IBPBI/2/423-1293/11/MS | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Czy wydatki na spłatę odsetek od Pożyczki, przeznaczonej na sfinansowanie zakupu akcji Spółki kapitałowej, stanowić będą dla Wnioskodawcy koszt podatkowy i powinny być rozpoznawane jako koszt uzyskania przychodów na bieżąco (z uwzględnieniem postanowień art. 16 ust. 1 pkt 10 oraz pkt 11 ustawy o PDOP), jako wydatki nieobjęte regulacją przepisu art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 18 października 2011r. (data wpływu do tut. Biura 24 października 2011r.), o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości oraz momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odsetek od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę na zakup akcji innej spółki kapitałowej – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 24 października 2011r. wpłynął do tut. Biura wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie możliwości oraz momentu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odsetek od pożyczki zaciągniętej przez Spółkę na zakup akcji innej spółki kapitałowej.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, nabył akcje innej spółki kapitałowej (dalej: Spółka kapitałowa). Środki na sfinansowanie ww. transakcji pozyskane zostały z kredytu i/lub pożyczki (dalej łącznie: Pożyczka). W związku z powyższym Wnioskodawca zobowiązany będzie spłacać w przyszłości odsetki od zaciągniętej Pożyczki.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy wydatki na spłatę odsetek od Pożyczki, przeznaczonej na sfinansowanie zakupu akcji Spółki kapitałowej, stanowić będą dla Wnioskodawcy koszt podatkowy i powinny być rozpoznawane jako koszt uzyskania przychodów na bieżąco (z uwzględnieniem postanowień art. 16 ust. 1 pkt 10 oraz pkt 11 ustawy o PDOP), jako wydatki nieobjęte regulacją przepisu art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP...

Zdaniem Wnioskodawcy, art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP nie obejmuje swoją dyspozycją wydatków w postaci odsetek od Pożyczki, o której mowa w zapytaniu. Tym samym odsetki, o których mowa powyżej, stanowić będą dla Wnioskodawcy koszt podatkowy pośredni, tj. rozliczany na bieżąco, w chwili gdy będą spłacane przez Wnioskodawcę (przy uwzględnieniu postanowień przepisów art. 16 ust. 1 pkt 10 oraz pkt 11 ustawy o PDOP), nie zaś dopiero z datą zbycia akcji Spółki kapitałowej (co wynikałoby z brzmienia art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP).

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy

W opinii Wnioskodawcy nie ulega wątpliwości, iż transakcja nabycia akcji Spółki kapitałowej pozostaje w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą oraz dokonywana jest w celu uzyskania przychodów. W związku z powyższym, poniesione w związku z jej realizacją wydatki wypełniają ogólne przesłanki zakwalifikowania do kosztów uzyskania przychodów określonych w regulacji art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP, w myśl której kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1 w/w ustawy.

Art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP wskazuje, iż nie uważa się za koszty uzyskania przychodów m.in. wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów albo akcji w spółce oraz innych papierów wartościowych. Niemniej, w opinii Wnioskodawcy, przez wydatki, o których mowa w przytoczonym przepisie należy rozumieć koszty bezpośrednio powiązane z transakcją nabycia udziałów w spółce, bez poniesienia których nie mogłoby dojść do jej realizacji. Przepis ten dotyczy bowiem jedynie wydatków na nabycie, te natomiast należy rozumieć ściśle, jako bezpośrednio z tym nabyciem związane i dla jego realizacji niezbędne. Kategoria wydatków, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP nie będzie natomiast obejmować wydatków pośrednio związanych z transakcją, np. odsetki od kredytu na nabycie udziałów lub akcji w spółce, usługi doradcze, które powinny być rozliczane na zasadach ogólnych. Należy zaznaczyć, że wydatki w postaci odsetek od Pożyczki zaciągniętej na nabycie udziałów lub akcji nie są bezpośrednio związane z tym nabyciem, lecz z samym faktem zaciągnięcia Pożyczki. Skuteczne nabycie udziałów/akcji byłoby możliwe również w przypadku braku Pożyczki - nie zachodzi zatem bezpośredni związek pomiędzy zaciągnięciem Pożyczki, a nabyciem akcji/udziałów. Z tego też względu odsetek, jakie Wnioskodawca uiszczał będzie z tytułu Pożyczki nie można zakwalifikować jako wydatków na nabycie udziałów/akcji, o których mowa w art. 16 ust. 1 ustawy o PDOP. Jednocześnie jednak bez wątpienia wydatki te stanowią koszt związany z działalnością gospodarczą Wnioskodawcy. Z tego też względu winny być uznane za koszt uzyskania przychodów Wnioskodawcy na mocy art. 15 ust. 1 ustawy o PDOP, a zatem powinny być one rozpoznawane przez Wnioskodawcę na bieżąco, z chwilą każdorazowego uiszczenia odsetek.

