IPPB2/415-860/11-7/MK | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
Czy w związku z wypłatą przez Akcjonariusza dywidendy, która skutkuje emisją i przydzieleniem pracownikowi nowych jednostek w funduszu FCPE, po stronie pracownika nie powstaje przychód podatkowy, a Spółka nie ma obowiązku pobrania i wpłaty podatku?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki przedstawione we wniosku z dnia 17.10.2011 r. (data wpływu 18.10.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z wypłatą dywidendy uczestnikom programu akcji pracowniczych i związanych z tym zdarzeniem obowiązków płatnika jest:

  • prawidłowe – odnośnie braku obowiązku płatnika,
  • nieprawidłowe – w pozostałej części.

UZASADNIENIE

W dniu 18.10.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z wypłatą dywidendy uczestnikom programu akcji pracowniczych i związanych z tym zdarzeniem obowiązków płatnika.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Sp. z o.o. (dalej „Spółka”) jest firmą wykonującą specjalistyczne roboty budowlane w Polsce. Spółka jest częścią grupy kapitałowej, na której czele stoi spółka kapitałowa z siedzibą we Francji (dalej „Akcjonariusz”). Spółka planuje wprowadzenie nowego programu akcji pracowniczych (dalej „Program”). Program będzie polegał na możliwości zakupu przez wszystkich pracowników spółek zależnych Akcjonariusza jednostek w funduszu zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe (Fonds commun de placement d´entreprise; dalej „fundusz FCPE”), instytucji powszechnie stosowanej we Francji do realizacji programów akcjonariatu pracowniczego, odpowiadających akcjom Akcjonariusza na następujących warunkach:

  • prawo udziału w programie będą mieli wszyscy pracownicy spółek zależnych Akcjonariusza, których staż pracy jest nie - krótszy niż ustalone minimum (w tym pracownicy Spółki spełniający ten warunek stażu),
  • akcje Akcjonariusza nie będą nabywane przez pracowników Spółki bezpośrednio - pracownicy będą nabywali jednostki funduszu FCPE, który będzie przechowywał akcje Akcjonariusza; fundusz FCPE będzie utrzymywał wyłącznie akcje Akcjonariusza oraz niewielkie zasoby gotówki; w konsekwencji, wartość jednostek tego funduszu będzie odzwierciedlała wartość akcji Akcjonariusza.
  1. Nabycie jednostek

Nabycie jednostek funduszu FCPE przez pracownika Spółki będzie następowało według następującego schematu:

  • pracownik wpłaci środki finansowe przeznaczone na zakup akcji Akcjonariusza do tymczasowego funduszu FCPE utworzonego wyłącznie w celu objęcia akcji Akcjonariusza w 2012 r.,
  • tymczasowy fundusz FCPE dokona zapisu na nowoemitowane akcje Akcjonariusza oraz obejmie te akcje w zamian za gotówkę zgromadzoną od pracowników spółek zależnych Akcjonariusza (w tym pracowników Spółki),
  • tymczasowy fundusz FCPE zostanie skonsolidowany z podstawowym funduszem FCPE, który służy przechowywaniu akcji Akcjonariusza pochodzących ze wszystkich wcześniejszych emisji związanych z Programem,
  • fundusz FCPE wyemituje jednostki, które zostaną objęte przez uczestników programu (w tym pracowników Spółki w części odpowiadającej liczbie akcji objętych przez fundusz FCPE w zamian za środki tych pracowników).

Cena emisyjna akcji Akcjonariusza obejmowanych przez fundusz FCPE zostanie ustalona jako średnia z cen otwarcia notowań akcji Akcjonariusza na giełdzie z 20 sesji poprzedzających określony dzień ustalenia ceny emisyjnej. Po tym dniu, przez ustalony okres, pracownicy będą wpłacali swoje środki pieniężne do tymczasowego funduszu FCPE na zakup akcji Akcjonariusza. Po zrealizowaniu zakupów akcji Akcjonariusza oraz skonsolidowaniu tymczasowego funduszu FCPE z funduszem FCPE, pracownikom Spółki zostaną przydzielone jednostki uczestnictwa w funduszu FCPE odpowiadające ilorazowi kwoty wpłaconej do tymczasowego funduszu FCPE oraz ustalonej we wspomniany powyżej sposób ceny emisyjnej. Pracownicy Spółki nie uzyskają zatem jakiegokolwiek dyskonta i zapłacą pełną cenę określoną zgodnie z powyższym mechanizmem.

