IPPB5/4510-405/16-2/MR | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
Czy nabywając w trakcie roku podatkowego prawo do odliczenia, o którym mowa w art. 18d ust. 1 Ustawy CIT, Wnioskodawca może już w trakcie tego roku podatkowego dokonywać odliczeń kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność badawczo - rozwojową?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613 z późn. zm) oraz § 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 14 kwietnia 2016 r. (data wpływu 18 kwietnia 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie dokonywania odliczeń w trakcie roku podatkowego kosztów kwalifikowanych poniesionych na działalność badawczo - rozwojową - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 18 kwietnia 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie dokonywania odliczeń w trakcie roku podatkowego kosztów kwalifikowanych poniesionych na działalność badawczo – rozwojową.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka S.A. (dalej: „Wnioskodawca”, „Spółka”) jest wiodącym producentem regałów sklepowych w Europie, z szeroką siecią dystrybucji w wielu krajach. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej i w celu zwiększenia przychodów Wnioskodawca poszukuje nowych rozwiązań, w tym m.in. poprzez prowadzenie działalności w zakresie badań i rozwoju, które spełniają definicję wydatków kwalifikowanych w rozumieniu art. 18d Ustawy CIT.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy nabywając w trakcie roku podatkowego prawo do odliczenia, o którym mowa w art. 18d ust. 1 Ustawy CIT, Wnioskodawca może już w trakcie tego roku podatkowego dokonywać odliczeń kosztów uzyskania przychodów poniesionych na działalność badawczo - rozwojową...

Zdaniem Wnioskodawcy nabywając w trakcie roku podatkowego prawo do odliczenia, o którym mowa w art. 18d ust. 1 Ustawy CIT (Dz. U. z 2014 r. poz. 851 z późn. zm.; dalej CIT), jest on uprawniony do dokonywania odliczeń kosztów kwalifikowanych, poniesionych na działalność badawczo - rozwojową, o których mowa w tym przepisie, już w trakcie tego roku podatkowego.

Zgodnie z art. 18d ust. 1 Ustawy CIT od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18, odlicza się koszty uzyskania przychodów poniesione przez podatnika na działalność badawczo - rozwojową, zwane dalej „kosztami kwalifikowanymi”. Skorzystanie z ulgi na działalność badawczo - rozwojową polega na dokonaniu odliczenia wydatków objętych ulgą od podstawy opodatkowania.

W art. 16 ust. 1 Ustawy CIT ustawodawca zdefiniował podstawę opodatkowania jako dochód ustalony zgodnie z art. 7 albo art. 7a ust 1 (po odliczeniu darowizn, o których mowa w tym przepisie). Zgodnie z art. 7 ust. 2 Ustawy CIT dochodem jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym.

Rok podatkowy został przez ustawodawcę zdefiniowany w art. 8 ust. 1 Ustawy CIT. Zgodnie z nim rokiem podatkowym jest rok kalendarzowy, lub (po spełnieniu warunków w tym przepisie - inny niż rok kalendarzowy okres kolejnych dwunastu miesięcy kalendarzowych). Należy zgodzić się z twierdzeniem, że rok podatkowy jest „podstawowym okresem rozliczeniowym w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych” (K. Gil, A. Obońska, A. Wacławczyk, A. Walter (red.), Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2016).

Instytucja roku podatkowego ma kluczowe znaczenie w przypadku zmian w przepisach podatkowych - np. w odniesieniu do kwestii przepisów intertemporalnych. Wymaga jednak podkreślenia, że z punktu widzenia kalkulowania należności na rzecz urzędu skarbowego, w kontekście art. 25 ust. 1 Ustawy CIT, istotne znaczenie maja też okresy miesięczne.

