1061-IPTPB2.4511.890.2016.1.KK | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi,
Czy spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego przez spadkodawcę na zakup domu może zostać uznana przez spadkobiercę jako wydatek na własne cele mieszkaniowe, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 5 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 14 października 2016 r. (data wpływu 19 października 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości przeznaczonego na spłatę kredytu zaciągniętego przez osoby trzecie - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 19 października 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie możliwości zwolnienia z opodatkowania dochodu z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości.

We wniosku przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawczyni jest osobą małoletnią. Wnioskodawczyni wraz z ze swoim bratem ... i matką ... nabyła spadek po ... (ojcu Wnioskodawczyni) zmarłym w dniu 27 listopada 2015 r. W skład spadku wchodzi m.in. zabudowana nieruchomość położona w ... (KW nr ...), w którym obecnie, Wnioskodawczyni dysponuje udziałem stanowiącym 1/6 części we współwłasności. Nieruchomość jest obciążona hipoteką na rzecz banku, tytułem zabezpieczenia kredytu, który zaciągnęli ... i ....

Wnioskodawczyni wraz z ... i ... planują zbyć ww. nieruchomość i w tym zakresie została zawarta już umowa przedwstępna. Z kolei, postanowieniem Sądu Rejonowego dla ... VIII Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia 14 września 2016 r., została wyrażona zgoda na zbycie udziału Wnioskodawczyni w ww. nieruchomości przez ..., jako przedstawiciela ustawowego (opiekuna prawnego). Środki pieniężne uzyskane ze sprzedaży, Wnioskodawczyni planuje przeznaczyć na spłatę kredytu zabezpieczonego hipoteką na nieruchomości przy ul. ... oraz na zakup wspólnie ze swoją matką nieruchomości, w której będzie zamieszkiwać. Innymi słowy, cena uzyskana przez Wnioskodawczynię ze sprzedaży nieruchomości przy ul. ..., byłaby przeznaczona na zakup udziału w prawie własności nieruchomości, w której będzie zamieszkiwać razem z matką oraz na spłatę kredytu, zabezpieczonego hipoteką na nieruchomości przy ul. ..., gdzie obecnie Wnioskodawczyni zamieszkuje.

Wnioskodawczyni nie posiada tytułu prawnego (w szczególności prawa własności) do innej nieruchomości mieszkaniowej. Z kolei sprzedaż nieruchomości przy ul. ... jest niezbędna, w celu spłaty kredytu hipotecznego obciążającego ww. nieruchomość, gdyż po śmierci ..., jego spadkobiercy, w tym Wnioskodawczyni, nie są w stanie spłacać kolejnych rat kredytu z bieżących dochodów. Rata kredytu wynosi 875,78 CHF miesięcznie (tj. 3 518,88 zł miesięcznie, po przeliczeniu na złotówki wg kursu walut NBP na dzień 21 lipca 2016 r., 140/A/NBP/2016). Kwota jednej raty kredytu przewyższa miesięczny dochód matki Wnioskodawczyni, który wynosi 3 501,22 zł. Poza tym, spłacanie rat kredytu nie jest jedynym wydatkiem jaki ponosi .... Wysokość opłat za prąd to kwota około 265 zł miesięcznie, za gaz – około 1 135 zł miesięcznie, za wodę i odprowadzanie ścieków - 338,52 zł. Do tego dochodzą jeszcze wydatki związane z zakupem żywności, środków czystości, ubrań, leków, podręczników, przyborów szkolnych. Matka Wnioskodawczyni nie jest zatem w stanie dłużej obsługiwać przedmiotowego kredytu. Obecnie Wnioskodawczyni uczy się i nie osiąga własnych dochodów. Z kolei kwota jaka pozostanie po spłacie kredytu będzie przeznaczona na zakup nieruchomości w celu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych ... i Wnioskodawczyni.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania:
  1. Czy w przypadku przeznaczenia części dochodu z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości, na zapłatę ceny za udział w nieruchomości, której Wnioskodawczyni stanie się współwłaścicielem i będzie w niej zamieszkiwać, w zakresie tak spożytkowanej części dochodu, zastosowanie będzie miało zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych określone w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. a ww. ustawy?
  2. Czy w przypadku przeznaczenia części dochodu z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości, na spłatę kredytu zabezpieczonego hipoteką na tej zbywanej nieruchomości, w zakresie tak spożytkowanej części dochodu, zastosowanie będzie miało zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych określone w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ww. ustawy?

