IBPB-2-1/4511-297/16/HK | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Czy umorzone przez Wnioskodawcę, na podstawie art. 18 ust. 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w związku z art. 139 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, należności z tytułu udzielonych pożyczek oraz naliczonych odsetek za zwłokę od tych pożyczek, a także koszty upomnienia i inne koszty związane z egzekucją tych należności stanowią u osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które otrzymały pożyczki z Funduszu Pracy przychód, w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlegają opodatkowaniu tym podatkiem oraz czy powstaje obowiązek sporządzenia informacji PIT-8C przez Wnioskodawcę?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 5 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 5 kwietnia 2016 r. (data wpływu do Biura – 8 kwietnia 2016 r.), uzupełnionym 15 i 20 czerwca 2016 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych umorzenia osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej należności z tytułu udzielonych pożyczek oraz naliczonych odsetek za zwłokę od tych pożyczek, a także kosztów upomnienia i innych kosztów związanych z egzekucją tych należności – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 8 kwietnia 2016 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie m.in. skutków podatkowych umorzenia osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej należności z tytułu udzielonych pożyczek oraz naliczonych odsetek za zwłokę od tych pożyczek, a także kosztów upomnienia i innych kosztów związanych z egzekucją tych należności.

Wniosek nie spełniał wymogów formalnych, dlatego w piśmie z 2 czerwca 2016 r., wezwano o jego uzupełnienie.

Wniosek uzupełniono 15 i 20 czerwca 2016 r.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca jest jednostką organizacyjną funkcjonującą jako samorządowa jednostka budżetowa i realizuje zadania określone w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2015 r., poz. 149, ze zm.).

Zgodnie z art. 76 ust. 7 i 7a ww. ustawy starosta, w imieniu którego działa dyrektor, po zasięgnięciu opinii powiatowej rady rynku pracy może umorzyć dłużnikowi należność Funduszu Pracy w całości lub części.

W myśl przywołanego przepisu umorzeniu podlegają m.in. nienależnie pobrane środki na podjęcie działalności gospodarczej, refundacje kosztów doposażenia lub wyposażenia stanowiska pracy, refundacje wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne w ramach prac interwencyjnych, refundacje wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne w ramach robót publicznych oraz inne należności Funduszu Pracy z tytułu nienależnie pobranych świadczeń finansowanych z Funduszu Pracy w ramach usług lub instrumentów rynku pracy wymienionych w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wraz z naliczonymi od tych należności odsetkami za zwłokę oraz kosztami związanymi z egzekucją tych należności. Należności mogą być umarzane zarówno przedsiębiorcom, pracodawcom, jak również osobom fizycznym – bezrobotnym (w momencie otrzymania świadczenia, osoby te figurowały w rejestrze osób bezrobotnych), które otrzymały świadczenia z tytułu bezrobocia, tj. zasiłki dla bezrobotnych, dodatki aktywizacyjne, stypendia: szkoleniowe, stażowe, na dalszą naukę, dla podejmujących studia podyplomowe, oraz inne świadczenia wynikające z ww. ustawy wraz z naliczonymi od nich odsetkami za zwłokę oraz kosztami związanymi z egzekucją tych należności. Umorzeniu podlegają należności Funduszu Pracy z tytułu nienależnie pobranych świadczeń zarówno opodatkowanych w momencie ich wypłaty, jak również świadczeń zwolnionych z podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 26b, 102, 118a, 121, 128, 137 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a także świadczenia wypłacone z Funduszu Pracy, od których na podstawie Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Ponadto na podstawie art. 18 ust. 4a ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2003 r., Nr 58, poz. 514, ze zm.), w związku z art. 139 ust. 5 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2015 r., poz. 149, ze zm.) umarzane mogą być również należności z tytułu udzielonych pożyczek z Funduszu Pracy wraz z naliczonymi odsetkami za zwłokę oraz innymi kosztami związanymi z egzekucją tych należności. Umorzenie należności Funduszu Pracy następuje w drodze decyzji administracyjnej.

W uzupełnieniu wniosku z 15 czerwca 2016 r. (wpływ do Biura – 20 czerwca 2016 r.) Wnioskodawca doprecyzował zaistniały stan faktyczny wskazując, że:

  1. opodatkowane w momencie ich wypłaty zostały następujące należności:
    • zasiłki dla bezrobotnych,
    • dodatki aktywizacyjne,
    • stypendia szkoleniowe, stażowe, stypendia dla podejmujących studia podyplomowe, stypendia na dalszą naukę,
  2. zwolnione z opodatkowania w momencie ich wypłaty zostały następujące należności:
    • środki na podjęcie działalności gospodarczej (art. 21 ust. 1 pkt 121 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych),
    • koszty studiów podyplomowych, badań lekarskich (art. 21 ust. 1 pkt 118 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych),
  3. należności, od których zaniechano poboru podatku to:
    • świadczenia z tytułu specyficznych elementów wspierających zatrudnienie,
    • ryczałty na dojazdy wypłacane w ramach bonu stażowego lub szkoleniowego,
    • świadczenia otrzymywane w ramach bonu na zasiedlenie.

Odsetki, o których mowa we wniosku, są wymagalne i naliczane były sukcesywnie, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa do momentu ich umorzenia.

Pożyczki były udzielane osobom bezrobotnym w celu podjęcia działalności gospodarczej przez te osoby, na podstawie art. 18 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.

