IBPB-2-1/4515-69/16/MD | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Wnioskodawca spełnił wymagane przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn warunki do zachowania ulgi określonej w art. 4a ww. ustawy – w terminie złożył dwa zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych, gdzie korekta jednego z nich pozostała bez wpływu na ulgę. Datą powstania obowiązku podatkowego jest jednak data obciążenia rachunku bankowego darczyńców.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 26 lutego 2016 r. (data wpływu do Biura – 1 marca 2016 r.) o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania darowizny:

  • w części dotyczącej złożenia dwóch zgłoszeń o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych – jest prawidłowe,
  • w części dotyczącej ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 1 marca 2016 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie skutków podatkowych otrzymania darowizny.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Rodzice wykonali ze wspólnego rachunku bankowego na rachunek bankowy Wnioskodawcy przelew 9 listopada 2015 r., wskazując w tytule „darowizna”.

W tym samym dniu, w trybie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, Wnioskodawca dokonał zgłoszenia darowizny i przesłał drogą elektroniczną do właściwego Urzędu skarbowego zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 (wersja 5).

Ponieważ nie ma możliwości dołączyć załącznika do elektronicznej wersji zgłoszenia, to 10 listopada 2015 r. Wnioskodawca dostarczył osobiście do Urzędu Skarbowego potwierdzenie przelewu wydrukowane z rachunku bankowego rodziców, potwierdzające wykonanie przelewu 9 listopada 2015 r.

W zgłoszeniu jako darczyńcę Wnioskodawca wskazał swojego ojca, ponieważ druk SD-Z2 nie daje możliwości wskazania dwóch darczyńców.

W dniu 25 lutego 2016 r. Wnioskodawca złożył w Urzędzie Skarbowym drogą elektroniczną korektę zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 (wersja 5), złożonego 9 listopada 2015 r. Wnioskodawca zmienił wartość darowizny na 25.000,00 zł (darczyńcą jest ojciec Wnioskodawcy). Korygując zgłoszenie SD-Z2 złożone 9 listopada 2015 r., Wnioskodawca zmienił także datę nabycia oraz datę powstania obowiązku podatkowego, który pierwotnie wskazał jako 9 listopada 2015 r. – czyli datę wykonania przez rodziców przelewu darowizny – datę wskazaną na potwierdzeniu przelewu wydrukowaną z rachunku bankowego rodziców (takie potwierdzenie przelewu Wnioskodawca złożył w Urzędzie Skarbowym 10 listopada 2015 r.). Darowizna wpłynęła na rachunek bankowy Wnioskodawcy dopiero 10 listopada 2015 r. i tę datę Wnioskodawca powinien wskazać jako datę otrzymania darowizny, czyli datę powstania obowiązku podatkowego. W uzasadnieniu do korekty Wnioskodawca opisał przyczynę dokonania korekty i poinformował, że równolegle przesyła drugie zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 (wersja 5), w którym wykazuje darowiznę 25.000,00 zł, a darczyńcą jest matka Wnioskodawcy. Takie zgłoszenie Wnioskodawca przesłał drogą elektroniczną w tym samym dniu, w którym przesłał korektę zgłoszenia, czyli 25 lutego 2016 r.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy złożenie dwóch zgłoszeń o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 było czynnością prawidłową ze wskazaniem daty 10 listopada 2015 r. jako prawidłowej dla daty nabycia i daty powstania obowiązku podatkowego i Wnioskodawca spełnił tym samym wszystkie niezbędne warunki zwalniające go z opodatkowania otrzymanej darowizny...

Wnioskodawca wskazał, że jest osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej, mającą miejsce zamieszkania na terytorium Polski i podlegającą w Polsce nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Wnioskodawca zamierza nabyć mieszkanie, na zakup którego otrzymał od rodziców pomoc finansową w formie gotówki jako darowiznę przekazaną na jego rachunek bankowy w wysokości 50.000,00 zł. Umowa darowizny nie była zawierana w formie aktu notarialnego, a przekazanie sumy pieniężnej nastąpiło w drodze polecenia przelewu. Jest to między Wnioskodawcą a rodzicami pierwsza tego typu darowizna. W terminie do 6 miesięcy od daty otrzymania darowizny Wnioskodawca złożył zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 do właściwego Urzędu Skarbowego.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn podatkowi podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytoriom Rzeczypospolitej, tytułem m.in. darowizny. Stosownie do treści art. 4a ust. 1 ww. ustawy zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowemu w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego i w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny są środki pieniężne udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy.