Jak wspomniano, pracownicy Spółki nie otrzymają bezpośrednio akcji Akcjonariusza, lecz otrzymają jednostki w funduszu FCPE. Fundusz FCPE jest utworzony zgodnie z prawem Francji i stanowi instytucję zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe, Fundusz FCPE nie ma, zgodnie z prawem francuskim, osobowości prawnej i akcje posiadane przez fundusz FCPE stanowią wspólną własność pracowników spółek grupy Akcjonariusza - pracownicy posiadający jednostki funduszu FCPE posiadają określony łączny udział we własności wszystkich akcji przechowywanych w funduszu FCPE.

Fundusz FCPE nie jest też funduszem w rozumieniu Dyrektywy 2009/65/EC z 13 lipca 2009 r., ani funduszem zagranicznym w rozumieniu polskiej ustawy o funduszach inwestycyjnych. Zgodnie z prawem Francji, uczestnicy Programu posiadający jednostki funduszu FCPE są współwłaścicielami akcji Akcjonariusza. Ponadto, zgodnie z prawem francuskim, fundusz FCPE nie jest - z formalnego punktu widzenia - stroną jakichkolwiek czynności prawnych. Stroną wszelkich umów zawieranych przez fundusz FCPE są pracownicy spółek grupy Akcjonariusza posiadający jednostki funduszu FCPE.

Jednostki w funduszu FCPF mogą być umarzane za wynagrodzeniem. Uczestnik Programu nie ma jednak prawa umorzenia tych jednostek przed upływem 3 lat od dnia ich nabycia, z wyjątkiem ściśle określonych sytuacji takich jak np. rozwód, narodziny trzeciego dziecka, i inne. Prawa głosu akcji będą wykonywane przez Radę Nadzorczą funduszu FCPE.

Fundusze typu FCPE należą do grupy funduszy nazywanych FCP. Jednostki uczestnictwa funduszy FCP są tradycyjnie uważane za papiery wartościowe.

Według francuskiego prawa, instrumenty finansowe (instruments financiers) dzielą się na tytuły finansowe oraz kontrakty finansowe. Pojęcie tytułów finansowych jest porównywalne do pojęcia papierów wartościowych. Tytuły finansowe można podzielić na (i) „valeurs mobilières” (zbywalne papiery wartościowe), które są emitowane przez spółki oraz (ii) pozostałe tytuły finansowe, które mogą być emitowane przez fundusze - do tej ostatniej kategorii należą m.in. jednostki funduszu FCPE.

Zgodnie z podatkowym prawem Francji, dochód z umorzenia jednostek uczestnictwa w funduszu FCPE jest zwolniony z podatku na podstawie zwolnienia przewidzianego dla pracowniczych planów oszczędnościowych. W razie jednak braku tego zwolnienia, dochód z umorzenia jednostek w FCPE byłby opodatkowany na identycznych zasadach co dochód ze sprzedaży np. akcji notowanych na giełdzie.

Zbywalność jednostek FCPE jest ograniczona (takie jednostki nie mogą być przedmiotem obrotu na rynku regulowanym i w praktyce są umarzane przez fundusz FCPE). Jednak, brak zbywalności nie wynika z przepisów prawa, lecz jedynie z interpretacji prawa, które nie zawiera regulacji dotyczących praktycznych aspektów zbycia jednostek w funduszu FCPE.

  1. Umorzenie jednostek

Umorzenie jednostek, jak wspomniano, może nastąpić po upływie 3 lat od ich nabycia, wcześniejsze umorzenie może nastąpić jedynie w ściśle określonych przypadkach. Wynagrodzenie pracownika Spółki z umorzenia jednostek funduszu FCPE zostanie wypłacone na rachunek bankowy pracownika, który ten pracownik wskaże.

Może również zdarzyć się, że zgodnie z dyspozycją, którą złoży pracownik Spółki, umorzenie jednostek w funduszu FCPE będzie skutkowało przekazaniem na rzecz pracownika Spółki akcji Akcjonariusza będących dotychczas w posiadaniu funduszu FCPE.

