ITPB2/4511-608/15/IB | Interpretacja indywidualna

Czy wartość odszkodowania i rekompensaty, które będą wypłacane pracownikom objętym procedurą zwolnień grupowych na podstawie Porozumienia zawartego przez Spółkę i Związek zawodowy jest wolna od podatku dochodowego na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT i w związku z tym na Spółce nie będzie ciążyć obowiązek poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych?
ITPB2/4511-608/15/IBinterpretacja indywidualna
  1. odszkodowania
  2. pracownik
  3. rekompensaty
  4. zwolnienia przedmiotowe
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Zwolnienia przedmiotowe

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 19 maja 2015 r. (data wpływu 21 maja 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zastosowania zwolnienia przedmiotowego przy obliczaniu zaliczki na podatek - jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 21 maja 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zastosowania zwolnienia przedmiotowego przy obliczaniu zaliczki na podatek.

Wezwaniem z dnia 29 lipca 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy zwrócił się o precyzyjne i wyczerpujące przedstawienie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego.

Pismem z dnia 7 sierpnia 2015 r. (data wpływu 12 sierpnia 2015 r.) uzupełniono wniosek w ww. zakresie.

W przedmiotowym wniosku i w jego uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny/zdarzenie przyszłe.

Y S.A. – wcześniej X S.A. („Spółka” lub „Wnioskodawca”) zamierza przeprowadzić zwolnienia grupowe, o których mowa w art. 1 ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (dalej „Ustawa”). Przyczyną planowanych zwolnień grupowych jest reorganizacja struktury zatrudnienia Spółki w związku z planowaną fuzją z innym bankiem. Przyczyny te, w rozumieniu art. 1 ust. 1 Ustawy są przyczynami niedotyczącymi pracowników.

W związku z zamiarem przeprowadzenia zwolnień grupowych, Spółka w kwietniu 2015 r. działając na podstawie art. 3 ust. 1 Ustawy zawarła z Z., działającą w Spółce (dalej „Związek zawodowy”) porozumienie dotyczące zwolnień grupowych (dalej „Porozumienie”). Porozumienie to zostało zawarte na czas określony i reguluje zasady postępowania w sprawach dotyczących pracowników objętych zamiarem grupowego zwolnienia, a także obowiązki Spółki w zakresie niezbędnym do rozstrzygnięcia innych spraw pracowniczych związanych z zamierzonym grupowym zwolnieniem.

Porozumienie przewiduje, iż pracownikom objętym procedurą zwolnień grupowych Spółka wypłaci odprawy, o których mowa w art. 8 Ustawy. Ponadto, niezależnie od odprawy, o której mowa w zdaniu poprzednim Spółka wypłaci zwalnianym pracownikom odszkodowanie. Odszkodowanie ma na celu zadośćuczynić pracownikom stratę związaną z brakiem możliwości kontynuowania zatrudnienia i osiągania wynagrodzenia u dotychczasowego pracodawcy, utratę możliwości opłacania świadczeń z tytułu ubezpieczenia społecznego i tym samym nabywania związanych z tym uprawnień. Ponadto odszkodowanie ma na celu umożliwić pracownikom zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych w związku z utratą źródła dochodu i brakiem gwarancji znalezienia nowego zatrudnienia, związaną z obecną sytuacją rynkową, tj. dużymi zwolnieniami pracowników w całej branży bankowej.

Oprócz odszkodowania, o którym mowa wyżej, Porozumienie przewiduje również dla zwalnianych pracowników wypłatę rekompensaty. Rekompensata należna będzie: (1) w przypadku konieczności zwolnienia w ramach zwolnienia grupowego obojga pracowników pozostających w związku małżeńskim oraz (2) w przypadku konieczności zwolnienia pracownika, który samotnie wychowuje dzieci, bądź, który wychowuje dzieci niepełnosprawne. Rekompensata ma dodatkowo zadośćuczynić tym osobom znajdującym się w związku z utratą pracy w trudnej sytuacji życiowej.

Porozumienie w sposób wyczerpujący określa wysokość i zasady wypłaty odprawy, odszkodowania i rekompensat wskazanych powyżej.

Odprawa należna na podstawie art. 8 Ustawy nie jest przedmiotem niniejszego wniosku.

