IPPB4/4511-795/15-4/MS2 | Interpretacja indywidualna

Podatek dochodowy od osób fizycznych w zakresie zwolnienia przedmiotowego.
IPPB4/4511-795/15-4/MS2interpretacja indywidualna
  1. darowizna
  2. działki
  3. inwestycje
  4. odszkodowania
  5. spadek
  6. wywłaszczenie
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Podstawa obliczenia i wysokość podatku
  2. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Zwolnienia przedmiotowe
  3. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów -> Katalog źrodeł przychodów

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku (data wpływu 13 lipca 2015 r.), częściowo uzupełniony pismem (data nadania 4 września 2015 r., data wpływu 7 września 2015 r.) na wezwanie z dnia 21 sierpnia 2015 r. Nr IPPB4/4511-795/15-2/MS2 (data nadania 24 sierpnia 2015 r., data doręczenia 31 sierpnia 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 13 lipca 2015 r. do tut. organu wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych wypłaty odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości.

Z uwagi na braki formalne, pismem z dnia 21 sierpnia 2015 r. Nr IPPB4/4511-795/15-2/MS2, (data nadania 24 sierpnia 2015 r., data doręczenia 31 sierpnia 2015 r.) tutejszy Organ wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku poprzez doprecyzowanie przedstawionego stanu faktycznego.

Pismem (data nadania 4 września 2015 r., data wpływu 7 września 2015 r.) Wnioskodawca uzupełnił wniosek w terminie, jednak nie o wszystkie sugestie wskazane w wezwaniu.

We wniosku i uzupełnieniu przedstawiono następujący stan faktyczny.

W kwietniu 2014 r. doszło do wywłaszczenia działki nr 412 o powierzchni 0,2600 ha, która stała się własnością państwa (Skarbu Państwa) na realizację inwestycji drogowej polegającej na: „budowie drogi krajowej”. W związku z tym w dniu 29 kwietnia 2014 r. zostało Wnioskodawcy wypłacone odszkodowanie w wysokości 47. 385 zł.

Według Decyzji Wojewody z dnia 1 kwietnia 2014 r. wynika, że wypłata odszkodowania za przejęcie działki nastąpiła na podstawie Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i Ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. W załączeniu kserokopię ww. decyzji.

Wnioskodawca do lutego 2014 roku, kiedy to otrzymał Zawiadomienie od Wojewody z dnia 12 lutego 2014 r., nie miał świadomości, że jest wszczęta procedura wywłaszczeniowa dotycząca nabytych przez Wnioskodawcę gruntów drogą spadku i darowizny. Wnioskodawca nie wiedział również, kiedy to postępowanie było wszczęte, ponieważ rodzice nie poinformowali Wnioskodawcy o tym fakcie. Z Obwieszczenia Wojewody z dnia 9 marca 2010 r. wynika, że wszczęcie postępowania nastąpiło w dniu 8 lutego 2010 r. Posiadaczami tego dokumentu byli tylko rodzice Wnioskodawcy, bo to oni byli w tym czasie właścicielami wywłaszczanego gruntu.

Posiadaczem wywłaszczonej działki Wnioskodawca został na drodze spadku i darowizny. Spadek Wnioskodawca przejął po zmarłej 31 maja 2011 r. mamie Alinie H. Od tej pory Wnioskodawca był współwłaścicielem wywłaszczanej działki wraz z rodzeństwem Robertem H. i Ewą O. W dniu 14 listopada 2012 r. Umową Darowizny Wnioskodawca stał się wyłącznym posiadaczem wywłaszczanej działki.

W związku z powyższym nabycie działki nastąpiło w formie bezgotówkowej.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy Wnioskodawca zobowiązany jest złożyć w Urzędzie Skarbowym jakieś dokumenty (np. PIT) i płacić podatek dochodowy z tytułu otrzymanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość...

Przedmiotem interpretacji jest odpowiedź w zakresie obowiązku zapłaty podatku dochodowego z tytułu otrzymanego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Natomiast w zakresie obowiązku założenia w Urzędzie Skarbowym „jakiegoś dokumentu” (np. PIT), zostało wydane odrębne rozstrzygniecie.

Zdaniem Wnioskodawcy.

