IPPP1/4512-1162/15-3/IGo | Interpretacja indywidualna

Opodatkowanie transakcji nabycia nieruchomości zabudowanej oraz prawa do odliczenia podatku VAT.
IPPP1/4512-1162/15-3/IGointerpretacja indywidualna
  1. nabycie nieruchomości
  2. nieruchomość zabudowana
  3. opodatkowanie
  4. prawo do odliczenia
  1. Podatek od towarów i usług (VAT) -> Odliczenie i zwrot podatku. Odliczanie częściowe -> Odliczenie i zwrot podatku -> Odliczenie podatku
  2. Podatek od towarów i usług (VAT) -> Wysokość opodatkowania -> Stawki -> Stawki podatku
  3. Podatek od towarów i usług (VAT) -> Wysokość opodatkowania -> Zwolnienia -> Zwolnienie od podatku

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 z późn. zm.) oraz § 6 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r. poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 13 listopada 2015 r. (data wpływu 17 listopada 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji nabycia nieruchomości zabudowanej oraz prawa do odliczenia podatku VAT - jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 17 listopada 2015 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji nabycia nieruchomości zabudowanej oraz prawa do odliczenia podatku VAT.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Y spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (w trakcie zmiany firmy na „... spółka z ograniczoną odpowiedzialnością”) z siedzibą w ... (dalej „Kupujący” lub „Wnioskodawca”) jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny. W. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w S. (dalej: „Sprzedający”) jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny (składa comiesięczne deklaracje dla podatku od towarów i usług VAT-7) i będzie zarejestrowany jako podatnik VAT czynny również na moment planowanych, opisanych poniżej transakcji. Siedzibą Sprzedającego jest miasto S., gdzie Sprzedający wynajmuje pomieszczenia biurowe (jako najemca). Na mocy zawartych umów Sprzedający korzysta z zewnętrznej obsługi prawnej, zewnętrznej obsługi księgowej oraz z zewnętrznej obsługi podatkowej.

  1. Nabycie nieruchomości przez Sprzedającego

W dniu 28 października 2013 roku na mocy aktu notarialnego Sprzedający nabył w drodze umowy sprzedaży:

  1. prawo użytkowania wieczystego gruntu stanowiącego działki nr 416 położoną w ... i ... wraz z prawem własności posadowionego na działce nr 416 budynku stanowiącego odrębny od gruntu przedmiot własności (budynek ten został następnie rozebrany i nie będzie przedmiotem planowanej transakcji sprzedaży);
  2. prawo własności nieruchomości stanowiącej działki nr 418/1 i 408/12 położone w ...;
  3. prawo własności projektu budowlanego (w tym prawa autorskie) opisane w § 1 ust. 3 przedmiotowego aktu notarialnego, wolne od jakichkolwiek obciążeń, praw i roszczeń osób trzecich (zgodnie z treścią przedmiotowego aktu notarialnego przedmiotowy projekt budowlany zawiera w sobie prawa autorskie majątkowe do projektu architektonicznego/budowlanego dla inwestycji polegającej na budowie „zespołu handlowo-usługowego przy ...” obejmującej budynek wraz z zagospodarowaniem terenu realizowanej na podstawie decyzji wydanej przez Prezydenta Miasta Ś. dnia 10 maja 2013 roku, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę i rozbiórkę).

  1. Centrum Handlowe

Na wyżej wymienionych działkach nr 416, 417, 418/1 i 408/12 Sprzedający wybudował zespół handlowo-usługowy pn. Galeria Handlowa ... (dalej: „Centrum Handlowe”). Przedmiotowe Centrum Handlowe powstało na terenie śródmiejskiego kwartału ograniczonego ulicami ..., ... oraz ....

Na działkach nr 416, 417 i 418/1 posadowiony jest wybudowany przez Sprzedającego budynek niemieszkalny o przeznaczeniu handlowo-usługowym wyposażony w instalacje zapewniające możliwość użytkowania tego obiektu zgodnie z przeznaczeniem (dalej: „Budynek”). Budynek zajmuje zdecydowaną większość powierzchni działek nr 416, 417 i 418/1 (Budynek w większości posadowiony jest „po obrysie” działek). Budynek składa się z 4 kondygnacji nadziemnych oraz 1 kondygnacji podziemnej, na których zostały zlokalizowane lokale usługowo-handlowe, kino C., parking dla samochodów, a także pomieszczenia biurowe i socjalne dla obsługi obiektu. Powierzchnia użytkowa Budynku wynosi ok. 13.900 m2. Powierzchnia Budynku przeznaczona pod wynajem wynosi ok. 10.000 m2, przy czym powierzchnia ta nie obejmuje powierzchni tzw. „wysp”.

Na działkach gruntu, które będą przedmiotem planowanej transakcji sprzedaży posadowione są również wybudowane przez Sprzedającego budowle, w szczególności chodniki, droga przeciwpożarowa, infrastruktura podziemna (tj. sieci kanalizacji deszczowej i sanitarnej, sieci elektryczne) oraz rampa wjazdowo-wyładowcza na parking znajdujący się na 2 piętrze Budynku (dalej: „Rampa Wjazdowa”), przy czym Rampa Wjazdowa posadowiona jest na działce nr 408/12.

Zarówno Budynek jak i budowle (w tym Rampa Wjazdowa) wchodzą w skład Centrum Handlowego. Budowa Centrum Handlowego tj. Budynku, budowli (w tym Rampy Wjazdowej) rozpoczęła się w listopadzie 2013 roku, a zakończyła się w czerwcu 2015 roku. Budynek uzyskał pozwolenie na użytkowanie decyzją nr 16/2015 z dnia 23 czerwca 2015 roku (w odniesieniu do większości lokali, tj. lokali w których najemcy rozpoczęli działalność). Po 23 czerwca 2015 roku dla części lokali Centrum Handlowego wydano osobne pozwolenia na użytkowanie, przy czym część lokali oczekuje na dopuszczenie ich do użytkowania. Centrum Handlowe rozpoczęło działalność 27 czerwca 2015 roku.

  1. Planowana sprzedaż

Kupujący w niedalekiej przyszłości planuje nabyć od Sprzedającego wskazane w opisie zdarzenia przyszłego nieruchomości tj. grunt (prawo użytkowania wieczystego gruntu działek nr 416 i 417 oraz prawo własności działek nr 418/1 i 408/12) wraz z posadowionymi na tym gruncie Budynkiem i budowlami (w tym Rampą Wjazdową) składającymi się na Centrum Handlowe (dalej łącznie: „Nieruchomość”) oraz opisane poniżej określone ruchomości stanowiące wyposażenie Centrum Handlowego. Kupujący będzie zarejestrowany jako podatnik VAT czynny również na moment planowanej transakcji sprzedaży.

Na Nieruchomość składa się łącznie:

  1. Budynek posadowiony na działkach nr 416, 417 i 418/1;
  2. szereg budowli, w szczególności chodniki, droga przeciwpożarowa, infrastruktura podziemna (tj. sieci kanalizacji deszczowej i sanitarnej, sieci elektryczne) oraz Rampa Wjazdowa;
  3. prawo użytkowania wieczystego gruntu działek nr 416 i 417 oraz prawo własności działek nr 418/1 i 408/12 (przy czym wszystkie działki gruntu wchodzące w skład Nieruchomości są zabudowane, tj. posadowione są na nich ww. Budynek lub budowle).

W związku z budową Centrum Handlowego, w szczególności w związku z budową Budynku, jak również w związku z budową wszystkich budowli wchodzących w skład Nieruchomości Sprzedającemu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego a Sprzedający z tego prawa skorzystał.

W ramach planowanej transakcji sprzedaży, Kupujący zamierza również nabyć od Sprzedającego wyposażenie Centrum Handlowego, na które składają się następujące ruchomości:

... (dalej łącznie: „Składniki Wyposażenia”).

Wszystkie powyższe Składniki Wyposażenia zostały nabyte przez Sprzedającego w czerwcu i lipcu 2015 roku. Z tytułu nabycia ww. Składników Wyposażenia Sprzedającemu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a Sprzedający z tego prawa skorzystał.

Powierzchnie stanowiące wyodrębnione lokale w Budynku (nie stanowią one odrębnej nieruchomości lokalowej, są jedynie faktycznie wygrodzone ścianami) oraz tzw. wyspy są lub planowane jest, iż będą przedmiotem najmu. Na moment składania niniejszego wniosku o interpretację indywidualną zdecydowana większość lokali (oraz tzw. wysp) w Budynku została oddana do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT (umów najmu), pierwszym najemcom, po jego (Budynku) wybudowaniu. Oddawanie poszczególnych lokali handlowo-usługowych oraz gastronomicznych (oraz tzw. wysp) znajdujących się w Budynku do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszym najemcom, po wybudowaniu przedmiotowego Budynku, rozpoczęło się w kwietniu 2015 roku. W stosunku do niewielkiej liczby lokali (oraz tzw. wysp) trwają aktualnie negocjacje dotyczące warunków ich najmu. Możliwe, iż na planowaną datę sprzedaży Budynku wszystkie lokale (oraz tzw. wyspy) znajdujące się w Budynku zostaną oddane do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT (umów najmu), pierwszym najemcom, po wybudowaniu przedmiotowego Budynku.