  1. Dywidendy

Akcjonariusz może wypłacać dywidendy. Dywidendy w kwocie przypadającej na akcje posiadane przez pracowników Spółki za pośrednictwem funduszu FCPE będą wpływały do funduszu FCPE za otrzymane kwoty zostaną nabyte akcje Akcjonariusza na giełdzie, a fundusz FCPE wyemituje dodatkowe jednostki odpowiadające nabytym akcjom Akcjonariusza. Takie dodatkowe jednostki zostaną przydzielone pracownikom Spółki. Ani pracownicy Spółki, ani Spółka - w związku z takim przydziałem nowych jednostek w funduszu FCPE pracownikom Spółki - nie poniosą jakichkolwiek kosztów. Przydział ten będzie bowiem finansowany dywidendą wypłacaną przez Akcjonariusza.

  1. Darmowe Akcje

Pracownicy Spółki, którzy utrzymają jednostki w funduszu FCPE przez 3 lata otrzymają akcje Akcjonariusza (dalej „Darmowe Akcje”). Darmowe Akcje, w przeciwieństwie do jednostek w funduszu FCPE, nabywanych przez pracowników Spółki odpłatnie, stanowią zwykłe akcje Akcjonariusza, będące przedmiotem obrotu na giełdzie. Darmowe Akcje zostaną skupione przez Akcjonariusza, a następnie przydzielone pracownikom Spółki.

Liczba Darmowych Akcji przyznanych pracownikowi Spółki jest uzależniona od liczby jednostek uczestnictwa objętych odpłatnie przez pracownika za pośrednictwem funduszu FCPE. Dokumenty Programu dokładnie wskazują algorytm opisujący liczbę przydzielanych Darmowych Akcji w zależności od liczby akcji Akcjonariusza objętych odpłatnie za pośrednictwem funduszu FCPE (na zasadach opisanych powyżej).

Przekazanie pracownikom Spółki Darmowych Akcji jest uzależnione od spełnienia przez nich określonych warunków. Wśród nich można wymienić utrzymywanie nabytych odpłatnie jednostek w funduszu FCPE przez 3 lata i pozostawanie w tym okresie pracownikiem Spółki. Darmowe Akcje nie zostaną przydzielone również w przypadku, kiedy zostanie stwierdzone opisane w dokumentach Programu naruszenie przez pracownika Spółki jego obowiązków pracowniczych.

Darmowe Akcje zostaną przekazane na własność pracownikom Spółki na podstawie uchwały akcjonariuszy Akcjonariusza. Uchwała taka, która zostanie podjęta przez akcjonariuszy Akcjonariusza, będzie uprawniała zarząd Akcjonariusza do nabycia akcji na rynku giełdowym oraz przekazania akcji bez wynagrodzenia pracownikom spółek zależnych Akcjonariusza (w tym pracownikom Spółki) zgodnie z ustaleniami programów akcyjnych (m.in. Programu opisanego w niniejszym wniosku). Uchwała nie będzie wymieniała z nazwiska pracowników Spółki uprawnionych do Darmowych Akcji, ani nie będzie wskazywała Programu z nazwy. W uchwale znajdzie się jednak odniesienie do programów akcyjnych, a więc pośrednio również Programu opisywanego w niniejszym wniosku.

W związku z otrzymaniem tych Darmowych Akcji na własność, pracownikowi będzie przysługiwało prawo wyboru co do dalszego postępowania z tymi Darmowymi Akcjami. Darmowe Akcje zostaną, zgodnie z dyspozycją pracownika:

  • sprzedane w jego imieniu; w takim wypadku Darmowe Akcje będące własnością pracownika Spółki zostaną sprzedane na rynku giełdowym, a środki z tej sprzedaży zostaną przelane na rachunek bankowy wskazany przez pracownika Spółki,
  • przeniesione do biura maklerskiego wskazanego przez pracownika,
  • wniesione do funduszu FCPE, a pracownik w zamian otrzyma nowe jednostki uczestnictwa w funduszu FCPE; wniesienie do funduszu FCPE nastąpi również wówczas, gdy pracownik nie złoży żadnej dyspozycji.

