IPPB1/415-1101/11-4/AM | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
W stosunku do przychodów uzyskanych ze sprzedaży udziałów w nieruchomości nabytych w 2011 r. w spadku po zmarłym bracie, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, w sytuacji, gdy grunty te na skutek sprzedaży nie utraciły charakteru rolnego zastosowanie będzie miało zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a wobec tego Wnioskodawczyni nie jest zobowiązana do zapłaty podatku od przychodów uzyskanych z tej sprzedaży. Ponadto należy wskazać, iż wobec powyższego Wnioskodawczyni nie jest zobowiązana do złożenia PIT-39.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 31.10.2011 r. (data wpływu 02.11.2011 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 02.11.2011 r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie opodatkowania przychodu ze sprzedaży nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego.

W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

W dniu 12.01.2011 r. zmarł Marian B. (w załączeniu kserokopia aktu zgonu). W dniu 17.03.2011 r. aktem notarialnym jego rodzeństwo w osobach: (Wnioskodawczyni), oraz przyjęło spadek (kserokopia aktu notarialnego w załączeniu). W skład spadku wchodziły: grunty rolne (działki nr 18, 520, 556, 661, 725, 734) oraz tereny rolno-mieszkaniowe (działka nr 680/1) - w załączeniu kserokopie wypisów z rejestru gruntów. Spadkobiercy od momentu przyjęcia spadku ponosili bieżące koszty utrzymania nieruchomości, ale dodatkowo zostali obciążeni obowiązkiem spłaty zaległych zobowiązań w szczególności wobec KRUS i Urzędu Gminy. Po dokonaniu spłat wszystkich ww. zobowiązań w dniu 21.10.2011 r. Spadkobiercy dokonali zbycia części nieruchomości wchodzących w skład spadku (kserokopia aktu notarialnego załączeniu). Przedmiotem transakcji były wszystkie działki rolne oprócz działki rolno- mieszkaniowej o numerze 680/1.

W uzupełnieniu z dnia 30.01.2012 roku Wnioskodawczyni wskazała, iż w związku ze sprzedażą przedmiotowych nieruchomości nie utraciły one charakteru rolnego.

W związku z powyższym zadano następujące pytania:
  1. Czy dochód uzyskany z dokonanej w dniu 21.10.2011 r. sprzedaży nieruchomości określonych w akcie notarialnym rodzi obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych...
  2. Jeśli powstaje obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, to na jakich zasadach dokonuje się rozliczenia tego podatku (jak definiować przychody i koszty, czy w skład kosztów wliczyć można spłatę zadłużenia obciążającego spadkobierców w związku z otrzymanym spadkiem), i na jakim formularzu deklaracji podatkowej należy wykazać otrzymany przychód i poniesione koszty ...
  3. Jeśli nie powstaje obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych, to czy wymagane jest złożenie jakiejkolwiek deklaracji podatkowej wraz z zaznaczeniem faktu braku obowiązku zapłaty podatku dochodowego...

Wnioskodawczyni uważa, że obowiązek podatkowy nie powstaje bowiem art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stwierdza, że zwolnione z podatku dochodowego są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego chyba, że w związku z tą sprzedażą grunty utraciły charakter rolny). Stwierdzić należy, że jak wynika z opisu sytuacji przedmiotem transakcji sprzedaży były właśnie wyłącznie grunty rolne stanowiące część odziedziczonego gospodarstwa rolnego i w wyniku sprzedaży nie utraciły one swojego charakteru (oświadczenie kupującego zawarte w par 6 aktu notarialnego z dnia r.)

Wynika więc z powyższego, że spełnione zostały wszystkie przesłanki do traktowania opisanej transakcji jako zwolnionej z podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wnioskodawczyni uważa również, że nie występuje możliwość oraz potrzeba wypełniania jakiegokolwiek formularza deklaracji podatkowej. Bowiem wśród obowiązujących formularzy podatkowych nie ma stosownego druku przeznaczonego dla tego rodzaju sytuacji. Wprawdzie obowiązuje druk PIT 39 odnoszący się do tych podatników, którzy w roku podatkowym uzyskali przychody z odpłatnego zbycia nieruchomości (określonego w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) i praw majątkowych nabytych lub wybudowanych po dniu 31.12.2008 r. opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30e ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednak analiza treści samego formularza, jak również broszury objaśniającej sposób jego wypełnienia nie przewiduje sytuacji opisanej przez Wnioskodawczynię i pozostałych spadkobierców i nie daje możliwości wskazania zwolnienia z podatku dochodowego od osób fizycznych przysługującego Wnioskodawczyni i pozostałym spadkobiercom na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 51, poz. 307 ze zmianami) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 10 ust.1 pkt 8 ww. ustawy, źródłem przychodów jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,
  4. innych rzeczy

- jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane w przypadku odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w lit. a)-c) - przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, a innych rzeczy - przed upływem pół roku, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpiło nabycie; w przypadku zamiany okresy te odnoszą się do każdej z osób dokonującej zamiany.

