ILPB2/4511-1-501/15-2/WS | Interpretacja indywidualna

Umorzenie pożyczek
ILPB2/4511-1-501/15-2/WSinterpretacja indywidualna
  1. pożyczka
  2. umorzenie
  3. zwolnienie
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Zwolnienia przedmiotowe

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko reprezentowanego przez pełnomocnika, przedstawione we wniosku z dnia 19 maja 2015 r. (data wpływu 21 maja 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie konsekwencji podatkowych w związku z umorzeniem pożyczek – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 21 maja 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie konsekwencji podatkowych w związku z umorzeniem pożyczek.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

W 2006 i 2008 roku Wnioskodawca otrzymał środki pieniężne na podstawie stosownych umów pożyczek. Pożyczki te zostały otrzymane od osób zaliczanych do I grupy podatkowej w rozumieniu ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn, tj. Wnioskodawca otrzymał pożyczki od swoich dzieci.

Z uwagi na powiązania rodzinne, pożyczkodawcy zadeklarowali chęć umorzenia tych pożyczek, tj. pozostałych do spłaty kwot kapitału i odsetek, jednak Wnioskodawca powziął wątpliwości, czy takie umorzenie pozostałych do spłaty kwot należności wynikających z pożyczek, nie wywoła konieczności zapłaty przez niego podatku dochodowego, tj. czy umorzenie należności wynikających z umów pożyczek (kapitał + odsetki) nie spowoduje powstania u niego przychodu opodatkowanego podatkiem dochodowym od osób fizycznych i konieczności zapłaty podatku dochodowego.

Wnioskodawca chciałby jednocześnie wyjaśnić, iż wartość należności z tytułu udzielonych pożyczek - jak również rozważanego umorzenia tych należności - nie będzie świadczeniem otrzymanym na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub na podstawie umowy będącej podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych - tj. działalności wykonywanej osobiście, bowiem udzielone pożyczki (jak i ich umorzenie) nie wynikają z jakiegokolwiek stosunku pracy bądź stosunku cywilnoprawnego pomiędzy nim a Pożyczkodawcami.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy w sytuacji umorzenia należności wynikających z pożyczek (kapitał + odsetki), po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a w przypadku jeżeli zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych przychód taki powstanie, czy będzie on korzystał ze zwolnienia od podatku na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 tej ustawy...

Zdaniem Wnioskodawcy, z tytułu umorzenia pozostałych do spłaty kwot należności wynikających z pożyczek (kapitał + odsetki), udzielonych jemu przez jego dzieci, po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód w rozumieniu ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (dalej ustawy o PDOF), który będzie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 125 tej ustawy.

Stosowanie do art. 9 ust. 1 ustawy o PDOF, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W świetle przepisu art. 11 ust. 1 ustawy o PDOF, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Zgodnie z utrwaloną linią orzecznictwa pod pojęciem nieodpłatnego świadczenia należy rozumieć wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i gospodarcze w działalności osób prawnych, czy osób fizycznych, których celem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku osobie, mające konkretny wymiar finansowy (zob. uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 18 listopada 2002 r. FPS 9/02, ONSA 2003, nr 2, poz. 47; wyrok SN z dnia 6 sierpnia 1999 r. III RN 31/99, ONSAPiUS 2000, nr 13, poz. 496; wyrok NSA z dnia 28 stycznia 2000 r. I SA/Gd 2285/98, Lex nr 39796; uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 24 maja 2010 r. II FPS 1/10, ONSAiWSA 2010, nr 4, poz. 58; uchwała siedmiu sędziów NSA z dnia 16 października 2006 r. II FPS 1/06, ONSAiWSA 2006, nr 6, poz. 153).

Ponadto, stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy PDOF, do źródeł przychodów ustawodawca zalicza również tzw. inne źródła. Z kolei przepis art. 20 ust. 1 ustawy o PDOF stanowi, że za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Sformułowanie „w szczególności” należy interpretować w ten sposób, że katalog przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i należy zaliczać do niego również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Istotą przychodu na gruncie podatku dochodowego jest przysporzenie majątkowe, mogące wystąpić w formie zarówno korzyści pieniężnej jak i niepieniężnej.