Przedmiotem niniejszej interpretacji jest udzielenie odpowiedzi na pytanie Nr 2, w zakresie odpowiedzi na pytanie Nr 1 zostało wydane odrębne rozstrzygnięcie.

Zdaniem Wnioskodawczyni (sformułowanym w zakresie pytania Nr 2), w przedstawionym stanie faktycznym, zastosowanie będzie miało zwolnienie z podatku, dochodu, zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w zw. z art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ww. ustawy. Przemawia za tym przede wszystkim wykładnia celowościowa.

Wnioskodawczyni wskazuje na ścisłą zależność pomiędzy sprzedażą nieruchomości przy ul. ..., a spłatą kredytu hipotecznego i zamiarem kupna nieruchomości mieszkaniowej przez Nią i matkę. Jak wskazała w opisie stanu faktycznego, w celu spłaty kredytu, którego Wnioskodawczyni nie zaciągała, konieczna jest sprzedaż ww. nieruchomości. Z kolei zgodnie z ustaleniami z bankiem i kupcem nieruchomości, część ceny zostanie przeznaczona na spłatę kredytu. Pozostała po spłacie kwota będzie przeznaczona wyłącznie na cele mieszkaniowe Wnioskodawczyni i Jej matki. Innymi słowy, bez przeznaczenia części uzyskanej ceny ze sprzedaży tej nieruchomości na spłatę kredytu hipotecznego, nie byłoby możliwe zbycie tej nieruchomości, a w konsekwencji uzyskanie środków pieniężnych na zakup innej nieruchomości, w której Wnioskodawczyni wraz ze w swoją matką zamieszka.

W konsekwencji, działanie Wnioskodawczyni polegające na sprzedaży nieruchomości, spłacie kredytu i zakupie lokalu mieszkaniowego zmierzają łącznie do zaspokojenia Jej potrzeb mieszkaniowych, czyli celowi jaki znalazł się u podstaw ustanowienia takiego rodzaju ulgi podatkowej.

Zdaniem Wnioskodawczyni, istotnym w tym zakresie jest fakt, że nie zawierała Ona przedmiotowej umowy kredytu, a obowiązek jego spłaty powstał w skutek zdarzeń od Niej niezależnych, tj. śmierci ojca. Brak sprzedaży nieruchomości spowoduje narastanie zadłużenia wobec banku, a w dalszej konsekwencji grozi sprzedażą licytacyjną nieruchomości przy ul. .... Wnioskodawczyni w celu spłaty kredytu i zapewnieniu sobie miejsca, w którym będzie mogła zamieszkiwać, planuje zbyć ww. nieruchomość a następnie spłacić kredyt hipoteczny i zakupić udział w nieruchomości.

Wnioskodawczyni podaje, że w podobnym stanie faktycznym WSA w Warszawie stwierdził, że wykładnia logiczna, funkcjonalna i celowościowa przepisu art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych pozwala na stwierdzenie, że „zaciągniecie kredytu” przez podatnika może być rozumiane jako jego zadłużenie się nierozerwalnie związane z nabytym lokalem mieszkalnym. Zdaniem Sądu, przystąpienie przez podatnika do kredytu hipotecznego (w skutek darowizny od rodziców - przypis autora wniosku), na równi z dotychczasowymi kredytobiorcami, jako kolejny kredytobiorca, zrównany prawami i obowiązkami z pozostałymi kredytobiorcami, w sytuacji w której podatnik ten stał się właścicielem lokalu mieszkalnego, wykorzystuje ten lokal dla własnych celów i ponosi samodzielny realny ciężar ekonomiczny w postaci rat kredytowych, może być rozumiane jako określone w ustawie podatkowej pojęcie „zaciągnięcia zobowiązania kredytowego” (wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 listopada 2013 r., sygn. akt III SA/Wa 408/13, Legalis). W przedmiotowej sprawie, ww. argumentacja jest tym bardziej aktualna, gdyż Wnioskodawczyni nie przystąpiła obok dotychczasowych dłużników banku do spłaty kredytu dobrowolnie, lecz wstąpiła jako jeden ze spadkobierców w miejsce jednego z dotychczasowych kredytobiorców. Z mocy prawa, stała się współodpowiedzialna z tytułu zaciągniętego wcześniej kredytu.