W świetle powyższego, jeżeli odpłatne zbycie nieruchomości lub ww. praw następuje przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie stanowi źródło przychodu, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Z przedstawionego opisu stanu faktycznego wynika, że w dniu 12.01. 2011 r. zmarł Pani brat. Spadek po nim przypadł rodzeństwu tj. Wnioskodawczyni, Pani Aleksandrze R., oraz Panu Stanisławowi B.. W skład spadku wchodziły: grunty rolne (działki nr 18, 520, 556, 661, 725, 734) oraz tereny rolno-mieszkaniowe (działka nr 680/1). Spadkobiercy dokonali zbycia części nieruchomości wchodzących w skład spadku. Przedmiotem transakcji były wszystkie działki rolne oprócz działki rolno- mieszkaniowej o numerze 680/1. W wyniku sprzedaży przedmiotowe działki nie utraciły charakteru rolnego.

Zgodnie z art. 922 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zmianami) prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej. W myśl art. 924 Kodeksu cywilnego, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, natomiast spadkobierca nabywa spadek z chwilą otwarcia spadku (art. 925 Kodeksu cywilnego).

Dokonując zatem oceny skutków prawnych przedstawionego w sprawie stanu faktycznego należy wskazać, że do przychodu ze sprzedaży nieruchomości nabytej w 2011 r. będą miały zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym po dniu 1 stycznia 2009 r.

Zgodnie z art. 30e ust. 1 i 4 powołanej wyżej ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku. Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, wykazać:

  • dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
  • dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Podstawą obliczenia podatku, o której mowa w ust. 1, jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw (art. 30e ust. 2 ustawy).

Przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, co wynika z treści art. 19 ust. 1 ustawy, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej, którą zgodnie z ust. 3 tegoż artykułu określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca odpłatnego zbycia.

Z treści art. 22 ust. 6d ww. ustawy,wynika, iż za koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), nabytych w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób, uważa się udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania oraz kwotę zapłaconego podatku od spadków i darowizn w takiej części, w jakiej wartość zbywanej rzeczy lub prawa przyjęta do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn odpowiada łącznej wartości rzeczy i praw majątkowych przyjętej do opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn.

Wysokość ww. nakładów, w myśl art. 22 ust. 6e tej ustawy, ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych.

Stosownie do postanowień art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wolne od podatku są przychody uzyskane z tytułu sprzedaży całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego; przy czym zwolnienie to nie dotyczy przychodu ze sprzedaży gruntów, które w związku z tą sprzedażą utraciły charakter rolny.

Z powołanego przepisu wynika, że dla zaistnienia zwolnienia w nim przewidzianego muszą zaistnieć łącznie dwie przesłanki. Pierwsza z nich ma charakter pozytywny i polega na sprzedaży całości lub części gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego. Druga zaś przesłanka ma charakter negatywny, a mianowicie nie może nastąpić utrata charakteru rolnego tych gruntów w związku z ich sprzedażą.

Rozpatrując pierwszą przesłankę o charakterze pozytywnym należy w pierwszej kolejności odnieść się do przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.). Zgodnie z art. 922 Kodeksu, spadek – to prawa i obowiązki zmarłego wynikające ze stosunków cywilnoprawnych, które z chwilą jego śmierci przechodzą na następców prawnych. Stosownie do zapisu art. 924 i 925 Kodeksu, spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy, a spadkobierca nabywa spadek z chwilą jego otwarcia.

Zatem spadkobiercy nabywają spadek z chwilą jego otwarcia, z tą chwilą powstaje między nimi wspólność majątku spadkowego. Wspólność ta powstaje ex lege i dotyczy całego majątku spadkowego traktowanego jako całość. Spadkobierca ma udział w spadku, a nie w poszczególnych składnikach spadku.

Jak zostało przedstawione w stanie faktycznym przedmiotem sprzedaży był nabyty wcześniej w drodze spadku udział w gospodarstwie rolnym.

Ustawa o podatku dochodowym nie zawiera definicji pojęcia gruntów rolnych. W celu wyjaśnienia tej kwestii odsyła, zgodnie z dyspozycją art. 2 ust. 4 ww. ustawy, do przepisów ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t. j. Dz. U. z 2006 r., Nr 136, poz. 969).

Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o podatku rolnym, za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1 o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nie posiadającej osobowości prawnej. Natomiast zgodnie z art. 1 ww. ustawy, opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Należy w tym miejscu zauważyć, iż zwolnienie wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy całości lub części nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, co oznacza, iż transakcja może obejmować wszystkie nieruchomości wchodzące w skład tego gospodarstwa bądź niektóre z nich.