Dyspozycja w tym zakresie zostanie złożona przez pracownika Spółki bezpośrednio po przydzieleniu Darmowych Akcji.

  1. Koszty Programu

Akcjonariusz obciąży Spółkę kosztami programu przypadającymi na pracowników Spółki. Na koszty te będzie składała się wartość akcji Akcjonariusza przydzielonych pracownikom Spółki nieodpłatnie oraz odpowiednia część innych kosztów poniesionych przez Akcjonariusza w związku z Programem (np. koszty związane z administrowaniem Programem). Koszty będą przedstawiane w stałej kwocie na pracownika Spółki.

Należy podkreślić, że Akcjonariusz obciąży Spółkę kosztami Darmowych Akcji, które zostały faktycznie przydzielone pracownikom i obciążenie to nastąpi dopiero w związku z przekazaniem Darmowych Akcji.

W związku z powyższym zadano następujące pytania.
  1. Czy w związku z odpłatnym nabyciem jednostek uczestnictwa funduszu, które powoduje uzyskanie prawa do otrzymania w przyszłości nieodpłatnie, po spełnieniu określonych warunków, Darmowych Akcji, po stronie pracownika Spółki powstaje przychód do opodatkowania, a Spółka jako płatnik ma obowiązek zapłaty podatku od tego przychodu...
  2. Czy w związku z nieodpłatnym przyznaniem pracownikowi Spółki Darmowych Akcji, po spełnieniu przez niego określonych warunków, powstaje po jego stronie przychód do opodatkowania, a Spółka jako płatnik ma obowiązek pobrania i wpłaty podatku od tego przychodu...
  3. Czy w związku z umorzeniem jednostek uczestnictwa w funduszu FCPE przez pracownika za wynagrodzeniem w formie pieniężnej, po stronie pracownika powstanie dochód opodatkowany pdof, który należy zakwalifikować jako dochód, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 oraz w art . 30b ust. 1 ustawy o pdof i Spółka nie będzie obowiązana do pobrania i wpłaty podatku od tego dochodu...
  4. Czy w związku z umorzeniem jednostek uczestnictwa w funduszu FCPE przez pracownika, skutkującym otrzymaniem przez pracownika akcji Akcjonariusza, po stronie pracownika Spółki nie powstaje przychód do opodatkowania i, w konsekwencji, Spółka nie będzie obowiązana w tym zakresie jako płatnik do pobrania i wpłaty podatku...
  5. Czy w związku z wypłatą przez Akcjonariusza dywidendy, która skutkuje emisją i przydzieleniem pracownikowi nowych jednostek w funduszu FCPE, po stronie pracownika nie powstaje przychód podatkowy, a Spółka nie ma obowiązku pobrania i wpłaty podatku...
  6. Czy w związku ze sprzedażą Darmowych Akcji w imieniu pracownika (w razie wyboru przez pracownika opcji sprzedaży Darmowych Akcji po ich przyznaniu) po stronie pracownika Spółki powstaje dochód, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 oraz w art . 30b ust. 1 ustawy o pdof, lecz Spółka nie będzie obowiązana do pobrania i wpłaty podatku od tego dochodu...
  7. Czy w związku z wniesieniem Darmowych Akcji do funduszu FCPE po przyznaniu Darmowych Akcji, po stronie pracownika Spółki nie powstaje przychód do opodatkowania i Spółka nie będzie obowiązana w tym zakresie jako płatnik do pobrania i wpłaty podatku...

Przedmiot niniejszej interpretacji indywidualnej stanowi odpowiedz na pytanie Nr 5. W zakresie pozostałych pytań zostaną wydane odrębne interpretacje indywidualne.

Zdaniem Wnioskodawcy, ustawa o pdof stanowi, że przychodami do opodatkowania są w szczególności; wartość otrzymanych świadczeń w naturze oraz innych nieodpłatnych świadczeń (art. 11 ust. 1 ustawy o pdof).

Dodatkowo, ustawa o pdof wyróżnia i definiuje określone źródła przychodów. Przychody ze stosunku pracy są zdefiniowane jako „wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężna świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności; wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych” (art. 12 ust. 1 ustawy o pdof).