Wnioskodawczyni podaje, że zaciągnięcie kredytu refinansowego (przeznaczonego na spłatę zbywanego mieszkania, a nie nowo nabywanego mieszkania) i jego spłata z przychodu uzyskanego ze sprzedaży nieruchomości, jest realizacją celu mieszkaniowego, uprawniającego podatnika do skorzystania z tzw. „ulgi mieszkaniowej” (tak wyrok składu siedmiu sędziów NSA z dnia 4 grudnia 2012 r., sygn. akt II FPS 3/12, wyrok NSA z dnia 1 marca 2012 r., sygn. akt II FSK 1627/10).

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Wnioskodawczyni, przeznaczenie części dochodu z odpłatnego zbycia udziałów w nieruchomości, na spłatę kredytu zabezpieczonego hipoteką na tej zbywanej nieruchomości, w zakresie tak spożytkowanej części dochodu, zastosowanie będzie miało zwolnienie z podatku dochodowego od osób fizycznych określone w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.

Jak stanowi art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 2032), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy, źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,

-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Tym samym każda czynność prawna, której przedmiotem jest odpłatne zbycie nieruchomości (udziału w nieruchomości) lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy stanowi źródło przychodów w rozumieniu tego przepisu, jeżeli zostanie dokonana w określonym czasie, tj. przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie i nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej.

Z treści wniosku wynika, że Wnioskodawczyni jest osobą małoletnią. Wnioskodawczyni wraz z ze swoim bratem i matką nabyła spadek po ojcu, zmarłym w dniu 27 listopada 2015 r. W skład spadku wchodzi m.in. zabudowana nieruchomość, w którym obecnie Wnioskodawczyni dysponuje udziałem stanowiącym 1/6 części we współwłasności. Nieruchomość jest obciążona hipoteką na rzecz banku, tytułem zabezpieczenia kredytu, który to kredyt zaciągnęli w banku ojciec i matka Wnioskodawczyni.

Wnioskodawczyni wraz z bratem i matką, planują zbyć ww. nieruchomość i w tym zakresie została zawarta już umowa przedwstępna. Z kolei, postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia 14 września 2016 r. została wyrażona zgoda na zbycie udziału Wnioskodawczyni w ww. nieruchomości przez matkę, jako przedstawiciela ustawowego (opiekuna prawnego). Środki pieniężne uzyskane ze sprzedaży Wnioskodawczyni planuje przeznaczyć na spłatę ww. kredytu zaciągniętego przez Jej rodziców oraz na zakup wraz ze swoją matką nieruchomości, w której Wnioskodawczyni będzie zamieszkiwać. Wnioskodawczyni nie posiada tytułu prawnego (w szczególności prawa własności) do innej nieruchomości mieszkaniowej.

Zgodnie z art. 924 i art. 925 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2016 r., poz. 380, z późn. zm.), spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku, natomiast otwarcie spadku następuje z chwilą śmierci spadkodawcy.

Odnosząc zatem powyższe uregulowania prawne na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że Wnioskodawczyni nabyła udział 1/6 części w zabudowanej nieruchomości w drodze spadku po ojcu w dniu 27 listopada 2015 r., tj. w dniu jego śmierci. W związku z tym, planowana sprzedaż tego udziału przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym udział ten został nabyty, stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw (art. 30e ust. 2 ww. ustawy).

Przy czym w myśl art. 19 ust. 1 ww. ustawy, przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Wartość rynkową, o której mowa w ust. 1, rzeczy lub praw majątkowych określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia (art. 19 ust. 3 ww. ustawy).

Za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn (art. 22 ust. 6d ww. ustawy).

Wysokość nakładów, o których mowa w ust. 6c i 6d, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych (art. 22 ust. 6e ww. ustawy).

W myśl art. 30e ust. 4 ww. ustawy, po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

  1. dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
  2. dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł (art. 30e ust. 5 ww. ustawy).

