0114-KDIP2-3.4010.250.2017.1.MS | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Pochodne instrumenty finansowe - moment rozpoznania przychodów z tyt. obligacji

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201, z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza,że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 31 sierpnia 2017 r. (data wpływu 8 września 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, w którym momencie,w przypadku płatności Finansującego na rzecz Spółki w związku z osiągnięciem ujemnej wartości Wskaźnika rentowności bądź dodatniej wartości Wskaźnika rentowności przy jednoczesnej nominalnej wartość Obligacji wraz z odsetkami większej niż ustalony w Kontrakcie próg, Spółka powinna rozpoznać przychód podatkowy (pytanie nr 1) – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 8 września 2017 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia w którym momencie, w przypadku płatności Finansującego na rzecz Spółki w związku z osiągnięciem ujemnej wartości Wskaźnika rentowności bądź dodatniej wartości Wskaźnika rentowności przy jednoczesnej nominalnej wartość Obligacji wraz z odsetkami większej niż ustalony w Kontrakcie próg, Spółka powinna rozpoznać przychód podatkowy.

W złożonym wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

P. sp. z o.o. jest spółką z ograniczoną odpowiedzialnością, zarejestrowaną według prawa polskiego, posiadającą siedzibę na terytorium Polski (dalej: „Wnioskodawca” lub „Spółka”). Spółka podlega w Polsce opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania. Spółka planuje przeprowadzić projekt inwestycyjny na rynku nieruchomości będąc komandytariuszem w spółce D. sp. z o.o. spółka komandytowa (dalej: „D.”). D. będzie prowadzić projekt inwestycyjny na rynku nieruchomości polegający na budowie budynku (budynków) oraz infrastruktury otaczającej na posiadanym gruncie (dalej: „Projekt”). Docelowo, po zrealizowaniu Projektu lub jego części, planowane jest zbycie Projektu lub też zbycie praw i obowiązków w D. (dalej: „Sprzedaż”).

Projekt, poza finansowaniem bankowym, ma zostać częściowo sfinansowany poprzez emisję oprocentowanych obligacji przez Spółkę (dalej: „Obligacje”). Spółka wyemitowała już pierwszą transzę Obligacji, która została objęta przez G. spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, posiadającą siedzibę na terytorium Polski (dalej: „Finansujący”). Planowana jest druga transza Obligacji, która zostanie wyemitowana przez Spółkę i będzie objęta przez Finansującego. Nie jest wykluczone, że w przyszłości będzie miała miejsce kolejna emisja Obligacji, które zostaną objęte przez Finansującego. W związku z inwestycją w Projekt, Finansującemu przysługuje m.in. prawo pierwokupu zrealizowanego Projektu (Finansujący ma prawo wskazać podmiot, który dokona pierwokupu).

Dodatkowo, w celu zrównoważenia ryzyka finansowego oraz zapewnienia płynności finansowej, Spółka zawarła kontrakt (kontrakty) dotyczący m.in. pochodnego instrumentu finansowego (dalej: „Kontrakt”) z Finansującym. Kontrakt został zawarty pomiędzy Spółką a Finansującym na zasadach rynkowych.

Finansujący na podstawie kontraktu może zostać wezwany m.in. do zapewnienia dodatkowego finansowania (w postaci objęcia dodatkowych, wyemitowanych obligacji) w przypadku, gdy spełnią się warunki zawarte w Kontrakcie (w szczególności, gdy w wyniku realizacji Projektu Spółce zabraknie bieżących środków na jego realizację).

Kontrakt określa również strumienie płatności należne Wnioskodawcy lub Finansującemu na moment zapadalności (realizacji) Kontraktu (w wyniku zaistnienia zdarzeń wskazanych w Kontrakcie będących podstawą tych płatności). Sposób kalkulacji wysokości płatności z tytułu Kontraktu wynika z osiągniętego rezultatu gotówkowego na wyjściu z inwestycji poprzez Sprzedaż. Rezultat na Sprzedaży uzależniony jest od wartości wskaźnika (wskaźników) instrumentu bazowego (instrumentów bazowych) przyjętych dla Kontraktu, na który składać się będzie m.in. całkowita cena wynikająca ze Sprzedaży (łącznie z uwzględnieniem rozliczeń wynikających ze zmiany kalkulacji ceny przed jak i po Sprzedaży) pomniejszona o całkowitą wartość finansowania zewnętrznego (łącznie z odsetkami, lecz z wyłączeniem części przypadającej na sfinansowanie Projektu wyemitowanymi Obligacjami) oraz pomniejszona o koszty Sprzedaży (dalej: „Wskaźnik rentowności”). Wskaźnik rentowności może osiągać zarówno dodatnią jak i ujemną wartość.

W określonych w Kontrakcie przypadkach, w szczególności w zależności od tego czy wartość Wskaźnika rentowności osiągnie wartość ujemną czy dodatnią oraz w odniesieniu do nominalnej wartości Obligacji wraz z odsetkami, a także przy uwzględnieniu ustalonego w Kontrakcie progu, dojdzie do rozliczeń pomiędzy Spółką a Finansującym (dalej: „Rozliczenie”).

