0111-KDIB2-2.4015.117.2018.1.MZA | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Obowiązki płatnika związane z zawarciem w formie aktu notarialnego umowy nieodpłatnego przekazania składników majątkowych.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 800 ze zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 18 października 2018 r. (data wpływu 26 października 2018 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie obowiązków płatnika związanych z zawarciem w formie aktu notarialnego umowy nieodpłatnego przekazania składników majątkowych – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 26 października 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie obowiązków płatnika związanych z zawarciem w formie aktu notarialnego umowy nieodpłatnego przekazania składników majątkowych.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca jest notariuszem i zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn jest płatnikiem podatku od spadków i darowizn dokonywanych w formie aktu notarialnego umów.

Wnioskodawca będzie w przyszłości sporządzać akt notarialny obejmujący umowę nienazwaną nieodpłatnego przeniesienia składnika majątkowego lub składników majątkowych [np. nieruchomości, środków transportu, udziałów w spółkach prawa handlowego, ogółu praw i obowiązków w spółce prawa handlowego (dalej: Składniki majątkowe)] spółki na rzecz wspólnika spółki jawnej lub komandytowej posiadającej siedzibę i zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: Spółka). Uchwała będzie dotyczyć wycofania na potrzeby własne wspólnika Składników majątkowych aktualnie należących do Spółki.

Na mocy uchwały, wspólnicy zamierzają wycofać Składniki majątkowe ze Spółki i przenieść ich własność na jednego ze wspólników do jego majątku prywatnego (w efekcie czego jeden ze wspólników stanie się ich właścicielem). Wycofanie składników majątkowych odbędzie się na zasadzie nieodpłatnego przeniesienia ich własności z majątku Spółki do majątku wspólnika. W ten sposób jeden ze wspólników nabędzie osobiście na własność Składniki majątkowe.

Podstawą przeniesienia własności Składników majątkowych będzie jednomyślna uchwała wspólników o wycofaniu składników majątkowych na potrzeby własne jednego ze wspólników Spółki.

W celu wykonania wskazanej uchwały zostanie sporządzona w formie aktu notarialnego „Umowa nienazwana nieodpłatnego przeniesienia ... (w tym miejscu zostanie wpisany rodzaj składnika majątkowego) spółki na rzecz wspólnika spółki”.

Strony w umowie oświadczą, że:

  • przeniesienie na nabywcę (wspólnika Spółki) prawa własności składników majątkowych następuje na potrzeby własne nabywcy,
  • przekazujący (Spółka) nie uzyska żadnych korzyści majątkowych z tytułu dokonania czynności przeniesienia składników majątkowych.

Ponadto Strony oświadczą, że zawierając niniejszą umowę nienazwaną, ich wolą nie jest zawarcie umowy darowizny o treści i skutkach określonych w niniejszej umowie.

Wycofanie składników majątkowych nie spowoduje obniżenia wkładów wspólników.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy prawidłowe jest stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym nie będzie on zobowiązany do obliczenia, pobrania i zapłacenia podatku od spadków i darowizn, w związku z wycofaniem Składników majątkowych z majątku Spółki i przekazaniem ich do majątku wspólnika, w sposób przedstawiony w opisie zdarzenia przyszłego?

Zdaniem Wnioskodawcy, wycofanie składnika majątkowego lub składników majątkowych z majątku Spółki i przekazanie ich do majątków wspólników, w ten sposób, że wspólnicy nabędą na własność składniki majątkowe lub udziały we współwłasności składnika majątkowego odpowiadające przysługującym im udziałom w zyskach i stratach Spółki nie podlega opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn. A zatem, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do obliczenia, pobrania i zapłacenia podatku od spadków i darowizn od przedstawionego w opisie zdarzenia przyszłego.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

  1. dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;
  2. darowizny, polecenia darczyńcy;
  3. zasiedzenia;
  4. nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
  5. zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
  6. nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

W myśl art. 1 ust. 2 ww. ustawy – podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.

Przedstawiony powyżej katalog czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn jest katalogiem zamkniętym. Wobec tego wymienione w nim tytuły nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych stanowią jedyne przypadki podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca – notariusz będzie w przyszłości sporządzać akt notarialny obejmujący umowę nienazwaną nieodpłatnego przeniesienia składnika majątkowego lub składników majątkowych Spółki na rzecz wspólnika Spółki. Podstawą przeniesienia własności składników majątkowych będzie jednomyślna uchwała wspólników o wycofaniu składników majątkowych na potrzeby własne wspólnika Spółki.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – notariusze są płatnikami podatku od dokonanej w formie aktu notarialnego:

  1. darowizny;
  2. umowy nieodpłatnego zniesienia współwłasności lub ugody w tym przedmiocie;
  3. umowy nieodpłatnego ustanowienia służebności;
  4. umowy nieodpłatnego ustanowienia użytkowania.