Według Wnioskodawcy, powyższe oznacza, że przedmiotowa darowizna nie podlega podatkowi od spadków i darowizn, po dokonaniu jej zgłoszenia w trybie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

Rodzice wykonali ze wspólnego rachunku bankowego na rachunek bankowy Wnioskodawcy przelew w dniu 9 listopada 2015 r., wskazując w tytule „darowizna”. W tym samym dniu, w trybie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn Wnioskodawca dokonał zgłoszenia darowizny i przesłał drogą elektroniczną do właściwego Urzędu Skarbowego zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 (wersja 5). Ponieważ nie ma możliwości dołączyć załącznika do elektronicznej wersji zgłoszenia, to w dniu 10 listopada 2015 r. Wnioskodawca dostarczył osobiście do Urzędu Skarbowego potwierdzenie przelewu wydrukowane z rachunku bankowego rodziców, potwierdzające wykonanie przelewu 9 listopada 2015 r. W zgłoszeniu jako darczyńcę Wnioskodawca wskazał swojego ojca, ponieważ druk SD-Z2 nie daje możliwości wskazania dwóch darczyńców. W dniu składania zgłoszenia Wnioskodawca był przekonany o prawidłowości zgłoszenia przedmiotowej darowizny i spełnienia wymagań art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, zwalniających go od podatku.

Kilka dni temu Wnioskodawca spotkał się z interpretacją, że powinien złożyć dwa zgłoszenia SD-Z2, wskazując po 50% otrzymanej darowizny od każdego z rodziców. Po przeanalizowaniu przepisów Kodeksu cywilnego Wnioskodawca nabrał przeświadczenia, że tak właśnie powinien postąpić.

Pomiędzy rodzicami Wnioskodawcy istnieje wspólność majątkowa. Rodzice posiadają wspólny rachunek bankowy. Na skutek istnienia wspólności majątkowej między małżonkami wydatek z ich rachunku jest traktowany jako dokonany przez oboje małżonków. Połowa darowizny jest dokonana więc przez żonę, a druga połowa przez męża. Dlatego Wnioskodawca – jako obdarowany powinien złożyć dwa druki SD-Z2, wskazując po 50% otrzymanej darowizny od każdego ze swoich rodziców.

W dniu 25 lutego 2016 r. Wnioskodawca złożył w Urzędzie Skarbowym drogą elektroniczną korektę zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 (wersja 5), złożonego 9 listopada 2015 r., w taki sposób, że zmienił wartość darowizny na 25.000,00 zł (darczyńcą jest ojciec Wnioskodawcy). Korygując zgłoszenie SD-Z2, złożone 9 listopada 2015 r., Wnioskodawca zmienił także datę nabycia oraz datę powstania obowiązku podatkowego, który pierwotnie wskazał jako 9 listopada 2015 r. – czyli datę wykonania przez rodziców przelewu darowizny – datę wskazaną na potwierdzeniu przelewu wydrukowanym z rachunku bankowego rodziców (takie potwierdzenie przelewu Wnioskodawca złożył w Urzędzie Skarbowym 10 listopada 2015 r.). Darowizna wpłynęła na rachunek bankowy Wnioskodawcy dopiero 10 listopada 2015 r. I tę datę Wnioskodawca powinien wskazać jako datę otrzymania darowizny, czyli datę powstania obowiązku podatkowego. W uzasadnieniu do korekty Wnioskodawca opisał przyczynę dokonania korekty i poinformował, że równolegle przesyła drugie zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2 (wersja 5), w którym wykazuje darowiznę 25.000,00 zł, a darczyńcą jest matka Wnioskodawcy. Takie zgłoszenie Wnioskodawca przesłał drogą elektroniczną w tym samym dniu, w którym przesłał korektę zgłoszenia, czyli 25 lutego 2016 r.