W przypadku, gdy wartość Wskaźnika rentowności będzie mieć wartość dodatnią oraz nominalna wartość Obligacji wraz z odsetkami będzie mniejsza niż ustalony w Kontrakcie próg, na Spółce będzie ciążył obowiązek wypłaty dla Finansującego różnicy pomiędzy ustalonym w Kontrakcie progiem a nominalną wartością Obligacji i odsetek.

W przypadku, gdy wartość Wskaźnika rentowności będzie mieć wartość dodatnią oraz nominalna wartość Obligacji wraz z odsetkami będzie większa niż ustalony w Kontrakcie próg, na Finansującym będzie ciążył obowiązek wypłaty dla Spółki różnicy pomiędzy ustalonym w Kontrakcie progiem a nominalną wartością Obligacji i odsetek.

W przypadku, gdy wartość Wskaźnika rentowności będzie mieć wartość ujemną, Finansujący będzie zobowiązany do dokonania płatności na rzecz Spółki wynoszącą ustaloną w Kontrakcie równowartość wartości nominalnej Obligacji oraz powstałych odsetek, jako rozliczenie określonego udziału Finansującego w stratach poniesionych przez Spółkę w ramach realizacji Projektu.

Zgodnie z postanowieniami Kontaktu, płatność wynikająca z Rozliczenia będzie należna odpowiednio na rzecz Spółki bądź Finansującego, nie później niż w ciągu 14 dni od dnia dostarczenia Finansującemu przez Spółkę kalkulacji rezultatu osiągniętego na Sprzedaży. W przypadku zakwestionowania kalkulacji, powyższa płatność będzie należna nie później niż w ciągu 14 dni od dnia dostarczenia stronom opinii eksperta w tym zakresie.

Uregulowanie płatności wynikającej z Rozliczenia może nastąpić również poprzez potrącenie wzajemnych zobowiązań Spółki i Finansującego, tj. zobowiązania do dokonania płatności wynikającej z Rozliczenia z innymi zobowiązaniami istniejącymi między Spółką a Finansującym, o ile pomiędzy Spółką a Finansującym będą istnieć inne zobowiązania na moment dokonania Rozliczenia. Dodatkowo, w przypadku płatności należnej od Finansującego na rzecz Spółki, zobowiązanie do dokonania płatności może zostać uregulowane poprzez przeniesienie na Spółkę przez Finansującego zbywalnego prawa majątkowego.

Spółka zaznacza dodatkowo, iż w trakcie prowadzenie Projektu mogą być dokonywane wyceny Kontraktu, które nie będą stanowić faktycznego rozliczenia Kontraktu, a w konsekwencji nie będą podstawą do dokonania Rozliczenia między Spółką a Finansującym.

Celem zastosowania powyższego instrumentu pochodnego z perspektywy Spółki jest przede wszystkim zabezpieczenie pozycji finansowej Spółki poprzez przeniesienie części ryzyka utraty braku płynności na Finansującego.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:
  1. W którym momencie, w przypadku płatności Finansującego na rzecz Spółki w związku z osiągnięciem ujemnej wartości Wskaźnika rentowności bądź dodatniej wartości Wskaźnika rentowności przy jednoczesnej nominalnej wartość Obligacji wraz z odsetkami większej niż ustalony w Kontrakcie próg, Spółka powinna rozpoznać przychód podatkowy?
  2. W którym momencie, w przypadku dodatniej wartości Wskaźnika rentowności, Spółka będzie uprawniona do zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków wynikających z Rozliczenia, tj. kwoty wypłaconej na rzecz Finansującego w wysokości różnicy pomiędzy ustalonym w Kontrakcie progiem a nominalną wartością Obligacji i odsetek.
  3. Czy wydatki związane z wypłatą kwoty wynikającej z rozliczenia Kontraktu na rzecz Finansującego poniesione przez Spółkę w trakcie realizacji Projektu, będą stanowić koszty uzyskania przychodów jednorazowo w dacie poniesienia, a zatem nie będą powiększać wartości początkowej środków trwałych?
  4. Czy w przypadku uregulowania płatności z tytułu Rozliczenia poprzez potrącenie wzajemnych zobowiązań Spółki i Finansującego, tj. zobowiązania do dokonania płatności wynikającej z Rozliczenia oraz innych zobowiązań istniejących między Spółką a Finansującym, Spółka będzie uprawniona na moment dokonania potrącenia do rozpoznania odpowiednio kosztu uzyskania przychodów (w przypadku, gdy płatność z tytułu Rozliczenia będzie należna Finansującemu) bądź przychodu podatkowego(w przypadku, gdy płatność z tytułu Rozliczenia będzie należna Spółce)?