Wnioskodawca ma nadzieję, że sprawa będzie rozpatrzona na korzyść Jego osoby, gdyż jak dowiadywał się w tej swojej sprawie, uzyskał odpowiedź, że nie musi płacić podatku dochodowego od tego odszkodowania. Również w lipcu 2015 r. wraz z żoną Wnioskodawca dzwonił (dwukrotnie) na infolinię Krajowej Informacji Podatkowej i po przedstawieniu sprawy uzyskał odpowiedź, że nie musi płacić podatku dochodowego od tego odszkodowania mimo, że nie był posiadaczem wywłaszczonej działki 2 lata przed wszczęciem procedury wywłaszczania, gdyż Wnioskodawca nabył tę działkę na drodze spadku i darowizny, czyli w formie bezgotówkowej. Wnioskodawca ma zatem nadzieję, że nie będzie musiał płacić podatku dochodowego. Tym bardziej, że po uzyskaniu w maju 2014 r. odpowiedzi w informacji II Urzędu Skarbowego, że nie musi płacić podatku, wraz z żoną przystąpili do dokańczania i remontu domu rodzinnego, który wspólnie (z dużymi trudnościami finansowymi) wybudowali po ślubie od roku 1997.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej opisanego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Stosownie do art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361, z późn. zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10, w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Odszkodowanie stanowi co do zasady przychód w rozumieniu zacytowanego wyżej art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od fizycznych. Nie oznacza to jednak, że wszystkie odszkodowania podlegają opodatkowaniu. Niektóre z nich, wymienione w katalogu zwolnień przedmiotowych określonym w art. 21 ust. 1 ustawy, korzystają ze zwolnienia od podatku. Jednakże należy podkreślić, że korzystanie z każdej preferencji podatkowej, w tym zwolnienia od podatku, jest możliwe wyłącznie w sytuacji, gdy spełnione są wszelkie przesłanki określone w przepisie stanowiącym podstawę prawną danej preferencji.

W myśl art. 21 ust. 1 pkt 29 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego od osób fizycznych są przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami; nie dotyczy to przypadków, gdy właściciel nieruchomości, o której mowa w zdaniu pierwszym, nabył jej własność w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego bądź odpłatnym zbyciem nieruchomości za cenę niższą o co najmniej 50% od wysokości uzyskanego odszkodowania lub ceny zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie lub w związku z realizacją prawa pierwokupu.

Treść zacytowanego przepisu wskazuje, że podstawowym warunkiem uprawniającym do skorzystania z przedmiotowego zwolnienia jest uzyskanie przychodu między innymi z tytułu odszkodowania wypłacanego stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami.

Z treści stanu faktycznego wynika, że w kwietniu 2014 r. doszło do wywłaszczenia działki nr 412 o powierzchni 0,2600 ha, która stała się własnością państwa (skarbu państwa) na realizację inwestycji drogowej polegającej na: „budowie drogi krajowej”. W związku z tym w dniu 29 kwietnia 2014 r. zostało Wnioskodawcy wypłacone odszkodowanie w wysokości 47 385 zł. Według Decyzji Wojewody nr 544/R/14 z dnia 1 kwietnia 2014 r. wynika, że wypłata odszkodowania za przejęcie działki nastąpiła na podstawie Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i Ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych. Z Obwieszczenia Wojewody z dnia 9 marca 2010 r. wynika, że wszczęcie postępowania nastąpiło w dniu 8 lutego 2010 r. Posiadaczami tego dokumentu byli tylko rodzice Wnioskodawcy, bo to oni byli w tym czasie właścicielami wywłaszczanego gruntu.

Posiadaczem wywłaszczonej działki Wnioskodawca został na drodze spadku i darowizny. Spadek Wnioskodawca przejął po zmarłej 31 maja 2011 r. mamie Alinie H. Od tej pory Wnioskodawca był współwłaścicielem wywłaszczanej działki wraz z rodzeństwem Robertem H. i Ewą O. W dniu 14 listopada 2012 r. Umową Darowizny Wnioskodawca stał się wyłącznym posiadaczem wywłaszczanej działki.

Wątpliwość Wnioskodawcy budzi kwestia, czy od uzyskanego odszkodowania Wnioskodawca powinien odprowadzić podatek do urzędu skarbowego.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194, z późn. zm.), ustawa określa zasady i warunki przygotowania inwestycji w zakresie dróg publicznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 19, poz. 115, z późn. zm.), zwanych dalej „drogami”, a także organy właściwe w tych sprawach.

Stosownie do treści art. 11a ust. 1 ww. ustawy, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich albo starosta w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych wydają decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi.

Zgodnie z treścią art. 11f ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego.

W myśl natomiast art. 12 ust. 4 wskazanej ustawy, nieruchomości lub ich części, o których mowa w art. 11f ust. 1 pkt 6, stają się z mocy prawa:

  • własnością Skarbu Państwa w odniesieniu do dróg krajowych,
  • własnością odpowiednich jednostek samorządu terytorialnego w odniesieniu do dróg wojewódzkich, powiatowych i gminnych,
    z dniem, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna.

Natomiast decyzję ustalającą wysokość odszkodowania za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, wydaje organ, który wydał decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej - art. 12 ust. 4a powyższej ustawy. Odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe - art. 12 ust. 4f tejże ustawy.