W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie (art. 30e ust. 7 ww. ustawy).

Przepis art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Dochód zwolniony należy obliczyć według następującego wzoru:

dochód zwolniony = D x W/P

gdzie:

D – dochód ze sprzedaży,

W – wydatki poniesione na cele mieszkaniowe,

P – przychód ze sprzedaży.

Katalog wydatków na własne cele mieszkaniowe określa art. 21 ust. 25 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 i 2 ww. ustawy, za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się:

  1. wydatki poniesione na:
    1. nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
    2. nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
    3. nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
    4. budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
    5. rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego
    -położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej;
  2. wydatki poniesione na:
    1. spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na cele określone w pkt 1,
    2. spłatę kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na spłatę kredytu (pożyczki), o którym mowa w lit. a,
    3. spłatę każdego kolejnego kredytu (pożyczki) oraz odsetek od tego kredytu (pożyczki) zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a-c, na spłatę kredytu (pożyczki), o których mowa w lit. a lub b
    -w banku lub w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, mających siedzibę w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej, z zastrzeżeniem ust. 29 i 30.

Przepis art. 21 ust. 1 pkt 131 nie ma zastosowania do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, które podatnik uwzględnił korzystając z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym oraz do tej części wydatków, o których mowa w ust. 25 pkt 2, którymi sfinansowane zostały wydatki określone w ust. 25 pkt 1, uwzględnione przez podatnika korzystającego z ulg podatkowych, w rozumieniu Ordynacji podatkowej, przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym (art. 21 ust. 30 ww. ustawy).

Przez własny budynek, lokal lub pomieszczenie, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d i e, rozumie się budynek, lokal lub pomieszczenie stanowiące własność lub współwłasność podatnika lub do którego podatnikowi przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udział w takich prawach (art. 21 ust. 26 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 21 ust. 28 ww. ustawy, za wydatki, o których mowa w ust. 25, nie uważa się wydatków poniesionych na:

  1. nabycie gruntu lub udziału w gruncie, prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie, budynku, jego części lub udziału w budynku, lub
  2. budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, adaptację lub remont budynku albo jego części

-przeznaczonych na cele rekreacyjne.

Określone w powołanych powyżej przepisach zwolnienie w zamierzeniach ustawodawcy realizować ma cel, jakim jest zaspokojenie własnych potrzeb mieszkaniowych obywateli. Podstawową okolicznością decydującą o jego zastosowaniu jest bowiem przeznaczenie przychodów uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych na własne cele mieszkaniowe, które zostały enumeratywnie, czyli w sposób wyczerpujący wymienione w przepisie art. 21 ust. 25 pkt 1 i pkt 2 ww. ustawy, począwszy od dnia odpłatnego zbycia nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie. Przy czym pojęcie „własne cele mieszkaniowe”, należy rozumieć jednoznacznie zgodnie z wykładnią literalną. Innymi słowy, realizacja własnych celów mieszkaniowych powinna polegać na tym, że w przypadku nabycia nowej nieruchomości to w niej podatnik musi faktycznie takie cele realizować.

Intencją ustawodawcy tworzącego zwolnienie przedmiotowe w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych jest zachęcanie podatników do nabywania w miejsce zbywanych nieruchomości czy praw majątkowych, innych nieruchomości lub praw przeznaczonych do zaspokajania ich indywidualnych potrzeb mieszkaniowych a nie realizacja jakichkolwiek celów mieszkaniowych. Świadczy o tym poprzedzenie wyrażenia „cele mieszkaniowe” przymiotnikiem „własne”. Zwolnienie dotyczy zatem realizowania przez podatnika swoich celów mieszkaniowych, czyli własnych potrzeb mieszkaniowych a nie potrzeb mieszkaniowych innych osób.

Należy zauważyć, że wszelkiego rodzaju ulgi czy zwolnienia są odstępstwem od konstytucyjnej zasady równości i powszechności opodatkowania, w sposób szczegółowy uregulowanymi w przepisach materialnego prawa podatkowego. Są one przywilejami, z których podatnik ma prawo, a nie obowiązek skorzystania. Zatem, oceniając ciążące na nim obowiązki wynikające z zastosowania danej ulgi czy zwolnienia podatkowego, należy dokonać ścisłej, literalnej wykładni przepisu regulującego daną ulgę czy zwolnienie.