Ustawa o pdof definiuje również szereg innych źródeł przychodów, np.: przychody z kapitałów pieniężnych (art. 17 ustawy o pdof), przychody z działalności gospodarczej (art. 14 ustawy o pdof), czy przychody z innych źródeł (art. 20 ustawy o pdof). Zgodnie natomiast z art. 31 ustawy o pdof, zakład pracy ma, jako płatnik, obowiązek obliczenia i pobierania zaliczek na podatek dochodowy od osób, które uzyskują od tych zakładów przychody m.in. ze stosunku pracy.

Zgodnie z art. 24 ust. 11 ustawy o pdof, dochód stanowiący nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji objętych (nabytych) przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia, a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie) nie podlega opodatkowaniu w momencie objęcia (nabycia) tych akcji. Tę zasadę stosuje się odpowiednio do dochodu stanowiącego nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji, a wydatkami poniesionymi na ich nabycie od spółki posiadającej osobowość prawną, która objęła (nabyła) te akcje wyłącznie w celu przeniesienia tytułu ich własności na osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej emitentem akcji. Powyższą zasadę stosuje się do dochodu uzyskanego przez osoby uprawnione z tytułu objęcia (nabycia) akcji spółek, których siedziba znajduje się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego (art. 24 ust. 12a ustawy o pdof).

Ad.5.

Zdaniem Spółki otrzymanie dywidendy, która wpływa do funduszu FCPE i która powoduje otrzymanie przez pracownika Spółki nowych jednostek uczestnictwa w funduszu FCPE nie powoduje powstania przychodu do opodatkowania po stronie pracownika. W konsekwencji, Spółka nie będzie także (jako płatnik podatku) obowiązana do zapłaty podatku w związku z tym zdarzeniem.

Jak wskazano, dywidenda wypłacana przez Akcjonariusza wpłynie do funduszu FCPE. Fundusz ten za otrzymaną kwotę nabędzie kolejne akcje Akcjonariusza.

Zgodnie z art. 11 ustawy o pdof, przychodami są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze oraz innych nieodpłatnych świadczeń. Oznacza to, że przychód z tytułu dywidendy podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy jest otrzymany lub postawiony do dyspozycji podatnika.

W analizowanym zdarzeniu przyszłym kwota dywidendy zostanie automatycznie spożytkowana na nabycie przez fundusz FCPE akcji Akcjonariusza. Pracownik Spółki otrzyma jedynie kolejne jednostki funduszu FCPE. Prawo do dysponowania tymi jednostkami jest ograniczone (mogą one być przedmiotem umorzenia, z tym że, z zasady, niemożliwe jest ich umorzenie przed upływem określonego okresu). Pracownik będzie mógł więc faktycznie dysponować kwotą otrzymanej dywidendy dopiero z chwilą umorzenia jednostek w funduszu FCPE i uzyskaniu w związku z tym umorzeniem kwoty pieniężnej.

Dodatkowo, z uwagi na fakt, że akcje Akcjonariusza są przedmiotem obrotu giełdowego i ich kursy podlegają znacznym wahaniom, niemożliwe jest określenie wartości faktycznego przysporzenia majątkowego, które pracownik Spółki uzyska w związku z dywidendą wypłaconą przez Akcjonariusza do funduszu FCPE. Przysporzenie takie zostanie uzyskane przez pracownika dopiero z chwilą umorzenia jednostek funduszu FCPE w zamian za wynagrodzenie w formie pieniężnej i będzie pochodną wartości akcji Akcjonariusza (aktualnej na moment umorzenia).

Z punktu widzenia pracownika Spółki, w związku z wypłatą dywidendy przez Akcjonariusza nie uzyskuje on więc w chwili wypłaty dywidendy przez Akcjonariusza przysporzenia, które podlegałoby opodatkowaniu. Spółka w związku z wypłatą dywidendy przez Akcjonariusza nie będzie więc płatnikiem podatku.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe odnośnie braku obowiązku płatnika, nieprawidłowe w pozostałej części.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W świetle ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zm.) przychód z tytułu dywidendy kwalifikowany jest do przychodów z kapitałów pieniężnych.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych źródłem przychodu są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Przepis art. 17 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy wskazuje, iż za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się, m.in. dywidendy i inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, których podstawą uzyskania są udziały (akcje) w spółce mającej osobowość prawną lub spółdzielni (...).