Na tle przedstawionego stanu faktycznego stwierdzam, co następuje:

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz.U. z 2015 r., poz. 86, ze zm.), podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in. darowizny.

W myśl art. 5 ww. ustawy obowiązek podatkowy ciąży na nabywcy własności rzeczy i praw majątkowych.

Stosownie do art. 6 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy, przy nabyciu w drodze darowizny obowiązek podatkowy powstaje – z chwilą złożenia przez darczyńcę oświadczenia w formie aktu notarialnego, a w razie zawarcia umowy bez zachowania przewidzianej formy – z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia; jeżeli ze względu na przedmiot darowizny przepisy wymagają szczególnej formy dla oświadczeń obu stron, obowiązek podatkowy powstaje z chwilą złożenia takich oświadczeń.

Art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowi, że wartość nabytych rzeczy i praw majątkowych przyjmuje się w wysokości określonej przez nabywcę, jeżeli odpowiada ona wartości rynkowej tych rzeczy i praw, a wartość praw do wkładów oszczędnościowych – w wysokości tych wkładów.

Zgodnie z art. 4a ust. 1, zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

  1. zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
  2. w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 – udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

W myśl art. 4a ust. 5, minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, wzór zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych i zakres danych w nim zawartych, w tym w szczególności:

  1. dane identyfikujące podatników obowiązanych do złożenia zgłoszenia oraz dane stanowiące podstawę zaliczenia do I grupy podatkowej,
  2. dane identyfikujące oraz ostatni adres spadkodawcy, darczyńcy lub innej osoby, od której lub po której została nabyta własność rzeczy lub prawa majątkowe,
  3. dane dotyczące nabytych rzeczy lub praw majątkowych, ich rodzaj, miejsce położenia rzeczy lub wykonywania praw majątkowych, wraz z ich wartością rynkową oraz wielkość nabytego udziału

– uwzględniając konieczność potwierdzenia nabycia w celu skorzystania ze zwolnienia.

Wzór zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych i zakres danych w nim zawartych określało, obowiązujące do 31 grudnia 2015 r., rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych (Dz.U. z 2006 r., Nr 243, poz. 1762, ze zm.). Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 4 i 8 tegoż rozporządzenia, zgłoszenie, o którym mowa w § 1, zawiera dane identyfikujące spadkodawcę, darczyńcę lub inną osobę, od której lub po której zostały nabyte własność rzeczy lub prawa majątkowe, oraz adres zamieszkania tej osoby oraz dane dotyczące stosunku osobistego nabywcy do osoby, od której lub po której została nabyta własność rzeczy lub praw majątkowych.

W przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat, poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn - w zgłoszeniu, o którym mowa w § 1, powinny być zawarte także dane dotyczące sposobu przekazania środków pieniężnych (§ 2 ust. 2 ww. rozporządzenia).

Z przedstawionego stanu faktycznego wynika, że rodzice wykonali ze wspólnego rachunku bankowego na rachunek bankowy Wnioskodawcy przelew 9 listopada 2015 r., wskazując w tytule „darowizna”. W tym samym dniu, w trybie art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn, Wnioskodawca dokonał zgłoszenia darowizny i przesłał drogą elektroniczną do właściwego Urzędu skarbowego zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych. 10 listopada 2015 r. Wnioskodawca dostarczył osobiście do Urzędu Skarbowego potwierdzenie przelewu wydrukowane z rachunku bankowego rodziców, potwierdzające wykonanie przelewu. W zgłoszeniu jako darczyńcę Wnioskodawca wskazał swojego ojca, ponieważ druk SD-Z2 nie daje możliwości wskazania dwóch darczyńców. W dniu 25 lutego 2016 r. Wnioskodawca złożył w Urzędzie Skarbowym drogą elektroniczną korektę zgłoszenia złożonego 9 listopada 2015 r. Wnioskodawca zmienił wartość darowizny na 25.000,00 zł (darczyńcą jest ojciec Wnioskodawcy). Korygując zgłoszenie SD-Z2 złożone 9 listopada 2015 r., Wnioskodawca zmienił także datę nabycia oraz datę powstania obowiązku podatkowego, który pierwotnie wskazał jako 9 listopada 2015 r., gdyż darowizna wpłynęła na rachunek bankowy Wnioskodawcy dopiero 10 listopada 2015 r. Równolegle, 25 lutego 2016 r., Wnioskodawca przesłał do Urzędu Skarbowego drugie zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych, w którym wykazuje darowiznę 25.000,00 zł, a darczyńcą jest matka Wnioskodawcy.