Stosownie do art. 46 § 1 ustawy Kodeks cywilny, nieruchomościami są części powierzchni ziemskiej stanowiące odrębny przedmiot własności (grunty), jak również budynki trwale z gruntem związane lub części takich budynków, jeżeli na mocy przepisów szczególnych stanowią odrębny od gruntu przedmiot własności. Zgodnie z powyższym możemy wyróżnić: nieruchomości gruntowe, nieruchomości budynkowe i lokalowe. Gospodarstwo rolne jest swoistego rodzaju nieruchomością gruntową. Jak zostało wskazane powyżej spadkobierca ma udział w spadku, przez co posiada również udział w nieruchomości. Zatem w przedmiotowej sprawie sprzedaż udziału w gospodarstwie rolnym należy traktować jako sprzedaż części gospodarstwa rolnego. Sprzedaż całości lub części gospodarstwa rolnego nastąpi wyłącznie w sytuacji gdy łącznie wszyscy współwłaściciele sprzedają przedmiotowy grunt.

Wobec powyższego, pierwsza przesłanka została przez Wnioskodawczynię spełniona. Natomiast odnosząc się do kwestii spełnienia drugiej z wymienionych przesłanek należy stwierdzić, że dla oceny, czy dokonana transakcja skutkuje utratą charakteru rolnego gruntu decyduje cel jego nabycia, faktyczny zamiar nabywcy, co do przeznaczenia nieruchomości, bądź inne okoliczności związane z daną transakcją. Chodzi tu o faktyczną a nie jedynie prawną utratę charakteru rolnego. Utrata charakteru rolnego następuje, więc przez wyłączenie tych gruntów z produkcji rolnej, polegające na faktycznym przekształceniu sposobu ich użytkowania. Utrata charakteru rolnego może wystąpić bezpośrednio po sprzedaży, ale może nastąpić dopiero w przyszłości, jednakże w momencie sprzedaży strony winny być świadome celu zakupu i przeznaczenia gruntów.

Ustawodawca warunkuje zastosowanie zwolnienia przedmiotowego od tego, by nie zmienił się charakter zbywanego gruntu, a nie jego status prawny. O tym, jaki charakter ma dany grunt decyduje, natomiast sposób jego faktycznego wykorzystania.

Jak zostało przedstawione w stanie faktycznym, w wyniku sprzedaży nieruchomości nie utraciły charakteru rolnego.

Reasumując, w świetle przedstawionego stanu faktycznego i prawnego stwierdzić należy, iż w stosunku do przychodów uzyskanych ze sprzedaży udziałów w nieruchomości nabytych w 2011 r. w spadku po zmarłym bracie, wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, w sytuacji, gdy grunty te na skutek sprzedaży nie utraciły charakteru rolnego zastosowanie będzie miało zwolnienie, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a wobec tego Wnioskodawczyni nie jest zobowiązana do zapłaty podatku od przychodów uzyskanych z tej sprzedaży. Ponadto należy wskazać, iż wobec powyższego Wnioskodawczyni nie jest zobowiązana do złożenia PIT-39.

Do wniosku został dołączony plik dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest obowiązany, ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Należy jednocześnie podkreślić, iż organ wydający interpretację opiera się wyłącznie na opisie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego podanego we wniosku – nie prowadzi postępowania dowodowego, które w przedmiotowej sprawie umożliwiłoby ocenę spełnienia przez Wnioskodawczynię przesłanek zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zastosowanie zwolnienia z opodatkowania leży w interesie podatnika, więc to po jego stronie spoczywa obowiązek wykazania, iż spełnia przesłanki do zwolnienia, czy to w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej, czy też w postępowaniu podatkowym. Różnica polega jedynie na tym, że w postępowaniu podatkowym organ podatkowy prowadzi postępowanie dowodowe w celu ustalenia dokładnego stanu faktycznego, zaś indywidualną interpretację wydaje jedynie w oparciu o stan faktyczny opisany przez Wnioskodawczynię. Niemniej, w obu tych postępowaniach, dla zastosowania zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 28 ustawy, spełnione muszą być te same przesłanki określone w tym przepisie.

Należy także wskazać, iż z uwagi na to, że interpretacje prawa podatkowego wydawane są w indywidualnej sprawie zainteresowanego, co wynika z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej - niniejsza interpretacja jest wydana wyłącznie dla wnioskodawcy, jako występującego z wnioskiem.

Jeżeli więc uzyskaniem interpretacji indywidualnej zainteresowani są również pozostali spadkobiercy, powinni oni wystąpić z osobnymi wnioskami o jej udzielenie i uiścić stosowne opłaty.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawczynię i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenie w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.