Określone powierzchnie w Budynku, tj. powierzchnie, które nie są przeznaczone wyłącznie do użytku przez konkretnego najemcę lecz służą do wspólnego użytku najemców i/lub klientów Centrum Handlowego lub powierzchnie o przeznaczeniu technicznym służące odpowiedniemu funkcjonowaniu Nieruchomości i jej wykorzystaniu na cele wynajmu, co do zasady, nie były dotąd (i nie będą na planowaną datę sprzedaży) bezpośrednio przedmiotem wynajmu.

Sieć elektryczna wchodząca w skład Nieruchomości (zarówno część sieci wchodząca w skład Budynku, jak też część sieci niewchodząca w skład Budynku) została oddana przez Sprzedającego do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT pierwszemu użytkownikowi (dzierżawcy) tej sieci po jej wybudowaniu (umowa dzierżawy została zawarta w dniu 15 kwietnia 2015 roku; przy czym sieć elektryczna została przekazana dzierżawcy w dniu 27 czerwca 2015 r.).

Z zastrzeżeniem powyższych uwag dotyczących sieci elektrycznej (stanowiącej osobną budowlę w części, w której nie wchodzi ona w skład Budynku), pozostałe budowle wchodzące w skład Nieruchomości nie były (i nie będą na planowaną datę sprzedaży) oddane do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi tych budowli, po ich wybudowaniu. Budowle wchodzące w skład Nieruchomości pełnią bowiem funkcję pomocniczą w stosunku do Budynku i z oczywistych względów nie były (i nie będą na planowaną datę sprzedaży) bezpośrednio przedmiotem wynajmu.

Planowana transakcja sprzedaży nastąpi w niedalekiej przyszłości - pomiędzy dniem oddania do użytkowania lokali handlowo-usługowych oraz gastronomicznych (oraz tzw. wysp) w Budynku, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszym najemcom, po wybudowaniu przedmiotowego Budynku, a planowaną datą sprzedaży upłynie okres krótszy niż 2 lata. Podobnie, pomiędzy dniem oddania do użytkowania budowli wchodzącej w skład Nieruchomości, tj. sieci elektrycznej (stanowiącej osobną budowlę w części, w której nie wchodzi ona w skład Budynku), w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszemu użytkownikowi (dzierżawcy) tej budowli, po wybudowaniu przedmiotowej sieci elektrycznej, a planowaną datą sprzedaży upłynie okres krótszy niż 2 lata.

W okresie po wybudowaniu Budynku oraz budowli wchodzących w skład Nieruchomości, Sprzedający nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, równowartych bądź przekraczających 30% ich wartości początkowej.

Sprzedający wykorzystuje Centrum Handlowe, w szczególności Budynek i budowle wchodzące w skład Nieruchomości oraz Składniki Wyposażenia, wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych - w szczególności do świadczenia usług najmu powierzchni handlowo-usługowej oraz gastronomicznej.

Dodatkowo, należy wskazać, że możliwe jest, iż przed planowaną datą sprzedaży Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego, Sprzedający dokona zbycia za odszkodowaniem, na rzecz gminy granicznego, wąskiego, zabudowanego chodnikiem pasa działki nr 416, który to pas jest zlokalizowany w pasie drogowym drogi publicznej tej gminy (w takim przypadku przedmiotowy pas działki nr 416 nie będzie przedmiotem planowanej transakcji sprzedaży).

  1. Umowy z zewnętrznymi usługodawcami

Celem zapewnienia prawidłowego funkcjonowania i eksploatacji Centrum Handlowego, Sprzedający zawarł szereg umów o świadczenie usług z kontrahentami. Generalnie ujmując były to umowy dotyczące dostaw mediów, eksploatacji Centrum Handlowego, a także umowa o zarządzanie nieruchomością komercyjną.

Umowy wiążące się z eksploatacją Centrum Handlowego to m.in. umowy o dostarczenie wody i odprowadzenie ścieków, umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych, umowy kompleksowej dostarczania ciepła do budynku, umowy o wywóz nieczystości, umowy o świadczenie usług w zakresie kompleksowego wykonywania czynności związanych z utrzymaniem w ruchu oraz przeglądów, konserwacji instalacji i urządzeń technicznych zainstalowanych w częściach wspólnych Centrum Handlowego w ..., a także interwencji oraz oględzin w lokalach Centrum Handlowego instalacji technicznych mających bezpośredni wpływ na funkcjonowanie Centrum Handlowego, umowa serwisowa, której przedmiotem jest prowadzenie przez wykonawcę administrowania i konserwacji systemu liczenia klientów, umowy o świadczenie usług w zakresie utrzymania czystości, umowy o współpracy której przedmiotem jest dzierżawa urządzenia służącego do emisji utworów muzycznych i spotów reklamowych, umowy o świadczenie usług w zakresie ochrony osób i mienia stanowiącego własność zleceniodawcy, umowy o usługę ochronną w formie monitorowania systemu alarmowego pożarowego, umowy o zarządzanie nieruchomością komercyjną, obejmującą w szczególności bieżące administrowanie Nieruchomością oraz zapewnienie właściwej gospodarki ekonomiczno-finansowej Nieruchomości.

W związku z planowaną transakcją sprzedaży planowane jest, iż część umów wiążących się z eksploatacją Centrum Handlowego zostanie przeniesiona na Kupującego w ramach cesji (przykładowo umowa dzierżawy sieci elektrycznej), część umów zostanie wypowiedziana przez Sprzedającego albo rozwiązana za porozumieniem stron.

W szczególności planowane jest, iż Sprzedający rozwiąże za porozumieniem stron umowę z dnia 22 maja 2015 roku o zarządzanie nieruchomością komercyjną zawartą z ...sp. z o.o. (dalej: „Umowa o Zarządzanie”).

W przypadku braku możliwości rozwiązania Umowy o Zarządzanie za porozumieniem stron, Sprzedający pozostanie stroną Umowy o Zarządzanie. Przedmiotem Umowy o Zarządzanie jest:

  1. bieżące administrowanie Nieruchomością;
  2. utrzymanie Nieruchomości w stanie niepogorszonym, z uwzględnieniem normalnego zużycia;
  3. zapewnienie właściwej gospodarki ekonomiczno-finansowej Nieruchomości;
  4. zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania Nieruchomości i właściwej eksploatacji Nieruchomości,
  5. prowadzenie spraw finansowo-księgowych, w tym fakturowanie oraz monitoring należności od najemców z tytułu czynszu, kosztów eksploatacyjnych i innych zobowiązań umownych,
  6. bieżący kontakt i współpraca z najemcami w zakresie realizacji ich zobowiązań wynikających z umów najmu, np. procedury zarządzania i regulaminy, ustalenia w zakresie napraw itp.

Budowa przedmiotowego Centrum Handlowego sfinansowana została przez Sprzedającego z kredytów bankowych. Spłata owych zobowiązań pieniężnych uregulowana zostanie bezpośrednio z wynagrodzenia otrzymanego przez Sprzedającego z planowanej sprzedaży, przy czym wynagrodzenie, które ma otrzymać Sprzedający z tytułu planowanej sprzedaży znacznie przekroczy wartość zaciągniętych przez Sprzedającego kredytów.

Zaznaczyć należy również, iż wskazany powyżej przedmiot planowanej sprzedaży nie został formalnie wydzielony w strukturze organizacyjnej Sprzedającego. Centrum Handlowe nie stanowi u Sprzedającego odrębnego działu, wydziału czy też oddziału.

Dodatkowo Kupujący planuje nabyć od Sprzedającego autorskie prawa majątkowe na wszystkich posiadanych przez Sprzedającego polach eksploatacji do niezarejestrowanego znaku graficznego ... łącznie z księgą znaku (dalej: „Logo”). Zbyte przez Sprzedającego na rzecz Kupującego zostaną również prawa do używania domen internetowych odnoszących się do nazwy Centrum Handlowego ... takich jak „centrumhandlowe....pl”, „centrum....pl”, „galeria....pl”, „ch.pl”, „gh.pl”, „galeriahandlowa....pl” (dalej łącznie: „Domeny Internetowe”).

Sprzedający nie jest twórcą Logo w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tj. Dz. U. z 2006r., Nr 90, poz. 631 ze zm.), w szczególności, Sprzedającemu nie przysługują autorskie prawa osobiste do Logo, a w szczególności - prawo do autorstwa utworu jakim jest Logo.

Sprzedający, poza wybudowaniem i eksploatacją Centrum Handlowego w ... nie prowadzi aktualnie innej działalności. Jednak jako podmiot specjalizujący się w prowadzeniu działalności gospodarczej na rynku nieruchomości (w szczególności w budowie nieruchomości), Sprzedający rozważa nowe inwestycje w inne nieruchomości.