Należy stwierdzić, iż zgłoszenie o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych winno być dokonane na formularzu SD-Z2 w terminie 6-miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego. Zgodnie z treścią rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wzoru zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy i praw majątkowych Wnioskodawca nie ma obowiązku dołączania do zgłoszenia SD-Z2 dokumentów potwierdzających otrzymanie darowizny, tj. dowodu bankowego potwierdzającego przelew z konta bankowego rodziców na konto Wnioskodawcy oraz umowy darowizny. Otrzymując darowiznę pieniężną od obojga rodziców Wnioskodawca powinien złożyć odrębne zgłoszenia o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych SD-Z2. Wynika to z zawartego w § 2 ust. 1 pkt 4 określenia „dane identyfikujące (...) darczyńcę”, a zatem wskazującego jednoznacznie, iż w dokonywanym zgłoszeniu możliwe jest wskazanie tylko jednego darczyńcy. Zatem w przypadku nabycia od więcej niż jednego darczyńcy, z tytułu nabycia od każdego z nich Wnioskodawca winien złożyć odrębne zgłoszenie.

Korekty, na zasadach ogólnych przewidzianych w przepisach ustawy – Ordynacja podatkowa, złożonego zgłoszenia wymaga wskazanie w nim błędnych informacji dotyczących wielkości nabytych udziałów w rzeczy lub prawie majątkowym, miejsca ich położenia lub ich wartości rynkowej. Pierwotny druk SD-Z2 został złożony przez Wnioskodawcę z zachowaniem wskazanego terminu, a zatem korekta dotycząca wysokości darowanej kwoty pozostanie bez wpływu na prawo Wnioskodawcy do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn.

W przypadku nowego zgłoszenia SD-Z2, w którym Wnioskodawca ujmuje darowiznę od matki, jako że został zachowany ustawowy termin 6 miesięcy na zgłoszenie nabycia środków tytułem darowizny – Wnioskodawca będzie miał prawo do skorzystania z ww. ulgi.

Reasumując, Wnioskodawca spełnił wymagane przepisami ustawy o podatku od spadków i darowizn warunki do zachowania ulgi określonej w art. 4a ww. ustawy.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawcy, w zakresie złożenia dwóch zgłoszeń o nabyciu własności rzeczy lub praw majątkowych, należało uznać za prawidłowe.

Z wniosku wynika, iż darowizna otrzymana przez Wnioskodawcę od rodziców nie przybrała formy aktu notarialnego, a zatem, stosownie do treści art. 6 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku od spadków i darowizn, obowiązek podatkowy powstaje w razie zawarcia umowy bez zachowania formy aktu notarialnego z chwilą spełnienia przyrzeczonego świadczenia. Spełnienie świadczenia następuje wtedy, gdy darowizna jest wykonana, a zatem kiedy nastąpi wydanie obdarowanemu przedmiotu darowizny. W przypadku darowizny środków pieniężnych znajdujących się na rachunku bankowym darczyńcy – wydanie oznacza obciążenie rachunku darczyńcy. Zatem prawidłową datą nabycia i powstania obowiązku podatkowego jest data, z którą został obciążony rachunek rodziców Wnioskodawcy (darczyńców), a nie data, w której środki wpłynęły na rachunek Wnioskodawcy. Spełnienie przyrzeczonego świadczenia nastąpiło bowiem wówczas, kiedy darczyńcy przestali dysponować tymi środkami, kiedy o ich wartość pomniejszył się stan ich konta.

W świetle powyższego stanowisko Wnioskodawcy, w zakresie ustalenia momentu powstania obowiązku podatkowego, należało uznać za nieprawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, ul. Kośnego 70, 45–372 Opole, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.