Przepis art. 24 ust. 5 ustawy określa, że dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału.

W myśl art. 30a ust. 1 pkt 4 ww. ustawy podatek dochodowy od uzyskanych dochodów (przychodów) z tytułu dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych nalicza się zryczałtowaną 19% stawką.

Z treści wniosku wynika, iż Wnioskodawca planuje wprowadzenie nowego programu akcji pracowniczych. Program będzie polegał na możliwości zakupu przez wszystkich pracowników spółek zależnych Akcjonariusza jednostek w funduszu zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe (FCPE), instytucji powszechnie stosowanej we Francji do realizacji programów akcjonariatu pracowniczego, odpowiadających akcjom Akcjonariusza.

Pracownicy Spółki nie otrzymają bezpośrednio akcji Akcjonariusza, lecz otrzymają jednostki w funduszu FCPE. Fundusz FCPE jest utworzony zgodnie z prawem Francji i stanowi instytucję zbiorowego inwestowania w papiery wartościowe. Fundusz FCPE nie ma, zgodnie z prawem francuskim, osobowości prawnej i akcje posiadane przez fundusz FCPE stanowią wspólną własność pracowników spółek grupy Akcjonariusza - pracownicy posiadający jednostki funduszu FCPE posiadają określony łączny udział we własności wszystkich akcji przechowywanych w funduszu FCPE.

Fundusz FCPE nie jest też funduszem w rozumieniu Dyrektywy 2009/65/EC z 13 lipca 2009 r., ani funduszem zagranicznym w rozumieniu polskiej ustawy o funduszach inwestycyjnych. Zgodnie z prawem Francji, uczestnicy Programu posiadający jednostki funduszu FCPE są współwłaścicielami akcji Akcjonariusza. Ponadto, zgodnie z prawem francuskim, fundusz FCPE nie jest - z formalnego punktu widzenia - stroną jakichkolwiek czynności prawnych. Stroną wszelki umów zawieranych przez fundusz FCPE są pracownicy spółek grupy Akcjonariusza posiadający jednostki funduszu FCPE.

Zbywalność jednostek FCPE jest ograniczona (takie jednostki nie mogą być przedmiotem obrotu na rynku regulowanymi i w praktyce są umarzane przez fundusz FCPE). Jednak, brak zbywalności nie wynika z przepisów prawa, lecz jedynie z interpretacji prawa, które nie zawiera regulacji dotyczących praktycznych aspektów zbycia jednostek w funduszu FCPE.

Akcjonariusz może wypłacać dywidendy. Dywidendy w kwocie przypadającej na akcje posiadane przez pracowników Spółki za pośrednictwem funduszu FCPE będą wpływały do funduszu FCPE za otrzymane kwoty zostaną nabyte akcje Akcjonariusza na giełdzie, a fundusz FCPE wyemituje dodatkowe jednostki odpowiadające nabytym akcjom Akcjonariusza. Takie dodatkowe jednostki zostaną przydzielone pracownikom Spółki. Ani pracownicy Spółki, ani Spółka - w związku z takim przydziałem nowych jednostek w funduszu FCPE pracownikom Spółki - nie poniosą jakichkolwiek kosztów. Przydział ten będzie bowiem finansowany dywidendą wypłacaną przez Akcjonariusza.

Z przedstawionego zdarzenia przyszłego nie wynika, aby prawo własności do akcji przejął Fundusz FCPE. Wnioskodawca stwierdza jedynie, że dywidendy będą wpływały do funduszu FCPE za otrzymane kwoty zostaną nabyte akcje Akcjonariusza na giełdzie, a fundusz FCPE wyemituje dodatkowe jednostki odpowiadające nabytym akcjom Akcjonariusza.

Powyższe nie oznacza, jednak, że uczestnik programu (pracownik Wnioskodawcy) nie jest nadal prawnym współwłaścicielem / właścicielem akcji.