W związku z powyższym zadano m.in następujące pytanie:

Czy umorzone przez Wnioskodawcę, na podstawie art. 18 ust. 4a ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, w związku z art. 139 ust. 5 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, należności z tytułu udzielonych pożyczek oraz naliczonych odsetek za zwłokę od tych pożyczek, a także koszty upomnienia i inne koszty związane z egzekucją tych należności stanowią u osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej, które otrzymały pożyczki z Funduszu Pracy przychód, w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i podlegają opodatkowaniu tym podatkiem oraz czy powstaje obowiązek sporządzenia informacji PIT-8C przez Wnioskodawcę (część pytania oznaczonego we wniosku nr 3)...

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zaliczeniu do przychodów nie podlegają umorzone pożyczki z Funduszu Pracy, a zatem wydaje się zasadne, iż umorzone pożyczki z Funduszu Pracy wraz z odsetkami za zwłokę, a także koszty upomnienia i inne koszty związane z egzekucją tych należności, bez względu na to czy zostały umorzone przedsiębiorcy czy osobie fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej, nie będą opodatkowane podatkiem dochodowym od osób fizycznych i Wnioskodawca nie będzie wystawiał informacji PIT-8C w przypadku umorzenia tych należności, gdyż ustawodawca zwolnił te przychody z opodatkowania.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Na wstępie należy zaznaczyć, iż przedmiotem niniejszej interpretacji jest ocena stanowiska Wnioskodawcy tylko odnośnie podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych umorzenia osobom fizycznym nieprowadzącym działalności gospodarczej należności z tytułu udzielonych pożyczek oraz naliczonych odsetek za zwłokę od tych pożyczek, a także kosztów upomnienia i innych kosztów związanych z egzekucją tych należności.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2012 r., poz. 361, ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ww. ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 25b i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Dla celów podatkowych przez nieodpłatne świadczenie należy rozumieć te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne – to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu – przysporzenie majątku, mające konkretny wymiar finansowy. Innymi słowy, pod pojęciem tym należy rozumieć każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu.

Zgodnie z art. 8 Ordynacji podatkowej płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu.

Przepisy prawa podatkowego, o których mowa w art. 8 Ordynacji podatkowej, zawarte są m.in. w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych, w której w Rozdziale 7 „Pobór podatku lub zaliczek na podatek przez płatników”, umiejscowiono przepisy dotyczące zasad obliczania, poboru i odprowadzania do właściwego urzędu skarbowego podatku lub zaliczek na podatek przez płatników.

Przepis art. 10 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych zawiera katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy, odrębnym źródłem przychodów jest pozarolnicza działalność gospodarcza.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy źródłem przychodów są „inne źródła”.

Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

W myśl art. 14 ust. 1 ww. ustawy, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3, uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

W myśl art. 14 ust. 2 pkt 8 ww. ustawy przychodem z działalności gospodarczej jest również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 11 ust. 2-2b, z zastrzeżeniem art. 21 ust. 1 pkt 125.

Zgodnie z art. 42a ww. ustawy, osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą, osoby prawne i ich jednostki organizacyjne oraz jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłaty należności lub świadczeń, o których mowa w art. 20 ust. 1, z wyjątkiem dochodów (przychodów) wymienionych w art. 21, art. 52, art. 52a i art. 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku, od których nie są obowiązane pobierać zaliczki na podatek lub zryczałtowanego podatku dochodowego, są obowiązane sporządzić informację według ustalonego wzoru o wysokości przychodów i w terminie do końca lutego następnego roku podatkowego, z zastrzeżeniem art. 45ba ust. 4, przesłać ją podatnikowi oraz urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania podatnika wykonuje swoje zadania, a w przypadku podatników, o których mowa w art. 3 ust. 2a, urzędowi skarbowemu, przy pomocy którego naczelnik urzędu skarbowego właściwy w sprawach opodatkowania osób zagranicznych wykonuje swoje zadania.

Stosownie do art. 44 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 14, są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3, z zastrzeżeniem ust. 3f-3h.

Jak wynika z powyższego, podatnicy uzyskujący dochody ze źródła przychodów jakim jest pozarolnicza działalności gospodarcza, sami dokonują opodatkowania tych dochodów.

Wskazany przez Wnioskodawcę art. 14 ust. 2 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przychodem z działalności gospodarczej jest również wartość umorzonych lub przedawnionych zobowiązań, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 6, w tym z tytułu zaciągniętych kredytów (pożyczek), z wyjątkiem umorzonych pożyczek z Funduszu Pracy.

Skoro zatem osoby fizyczne nieprowadzące działalności gospodarczej osiągnęły korzyść majątkową to należy u nich rozpoznać przychód z tytułu umorzenia przez Wnioskodawcę należności w postaci udzielonych pożyczek oraz naliczonych odsetek za zwłokę od tych pożyczek, a także kosztów upomnienia i innych kosztów związanych z egzekucją tych należności.

Jednakże wskazać należy, że powyższy przychód – pomimo, że na moment umorzenia świadczenia te osoby fizyczne nie prowadzą działalności gospodarczej – jest przychodem z działalności gospodarczej, skoro pożyczka została udzielona w związku z działalnością gospodarcza.

Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do pobrania i odprowadzania zaliczek na podatek z tego tytułu, bowiem opodatkowanie przychodu ze źródła jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza jest obowiązkiem osoby fizycznej, która osiągnęła ten przychód. Wnioskodawca tym samym nie będzie również zobowiązany do wystawienia informacji PIT-8C.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. z 2016 r., poz. 718, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.