Regulacja prawna umowy pożyczki zawarta została w art. 720 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z 2014 r., poz. 121), zgodnie z którym przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Sam fakt otrzymania pożyczki jest więc obojętny podatkowo. Skutki podatkowe powoduje dopiero umorzenie pożyczki, wtedy bowiem dłużnik osiąga konkretne przysporzenie majątkowe (przychód). Wynika to z tego, że umorzenie zobowiązania z tytułu pożyczki może nastąpić w całości lub w części. W takich sytuacjach, gdy pożyczkobiorca nie musi spłacać pożyczki, następuje to w formie zwolnienia z długu. Skutek tego zwolnienia - w postaci umorzonej kwoty pożyczki (bądź innych należności z niej wynikających) - ma miejsce wówczas, gdy oświadczenie wierzyciela dociera do dłużnika, a ten zwolnienie przyjmuje (art. 508 k.c.). Przychód po stronie pożyczkobiorcy powstanie wówczas, jeśli zwolnienie z długu nastąpiło nieodpłatnie.

Biorąc pod uwagę przywołane przepisy, w ocenie Wnioskodawcy umorzenie należności wynikających z umów pożyczek, spowoduje powstanie po jego stronie przychodu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Przychód ten należałoby zaliczyć do tzw. innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PDOF, jako przychód z nieodpłatnych świadczeń.

W tym miejscu Wnioskodawca chciałby jednakże zauważyć, iż stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o PDOF, wolna od podatku dochodowego jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczona zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn, z zastrzeżeniem ust. 20.

Przepis art. 21 ust. 20 ustawy o PDOF przewiduje wyjątek, kiedy zwolnienie powyższe nie ma zastosowania, tj. zgodnie z tym przepisem, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 125, nie ma zastosowania do świadczeń otrzymywanych na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub na podstawie umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 2.

Jak wskazano to w stanie faktycznym, wyjątek od zastosowania ww. zwolnienia przewidziany w art. 21 ust. 20 ustawy o PDOF, nie znajdzie zastosowania w przypadku Wnioskodawcy.

Dalej Wnioskodawca chciałby wskazać, iż zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2009 r., Nr 93, poz. 768, ze zm.), do grup podatkowych zalicza się:

  • do grupy I - małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, zięcia, synową, rodzeństwo, ojczyma, macochę teściów;
  • do grupy II - zstępnych rodzeństwa, rodzeństwo rodziców, zstępnych i małżonków pasierbów, małżonków rodzeństwa i rodzeństwo małżonków, małżonków rodzeństwa małżonków, małżonków innych zstępnych;
  • do grupy III - innych nabywców.

W związku z tym, że przychód z tytułu umorzenia należności wynikających z pożyczek jest świadczeniem otrzymanym od dzieci Wnioskodawcy (tj. osób zaliczanych do I grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn), w ocenie Wnioskodawcy, przychód ten podlega zwolnieniu na mocy art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o PDOF. Wnioskodawca zdaje sobie sprawę, że indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane są tylko w odniesieniu do konkretnego Wnioskodawcy i odnoszą się do konkretnego stanu faktycznego bądź zdarzenia przyszłego, nie mniej jednak chciałby zwrócić uwagę, iż w identycznych stanach faktycznych (zdarzeniach przyszłych) były wydawane już indywidualne interpretacje przepisów prawa podatkowego, które potwierdzają stanowisko Wnioskodawcy, m.in. w interpretacji wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 16 kwietnia 2015 r, nr IBPBII/1/4511-38/15/DP.

Wnioskodawca podziela przedstawioną w nich kwalifikację zdarzenia prawnego jakim jest umorzenie należności wynikających z pożyczki na gruncie przepisów podatkowych (w tym ustawy o PDOF) oraz argumentację przemawiającą za taką kwalifikacją tego zdarzenia.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, ul. Ratajczaka 10/12, 61-815 Poznań, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.