Stanowisko zaprezentowane przez Wnioskodawcę znajduje szeroką akceptację tak w doktrynie, orzecznictwie, jak i wykładni prawa prezentowanej przez władze skarbowe w indywidualnych interpretacjach prawa podatkowego. Przykładowo, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku (I SA/Bk 120/08, z 28 maja 2008r.) wskazał, iż „pojęcie wydatków na objęcie lub nabycie udziałów w spółce lub akcji nie obejmuje wszelkich wydatków, należy bowiem odróżnić wydatki na nabycie udziałów (akcji) od źródeł ich finansowania”, a także „(...) koszt zaciągniętego kredytu, czyli odsetki, prowizje oraz różnice kursowe nie są traktowane jako wydatki na nabycie udziałów lub akcji, lecz jako zapłata za kredyt, wobec czego są one kosztem uzyskania przychodu w dacie ich faktycznej zapłaty lub kapitalizacji. W konsekwencji w przypadku zaciągnięcia przez podatnika kredytu na wydatki związane z nabyciem akcji - odsetki od kredytu oraz inne opłaty z tym związane nie są wydatkami na objęcie lub nabycie w rozumieniu art. 16 ust. 1 pkt 8 PDOPrU i stanowią koszt uzyskania przychodu w dacie ich poniesienia.” Stanowisko to jest mocno ugruntowane w orzecznictwie sądowo - administracyjnym i podtrzymują je również liczne orzeczenia NSA (np. II FSK 508/05). W wyroku NSA (FSK 325/04, z 7 września 2004r.) zostało podkreślone: „(...) należy zatem stwierdzić, że przez wydatki, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, należy rozumieć wydatki podatnika bezpośrednio związane z nabyciem akcji, a więc w szczególności ich cenę, opłaty notarialne, prowizje biura maklerskiego. Do wydatków tych nie mogą być zaliczone odsetki od kredytu zaciągniętego przez podatnika na nabycie akcji, gdyż nie pozostają one w bezpośrednim związku z ich nabyciem. Z tego też względu odsetek od kredytu na wymieniony cel nie można uznać za koszt uzyskania przychodu tylko w wypadku, jeżeli kredyt nie spełnia wymogu określonego w art. 15 ust. 1 ustawy, to jest nie został zaciągnięty w celu osiągnięcia przychodu.

Identyczny pogląd zaprezentował również Minister Finansów, wskazując w piśmie z 12 marca 2001r. (PB4/BA-8214-486-94/0): „Mając na uwadze stan faktyczny oraz przedstawiony stan prawny, koszty zaciągniętego kredytu, tj. odsetki, prowizje oraz różnice kursowe, które wystąpią ze względu na zaciągnięcie kredytu denominowanego w USD, nie traktuje się jako wydatków na nabycie udziałów, lecz jako zapłatę za kredyt, wobec czego są one kosztem uzyskania przychodu w dacie ich faktycznej zapłaty lub kapitalizacji”.

Podobne stanowisko ugruntowane zostało również w praktyce administracji skarbowej. Przykładowo, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w interpretacji indywidualnej (ILPB3/423-69/10-2/AP z 6 kwietnia 2010r.) potwierdził, iż „Należy rozdzielić pojęcie wydatków na nabycie (objęcie) udziałów (akcji) od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków. Koszty pożyczki zaciągniętej na nabycie udziałów, tj. naliczone odsetki od tej pożyczki nie są wydatkami na nabycie udziałów”. W innej interpretacji, tutejszy Organ (tj. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach) wskazał, że „W świetle powyższych przepisów należy uznać, iż prowizja przygotowawcza i promesa stanowią koszt uzyskania przychodów w dacie poniesienia, natomiast odsetki od kredytu inwestycyjnego zaciągniętego na zakup udziałów, stanowią koszty uzyskania przychodów w momencie ich faktycznej zapłaty lub kapitalizacji” (IBPBI/2/423-479/10/SD z 16 czerwca 2010r.). Podobnie uznał m.in.:

W związku z powyższym, przy ustalaniu kwalifikacji do kosztów podatkowych wydatków na spłatę odsetek od Pożyczki należy odnieść się do regulacji ogólnych (tj. art. 15 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 10 oraz pkt 11 ustawy o PDOP), zatem odsetki te stanowiły będą bieżący koszt podatkowy Wnioskodawcy. Odsetki te nie stanowią natomiast kategorii wydatków, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o PDOP.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2011r. Nr 74, poz. 397 ze zm.), kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1.