Jeżeli zatem przeniesienie własności składników majątkowych na rzecz wspólnika nastąpi poprzez zawarcie umowy nienazwanej nieodpłatnego przeniesienia składników i nie przybierze – jak wynika z treści przedstawionego zdarzenia przyszłego – postaci umowy darowizny, a także nie będzie umową nieodpłatnego zniesienia współwłasności – to Wnioskodawca jako płatnik nie będzie zobowiązany do obliczenia, pobrania i wpłacenia podatku od spadków i darowizn w związku z zawarciem w formie aktu notarialnego umowy mającej na celu wycofanie składnika majątkowego lub składników majątkowych z majątku Spółki i przekazanie ich do majątku wspólnika, w sposób przedstawiony w opisie zdarzenia przyszłego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 644) – podatkowi od spadków i darowizn, zwanemu dalej „podatkiem”, podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

  1. dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego,
  2. darowizny, polecenia darczyńcy,
  3. zasiedzenia,
  4. nieodpłatnego zniesienia współwłasności,
  5. zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu,
  6. nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

W myśl art. 1 ust. 2 ww. ustawy – podatkowi podlega również nabycie praw do wkładu oszczędnościowego na podstawie dyspozycji wkładem na wypadek śmierci oraz nabycie jednostek uczestnictwa na podstawie dyspozycji uczestnika funduszu inwestycyjnego otwartego albo specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego na wypadek jego śmierci.

Przedstawiony powyżej katalog czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem od spadków i darowizn jest katalogiem zamkniętym. Wobec tego wymienione w nim tytuły nabycia własności rzeczy lub praw majątkowych stanowią jedyne przypadki podlegające opodatkowaniu tym podatkiem.

Jako, że przepisy tej ustawy nie definiują pojęcia „darowizna” należy odwołać się do odpowiednich przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2018 r., poz. 1025 ze zm.).

W myśl art. 888 Kodeksu cywilnego – przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Z powyżej zacytowanego przepisu wynika, że podstawową cechą umowy darowizny jest bezpłatne świadczenie darczyńcy na rzecz obdarowanego kosztem jego majątku.

Darowizna należy do czynności, których celem jest dokonanie aktu przysporzenia majątkowego (świadczenie musi wzbogacić obdarowanego) i zobowiązanie darczyńcy musi być zamierzone jako nieodpłatne. Świadczenie ma charakter nieodpłatny, gdy druga strona umowy nie zobowiązuje się do jakiegokolwiek świadczenia w zamian za otrzymane świadczenie. Istotą darowizny – jako czynności nieodpłatnej – jest więc brak po drugiej stronie ekwiwalentu w postaci świadczenia wzajemnego.

Darowizna może polegać zarówno na przesunięciach do majątku obdarowanego określonych przedmiotów majątkowych, jak i na innych postaciach dyspozycji majątkowych darczyńcy prowadzących do zmniejszenia jego majątku, a po stronie majątku obdarowanego do zwiększenia aktywów lub zmniejszenia pasywów.

Do zawarcia umowy darowizny, podobnie jak każdej innej umowy, niezbędne jest zgodne oświadczenie woli złożone przez obie strony umowy. Umowa darowizny dochodzi do skutku dopiero z chwilą złożenia oświadczenia woli przez obdarowanego o przyjęciu darowizny.

Przedmiotem darowizny mogą być zarówno rzeczy, jak również prawa majątkowe. Pod pojęciem praw majątkowych, o których mowa w ustawie o podatku od spadków i darowizn ustawodawca rozumie m.in. prawa majątkowe wynikające ze stosunków zobowiązaniowych.

Zgodnie z art. 3531 Kodeksu cywilnego – strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego.

Wynikająca z ww. artykułu zasada swobody umów ma fundamentalne znaczenie dla kształtowania stosunków cywilnoprawnych, określa bowiem kompetencje podmiotów prawa cywilnego do kreowania swoich stosunków prawnych za pomocą umów.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawca – notariusz będzie w przyszłości sporządzać akt notarialny obejmujący umowę nienazwaną nieodpłatnego przeniesienia składnika majątkowego lub składników majątkowych Spółki na rzecz wspólnika Spółki jawnej lub komandytowej. Podstawą przeniesienia własności Składników majątkowych będzie jednomyślna uchwała wspólników o wycofaniu składników majątkowych na potrzeby własne jednego ze wspólników Spółki. Ponadto Strony oświadczą, że zawierając niniejszą umowę nienazwaną, ich wolą nie jest zawarcie umowy darowizny o treści i skutkach określonych w niniejszej umowie.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – notariusze są płatnikami podatku od dokonanej w formie aktu notarialnego:

  1. darowizny;
  2. umowy nieodpłatnego zniesienia współwłasności lub ugody w tym przedmiocie;
  3. umowy nieodpłatnego ustanowienia służebności;
  4. umowy nieodpłatnego ustanowienia użytkowania.

Jeżeli zatem przeniesienie własności składników majątkowych na rzecz wspólnika nastąpi poprzez zawarcie umowy nienazwanej nieodpłatnego przeniesienia składników i nie przybierze – jak wynika z treści przedstawionego zdarzenia przyszłego – postaci umowy darowizny – to Wnioskodawca jako płatnik nie będzie zobowiązany do obliczenia, pobrania i wpłacenia podatku od spadków i darowizn w związku z zawarciem w formie aktu notarialnego umowy mającej na celu wycofanie składnika majątkowego lub składników majątkowych z majątku Spółki jawnej lub komandytowej i przekazanie ich do majątku wspólnika, w sposób przedstawiony w opisie zdarzenia przyszłego.

Stanowisko Wnioskodawcy należało zatem uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem zdarzenia przyszłego podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.