W skład przedmiotu planowanej transakcji sprzedaży nie będą wchodziły (po dokonaniu ww. sprzedaży pozostaną w majątku Sprzedającego) m.in.:

  1. umowy rachunków bankowych i znajdujące się na nich środki pieniężne,
  2. środki pieniężne w kasie,
  3. wierzytelności Sprzedającego z tytułu umów najmu, które staną się należne do dnia sprzedaży Nieruchomości,
  4. rozliczenia z usługodawcami za okres przed sprzedażą Nieruchomości oraz zobowiązania z tytułu umów kredytu,
  5. prawa i obowiązki z części umów związanych z eksploatacją Centrum Handlowego, tj. umów, które podlegać będą wypowiedzeniu/rozwiązaniu przez Sprzedającego,
  6. tajemnice przedsiębiorstwa,
  7. prawa i obowiązki z umowy najmu dotyczącej biura w S.ie wynajętego przez Sprzedającego (jako najemcę),
  8. prawa i obowiązki z zawartych przez Sprzedającego umów na zewnętrzną obsługę prawną, zewnętrzną obsługę księgową oraz na zewnętrzną obsługę podatkową,
  9. nazwa przedsiębiorcy (jego firma),
  10. księgi rachunkowe i dokumenty związane z prowadzeniem działalności.

Zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego, z mocy samego prawa, w wyniku planowanej sprzedaży, Kupujący wstąpi w prawa i obowiązki wynikające z umów najmu dotyczących powierzchni zlokalizowanych w Budynku. Powyższy skutek będzie konsekwencją nabycia prawa własności Budynku, w którym zlokalizowane są przedmioty najmu (bez zawierania i dodatkowych umów pomiędzy Sprzedającym i Kupującym). Zgodnie bowiem z art. 678 § 1 Kodeksu cywilnego, w razie zbycia rzeczy najętej w czasie trwania najmu nabywca wstępuje w stosunek najmu na miejsce zbywcy; może jednak wypowiedzieć najem z zachowaniem ustawowych terminów wypowiedzenia. W konsekwencji na Kupującego zostaną przeniesione również zabezpieczenia, w zakresie w jakim będzie to zgodne z obowiązującymi przepisami (chyba że przeniesienie nie będzie możliwe ze względu na brak zgody podmiotu trzeciego lub treść / charakter zabezpieczenia).

Planowana transakcja sprzedaży pomiędzy Sprzedającym a Kupującym zostanie udokumentowana fakturą VAT wystawioną przez Sprzedającego.

Przedmiotem planowanej sprzedaży nie będą obiekty budowlane zaliczone do budownictwa objętego społecznym programem mieszkaniowym.

Po planowanej sprzedaży Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego, Nieruchomość oraz pozostałe składniki majątkowe wskazane w opisie zdarzenia przyszłego będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT (tj. w szczególności wynajmu powierzchni handlowo-usługowej oraz powierzchni gastronomicznej znajdującej się w Centrum Handlowym).

W stosunku do konsekwencji planowanej transakcji sprzedaży w zakresie podatku VAT, z wnioskiem o interpretację przepisów prawa podatkowego wystąpi również Sprzedający.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:
  1. Czy planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego nie będzie stanowiła transakcji zbycia przedsiębiorstwa albo transakcji zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa wyłączonej z opodatkowania na podstawie art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT, a w konsekwencji czy planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego będzie stanowiła czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie przepisów Ustawy o VAT, i w konsekwencji, czy Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim Nieruchomość oraz pozostałe składniki majątkowe wskazane w opisie zdarzenia przyszłego będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT...
  2. Czy planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg podstawowej stawki podatku (aktualnie 23%) - jako transakcje dostawy towarów w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, a w rezultacie czy Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim ww. składniki majątkowe będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT...
  3. Czy planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg podstawowej stawki podatku (aktualnie 23%) - jako świadczenie usług w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, a w rezultacie czy Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim ww. składniki majątkowe będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT...

W ocenie Wnioskodawcy:

  1. Planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego nie będzie stanowiła transakcji zbycia przedsiębiorstwa albo transakcji zbycia zorganizowanej części przedsiębiorstwa wyłączonej z opodatkowania na podstawie art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT, a w konsekwencji planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego będzie stanowiła czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie przepisów Ustawy o VAT, i w konsekwencji, Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim Nieruchomość oraz pozostałe składniki majątkowe wskazane w opisie zdarzenia przyszłego będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
  2. Planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg podstawowej stawki podatku (aktualnie 23%) - jako transakcje dostawy towarów w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, a w rezultacie Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim ww. składniki majątkowe będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
  3. Planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg podstawowej stawki podatku (aktualnie 23%) - jako świadczenie usług w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, a w rezultacie Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w, związku z nabyciem Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim ww. składniki majątkowe będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
  1. Uzasadnienie w zakresie pytania nr 1 - składniki majątkowe wskazane w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego, a przedsiębiorstwo lub ZCP; prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego.
  1. 1. Uwagi o charakterze ogólnym

Zgodnie z art . 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (j.t.: Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm., dalej: „Ustawa o VAT”), opodatkowaniu podatkiem VAT podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art . 7 ust 1 Ustawy o VAT, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Stosownie do art . 8 ust 1 Ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art . 5 ust. 1 pkt 1 rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę w jakiej dokonano czynności prawnej. Z kolei, na podstawie art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT, przepisów tejże ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa (w rozumieniu art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT).

  1. 2. Normatywna definicja przedsiębiorstwa

Pojęcie „przedsiębiorstwa” nie zostało zdefiniowane w Ustawie o VAT. Zgodnie z poglądem przyjętym powszechnie w doktrynie prawa podatkowego, orzecznictwie sądowym oraz interpretacjach organów podatkowych, w celu określenia zakresu tego pojęcia wykorzystać należy uregulowania art. 551 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (j.t.: Dz. U. z 2014 r., poz. 121 ze zm.; dalej: „Kodeks cywilny”). Zgodnie z tym uregulowaniem, przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

  • oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
  • własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawa rzeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
  • prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
  • wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
  • koncesje, licencje i zezwolenia;
  • patenty i inne prawa własności przemysłowej;
  • majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
  • tajemnice przedsiębiorstwa;
  • księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
  1. 3. Nieruchomość wraz ze składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego, a elementy normatywnej definicji przedsiębiorstwa

Zdaniem Wnioskodawcy, nie można uznać, że przedmiot planowanej transakcji sprzedaży przez Sprzedającego na rzecz Kupującego (tj. Nieruchomość oraz pozostałe składniki majątkowe wskazane w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego) stanowi przedsiębiorstwo Sprzedającego. Wynika to z faktu, iż przedmiot planowanej transakcji nie wyczerpuje przytoczonej powyżej definicji przedsiębiorstwa. W szczególności, planowanej transakcji nie będzie towarzyszył transfer szeregu kluczowych składników, wchodzących w skład definicji i determinujących funkcjonowanie przedsiębiorstwa Sprzedającego. W rozważanym przypadku przedmiotem transakcji będzie Nieruchomość (tj. Budynek i budowle, w tym Rampa Wjazdowa wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz pozostałe składniki majątkowe wskazane w zdarzeniu przyszłym.

Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, przedmiotem planowanej transakcji nie będą natomiast pozostałe, istotne składniki majątku Sprzedającego wymienione w art. 551 Kodeksu cywilnego, w tym w szczególności:

  1. umowy rachunków bankowych i znajdujące się na nich środki pieniężne,
  2. środki pieniężne w kasie,
  3. wierzytelności Sprzedającego z tytułu umów najmu, które staną się należne do dnia sprzedaży Nieruchomości,
  4. rozliczenia z usługodawcami za okres przed sprzedażą Nieruchomości oraz zobowiązania z tytułu umów kredytu,
  5. prawa i obowiązki z części umów związanych z eksploatacją Centrum Handlowego, tj. umów, które podlegać będą wypowiedzeniu/rozwiązaniu przez Sprzedającego (w szczególności Umowa o Zarządzanie),
  6. tajemnice przedsiębiorstwa,
  7. prawa i obowiązki z umowy najmu dotyczącej biura w S.ie wynajętego przez Sprzedającego (jako najemcę),
  8. prawa i obowiązki z zawartych przez Sprzedającego umów na zewnętrzną obsługę prawną, zewnętrzną obsługę księgową oraz na zewnętrzną obsługę podatkową,
  9. nazwa przedsiębiorcy (jego firma),
  10. księgi rachunkowe i dokumenty związane z prowadzeniem działalności.