Art. 16 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych zawiera enumeratywną listę wyłączeń z kosztów uzyskania przychodów, co oznacza, iż każdy koszt dający się zakwalifikować do którejkolwiek z pozycji wymienionej na tej liście nie będzie mógł być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów, nawet jeśli był poniesiony w celu osiągnięcia przychodów.

Interpretacja pojęcia „koszty uzyskania przychodów”, zawartego w ww. art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, prowadzi do wniosku, że podatnik ma prawo zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wszelkich wydatków, pod warunkiem że:

  • są to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów,
  • są to koszty poniesione w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów,
  • nie są kosztami wymienionymi w art. 16 ust. 1.

Podatnik ma możliwość zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów poniesionych wydatków po wyłączeniu tych, których możliwość odliczenia jest wprost ograniczona w ustawie - zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio związanych z uzyskiwanymi przychodami, pod warunkiem, że ich poniesienie ma związek z prowadzoną działalnością gospodarczą, może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu, lub wiąże się z zachowaniem albo zabezpieczeniem źródła przychodów.

Podkreślić należy, że stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo akcji w spółce; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów lub akcji. Wskazany przepis zawiera katalog wydatków, których ustawodawca nie uważa za koszty uzyskania przychodów. Nie definiuje jednakże co należy rozumieć pod pojęciem „wydatków na objęcie lub nabycie udziałów”, dlatego też przy ustaleniu znaczenia zastosowanych w nim pojęć preferować należy wykładnię gramatyczną (to jest znaczenie jakie danemu wyrazowi nadaje się w języku potocznym). W „Słowniku języka polskiego” pod redakcją prof. dr M. Szymczaka (PWN Warszawa, wyd. VIII 1993r., t. III, str. 793) podaje się, że wydatek to „suma, która ma być wydana albo suma wydana na coś”. W zakresie znaczeniowym tego wyrazu zawiera się zatem element bezpośredniości poniesienia wydatku „na coś”.

W powyższym znaczeniu odsetek od kredytu lub pożyczki, zaciągniętych w celu finansowania nabycia udziałów/akcji w spółce, nie należy zaliczać do wydatków bezpośrednio związanych z nabyciem udziałów/akcji. Należy bowiem rozróżnić wydatki na nabycie udziałów/akcji od źródeł finansowania tego rodzaju wydatków.

Jednocześnie należy mieć na uwadze, że z art. 16 ust. 1 pkt 10 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wynika, iż nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów).

Natomiast art. 16 ust. 1 pkt 11 ww. ustawy określa, iż do kosztów uzyskania przychodów nie zalicza się naliczonych, lecz niezapłaconych odsetek od pożyczek (kredytów).

Z przedstawionego we wniosku opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż Wnioskodawca nabył akcje innej spółki kapitałowej. Środki na sfinansowanie tej transakcji pozyskane zostały z zewnętrznych źródeł finansowania, a mianowicie z kredytu i/lub pożyczki. W związku z powyższym Wnioskodawca zobowiązany będzie spłacać w przyszłości odsetki od zaciągniętej pożyczki.

Biorąc powyższe pod uwagę, jeżeli fakt poniesienia wydatków (na nabycie akcji oraz związanych ze źródłami ich finansowania), jak również ich związek z przychodem będzie przez Spółkę właściwie udokumentowany, należy uznać, że odsetki, stosownie do art. 16 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, mogą zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w momencie zapłaty. Natomiast skapitalizowane odsetki od pożyczki będą stanowiły dla pożyczkobiorcy koszt uzyskania przychodu, zgodnie z dyspozycją art. 16 ust.1 pkt 10 lit. a ww. ustawy, w dacie ich kapitalizacji.

Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że odsetki od pożyczki zaciągniętej na nabycie akcji innej spółki kapitałowej stanowią koszt uzyskania przychodu dla Spółki na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, pod warunkiem prawidłowego udokumentowania, w momencie zapłaty, bądź w dacie ich kapitalizacji.

Stanowisko Spółki należy zatem uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy opisanego zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa Stefana Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a 43-300 Bielsko-Biała.