W opinii Wnioskodawcy postanowienia dotyczące roku podatkowego mają zastosowanie również do okresów miesięcznych. Zgodnie z art. 25 ust. 1 Ustawy CIT podatnicy są obowiązani wpłacać na rachunek urzędu skarbowego zaliczki miesięczne w wysokości różnicy pomiędzy podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego a sumą zaliczek należnych za poprzednie miesiące. Pomimo tego, że ww. przepis odnosi się do „dochodu osiągniętego od początku roku podatkowego” nie ma wątpliwości, że chodzi o „dochód” w rozumieniu art. 7 ust. 2 Ustawy CIT, który to przepis odnosi się do roku jako całości.

Zgodnie z art. 18d ust. 8 Ustawy CIT odliczenia kosztów kwalifikowanych dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane.

Po pierwsze, w opinii Spółki wskazanie przez ustawodawcę, że odliczenia wydatków kwalifikowanych dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy ma jedynie charakter techniczny i wskazuje sposób korzystania z prawa przyznanego podatnikowi. Alternatywą mogłoby być np. wszczynanie przez podatnika postępowania podatkowego w celu ustalenia wysokości przysługującego odliczenia.

Wydaje się, że intencją ustawodawcy było wprowadzenie w miarę możliwości prostego rozwiązania. „Pierwsze rozwiązanie dotyczy modyfikacji ulgi na B+R i tę ulgę w naszym przekonaniu sprecyzowaliśmy tak, żeby była łatwiejsza do stosowania, a jednocześnie żeby trudniej było podejmować działania niezgodne z duchem ustawy” (Podsekretarz stanu w Ministerstwie Finansów Jarosław Neneman, sprawozdanie podkomisji nadzwyczajnej o przedstawionym przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej projekcie ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku ze wspieraniem innowacyjności z dnia 23 września 2015 roku, druk sejmowy nr 3286).

Po drugie, ujęcie kosztów kwalifikowanych w zeznaniu, rocznym ma jedynie deklaratywny charakter. Należy pamiętać, że przygotowanie zeznania rocznego nie jest jednorazowym zdarzeniem następującym ex post po zakończeniu roku podatkowego - jest to proces, w którym podatnik wykazuje kumulatywny dochód osiągnięty w toku prowadzonej działalności gospodarczej od początku roku podatkowego. W tym celu jest on zobowiązany m.in. do prowadzenia ewidencji rachunkowej zgodnie z odrębnymi przepisami (art. 9 ust. 1 Ustawy CIT) oraz wpłacania zaliczek na podatek (art. 25 ust. 1 Ustawy CIT). Za argumentem o technicznym charakterze art. 18d ust. 8 Ustawy CIT przemawia również fakt, że obecnie nie ma obowiązku składania deklaracji miesięcznych.

Ponadto, rozliczanie ulgi na działalność badawczo - rozwojową, o której mowa w art. 18d Ustawy CIT, już w ciągu roku podatkowego jest zasadne biorąc pod uwagę założenie racjonalnego ustawodawcy. Skoro odliczenie kosztów kwalifikowanych od podstawy opodatkowania jest prawem podatnika wynikającym z faktu poniesienia kosztu kwalifikowanego, to nieracjonalny byłby obowiązek wpłat zaliczek na podatek dochodowy w zawyżonej wysokości jedynie po to, by po zakończeniu roku podatkowego wykazać nadpłatę.

Stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe, bowiem tylko zgodnie z wyrażonym w nim poglądem, suma zaliczek na podatek dochodowy będzie równa wysokości zobowiązania podatkowego wykazanego w zeznaniu rocznym. Zgodnie z art. 27 ust. 1 Ustawy CIT podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym zeznanie, według ustalonego wzoru o wysokości dochodu (straty) osiągniętego w roku podatkowym - do końca trzeciego miesiąca roku następnego i w tym terminie wpłacić podatek należny albo różnicę między podatkiem należnym od dochodu wykazanego w zeznaniu a sumą należnych zaliczek za okres od początku roku. Skoro więc w zeznaniu rocznym Wnioskodawca wykaże zobowiązanie podatkowe z uwzględnieniem odliczenia kosztów kwalifikowanych, o którym mowa w art. 18d Ustawy CIT, to ex ante w ciągu roku nie może istnieć obowiązek - wpłacenia zaliczek na podatek dochodowy od równowartości kosztów kwalifikowanych podlegających odliczeniu.