Stanowisko Wnioskodawcy, iż w omawianym przypadku przedmiotem transakcji nie jest przedsiębiorstwo znajduje poparcie m.in. w interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej (dalej: „DIS”) w Warszawie, z dnia 26 czerwca 2015 roku, nr IPPP3/443-397/14-2/KC. We wskazanej interpretacji DIS zgodził się ze stanowiskiem strony, iż: „Przedsiębiorstwem, bowiem, może być budynek wraz ze wszystkimi wierzytelnościami i zobowiązaniami, zawartymi umowami najmu, zarządzania, dostawy mediów i innymi umowami związanymi z tym budynkiem i działalnością polegającą na wynajmie. Tymczasem - jak zaznaczono w opisie zdarzenia przyszłego - w analizowanym przypadku przedmiotowej Transakcji nie będzie zasadniczo towarzyszył transfer wierzytelności oraz zobowiązań Zbywcy. Prawidłowość stanowiska, iż brak któregokolwiek ze składników wchodzących w skład normatywnej definicji przedsiębiorstwa powinien skutkować uznaniem, iż Transakcja nie może zostać uznana za niepodlegającą opodatkowaniu na mocy art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT (...). Z powyższych względów, zdaniem Wnioskodawcy nie ma podstaw, aby Transakcję sprzedaży Nieruchomości zaklasyfikować jako zbycie przedsiębiorstwa Zbywcy. W szczególności, w ocenie Wnioskodawcy przedmiot Transakcji nie umożliwia dalszego samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej. Dla prowadzenia takiej działalności niezbędne jest uzupełnienie przedmiotu Transakcji o szereg dodatkowych elementów (w dużej mierze są to elementy, które nie będą zbyte przez Sprzedającego w ramach Transakcji). W szczególności trudno wyobrazić sobie prowadzenie działalności gospodarczej bez rachunków bankowych czy funkcjonowanie Nieruchomości bez szeregu umów, które nie zostaną przeniesione przez Zbywcę na Nabywcę w formie cesji, lecz zostaną rozwiązane przez Zbywcę a Nabywca będzie musiał we własnym zakresie (np. poprzez podpisanie umów z zewnętrznymi dostawcami) zapewnić dostawę określonych usług lub towarów do Nieruchomości”.

Ponadto, prawidłowość stanowiska Wnioskodawcy, że brak istotnych składników wchodzących w skład normatywnej definicji przedsiębiorstwa powinien skutkować uznaniem, że planowana transakcja sprzedaży nie może zostać uznana za niepodlegające opodatkowaniu na mocy art. 6 pkt 1 Ustawy o VAT jako zbycie przedsiębiorstwa zostało potwierdzone w szeregu innych interpretacji indywidualnych wydanych przez polskie organy podatkowe, np.:

  • interpretacja indywidualna DIS w Warszawie z 1 sierpnia 2013 roku (nr IPPP1/443-698/13-2/PR), w której stwierdzono, że: „Zbywca dokona zbycia składników majątku przedsiębiorstwa a nie przedsiębiorstwa rozumianego według art. 55(1) Kodeksu cywilnego. Opisana we wniosku transakcja nie obejmuje bowiem istotnych elementów przedsiębiorstwa rozumianego według art. 551 Kodeksu cywilnego, takich jak tajemnice przedsiębiorstwa, księgi związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, wierzytelności, zobowiązania i środki pieniężne Zbywcy.”;
  • interpretacja indywidualna DIS w Warszawie z 4 marca 2013 roku (nr IPPP3/443-1221/12-2/KT), zgodnie z którą: „(...) Nieruchomość nie będzie stanowiła przedsiębiorstwa. Sama Nieruchomość nie wyczerpuje bowiem przytoczonej definicji przedsiębiorstwa z art. 55(1) Kodeksu cywilnego. Planowanej transakcji nie będzie towarzyszył transfer kluczowych składników, wchodzących w skład normatywnej definicji przedsiębiorstwa i determinujących jego funkcjonowanie. Przy Zbywcy pozostaną bowiem podstawowe elementy składające się na przedsiębiorstwo, w tym, w szczególności, nazwa przedsiębiorstwa, środki pieniężne zgromadzone przez Zbywcę, bieżące zobowiązania i należności związane z prowadzonym wynajmem, zobowiązania związane z rozliczeniem mediów, know-how związany z prowadzeniem działalności gospodarczej polegającej na wynajmie powierzchni, księgi rachunkowe Zbywcy i inne dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej i funkcjonowaniem Zbywcy.”;
  • interpretacja indywidualna DIS w Warszawie z 11 grudnia 2012 roku (nr IPPP2/443-1104/12-4/BH): „Sprzedawana Nieruchomość nie stanowi przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 55(1) ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, bowiem przedmiotem sprzedaży będą wyłącznie niektóre składniki przedsiębiorstwa Sprzedawcy - w szczególności na Nabywcę nie zostaną przeniesione istotne składniki majątkowe i niemajątkowe umożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej, w tym środki finansowe. Przedmiotem Transakcji nie będą również księgi rachunkowe Sprzedawcy i inne składniki materialne i niematerialne wymienione, które w świetle Kodeksu cywilnego tworzące przedsiębiorstwo.”;
  • interpretacja indywidualna DIS w Warszawie z 15 stycznia 2013 roku (nr IPPP1/443-1235/12-2/IGo), w myśl której: „(...) przedsiębiorstwo obejmuje całość aktywów posiadanych przez podatnika odpowiednio zorganizowanych w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Zatem zbycie przez podatnika tylko części swoich aktywów z definicji nie może być zakwalifikowane jako zbycie przedsiębiorstwa, nawet jeżeli przedmiotem zbycia jest zdecydowana większość składników majątkowych.”;
  • interpretacja indywidualna DIS w Poznaniu z 30 listopada 2012 roku (nr ILPP2/443-944/12-4/MN), zgodnie z którą: „Aby zatem, w rozumieniu przepisów podatkowych, określony zespół składników mógł zostać zakwalifikowany jako przedsiębiorstwo nie jest wystarczające jakiekolwiek zorganizowanie masy majątkowej - musi się ona odznaczać pełną odrębnością niezbędną do samodzielnego funkcjonowania w obrocie gospodarczym. Transakcja mająca za przedmiot zbycie przedsiębiorstwa ma miejsce jedynie wtedy, gdy wszystkie wymienione w art. 551 Kodeksu cywilnego elementy (o ile występują w danym stanie faktycznym) zostaną przekazane nabywcy. Podkreślić należy, że na gruncie przytaczanego przepisu istnieje możliwość umownego wyłączenia pewnych elementów z transakcji zbycia przedsiębiorstwa, ale tylko wówczas, gdy elementy te nie mają istotnego znaczenia dla funkcjonowania przedsiębiorstwa. W przeciwnym wypadku, danej transakcji nie można uznać za zbycie przedsiębiorstwa.”;
  • interpretacja indywidualna DIS w Poznaniu z 21 listopada 2011 roku (nr ILPP1/443-1108/11-5/AW), w której wskazano, że: „przedsiębiorstwem w rozumieniu Kodeksu cywilnego jest takie przedsiębiorstwo, które jest zorganizowane i wyposażone w składniki zapewniające realizowanie celów gospodarczych, jest samodzielnym podmiotem prawa funkcjonującym w obrocie gospodarczym. Ponadto, nie można traktować jako przedsiębiorstwo wyodrębnionej gospodarczo części będącej zespołem składników majątkowych i niemajątkowych, jeżeli nie będzie obejmować ksiąg i dokumentów związanych z prowadzeniem działalności”.

Kolejnego argumentu przemawiającego za tym, iż przedmiotem analizowanej transakcji sprzedaży nie jest przedsiębiorstwo Sprzedającego, dostarczają orzeczenia sądów, w których wyrażono tezę, iż zbycie przez podatnika tylko części jego aktywów z definicji nie może być zakwalifikowane jako zbycie przedsiębiorstwa, choćby nawet przedmiotem zbycia była większość składników majątkowych funkcjonującego przedsiębiorstwa (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: „NSA”) z 6 października 1995 roku, sygn. SA/Gd 1959/94).

  1. 4. Nieruchomość wraz ze składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego vs całość organizacyjna i funkcjonalna (kryterium samodzielności funkcjonalnej)

W doktrynie i orzecznictwie podkreśla się, iż określone składniki majątkowe dla uznania za przedsiębiorstwo muszą stanowić całość pod względem organizacyjnym i funkcjonalnym. W tym zakresie por. np.:

  • wyrok NSA z dnia 22 stycznia 1997 roku, sygn. SA/Sz 2724/95,
  • wyrok NSA z dnia 24 listopada 1999 roku, sygn. I SA/Kr 1189/99.

Tymczasem, jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, planowanej sprzedaży nie będzie towarzyszył transfer szeregu istotnych składników przedsiębiorstwa Sprzedającego, takich jak:

  1. umowy rachunków bankowych i znajdujące się na nich środki pieniężne,
  2. środki pieniężne w kasie,
  3. wierzytelności Sprzedającego z tytułu umów najmu, które staną się należne do dnia sprzedaży Nieruchomości,
  4. rozliczenia z usługodawcami za okres przed sprzedażą Nieruchomości oraz zobowiązania z tytułu umów kredytu,
  5. prawa i obowiązki z części umów związanych z eksploatacją Centrum Handlowego, tj. umów, które podlegać będą wypowiedzeniu/rozwiązaniu przez Sprzedającego (w szczególności Umowa o Zarządzanie),
  6. tajemnice przedsiębiorstwa,
  7. prawa i obowiązki z umowy najmu dotyczącej biura w S.ie wynajętego przez Sprzedającego (jako najemcę),
  8. prawa i obowiązki z zawartych przez Sprzedającego umów na zewnętrzną obsługę prawną, zewnętrzną obsługę księgową oraz na zewnętrzną obsługę podatkową,
  9. nazwa przedsiębiorcy (jego firma),
  10. księgi rachunkowe i dokumenty związane z prowadzeniem działalności.

W rezultacie, w ocenie Wnioskodawcy, przedmiot planowanej sprzedaży nie stanowi całości organizacyjnej oraz funkcjonalnej i nie umożliwia dalszego samodzielnego prowadzenia działalności gospodarczej.