Wskazać należy, że dywidenda to przypadająca na poszczególny udział czy akcję w spółce kapitałowej, część zysku spółki kapitałowej. Dywidenda jest zatem prawem akcjonariusza do części zysku spółki kapitałowej. Innymi słowy, prawo do dywidendy przysługuje każdorazowemu właścicielowi akcji. Uczestnicy programu posiadający jednostki funduszu FCPE są współwłaścicielami akcji Akcjonariusza, zatem będą dysponować prawami i przywilejami należnymi akcjonariuszom i z tym momentem uzyskają prawo do czerpania korzyści wynikających z akcji.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że fundusz działa wprawdzie w imieniu pracowników Wnioskodawcy, jednak to pracownikom (uczestnikom programu akcji pracowniczych) przysługuje prawo do dywidendy. Fakt, że dywidenda jest wpłacana przez spółkę z siedzibą we Francji do funduszu nie oznacza, że uczestnicy programu (pracownicy) Wnioskodawcy nie osiągną z tego tytułu dochodu. Fundusz bowiem zainwestuje otrzymane kwoty z dywidendy w kolejne akcje, które uprawnią uczestników programu akcji pracowniczych do otrzymania dodatkowych jednostek uczestnictwa odpowiadających nabytym akcjom Akcjonariusza. Dywidenda zostanie zatem przekazana pracownikowi, uczestnikowi programu i zamieniona w jednostki uczestnictwa.

Dywidenda powinna być traktowana jako dywidenda wypłacona bezpośrednio uczestnikowi programu akcji pracowniczych, który w konsekwencji osiąga przychód. O przychodzie faktycznie uzyskanym mówić będziemy nie tylko w sytuacji, kiedy na rzecz danej osoby będącej właścicielem akcji dokonano wypłaty dywidendy w formie pieniężnej, lecz również wówczas, kiedy w wyniku reinwestycji dywidendy przez Fundusz uczestnik programu nabędzie jednostki uczestnictwa. Po stronie pracowników Wnioskodawcy nastąpi przysporzenie majątkowe mające swoje źródło w prawie do dywidendy.

Stosownie do powyższego stanowisko Wnioskodawcy odnośnie braku przychodu po stronie pracowników Wnioskodawcy należało uznać za nieprawidłowe, ponieważ wartość dywidendy reinwestowana w dodatkowa akcje przechowywane przez fundusz FCPE stanowić będzie przychód uczestników programu podlegający opodatkowaniu w momencie wypłaty dywidendy przez Spółkę francuską.

Biorąc pod uwagę przedstawione zdarzenie przyszłe oraz przepisy prawa podatkowego stwierdzić należy, iż dywidenda zostanie wypłacona przez Spółkę kapitałową z siedzibą we Francji (Akcjonariusza), a nie Wnioskodawcę w związku z powyższym na Wnioskodawcy nie będą ciążyły obowiązki płatnika.

Zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Z uwagi na powyższe na płatniku ciążą trzy podstawowe obowiązki podatkowe, tj.:

  1. obliczenie,
  2. pobranie,
  3. wpłacenie
    - podatku, zaliczki lub raty.

Z kolei płatnik, który nie wykonał obowiązków określonych w art. 8 Ordynacji podatkowej, odpowiada za podatek niepobrany lub podatek pobrany a niewpłacony, o czym stanowi art. 30 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa.

Stosownie do art. 41 ust. 4 płatnicy, o których mowa w ust. 1, są obowiązani pobierać zryczałtowany podatek dochodowy od dokonywanych wypłat (świadczeń) lub stawianych do dyspozycji podatnika pieniędzy lub wartości pieniężnych z tytułów określonych w art. 29, art. 30 ust. 1 pkt 2, 4, 4a, 5 i 13 oraz art. 30a ust. 1, z zastrzeżeniem ust. 5.

Zgodnie zaś z art. 42 ust. 1 ww. ustawy płatnicy, o których mowa w art. 41, przekazują kwoty zryczałtowanego podatku w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki (podatek) - na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby.

Na podstawie treści powyższych przepisów należy stwierdzić, iż warunkiem istnienia obowiązków płatnika dla określonego podmiotu, jest fakt dokonania świadczeń przez ten podmiot na rzecz drugiego podmiotu.

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, iż na Wnioskodawcy, który nie dokonuje wypłat dywidend nie ciążą obowiązki płatnika ani obowiązki informacyjne.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.