Po trzecie, zasadniczo cel ulgi na działalność badawczo - rozwojową, o której mowa w art. 18d Ustawy CIT jest taki sam jak cel nieobowiązującego już art. 18b Ustawy CIT (tzw. ulga na nowe technologie). Również treść przepisów w zakresie konstrukcji obu ulg, nie została zmieniona.

Zgodnie z nieobowiązującym obecnie art. 18d ust. 6 odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono wydatki, o których mowa w ust. 4 i 5. Natomiast obecnie art. 18d ust. 8 Ustawy CIT brzmi następująco: odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane.

W tym miejscu podkreślenia wymaga fakt, że w odniesieniu do nieobowiązujących już przepisów dotyczących tzw. ulgi na nowe technologie, o której mowa w art. 18b Ustawy CIT, organy podatkowe prezentowały stanowisko i zgodnie z którym tzw. ulga na nowe technologie w brzmieniu przewidzianym w art. 18b Ustawy CIT mogła być rozliczana już w trakcie roku podatkowego. Przykładem może być interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 17 kwietnia 2013 r., nr ILPB4/423-13/13-2/ŁM, gdzie stanowisko podatnika zostało zaakceptowane bez uzasadnienia: „Jeżeli podatnik spełnił warunki określone do nabycia prawa do skorzystania z ulgi, o której nowa w art. 18b ustawy w ciągu roku, brak jest przesłanek do odmówienia mu prawa do skorzystania z tej ulgi już w rozliczeniu zaliczek za dany rok”.

Ponadto, analogiczne reguły stosuje się do rozliczania strat podatkowych, o których mowa w art. 7 ust. 5 Ustawy CIT. Potwierdzeniem powyższego stanowiska może być interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia 9 sierpnia 2011 roku, nr IPTPB1/415-42/11-2/ASZ: „z przedstawionego stanu faktycznego wynika, iż Wnioskodawca w 2010 r. poniósł stratę z tytułu pozarolniczej działalności gospodarczej. Stratę tę zamierza rozliczyć już w trakcie 2011 roku przy ustalaniu należnych miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. W związku z powyższym, mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz powołane przepisy prawne stwierdzić należy, iż jeżeli poniesienie straty i dokonanie jej odliczenia dotyczy tego samego źródła przychodów i nie przekroczy w danym roku podatkowym limitu wynoszącego 50% kwoty straty, to przedstawiony w przedmiotowym wniosku sposób odliczenia straty od dochodu uzyskanego z działalności gospodarczej w 2011 r. jest prawidłowy”.

Biorąc pod uwagę powyższe argumenty Spółka wnosi o potwierdzenie swojego stanowiska.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie dokonywania odliczeń w trakcie roku podatkowego kosztów kwalifikowanych poniesionych na działalność badawczo - rozwojową - jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 4a pkt 26 - 28 CIT (Dz. U. z 2014 r., poz. 851 z późn. zm.; dalej: CIT) ilekroć w ustawie jest mowa o:

  • działalności badawczo - rozwojowej - oznacza to działalność twórczą obejmującą badania naukowe lub prace rozwojowe, podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy oraz wykorzystania zasobów wiedzy do tworzenia nowych zastosowań (pkt 26);
  • badaniach naukowych - oznacza to:
    1. badania podstawowe – oryginalne prace badawcze, eksperymentalne lub teoretyczne podejmowane przede wszystkim w celu zdobywania nowej wiedzy o podstawach zjawisk i obserwowalnych faktów bez nastawienia na bezpośrednie zastosowanie komercyjne,
    2. badania stosowane - prace badawcze podejmowane w celu zdobycia nowej wiedzy, zorientowane przede wszystkim na zastosowanie w praktyce,
    3. badania przemysłowe - badania mające na celu zdobycie nowej wiedzy oraz umiejętności w celu opracowywania nowych produktów, procesów i usług lub wprowadzania znaczących ulepszeń do istniejących produktów, procesów i usług; badania te uwzględniają tworzenie elementów składowych systemów złożonych, budowę prototypów w środowisku laboratoryjnym lub w środowisku symulującym istniejące systemy, szczególnie do oceny przydatności danych rodzajów technologii, a także budowę niezbędnych w tych badaniach linii pilotażowych, w tym do uzyskania dowodu w przypadku technologii generycznych, (pkt 27);
  • pracach rozwojowych - oznacza to nabywanie, łączenie, kształtowanie i wykorzystywanie dostępnej aktualnie wiedzy i umiejętności z dziedziny nauki, technologii i działalności gospodarczej oraz innej wiedzy i umiejętności do planowania produkcji oraz tworzenia i projektowania nowych, zmienionych lub ulepszonych produktów, procesów i usług, z wyłączeniem prac obejmujących rutynowe i okresowe zmiany wprowadzane do produktów, linii produkcyjnych, procesów wytwórczych, istniejących usług oraz innych operacji w toku, nawet jeżeli takie zmiany mają charakter ulepszeń, w szczególności:
    1. opracowywanie prototypów i projektów pilotażowych oraz demonstracje, testowanie i walidację nowych lub ulepszonych produktów, procesów lub usług w otoczeniu stanowiącym model warunków rzeczywistego funkcjonowania, których głównym celem jest dalsze udoskonalenie techniczne produktów, procesów lub usług, których ostateczny kształt nie został określony,
    2. opracowywanie prototypów i projektów pilotażowych, które można wykorzystać do celów komercyjnych, w przypadku gdy prototyp lub projekt pilotażowy stanowi produkt końcowy gotowy do wykorzystania komercyjnego, a jego produkcja wyłącznie do celów demonstracyjnych i walidacyjnych jest zbyt kosztowna (pkt 28).

W myśl art. 9 ust. 1b CIT, podatnicy prowadzący działalność badawczo - rozwojową, którzy zamierzają skorzystać z odliczenia, o którym mowa w art. 18d, są obowiązani w ewidencji, o której mowa w ust. 1, wyodrębnić koszty działalności badawczo - rozwojowej.

Stosownie do art. 18d ust. 1 CIT, dodanych ustawą zmieniającą, od podstawy opodatkowania, ustalonej zgodnie z art. 18, odlicza się koszty uzyskania przychodów poniesione przez podatnika na działalność badawczo - rozwojową, zwane dalej „kosztami kwalifikowanymi”.

Ustawodawca w art. 18d ust. 2 - 3 doprecyzował, że kosztami kwalifikowanymi są:

  1. należności z tytułów, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, oraz składki z tytułu tych należności określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, w części finansowanej przez płatnika składek, jeżeli te należności i składki dotyczą pracowników zatrudnionych w celu realizacji działalności badawczo - rozwojowej;
  2. nabycie materiałów i surowców bezpośrednio związanych z prowadzoną działalnością badawczo - rozwojową;
  3. ekspertyzy, opinie, usługi doradcze i usługi równorzędne, a także nabycie wyników badań naukowych, świadczonych lub wykonywanych na podstawie umowy przez jednostkę naukową w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (Dz. U. z 2014 r. poz. 1620 oraz z 2015 r. poz. 249 i 1268) na potrzeby prowadzonej działalności badawczo - rozwojowej;
  4. odpłatne korzystanie z aparatury naukowo - badawczej wykorzystywanej wyłącznie w prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej, jeżeli to korzystanie nie wynika z umowy zawartej z podmiotem powiązanym z podatnikiem w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4.