Dla prowadzenia takiej działalności przez Kupującego niezbędne będzie uzupełnienie przedmiotu planowanej sprzedaży o szereg dodatkowych elementów (w dużej mierze będą to składniki majątkowe, które nie zostaną zbyte przez Sprzedającego w ramach planowanej transakcji).

W szczególności, trudno wyobrazić sobie prowadzenie działalności gospodarczej bez rachunków bankowych i środków pieniężnych czy funkcjonowanie Centrum Handlowego bez umów z zewnętrznymi usługodawcami, które nie zostaną przejęte w ramach cesji przez Kupującego. Dotyczy to w szczególności, Umowy o Zarządzanie, która jest kluczowa dla prawidłowego funkcjonowania Centrum Handlowego.

W rezultacie, Kupujący będzie musiał we własnym zakresie (w szczególności poprzez podpisanie szeregu umów z zewnętrznymi usługodawcami) zapewnić dostawę określonych usług koniecznych do prawidłowego funkcjonowania Centrum Handlowego. Nastąpi to jednak poza zakresem transakcji ze Sprzedającym i podmiot ten nie będzie miał wpływu ani na wybór takich usługodawców, ani na warunki umów z nimi zawieranych.

Ponadto, należy podkreślić, że umowy najmu, jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, przejdą na Kupującego (jako nabywcę Budynku) z mocy prawa (w oparciu o regulację art. 678 § 1 Kodeksu cywilnego).

Wskazać można w tym miejscu na wyrok Sądu Najwyższego z 17 października 2000 roku (sygn. I CKN 850/98), w którym stwierdzono, że: „Ocena czy doszło do nabycia przedsiębiorstwa jest więc możliwa in concreto, a miarodajne jest ustalenie, czy nabyto minimum środków, bez których kontynuowanie przez nabywcę działalności gospodarczej realizowanej przed zbyciem nie jest możliwe. Dlatego też zbycie przedsiębiorstwa powinno obejmować co najmniej te składniki, które determinują funkcje spełniane przez przedsiębiorstwo”.

Stanowisko Wnioskodawcy potwierdza również:

  • interpretacja DIS w Warszawie z dnia 14 listopada 2008 roku (nr IP-PP2-443-1352/08-3/BM), w której stwierdzono, że: „art . 6 pkt 1 ustawy wyłącza z opodatkowania podatkiem od towarów i usług zbycie wszystkich składników niemajątkowych i majątkowych powiązanych ze sobą funkcjonalnie i przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, nie dotyczy zaś zbycia wyłącznie składników majątkowych, które potencjalnie mogłyby stanowić przedsiębiorstwo.”;
  • interpretacja DIS w Warszawie z dnia 12 lutego 2010 roku (nr IPPP3/443-1167/09-3/MM), w której wskazano, że: „Stosownie do art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, przepisów ustawy nie stosuje się do transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Ze względu na szczególny charakter przepisu art. 6 pkt 1 ustawy o VAT, winien być on interpretowany ściśle, co oznacza, że ma on zastosowanie wyłącznie w przypadku zbycia (a zatem wszelkich czynności, w ramach których następuje przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel) przedsiębiorstwa lub zorganizowanej części przedsiębiorstwa (...).

Zatem składniki materialne i niematerialne wchodzące w skład przedsiębiorstwa powinny pozostawać ze sobą we wzajemnych relacjach w ten sposób, iż można mówić o nich jako o zespole, a nie zbiorze pewnych elementów. Istotne jest aby w zbywanym przedsiębiorstwie zachowane zostały funkcjonalne związki pomiędzy poszczególnymi składnikami, tak żeby przekazana masa mogła posłużyć kontynuowaniu określonej działalności gospodarczej”.

Tym samym, przedmiot planowanej transakcji nie będzie wykazywał kryterium zorganizowania i samodzielności funkcjonalnej, gdyż w oparciu o same Nieruchomości oraz wskazane w zdarzeniu przyszłym składniki majątkowe, które będą przedmiotem planowanej transakcji sprzedaży, a bez pozostałych składników majątku Sprzedającego, nie może być prowadzona działalność gospodarcza.

  1. 5. Nieruchomość wraz ze składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego a pojęcie ZCP

Na potrzeby Ustawy o VAT zdefiniowane zostało pojęcie zorganizowanej części przedsiębiorstwa (dalej „ZCP”). Zgodnie z art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT, stanowi ono organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązania, przeznaczonych do realizacji określonych zadań gospodarczych, który zarazem mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania. Zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą organów podatkowych, m.in.:

  • interpretacja indywidualna DIS w Łodzi z dnia 6 marca 2012 roku (nr IPTPP2/443-850/11-2/PR);
  • interpretacja indywidualna DIS w Katowicach z dnia 5 stycznia 2012 roku (nr IBPP3/443-1122/11/AM);
  • interpretacja indywidualna DIS w Poznaniu z dnia 8 grudnia 2011 roku (nr ILPP2/443-1309/11-2/AKr);
  • interpretacja indywidualna DIS w Warszawie z dnia 2 listopada 2011 roku (nr IPPP1/443-1372/11-2/AW)
    - z powyższej definicji ZCP wynika, iż aby zespół składników majątkowych (materialnych i niematerialnych, w tym również zobowiązania) mógł zostać uznany za ZCP muszą zostać spełnione łącznie następujące przesłanki:
    1. istnienie zespołu składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań,
    2. zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie,
    3. składniki te przeznaczone są do realizacji określonych zadań gospodarczych,
    4. zespół tych składników może stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania gospodarcze.

Aby zatem określony zespół składników majątkowych mógł zostać zakwalifikowany jako ZCP, musi odznaczać się pełną odrębnością organizacyjną i finansową, z możliwością samodzielnego funkcjonowania w razie zaistnienia takiej potrzeby w obrocie gospodarczym. Powyższe oznacza, że ZCP nie jest sumą poszczególnych aktywów i pasywów, przy pomocy których w przyszłości będzie można prowadzić odrębny zakład, lecz pewien zorganizowany zespół tych składników, przy czym punktem odniesienia jest tutaj rola, jaką te składniki majątkowe odgrywały w funkcjonowaniu istniejącego przedsiębiorstwa. Zdaniem organów podatkowych, o wyodrębnieniu organizacyjnym można mówić, gdy ZCP stanowi odrębną jednostkę organizacyjną w strukturze tego przedsiębiorstwa, np. dział, wydział, oddział, itp. Takie organizacyjne wydzielenie powinno być dokonane na podstawie statutu, regulaminu lub aktu o podobnym charakterze. Ocena ta musi być dokonywana według podstawowego kryterium tj. ustalenia jaką rolę składniki majątkowe i związane z nimi prawa materialne odgrywały w funkcjonowaniu dotychczasowego przedsiębiorstwa (na ile stanowiły wyodrębnioną organizacyjnie i funkcjonalnie całość).

W tym miejscu warto przywołać stanowisko doktryny. W. Dmoch uznał iż: „zorganizowana część przedsiębiorstwa istnieje, jeżeli spełnione są łącznie następujące przesłanki:

  1. istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych, w tym zobowiązań;
  2. zespół ten jest organizacyjnie wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie.Wyodrębnienie to może nastąpić na podstawie statutu, regulaminu wewnętrznego czy też zarządzenia władz przedsiębiorcy. Może ono jednak mieć wyłącznie faktyczny charakter, co skutkuje tym, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma określoną pozycję w strukturze organizacyjnej przedsiębiorcy - podatnika jako wydział. Wyodrębnienie organizacyjne może zostać zrealizowane przez utworzenie odrębnych oddziałów, na podstawie uchwały zarządu, które zostaną zarejestrowane w Krajowym Rejestrze Sądowym;
  3. zespół ten jest finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie.

Nie ma wątpliwości, że z takim wyodrębnieniem mamy do czynienia w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej samodzielnie sporządzającej bilans. Jednak wyodrębnienie takie jest również możliwe bez osobnych ksiąg i bilansu, jeśli poprzez ewidencję księgową zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Należy podkreślić, że orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje niestety na konieczność prowadzenia odrębnej księgowości, jako warunku finansowego wyodrębnienia, o którym mowa w art. 4a pkt 4 PDOPrU. Zdaniem sądu, nie jest wystarczające, jeśli przyporządkowanie poszczególnych kosztów i przychodów dotyczących zorganizowanej części przedsiębiorstwa jest dokonywane na podstawie ksiąg spółki, bez wyodrębnienia ksiąg dotyczących tylko samej zorganizowanej części przedsiębiorstwa”. (Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz, Warszawa 2013, Wydawnictwo C.H. Beck).

Wartą przywołania jest także interpretacja indywidualna DIS w Warszawie z dnia 4 lutego 2014 roku, nr IPPB5/423-950/13-3/MK. DIS we wskazanej interpretacji uznał za prawidłowe stanowisko wnioskodawcy, iż: „Aby bowiem zbiór danych składników majątkowych mógł być uważany za ZPC muszą być spełnione łącznie wszystkie elementy definicji przytoczonej powyżej co oznacza, że:

  • istnieje zespół składników materialnych i niematerialnych w tym zobowiązań;
  • zespół ten jest organizacyjnie i finansowo wyodrębniony w istniejącym przedsiębiorstwie;
  • składniki te są przeznaczone do realizacji zadań gospodarczych;
  • zespół tych składników mógłby stanowić niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące te zadania gospodarcze.