W przesłanym uzupełnieniu wniosku wskazano, że porozumienie z kwietnia 2015 r. zawarte przez X S.A. i Z., o którym mowa we wniosku stanowi normatywne źródło prawa pracy, o którym mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz.U. z 2014 r., poz. 1502 z późn. zm.).

Rekompensata, o której mowa w ww. Porozumieniu, tj. rekompensata należna w przypadku: (1) konieczności zwolnienia w ramach zwolnienia grupowego obojga pracowników pozostających w związku małżeńskim oraz (2) konieczności zwolnienia pracownika, który samotnie wychowuje dzieci, bądź, który wychowuje dzieci niepełnosprawne, ma charakter odszkodowawczy. Jakkolwiek w Porozumieniu nie nazwano tego świadczenia literalnie jako odszkodowanie lub zadośćuczynienie to taką rolę i taki charakter niewątpliwie ono pełni, albowiem celem rekompensaty jest zadośćuczynić tym osobom znajdującym się w związku z utratą pracy i brakiem możliwości osiągnięcia wynagrodzenia u dotychczasowego pracodawcy, w trudnej sytuacji życiowej.

W dniu 30 czerwca 2015 r. Sąd Rejonowy wydał postanowienie o połączeniu Y S.A. oraz X S.A. Połączenie nastąpiło na podstawie art. 492 § 1 pkt 1 KSH w drodze przejęcia. Na skutek połączenia Y S.A. wstąpił we wszystkie prawa i obowiązki X S.A.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy wartość odszkodowania i rekompensaty, które będą wypłacane pracownikom objętym procedurą zwolnień grupowych na podstawie Porozumienia zawartego przez Spółkę i Związek zawodowy jest wolna od podatku dochodowego na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT i w związku z tym na Spółce nie będzie ciążyć obowiązek poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych...

Zdaniem Wnioskodawcy wartość odszkodowania i rekompensaty, które będą wypłacane pracownikom objętym procedurą zwolnień grupowych na podstawie Porozumienia zawartego przez Spółkę i Związek zawodowy jest wolna od podatku dochodowego na podstawie przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT i w związku z tym na Spółce nie będzie ciążyć obowiązek poboru i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych.

Artykuł 21 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT stanowi, iż wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 27 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), z wyjątkiem:

  1. określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
  2. odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
  3. odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
  4. odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
  5. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą
  6. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
  7. odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Zgodnie z art. 9 § 1 Kodeksu pracy, ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.

Porozumienie stanowiące podstawę wypłaty odszkodowania i rekompensaty jest w ocenie Wnioskodawcy porozumieniem zbiorowym, wskazanym w artykule 9 § 1 Kodeksu pracy. Przemawia za tym fakt, że zawarte zostało przez Wnioskodawcę ze związkiem zawodowym reprezentującym zwalnianych pracowników, uzgodnione zostało w ramach procedury zwolnień grupowych wynikających z reorganizacji Wnioskodawcy zgodnie z przepisami ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników i nie ma wątpliwości, że ma ono charakter porozumienia zbiorowego. Orzecznictwo Sądu Najwyższego potwierdza, że porozumienie zawarte w trybie art. 3 Ustawy kończące procedurę konsultacji zwolnień grupowych stanowi źródło prawa pracy w rozumieniu art. 9 § 1 Kodeksu pracy (wyrok SN z 4 października 2011 r., 4 października 2011 r., oraz z 10 października 2003 r., I PK 409/02).

Ponadto, należne świadczenia mają charakter odszkodowawczy, zaś ich wysokość i zasady wypłaty wynikają wprost z Porozumienia zawartego przez Spółkę i związek zawodowy.

Jednocześnie, w ocenie Wnioskodawcy świadczenia należne na mocy Porozumienia nie podlegają wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania na podstawie lit. a) - g) art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT, ponieważ:

  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają określone w prawie pracy odprawy i odszkodowania z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę. Świadczenia określone w Porozumieniu, przysługują pracownikom z tytułu rozwiązania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, zatem nie podlegają pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. a) ustawy PIT;
  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają odprawy pieniężne wypłacane na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Postanowienie to dotyczy wyłącznie odpraw, które swoje oparcie znajdują w art. 8 Ustawy, zatem świadczenia przyznane na mocy Porozumienia nie podlegają pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. b) ustawy PIT;
  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają odprawy i odszkodowania z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym. Nie dotyczy to przypadku będącego przedmiotem niniejszego wniosku, zatem świadczenia przyznane na mocy Porozumienia nie podlegają pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. c) ustawy PIT;
  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają odszkodowania przyznane na podstawie przepisów o zakazie konkurencji. Nie dotyczy to przypadku będącego przedmiotem niniejszego wniosku, zatem świadczenia przyznane na mocy Porozumienia nie podlegają pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. d) ustawy PIT;
  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą Nie dotyczy to przypadku będącego przedmiotem niniejszego wniosku, zatem świadczenia przyznane na mocy Porozumienia nie podlegają pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. e) ustawy PIT;
  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają odszkodowania za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c. Nie dotyczy to przypadku będącego przedmiotem niniejszego wniosku, zatem świadczenia przyznane na mocy Porozumienia nie podlegają pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. f) ustawy PIT;
  • wykluczeniu od zwolnienia z opodatkowania podlegają odszkodowania wynikające z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe. Podstawą prawną świadczeń należnych na mocy Porozumienia nie jest umowa zawarta z pracownikiem lecz treść porozumienia zbiorowego dotycząca zwolnień grupowych. Z uwagi na powyższe świadczenia należne na mocy Porozumienia nie podlegają również pod dyspozycję przepisu art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. g) ustawy PIT.

Reasumując odszkodowanie i rekompensaty należne pracownikom na mocy Porozumienia są wolne od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy PIT i w związku z tym na Spółce nie będzie ciążyć obowiązek pobrania i odprowadzenia zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych przy wypłacie powyższych świadczeń.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 31 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.) osoby fizyczne, osoby prawne oraz jednostki organizacyjne nie posiadające osobowości prawnej, zwane dalej „zakładami pracy”, są obowiązane jako płatnicy obliczać i pobierać w ciągu roku zaliczki na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej lub spółdzielczego stosunku pracy, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakłady pracy, a w spółdzielniach pracy - wypłaty z tytułu udziału w nadwyżce bilansowej.

Stosownie do art. 12 ust. 1 ww. ustawy za przychody ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy uważa się wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za niewykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych.

Zgodnie z zasadą powszechności opodatkowania wyrażoną w art. 9 ust. 1 ww. ustawy opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Natomiast na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy wolne od podatku dochodowego są otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, oraz otrzymane odszkodowania lub zadośćuczynienia, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94, z późn. zm.), z wyjątkiem:

  1. określonych w prawie pracy odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
  2. odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników,
  3. odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
  4. odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
  5. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą,
  6. odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane według skali, o której mowa w art. 27 ust. 1, lub na zasadach, o których mowa w art. 30c,
  7. odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód innych niż ugody sądowe.

Należy zaznaczyć, że zwolnieniem określonym w przytoczonym wyżej przepisie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy, objęte są tylko odszkodowania i zadośćuczynienia, których wysokość lub zasady wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych na podstawie tych ustaw, bądź postanowień układów zbiorowych pracy, innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów lub statutów, o których mowa w art. 9 § 1 Kodeks pracy, z wyjątkiem odszkodowań wymienionych w lit. a)-g) tego artykułu.

Stosownie do art. 9 § 1 Kodeksu pracy ilekroć w Kodeksie pracy jest mowa o prawie pracy, rozumie się przez to przepisy Kodeksu pracy oraz przepisy innych ustaw i aktów wykonawczych, określające prawa i obowiązki pracowników i pracodawców, a także postanowienia układów zbiorowych pracy i innych opartych na ustawie porozumień zbiorowych, regulaminów i statutów określających prawa i obowiązki stron stosunku pracy.

Uwzględniając zatem powyższe stwierdzić należy, że skoro – jak wskazuje Wnioskodawca – wysokość odszkodowania oraz mających charakter odszkodowawczy rekompensat określa porozumienie stanowiące normatywne źródło prawa pracy, o którym mowa w art. 9 § 1 Kodeksu pracy, to spełnione zostały przesłanki do zastosowania zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Ww. świadczenia wypłacane pracownikom podlegają zwolnieniu z opodatkowania, a tym samym z tytułu ich wypłaty nie wystąpi obowiązek obliczania, pobierania i odprowadzania zaliczek na podatek dochodowy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.