Przedmiot niniejszej interpretacji indywidualnej stanowi odpowiedź na pytanie nr 1. W części dotyczącej pytania nr 2, 3 i 4 wydane zostanie odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawcy, płatność należna Spółce od Finansującego w związku z osiągnięciem ujemnej wartości Wskaźnika rentowności bądź dodatniej wartości Wskaźnika rentowności przy jednoczesnej nominalnej wartość Obligacji wraz z odsetkami większej niż ustalony w Kontrakcie próg, będzie stanowić dla Spółki przychód podatkowy jedynie w momencie realizacji Kontraktu, tj. w momencie, w którym kwota wynikają z Rozliczenia będzie należna na rzecz Spółki bądź w momencie faktycznego otrzymania płatności (lub jej ekwiwalentu np. potrącenia) lub zbywalnego prawa majątkowego - w zależności, które z tych zdarzeń nastąpi wcześniej. Ewentualna wycena Kontraktu dokonywana w trakcie prowadzenia Projektu nie będzie powodować konsekwencji podatkowych dla Spółki, jako niestanowiąca realizacji Kontraktu.

Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe.

Zgodnie natomiast z art. 12 ust. 3 ustawy o CIT, za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.

Zasady dotyczące momentu rozpoznania przychodów określonych w art. 12 ust. 3 ustawy o CIT, uregulowane zostały w art. 12 ust. 3a-3i.

W art. 12 ust. 3f ustawy o CIT w sposób szczególny określony został moment powstania przychodów związanych z realizacją praw z pochodnych instrumentów finansowych. Zgodnie z tym przepisem, za datę powstania przychodu tytułu realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych uważa się moment realizacji tych praw.

Zgodnie z art. 4a pkt 22 ustawy o CIT, ilekroć w ustawie jest mowa o pochodnych instrumentach finansowych, oznacza to instrumenty finansowe, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, z wyłączeniem tytułów uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania oraz instrumentów rynku pieniężnego.

Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 1636, dalej: „Ustawa OIF”), instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są niebędące papierami wartościowymi:

  1. tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
  2. instrumenty rynku pieniężnego,
  3. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne,
  4. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron,
  5. opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez dostawę, pod warunkiem, że są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu,
  6. niedopuszczone do obrotu na rynku regulowanym ani w alternatywnym systemie obrotu opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar, które mogą być wykonane przez dostawę, które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
  7. instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
  8. kontrakty na różnicę,
  9. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek frachtowych, uprawnień do emisji oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także wszelkiego rodzaju inne instrumenty pochodne odnoszące się do aktywów, praw, zobowiązań, indeksów oraz innych wskaźników, które wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych.

Powyższe oznacza, że do instrumentów finansowych zaliczone zostały wszystkie rodzaje instrumentów pochodnych, które są oparte na wskaźnikach rentowności lub wskaźnikach finansowych lub aktywach bądź też dotyczą przenoszenia ryzyka kredytowego, niezależnie od ich konstrukcji prawnej lub dopuszczenia do obrotu na rynku regulowanym. Zatem z uwagi na to, iż instrumentem bazowym dla Kontraktu jest Wskaźnik rentowności, to Kontrakt ten stanowi instrument pochodny, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy OIF.

W ocenie Wnioskodawcy, przez „moment realizacji praw” z pochodnych instrumentów finansowych, o którym mowa w art. 12 ust 3f ustawy o CIT, należy rozumieć dzień realizacji (zapadalności) Kontraktu, tj. dzień na który określona płatność wynikająca z Rozliczenia Kontraktu będzie należna na rzecz Spółki bądź dzień otrzymania płatności od Finansującego (lub jej ekwiwalentu np. potrącenia, lub zbywalnego prawa majątkowego) – w zależności, które z tych zdarzeń nastąpi wcześniej, bowiem wtedy dojdzie do faktycznej realizacji praw Wnioskodawcy wynikających z Kontraktu.

Podobne stanowisko, na gruncie nowo obowiązujących przepisów wyrażone zostało m.in. w interpretacjach o sygn. IPPB3/4510-13/16-2/AG, IPPB2/4511-578/16-5/MG, ITPB3/4511-285/16-2/KP, które wpisują się we wcześniej utrwaloną linię interpretacji i orzeczeń Sądów (m.in. Wyrok NSA z 9.11.2011 r., II FSK 21/11).

Wnioskodawca podkreśla również, że ewentualne wyceny Kontraktu, dokonywane w trakcie prowadzenia Projektu, będą neutralne podatkowo dla Spółki, nie będą bowiem stanowić faktycznego rozliczenia Kontraktu. Należy mieć na uwadze, że dokonanie wyceny Kontraktu nie będzie kreować po stronie Spółki definitywnego przysporzenia majątkowego. Ustalenie ewentualnego przychodu podatkowego po stronie Spółki będzie zatem możliwe dopiero w dacie realizacji Kontraktu.

Podsumowując, zdaniem Spółki, przychód z tytułu płatności wynikającej z Rozliczenia powinien być rozpoznany przez Spółkę w momencie realizacji Kontraktu, tj. w momencie, w którym kwota wynikająca z Rozliczenia będzie należna na rzecz Spółki bądź w momencie faktycznego otrzymania płatności (lub jej ekwiwalentu np. potracenia) lub zbywalnego prawa majątkowego – w zależności, które z tych zdarzeń nastąpi wcześniej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego w zakresie pytania nr 1 jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej w tym zakresie oceny stanowiska Wnioskodawców.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan faktyczny sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę z złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoja aktualność.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa. Skargę do WSA wnosi się w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.