W przedstawionej w zdarzeniu przyszłym sytuacji z pewnością nie występuje element organizacyjnego i finansowego wyodrębnienia składników majątku, które będą przedmiotem Aportu. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie zarówno w orzecznictwie sądów administracyjnych, jak i w interpretacjach organów podatkowych. Przykładem jest wyrok WSA w Poznaniu z dnia 10 marca 2011 r. (I SA/Po 185/2010), w którym wskazano: „aby część mienia przedsiębiorstwa mogła być uznana za zorganizowaną część, musi ona posiadać potencjalną zdolność do niezależnego działania gospodarczego, jako samodzielnego podmiotu gospodarczego. Składniki majątkowe materialne i niematerialne wchodzące w skład zorganizowanej części przedsiębiorstwa muszą umożliwić nabywcy podjęcie działalności gospodarczej w ramach odrębnego przedsiębiorstwa, np. zakładu, sklepu czy punktu usługowego. Zatem nieodzownym warunkiem do uznania sprzedawanego majątku za część zorganizowaną przedsiębiorstwa jest posiadanie przez niego elementu organizacyjnego (...) Zgodnie z dominującą praktyką organów podatkowych, o wyodrębnieniu organizacyjnym zorganizowanej części ze struktur przedsiębiorstwa powinny świadczyć odpowiednie zapisy statutu, regulaminu, zarządzenia lub innego aktu o podobnym charakterze”.

Kolejną - istotną z punktu widzenia niniejszej sprawy, a potwierdzająca stanowisko Wnioskodawcy - jest interpretacja indywidualna DIS w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2014 roku nr: ILPP1/443-846/14-4/JSK. W treści uzasadnienia Interpretacji czytamy: „Wyodrębnienie organizacyjne oznacza, że zorganizowana część przedsiębiorstwa ma swoje miejsce w strukturze organizacyjnej podatnika jako dział, wydział, oddział itp. Przy czym, w doktrynie zwraca się uwagę, że organizacyjne wyodrębnienie powinno być dokonane na bazie statutu, regulaminu lub innego aktu o podobnym charakterze. Wyodrębnienie finansowe najpełniej realizowane jest w przypadku zakładu lub oddziału osoby prawnej. Wyodrębnienie finansowe nie oznacza samodzielności finansowej, ale sytuację, w której poprzez odpowiednią ewidencję zdarzeń gospodarczych możliwe jest przyporządkowanie przychodów i kosztów oraz należności i zobowiązań do zorganizowanej części przedsiębiorstwa. Ponadto wymagane jest, aby zorganizowana część przedsiębiorstwa mogła stanowić potencjalne niezależne przedsiębiorstwo samodzielnie realizujące zadania gospodarcze, których realizacji służy w istniejącym przedsiębiorstwie. Powyższe oznacza, że przez zorganizowaną część przedsiębiorstwa można rozumieć wyłącznie tę część przedsiębiorstwa, która jest przede wszystkim wyodrębniona organizacyjnie, ale także posiada wewnętrzną samodzielność finansową”.

  1. 5.1. Odrębność organizacyjna ZCP

W opisanym zdarzeniu przyszłym przedmiot planowanej sprzedaży nie został formalnie wydzielony w strukturze organizacyjnej Sprzedającego. Nie stanowi on odrębnego działu, wydziału czy też oddziału, lecz zespół składników majątkowych. Tym samym, nie można mówić o wyodrębnieniu organizacyjnym zespołu składników majątkowych zbywanych w ramach planowanej sprzedaży.

Zdaniem Wnioskodawcy odrębność organizacyjna oznacza możliwość ustalenia w każdym momencie, które składniki majątkowe przedsiębiorstwa przynależą do danej ZCP. Co więcej, odrębność organizacyjna wymaga, by możliwe było przyporządkowanie do takiego odrębnego zespołu składników majątkowych i niemajątkowych, odrębnej dokumentacji, łącznie z księgami rachunkowymi, umowami stanowiącymi źródło praw i obowiązków dotyczących wyłącznie zakresu działalności prowadzonej przez ten zespół składników, bądź wyłącznie z wykorzystaniem tego zespołu. W przypadku planowanej transakcji należy zauważyć, że o ile Sprzedający zapewne jest zdolny wyodrębnić ze swojego przedsiębiorstwa przedmiot planowanej sprzedaży Nieruchomości wraz z pozostałymi składnikami majątkowymi wskazanymi w opisie zdarzenia przyszłego, które staną się przedmiotem transakcji, to w żadnym wypadku nie można uznać, że ten zespół składników byłby zdolny do samodzielnego funkcjonowania jako przedsiębiorstwo.

  1. 5.2. Samodzielność ZCP

Samodzielność ZCP, zdaniem Wnioskodawcy, oznacza, że wyodrębnione składniki muszą posiadać pełną zdolność do niezależnego funkcjonowania jako samodzielne przedsiębiorstwo. Zdaniem Wnioskodawcy, pozostawienie poza zakresem transakcji szeregu opisanych w zdarzeniu przyszłym elementów działalności gospodarczej Sprzedającego pozbawia przedmiot planowanej sprzedaży (Nieruchomość wraz z pozostałymi składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego) zdolności do samodzielnej realizacji zadań gospodarczych. Dopiero w gestii Kupującego będzie leżało takie ich zorganizowanie i dodanie nowych składników, aby mogły być wykorzystywane do prowadzenia działalności gospodarczej. W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy elementy planowanej transakcji nie mogą zostać uznane za samodzielną część przedsiębiorstwa.

Podkreślenia również wymaga, że w skład przedmiotu planowanej sprzedaży nie będą wchodziły określone zobowiązania Sprzedającego. Przepis art. 2 pkt 27e Ustawy o VAT wprost wskazuje na zobowiązania jako niezbędny element ZCP. Tym samym, składniki majątku zbywane przez Sprzedającego w ramach planowanej transakcji nie mogą być uznane za ZCP. Na zobowiązania, jako niezbędny element ZCP wskazują również organy podatkowe, np. interpretacja indywidualna DIS w Poznaniu z dnia 27 kwietnia 2011 roku (nr ILPP1/443-173/11-3/AK): „(...) należy stwierdzić, iż przeznaczony do sprzedaży przez zbywcę majątek nie spełnia definicji zorganizowanej części przedsiębiorstwa, wynikającej z art. 2 pkt 27e ustawy, ponieważ nie obejmuje całości zobowiązań. Tym samym nie spełnia wszystkich kryteriów wymienionych w tym przepisie”.

Mając na uwadze powyższe, zdaniem Wnioskodawcy, nie można uznać, że przedmiot planowanej transakcji sprzedaży (tj. Nieruchomość wraz z pozostałymi składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego) stanowi przedsiębiorstwo Sprzedającego lub ZCP.

Ponadto, jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, po planowanej sprzedaży Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego, składniki te będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT (tj. w szczególności wynajmu powierzchni handlowo-usługowej oraz powierzchni gastronomicznej znajdującej się w Centrum Handlowym).

Z uwagi na powyższe, w sytuacji, gdy Nieruchomość wraz ze składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego nie będzie stanowić przedsiębiorstwa ani ZCP, transakcja polegająca na zbyciu Nieruchomości wraz ze składnikami majątkowymi wskazanymi w przedstawionym opisie zdarzenia przyszłego będzie opodatkowana podatkiem VAT według stawek właściwych dla poszczególnych składników majątkowych. W konsekwencji, należy uznać, że Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim Nieruchomość oraz pozostałe składniki majątkowe wskazane w opisie zdarzenia przyszłego będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Tym samym, w analizowanej sytuacji nie znajdzie zastosowania art. 88 ust. 3a pkt 2 Ustawy o VAT, zakazujący odliczania VAT na podstawie faktur dokumentujących transakcje niepodlegające opodatkowaniu, bądź zwolnione z opodatkowania.

  1. Uzasadnienie w zakresie pytania nr 2 - prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia
  1. 1. Uwagi o charakterze ogólnym

Stosownie do art. 41 ust. 1 Ustawy o VAT stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Jednakże, zgodnie z art. 146a pkt 1 ww. ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku, z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa m.in. w art. 41 ust. 1 ww. ustawy, wynosi 23%.

Zgodnie z art. 29a ust 8 Ustawy o VAT w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu. Powyższe oznacza, iż opodatkowanie VAT sprzedaży gruntu na którym posadowiony jest budynek lub budowla będzie uzależnione od sposobu opodatkowania budynku lub budowli na tym gruncie posadowionych.

W treści Ustawy o VAT ustawodawca przewidział jednak sytuacje, w których dostawa nieruchomości podlega zwolnieniu od VAT. Mając na uwadze powyższe, w kontekście pytań postawionych przez Wnioskodawcę, należy przeanalizować, czy planowana sprzedaż nieruchomości nie będzie podlegać zwolnieniu z opodatkowania VAT.