Zgodnie z art. 18d ust. 3 za koszty kwalifikowane uznaje się także dokonywane w danym roku podatkowym, zaliczane do kosztów uzyskania przychodów, odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych wykorzystywanych w prowadzonej działalności badawczo - rozwojowej, z wyłączeniem samochodów osobowych oraz budowli, budynków i lokali będących odrębną własnością. Do kosztów, o których mowa w zdaniu pierwszym, przepisu art. 16 ust. 1 pkt 48 ustawy o CIT nie stosuje się.

Koszty kwalifikowane ponoszone w ramach badań podstawowych podlegają odliczeniu wyłącznie pod warunkiem, że badania te są prowadzone na podstawie umowy lub porozumienia z jednostką naukową w rozumieniu ustawy z dnia 30 kwietnia 2010 r. o zasadach finansowania nauki (art. 18d ust. 4).

Koszty kwalifikowane na podstawie art. 18d ust. 5 CIT, podlegają odliczeniu, jeżeli nie zostały podatnikowi zwrócone w jakiejkolwiek formie.

Prawo do odliczenia nie przysługuje podatnikowi, jeżeli w roku podatkowym prowadził działalność na terenie specjalnej strefy ekonomicznej na podstawie zezwolenia (art. 18d ust. 6).

Kwota kosztów kwalifikowanych, w myśl dodanego ustawą zmieniającą art. 18d ust. 7 CIT, nie może przekroczyć:

  1. w odniesieniu do kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 1 - 30% tych kosztów;
  2. w odniesieniu do kosztów, o których mowa w ust. 2 pkt 2-4 i ust. 3:
    1. 20% tych kosztów - jeżeli podatnik jest mikroprzedsiębiorcą, małym lub średnim przedsiębiorcą w rozumieniu przepisów o swobodzie działalności gospodarczej,
    2. 10% tych kosztów - w przypadku pozostałych podatników.

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych co do zasady odnoszą się do roku podatkowego. Rok podatkowy jest „podstawowym okresem rozliczeniowym w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych” (K. Gil, A. Obońska, A. Wacławczyk, A. Walter (red.), Podatek dochodowy od osób prawnych. Komentarz. Wyd. 2, Warszawa 2016).

Na podstawie art. 18d ust. 8 CIT, odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane. W przypadku gdy podatnik poniósł za rok podatkowy stratę lub wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia - odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części – dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie trzy lata podatkowe następujące bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia.

Podkreślić należy, że rok podatkowy został przez ustawodawcę zdefiniowany w art. 8 ust. 1 ustawy CIT. Zgodnie z nim rokiem podatkowym, z zastrzeżeniem ust. 2, 2a, 3 i 6, jest rok kalendarzowy, chyba, że podatnik postanowi inaczej w statucie albo w umowie spółki, albo w innym dokumencie odpowiednio regulującym zasady ustrojowe innych podatników i zawiadomi o tym właściwego naczelnika urzędu skarbowego; wówczas rokiem podatkowym jest okres kolejnych dwunastu miesięcy kalendarzowych.

Zatem, organ nie może zgodzić się z opinią Spółki, że nabywając w trakcie roku podatkowego prawo do odliczenia, o którym mowa w art. 18d ust. 1 Ustawy CIT jest on uprawniony do dokonywania odliczeń kosztów kwalifikowanych, poniesionych na działalność badawczo – rozwojową.

Końcowo, wskazać należy, że rok podatkowy jest podstawowym okresem rozliczeniowym w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych. Na podstawie art. 18d ust. 8 ustawy o CIT, odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane, a w myśl art. 18e ustawy o CIT podatnicy korzystający z odliczenia, o którym mowa w art. 18d, są obowiązani wykazać w zeznaniu koszty kwalifikowane podlegające odliczeniu.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za nieprawidłowe.

W odniesieniu do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych, stwierdzić należy, że są one rozstrzygnięciami wydanymi w konkretnych sprawach, osadzonych w określonym stanie faktycznym i tylko do nich się odnoszących, w związku z tym nie mają mocy powszechnie obowiązującego prawa.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.