Treść art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ww. ustawy wskazuje natomiast, że wydatkami uprawniającymi do przedmiotowego zwolnienia jest spłata kredytu (pożyczki) wraz z odsetkami zaciągniętego przez podatnika przed dniem uzyskania przychodu na cele określone w art. 21 ust. 25 pkt 1. W przypadku przeznaczenia środków pochodzących ze sprzedaży nieruchomości lub prawa na spłatę kredytu podstawowym warunkiem jest to, żeby spłacony kredyt został zaciągnięty przez podatnika, który chce skorzystać z ww. zwolnienia. Podatnikiem jest zaś osoba, u której powstał z tytułu sprzedaży nieruchomości (udziału w nieruchomości) obowiązek podatkowy. To oznacza, że spłata kredytu (pożyczki), który został zaciągnięty przez inną niż podatnik osobę, nie stanowi w świetle powołanego przepisu wydatku na własne cele mieszkaniowe.

Zatem, w sytuacji przedstawionej we wniosku, planowany sposób wydatkowania przychodu (dochodu) uzyskanego z odpłatnego zbycia udziału 1/6 części w zabudowanej nieruchomości nabytej przez Wnioskodawczynię w 2015 r. po zmarłym ojcu, nie wypełnia dyspozycji art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż to nie Wnioskodawczyni, lecz matka Wnioskodawczyni oraz Jej zmarły ojciec zaciągnęli kredyt, który służył zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych. Tym samym, Wnioskodawczyni spłacając kredyt hipoteczny zaciągnięty przez Jej matkę oraz ojca, nie wydatkuje środków zgodnie z celem określonym w art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, co oznacza, że Wnioskodawczyni nie nabędzie prawa do przedmiotowego zwolnienia. Zwolnienie to dotyczy jedynie tych podatników, którzy zaciągnęli kredyt na nabycie, budowę, rozbudowę, przebudowę, remont itp. własnego budynku mieszkalnego, a następnie spłacili go ze środków uzyskanych ze sprzedaży nieruchomości. Należy zauważyć podkreślić, że po śmierci ojca, m.in. Wnioskodawczyni jako jeden ze spadkobierców, weszła w prawa i obowiązki po zmarłym ojcu - współkredytobiorcy, ale w żadnym wypadku nie można twierdzić, że oznacza to zaciągnięcie przez Wnioskodawczynię kredytu na własne cele mieszkaniowe.

Reasumując, mając na uwadze przedstawione zdarzenie przyszłe oraz powołane przepisy prawa, należy stwierdzić, że spłata kredytu hipotecznego zaciągniętego przez matkę i ojca Wnioskodawczyni nie stanowi wydatku Wnioskodawczyni przeznaczonego na cele mieszkaniowe, o których mowa w art. 21 ust. 25 pkt 2 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym, brak jest postaw do zwolnienia dochodu Wnioskodawczyni uzyskanego z odpłatnego zbycia udziału w nieruchomości na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za nieprawidłowe.

Końcowo - odnosząc się do powołanych tez wyroków Sądów Administracyjnych - wskazać należy, że dotyczą one konkretnych, indywidualnych spraw podatników podjętych w określonym stanie faktycznym i są wiążące tylko w tych sprawach. Dlatego, stosownie do art. 87 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. – Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z późn. zm.), nie są źródłem powszechnie obowiązującego prawa i tym samym nie mogą być wiążące dla Organu wydającego interpretację indywidualną.

Podkreślić należy, że przedmiotowe wyroki zostały wydane w odmiennych stanach faktycznych niż opisane we wniosku zdarzenie przyszłe.

Ponadto wskazać należy, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.), w związku z czym niniejsza interpretacja jest wiążąca dla Wnioskodawczyni jako osoby występującej z wnioskiem, nie wywiera natomiast skutku prawnego dla pozostałych spadkobierców.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Administracji Skarbowej w Łodzi, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Piotrkowie Trybunalskim, ul. Wronia 65, 97-300 Piotrków Trybunalski.