Jak stanowi art. 43 ust. 1 pkt 10 Ustawy o VAT, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem, gdy:

  1. dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
  2. pomiędzy pierwszym zasiedleniem a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż dwa lata.

Zgodnie z art. 2 pkt 14 Ustawy o VAT, przez pierwsze zasiedlenie należy rozumieć oddanie do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi budynków, budowli lub ich części, po ich:

  1. wybudowaniu lub
  2. ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Jak wynika z przytoczonej definicji legalnej, dla „pierwszego zasiedlenia” budynku, budowli lub ich części, konieczne jest oddanie ich do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu. Językowa wykładnia analizowanego art. 2 pkt 14 Ustawy o VAT wskazuje, że pierwsze zasiedlenie dotyczyć może każdej czynności opodatkowanej, mocą której budynek, budowla lub ich części oddane są do użytkowania. Spośród czynności opodatkowanych podatkiem VAT, wymienionych w art. 5 Ustawy o VAT może to być zatem zarówno dostawa towarów, jak i świadczenie usług. Wskazuje na to również posłużenie się przez ustawodawcę sformułowaniem „oddanie do użytkowania (...) nabywcy lub użytkownikowi”.

Dodatkowo, zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 10a Ustawy o VAT zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem że:

  1. w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
  2. dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

Zgodnie z art. 86 ust. 1 Ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Jednocześnie Ustawa o VAT przewiduje pewne przypadki, gdy nie przysługuje prawo do obniżania podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego. W szczególności, zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 Ustawy o VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Jak wynika z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego przedmiotem planowanej sprzedaży będzie w szczególności: Budynek posadowiony na działkach nr 416, 417 i 418/1; budowle wchodzące w skład Nieruchomości (w tym Rampa Wjazdowa); prawo użytkowania wieczystego gruntu działek nr 416 i 417 oraz prawo własności działek nr 418/1 i 408/12.

W konsekwencji, w przypadku sprzedaży Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości (w tym Rampy Wjazdowej), na gruncie podatku VAT z podstawy opodatkowania nie będzie podlegała wyodrębnieniu wartość gruntu.

  1. 2. Stawka podatku VAT dla dostawy Budynku

Z przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego wynika również, iż na moment składania niniejszego wniosku o interpretację indywidualną zdecydowana większość lokali (oraz tzw. wysp) w Budynku została oddana do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT (umów najmu), pierwszym najemcom, po jego (tj. Budynku) wybudowaniu. Oddawanie poszczególnych lokali handlowo-usługowych oraz gastronomicznych (oraz tzw. wysp) znajdujących się w Budynku do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszym najemcom, po wybudowaniu przedmiotowego Budynku, rozpoczęło się w kwietniu 2015 roku. W stosunku do niewielkiej liczby lokali (oraz tzw. wysp) trwają aktualnie negocjacje dotyczące warunków ich najmu. Możliwe, iż na planowaną datę sprzedaży Budynku wszystkie lokale (oraz tzw. wyspy) znajdujące się w Budynku zostaną oddane do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT (umów najmu), pierwszym najemcom, po wybudowaniu przedmiotowego Budynku.

Dodatkowo, jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, planowana transakcja sprzedaży nastąpi w niedalekiej przyszłości - pomiędzy dniem oddania do użytkowania lokali handlowo-usługowych oraz gastronomicznych (oraz tzw. wysp) w Budynku, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszym najemcom, po wybudowaniu przedmiotowego Budynku, a planowaną datą sprzedaży upłynie okres krótszy niż 2 lata.

Mając na uwadze powyższe, podkreślić należy, iż do dostawy Budynku nie znajdzie zastosowania zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 10 Ustawy o VAT, gdyż:

  • transakcja sprzedaży (dostawy) Budynku nastąpi w okresie krótszym niż dwa lata od pierwszego zasiedlenia tj. oddania lokali (oraz tzw. wysp) znajdujących się w Budynku do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT pierwszym użytkownikom (najemcom lokali (oraz tzw. wysp) po wybudowaniu przedmiotowego Budynku;
  • jeżeli na moment planowanej sprzedaży (dostawy) Budynku nie wszystkie lokale (oraz tzw. wyspy) znajdujące się w Centrum Handlowym zostaną oddane najemcom do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT (umów najmu) - to przedmiotowa transakcja sprzedaży Budynku (w części dotyczącej tych lokali (oraz tzw. wysp) będzie wypełniała definicję dostawy dokonywanej w ramach pierwszego zasiedlenia.

Dodatkowo, należy zaznaczyć, iż jak zostało to wskazane w opisie zdarzenia przyszłego Sprzedającemu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z budową Centrum Handlowego (w szczególności budową Budynku), a Sprzedający z tego prawa skorzystał, a w konsekwencji do planowanej sprzedaży (dostawy) Budynku nie znajdzie również zastosowania zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 10a Ustawy o VAT.

Mając na uwadze powyższe, sprzedaż (dostawa) Budynku będzie podlegała opodatkowaniu podstawową (aktualnie 23%) stawką podatku od towarów i usług.

  1. 3. Stawka podatku VAT dla dostawy budowli wchodzących w skład Nieruchomości

Zdaniem Wnioskodawcy, na podstawie definicji obiektu budowlanego, budynku i budowli zawartych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (j.t.: Dz. U. Z 2013 r. poz. 1409 ze zm., dalej: „Prawo budowlane”) można ustalić kryteria pozwalające dokonać podziału instalacji sieciowych na tę część, która stanowi odrębną budowlę i tę część, która wchodzi w skład Budynku. Zgodnie z art. 3 pkt 1 Prawa budowlanego, ilekroć w ustawie jest mowa o obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury, wraz z instalacjami zapewniającymi możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, wzniesiony z użyciem wyrobów budowlanych.

Prawo budowlane definiuje budynek jako taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach. Jednocześnie, wśród desygnatów budowli, wskazanych w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego wymieniono sieci techniczne. Mając na uwadze powyższe, zdaniem Wnioskodawcy ta część sieci elektrycznej, która wchodzi w skład Budynku, stanowi część tego Budynku. Jednocześnie, w ocenie Wnioskodawcy, sieć techniczna niewchodząca w skład Budynku stanowić będzie odrębną od Budynku budowlę. Stanowisko Wnioskodawcy znajduje oparcie między innymi w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt II FSK 2498/11), jak też w odpowiedzi Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Finansów, Jarosława Nenemana na interpelację poselską nr 32306, w której wskazano, iż: „W świetle przepisów budowlanych nie zmienił się również charakter instalacji znajdujących się wewnątrz obiektów budowlanych. Instalacje zapewniające możliwość użytkowania obiektu budowlanego zgodnie z przeznaczeniem były i będą traktowane jak części obiektu budowlanego (...)”.

Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, sieć elektryczna wchodząca w skład Nieruchomości (zarówno część sieci wchodząca w skład Budynku, jak też część sieci niewchodząca w skład Budynku) została oddana przez Sprzedającego do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT pierwszemu użytkownikowi (dzierżawcy) tej sieci po jej wybudowaniu (umowy dzierżawy została zawarta w dniu 15 kwietnia 2015 roku; przy czym sieć elektryczna została przekazana dzierżawcy w dniu 27 czerwca 2015 r.

Jednocześnie, pomiędzy dniem oddania od użytkowania ww. budowli wchodzącej w skład Nieruchomości, tj. sieci elektrycznej (stanowiącej osobną budowlę w części, w której nie wchodzi ona w skład Budynku), w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszemu użytkownikowi (dzierżawcy) tej budowli, po wybudowaniu przedmiotowej sieci elektrycznej, a planowaną datą sprzedaży upłynie okres krótszy niż 2 lata.

Z zastrzeżeniem powyższych uwag dotyczących sieci elektrycznej (stanowiącej osobną budowlę w części, w której nie wchodzi ona w skład Budynku), pozostałe budowle wchodzące w skład Nieruchomości nie były (i nie będą na planowaną datę sprzedaży) oddane do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi tych budowli, po ich wybudowaniu. Budowle wchodzące w skład Nieruchomości pełnią bowiem funkcję pomocniczą w stosunku do Budynku i z oczywistych względów nie były (i nie będą na planowaną datę sprzedaży) bezpośrednio przedmiotem wynajmu.

Mając na uwadze powyższe, podkreślić należy, iż do dostawy budowli wchodzących w skład Nieruchomości nie znajdzie zastosowania zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 10 Ustawy o VAT, gdyż:

  • transakcja sprzedaży (dostawy) budowli stanowiącej sieć elektryczną (części sieci niewchodzącej w skład Budynku) nastąpi w okresie krótszym niż dwa lata od jej pierwszego zasiedlenia tj. oddania wspomnianej sieci elektrycznej do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT pierwszemu użytkownikowi (dzierżawcy) tej budowli, po jej wybudowaniu;
  • dostawa pozostałych budowli wchodzących w skład Nieruchomości w ramach planowanej transakcji sprzedaży będzie wypełniała definicję dostawy dokonywanej w ramach pierwszego zasiedlenia (pozostałe budowle wchodzące w skład Nieruchomości nie były oddane do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu VAT, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi tych budowli, po ich wybudowaniu, a zatem w ocenie Wnioskodawcy nie doszło do pierwszego zasiedlenia tych budowli).