Istotne znaczenie dla ustalenia skutków podatkowych otrzymania ww. odszkodowania ma treść art. 12 ust. 5 ww. ustawy, który stanowi, że do ustalenia wysokości i wypłacenia odszkodowania, o którym mowa w ust. 4a, stosuje się odpowiednio przepisy o gospodarce nieruchomościami, z zastrzeżeniem art. 18.

Zgodnie natomiast z art. 18 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych wysokość odszkodowania, o którym mowa w art. 12 ust. 4a, ustala się według stanu nieruchomości w dniu wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej przez organ I instancji oraz według jej wartości z dnia, w którym następuje ustalenie wysokości odszkodowania.

W myśl postanowień art. 23 ww. ustawy - w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale (tj. rozdziale zawierającym ww. przepisy) stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, wymieniona jest w art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651), jako ustawa w zakresie dotyczącym gospodarki nieruchomościami.

W myśl art. 6 pkt 1 ustawy, z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami, celami publicznymi w rozumieniu ustawy jest m.in. wydzielanie gruntów pod drogi publiczne i drogi wodne, budowa, utrzymywanie oraz wykonywanie robót budowlanych tych dróg, obiektów i urządzeń transportu publicznego, a także łączności publicznej i sygnalizacji.

Z przepisu art. 98 ust. 1 ww. ustawy wynika, że działki gruntu wydzielone pod drogi publiczne: gminne, powiatowe, wojewódzkie, krajowe - z nieruchomości, której podział został dokonany na wniosek właściciela, przechodzą, z mocy prawa, odpowiednio na własność gminy, powiatu, województwa lub Skarbu Państwa z dniem, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna albo orzeczenie o podziale prawomocne. (...) Przepis stosuje się odpowiednio przy wydzielaniu działek gruntu pod poszerzenie istniejących dróg publicznych.

Za działki gruntu, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem lub użytkownikiem wieczystym a właściwym organem. Przepis art. 131 stosuje się odpowiednio. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie, na wniosek właściciela lub użytkownika wieczystego odszkodowanie ustala się i wypłaca według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości (art. 98 ust. 3 ww. ustawy).

Na podstawie art. 128 ust. 1 powołanej ustawy, wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej odpowiadającym wartości tych praw.

Stosownie do art. 129 ust. 1 ww. ustawy, odszkodowanie ustala starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości, z zastrzeżeniem ust. 5.

Zgodnie z art. 130 ust. 1 ww. ustawy, wysokość odszkodowania ustala się według stanu, przeznaczenia i wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu. W przypadku gdy starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, wydaje odrębną decyzję o odszkodowaniu, wysokość odszkodowania ustala się według stanu i przeznaczenia nieruchomości w dniu pozbawienia lub ograniczenia praw, a w przypadkach, o których mowa w art. 98 ust. 3 i art. 106 ust. 1, według stanu i przeznaczenia nieruchomości odpowiednio w dniu wydania decyzji o podziale lub podjęcia uchwały o przystąpieniu do scalenia i podziału oraz jej wartości w dniu wydania decyzji o odszkodowaniu. Przepis art. 134 stosuje się odpowiednio.

W świetle zacytowanych wyżej przepisów należy uznać, że opisane we wniosku odszkodowanie zostało przyznane (wypłacone) stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami. Tym samym rozważyć należy, czy będzie miało do niego zastosowanie zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zaznaczyć należy, że zwolnienie przewidziane w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przysługuje, jeżeli łącznie spełnione zostaną następujące warunki:

  • nabycie nieruchomości nastąpiło w okresie 2 lat przed wszczęciem postępowania wywłaszczeniowego lub odpłatnym zbyciem,
  • cena jej nabycia była o co najmniej 50% niższa od wysokości odszkodowania lub ceny zbycia.

Zatem w przypadku, gdy spełniony zostanie tylko jeden z warunków albo żaden z nich, wówczas uzyskany przychód będzie korzystał ze zwolnienia.

W analizowanym stanie faktycznym nie zachodzą przesłanki wykluczające zastosowanie zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ponieważ Wnioskodawca stał się wyłącznym właścicielem działki w drodze spadku i darowizny, czyli w sposób nieodpłatny. Tym samym nie można ustalić ceny tego nabycia.

Skoro w omawianej sprawie brak jest ceny przy nabyciu działki, to niezależnie od tego, czy do wywłaszczenia doszło przed czy po upływie 2 lat od daty nabycia działki, to i tak nie będzie spełniony drugi warunek wyłączający przedmiotowe zwolnienie.

Stosownie do art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późń. zm.), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Reasumując - na gruncie przedmiotowej sprawy - odszkodowanie otrzymane przez Wnioskodawcę stosownie do przepisów o gospodarce nieruchomościami jest wolne od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 29 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy), w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.