w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych w katalogu przychodów z działalności wykonywanej osobiście, przychodów z umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze - przy jednoczesnym zdefiniowaniu na użytek tej ustawy pojęcia pozarolniczej działalności gospodarczej - nie pozostawia wątpliwości, że źródłem tych przychodów nie jest pozarolnicza działalność gospodarcza, lecz zawsze działalność wykonywana osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy. Tym samym przychody uzyskane z tytułu tego rodzaju umów stanowią przychody z działalności wykonywanej osobiście, nawet jeżeli umowy te zawierane są w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej.

Czynności zarządcze dotyczą określonej osoby, tym samym mogą być dokonywane bezpośrednio przez tę osobę. Jednocześnie, z uwagi na fakt, że w przypadku zawarcia umowy powierzającej zarząd przedsiębiorstwem występuje duża dowolność nazewnictwa, przepis art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy nie tylko przychodów uzyskanych na podstawie umów o zarządzanie, kontraktu menedżerskiego, lecz wszelkich umów o podobnym charakterze, z których wynika, że podatnikowi, w drodze umowy cywilnoprawnej, zostało zlecone sprawowanie zarządu przedsiębiorstwem, spółką, czy instytucją. Istotą kontraktu menedżerskiego, czy umów o zarządzanie przedsiębiorstwem lub umów o podobnym charakterze, zawieranych pomiędzy przedsiębiorcą zlecającym zarząd, a samodzielnym podmiotem - zarządcą jest zarządzanie przez ten ostatni podmiot tymże (cudzym) przedsiębiorstwem, na rzecz i w interesie przedsiębiorcy, na jego rachunek i ryzyko. O kwalifikacji wykonywanej działalności na gruncie prawa podatkowego do poszczególnego źródła przychodu decyduje rzeczywisty charakter wykonywanej działalności (faktyczny zakres świadczonych usług).

W konsekwencji, przychody uzyskane z tytułów wymienionych w przepisie art. 13 pkt 9 ww. ustawy stanowią zawsze przychody z działalności wykonywanej osobiście, nawet jeżeli tego rodzaju umowy zawierane są w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Wnioskodawca umową o zarządzanie powierzył Prezesowi Zarządu zarządzanie przedsiębiorstwem Wnioskodawcy na warunkach przewidzianych przepisami kodeksu spółek handlowych, statutem Spółki, innymi aktami o charakterze wewnętrznym.

W związku z powyższym należy stwierdzić, że przychody osiągane przez Prezesa Zarządu z tytułu umowy o zarządzanie Spółką (Wnioskodawcą) zaliczyć należy do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, które podlegają opodatkowaniu na zasadach ogólnych przy zastosowaniu skali podatkowej określonej w art. 27 ust. 1 tej ustawy.

Konsekwencją zakwalifikowania przychodów z tytułu umowy o zarządzanie jako przychodów z działalności wykonywanej osobiście jest opodatkowanie ich za pośrednictwem płatnika, na zasadach określonych w art. 41 i art. 42 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 41 ust. 1 ww. ustawy osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują świadczeń z tytułu działalności, o której mowa w art. 13 pkt 2 i 4-9 oraz art. 18, osobom określonym w art. 3 ust. 1, są obowiązane jako płatnicy pobierać, z zastrzeżeniem ust. 4, zaliczki na podatek dochodowy, stosując do dokonywanego świadczenia, pomniejszonego o miesięczne koszty uzyskania przychodów w wysokości określonej w art. 22 ust. 9 oraz o potrącone przez płatnika w danym miesiącu składki, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2 lit. b, najniższą stawkę podatkową określoną w skali, o której mowa w art. 27 ust. 1.

Stosownie zaś do treści art. 42 ust. 1 ww. ustawy płatnicy, o których mowa w art. 41, przekazują kwoty pobranych zaliczek na podatek oraz kwoty zryczałtowanego podatku w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki (podatek) - na rachunek urzędu skarbowego, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika wykonuje swoje zadania, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby. Jednakże w przypadku gdy podatek został pobrany zgodnie z art. 30a ust. 2a, płatnicy, o których mowa w art. 41 ust. 10, przekazują kwotę tego podatku na rachunek urzędu skarbowego, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania.

Przepis art. 42 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy stanowi, że w terminie do końca lutego roku następującego po roku podatkowym, z zastrzeżeniem art. 45ba ust. 4, płatnicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani przesłać podatnikom, o których mowa w art. 3 ust. 1, oraz urzędom skarbowym przy pomocy których naczelnicy urzędów skarbowych właściwi według miejsca zamieszkania podatnika wykonują swoje zadania - imienne informacje o wysokości dochodu, o którym mowa w art. 41 ust. 1, sporządzone według ustalonego wzoru.

Reasumując należy stwierdzić, że przychody osiągane przez Prezesa Zarządu z tytułu umowy o zarządzanie Spółką (Wnioskodawcą) zaliczyć należy do przychodów z działalności wykonywanej osobiście, o których mowa w art. 13 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zatem, Wnioskodawca jest zobowiązany, jako płatnik, do pobierania od wynagrodzenia Prezesa Zarządu wypłacanego na podstawie tej umowy zaliczek na podatek dochodowy na zasadach określonych w art. 41 i art. 42 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu - do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2012, poz. 270 z późn. zm.).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach - art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.