Jednocześnie należy zaznaczyć, iż jak zostało to wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, Sprzedającemu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z budową Centrum Handlowego (w szczególności budową wszystkich budowli wchodzących w skład Nieruchomości), a Sprzedający z tego prawa skorzystał, a w konsekwencji do analizowanej sprzedaży (dostawy) budowli wchodzących w skład Nieruchomości nie znajdzie również zastosowania zwolnienie z art. 43 ust. 1 pkt 10a Ustawy o VAT.

Mając na uwadze powyższe, sprzedaż (dostawa) budowli wchodzących w skład Nieruchomości będzie podlegała opodatkowaniu podstawową (aktualnie 23%) stawką podatku od towarów.

  1. 4. Stawka podatku VAT dla dostawy Składników Wyposażenia

Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, w ramach transakcji zbycia wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości Wnioskodawca zamierza także zbyć Składniki Wyposażenia (ruchomości). Składniki Wyposażenie, jak i całe Centrum Handlowe było i jest wykorzystywane wyłącznie do sprzedaży opodatkowanej podatkiem od towarów i usług. Z tytułu nabycia Składników Wyposażenia Sprzedającemu przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a Sprzedający z tego prawa skorzystał. Sprzedaż (dostawa) Składników Wyposażenia nie korzysta więc z żadnego z zapisanych w Ustawie o VAT zwolnień (w szczególności zwolnienia przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 2 Ustawy o VAT), a w rezultacie będzie opodatkowana podstawową (aktualnie 23%) stawką podatku od towarów i usług.

  1. 5. Prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia

Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, po planowanej sprzedaży Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego, składniki te będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT (tj. w szczególności wynajmu powierzchni handlowo-usługowej oraz powierzchni gastronomicznej znajdującej się w Centrum Handlowym).

Z uwagi na powyższe, mając na uwadze, że planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg podstawowej stawki podatku (aktualnie 23%) - jako transakcje dostawy towarów w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT (por. uwagi przedstawione powyżej), należy uznać, iż Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego Nieruchomości (tj. Budynku i budowli wchodzących w skład Nieruchomości wraz z prawem użytkowania wieczystego i prawem własności działek, na których są one posadowione) oraz Składników Wyposażenia (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim ww. składniki majątkowe będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Tym samym, w analizowanej sytuacji nie znajdzie zastosowania art. 88 ust. 3a pkt 2 Ustawy o VAT, zakazujący odliczania VAT na podstawie faktur dokumentujących transakcje niepodlegające opodatkowaniu, bądź zwolnione z opodatkowania.

  1. Uzasadnienie w zakresie pytania nr 3 - prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego

Zgodnie z treścią art. 8 ust. 1 Ustawy o VAT, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

  1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
  2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
  3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Dodatkowo wskazać należy, iż zgodnie z art. 2 pkt 6 Ustawy o VAT ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o towarach - rozumie się przez to rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

Zgodnie z treścią ww. przepisów, przez usługę należy rozumieć każde Świadczenie, które nie jest dostawą towarów. Niewątpliwie planowana sprzedaż Logo oraz Domen Internetowych nie będzie stanowić dostawy towarów, przez które rozumie się - na podstawie art. 2 pkt 6 Ustawy o VAT - rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Natomiast, zgodnie z art. 45 Kodeksu cywilnego, rzeczami w rozumieniu niniejszego kodeksu są tylko przedmioty materialne.

Usługi - co do zasady - podlegają opodatkowaniu gdy mają charakter odpłatny. Pojęcie usługi odnosi się do każdego świadczenia, którego treścią nie jest przeniesienie na inny podmiot prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Sprzedaż przez Sprzedającego Logo oraz Domen Internetowych uznać zatem należy - wedle powyższego - za Świadczenie usług w rozumieniu Ustawy o VAT.

Jak zostało wskazane powyżej, stosownie do art. 41 ust. 1 Ustawy o VAT stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1. Jednakże, zgodnie z art. 146a pkt 1 ww. ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 roku do dnia 31 grudnia 2016 roku, z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa m.in. w art. 41 ust 1 ww. ustawy, wynosi 23%.

Poza stawką podstawową, w odniesieniu do wybranych grup towarów i usług, ustawodawca przewidział stawki preferencyjne, w tym stawkę 7%. Na podstawie art. 41 ust. 2 Ustawy o VAT dla towarów i usług wymienionych w załączniku nr 3 do ustawy stawka podatku wynosi 7%. Niemniej, obecnie ze względu na brzmienie art. 146a pkt 2 Ustawy o VAT stawka ta wynosi 8%. Jednocześnie, w załączniku nr 3 do Ustawy o VAT pod poz. 181, bez względu na symbol PKWiU, wymieniono usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania.

Zdaniem Wnioskodawcy, planowana sprzedaż Logo nie stanowi sprzedaży usług twórcy w rozumieniu ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzanych w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich.

Powyższe wynika w szczególności z faktu, że Sprzedający nie jest twórcą Logo w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tj. Dz. U. Z 2006 r., Nr 90, poz. 631 ze zm.), w szczególności, Sprzedającemu nie przysługują autorskie prawa osobiste do Logo, a w szczególności - prawo do autorstwa utworu jakim jest Logo.

Tymczasem, jak wynika z interpretacji indywidualnej DIS w Bydgoszczy z dnia 3 lipca 2012 r., nr ITPP1/443-422/12/BK: „(...) należy stwierdzić, iż Spółka prawa handlowego nie może być uznana za twórcę w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Spółka zatrudniając pracowników, którzy tworzą projekt budowlany, uznawany na mocy ww. ustawy za utwór, występuje w roli pracodawcy i zgodnie z art. 12 ust. 1 ustawy o prawie autorskim, przysługują jej z mocy ustawy prawa majątkowe do projektu budowlanego stworzonego przez pracownika lub grupę pracowników w wyniku obowiązków ze stosunku pracy. Jednakże, nie przysługują jej autorskie prawa osobiste, a w szczególności - prawo do autorstwa utworu. Niespełniona więc zostanie przesłanka do uznania Wnioskodawcy za twórcę, o którym mowa w ustawie o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Dlatego też, mając na uwadze zapis pozycji 181 załącznika nr 3 do ustawy o podatku od towarów i usług, który to wyraźnie określa, iż preferencyjną stawką podatku VAT opodatkowane są usługi twórców i artystów wykonawców w rozumieniu przepisów ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych wynagradzane w formie honorariów za przekazanie lub udzielenie licencji do praw autorskich lub praw do artystycznego wykonania, stwierdzić należy, że Wnioskodawcy nie przysługuje prawo do stosowania 8% stawki podatku na wynagrodzenie wypłacane w formie honorarium z tytułu przeniesienia majątkowych praw autorskich do projektów budowlanych. Zatem zarówno wynagrodzenie za wykonanie projektu budowlanego, jak i za przeniesienie majątkowych praw autorskich do przedmiotowego projektu budowlanego, podlegać będzie opodatkowaniu stawką podatku od towarów i usług w wysokości 23%, na mocy art. 41 ust. 1 w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy.

Analogiczne stanowisko zajął Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z dnia 12 listopada 2013 r. nr PT8/033/230/712/SBA/13/RD116705.

W rezultacie, wobec braku w Ustawie VAT przepisów szczególnych obniżających stawkę podatku dla tego rodzaju usług, podlegać one będą opodatkowaniu podstawową stawką podatku od towarów i usług (aktualnie 23%).

Zgodnie z art. 86 ust. 1 Ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Jednocześnie Ustawa o VAT przewiduje pewne przypadki, gdy nie przysługuje prawo do obniżania podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego. W szczególności, zgodnie z art. 88 ust. 3a pkt 2 Ustawy o VAT, nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury w przypadku, gdy transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku.

Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, po planowanej sprzedaży Nieruchomości oraz pozostałych składników majątkowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego, składniki te będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych podatkiem VAT (tj. w szczególności wynajmu powierzchni handlowo-usługowej oraz powierzchni gastronomicznej znajdującej się w Centrum Handlowym).

Mając na uwadze, że planowana sprzedaż przez Sprzedającego na rzecz Kupującego Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego będzie podlegać opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług wg podstawowej stawki podatku (aktualnie 23%) - jako świadczenie usług w rozumieniu przepisów Ustawy o VAT, należy uznać, iż Kupującemu będzie przysługiwało prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego w związku z nabyciem Logo oraz Domen Internetowych wskazanych w opisie zdarzenia przyszłego (na podstawie art. 86 ust. 1 i nast. Ustawy o VAT), w zakresie w jakim ww. składniki majątkowe będą wykorzystywane przez Kupującego do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.

Tym samym, w analizowanej sytuacji nie znajdzie zastosowania art. 88 ust. 3a pkt 2 Ustawy o VAT, zakazujący odliczania VAT na podstawie faktur dokumentujących transakcje niepodlegające opodatkowaniu, bądź zwolnione z opodatkowania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

W związku z tym, że niniejsza interpretacja dotyczy wyłącznie zakresu podatku od towarów i usług, w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych zostanie wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.