IPPB2/4511-378/16-2/MK1 | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
Czy transakcje dokonywane w ramach Funduszu parasolowego - pomiędzy wydzielonymi w nim subfunduszami (bez wypłaty środków na rzecz klienta), nie generują przychodu podatkowego po stronie klienta, nie tworząc jednocześnie po stronie Funduszu jako płatnika obowiązku poboru zryczałtowanego podatku PIT od zysków kapitałowych?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 poz. 613 ze zm.) oraz § 5 pkt 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 11 maja 2016 r. (data wpływu 18 maja 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych transakcji dokonywanych w ramach Funduszu parasolowego jest - prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 18 maja 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych transakcji dokonywanych w ramach Funduszu parasolowego.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Fundusz (dalej: Fundusz) prowadzi działalność finansową na podstawie ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. Nr 146, poz. 1546 z późn. zm,). W ramach prowadzonej działalności Fundusz oferuje swoim klientom jednostki uczestnictwa subfunduszy wyodrębnionych w ramach Funduszu.

Stosownie do przepisów o funduszach inwestycyjnych fundusz inwestycyjny otwarty jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe.

Fundusz inwestycyjny tworzy towarzystwo, które zarządza nim i reprezentuje fundusz w stosunkach z osobami trzecimi, zgodnie przepisami o funduszach inwestycyjnych. Towarzystwo jest również organem funduszu.

Przepis art. 159 ustawy o funduszach określa, że fundusz inwestycyjny otwarty może prowadzić działalność jako fundusz w ramach którego wyodrębnione są subfundusze różniące się w szczególności tym, że każdy może stosować inną politykę inwestycyjną a co za tym idzie jednostki uczestnictwa każdego z nich mogą mieć inną wartość (fundusz parasolowy). Zgodnie z art. 159 ust. 3 ustawy o funduszach subfundusze nie posiadają osobowości prawnej.

Klient składając zlecenie umorzenia jednostek uczestnictwa w danym sub-funduszu za określoną kwotę, równocześnie może wskazać, że środki z tego umorzenia powinny być przekazane (bez wypłacania Klientowi) do innego wskazanego subfunduszu wydzielonego w ramach tego samego Funduszu Parasolowego w celu nabycia za nie jednostek uczestnictwa tego innego subfunduszu. W konsekwencji jednostki jednego sub-funduszu są przeliczane na jednostki innego sub-funduszu.

W wyniku takiego zlecenia Klient nie otrzymuje żadnych środków do wypłaty, nie otrzymuje również żadnych środków do dyspozycji, jak również w ramach zleceń nie dokonuje żadnych wpłat środków finansowych do Funduszu. Wszystkie operacje są dokonywane w ramach masy majątkowej Funduszu czyli pomiędzy wydzielonymi w Funduszu Subfunduszami. Fundusz od takich zleceń dokonywanych przez Klienta w ramach poszczególnych subfunduszy nie planuje pobierać podatku dochodowego PIT (w związku z brakiem dochodu podatkowego w ramach transakcji dokonywanych w jednym Funduszu Parasolowym z wieloma sub-funduszami).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy transakcje dokonywane w ramach Funduszu parasolowego - pomiędzy wydzielonymi w nim subfunduszami (bez wypłaty środków na rzecz klienta), nie generują przychodu podatkowego po stronie klienta, nie tworząc jednocześnie po stronie Funduszu jako płatnika obowiązku poboru zryczałtowanego podatku PIT od zysków kapitałowych...

Zdaniem Wnioskodawcy, w omawianym przypadku, po stronie klienta nie powstanie przychód podatkowy (transakcja jest neutralna podatkowo), co skutkuje również brakiem konsekwencji podatkowych dla płatnika. Z tytułu transakcji Fundusz jako płatnik nie dokonuje poboru podatku PIT.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o PIT, opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a, 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Dochodem podatkowym jest nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym.

Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o PIT jednym ze źródeł przychodu są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a-c.

W myśl art. 17 ust. 1 pkt 5 ustawy o PIT, za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z tytułu udziału w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. lc. Zgodnie z przepisem art. 5a pkt 14 ustawy o PIT, ilekroć w ustawie jest mowa o funduszach kapitałowych - oznacza to fundusze inwestycyjne oraz fundusze zagraniczne, o których mowa w przepisach o funduszach inwestycyjnych, oraz ubezpieczeniowe fundusze kapitałowe działające na podstawie przepisów ustawy o działalności ubezpieczeniowej, z wyjątkiem funduszy emerytalnych, o których mowa w przepisach o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych.

Ustawa podatkowa PIT nie wprowadza przychodu z funduszu kapitałowego, w związku z tym należy odwołać się do zasad ogólnych wprowadzonych przez ustawodawcę. Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy o PIT przychodem podatkowym są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Dodatkowo, na podstawie art. 30a ust. l pkt 5 ustawy o PIT, od dochodu z tytułu udziału w funduszach kapitałowych pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a. Przy czym, jak stanowi art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o PIT, za koszt uzyskania przychodów nie uważa się wydatków na nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych.

W tym miejscu należy podkreślić, iż cel w jakim były tworzone subfundusze, było zagwarantowanie uczestnikom inwestycji inwestowanie w instrumenty o zróżnicowanym stopniu ryzyka i swobodne przechodzenie od instrumentów ryzykownych takich jak akcje do instrumentów bezpiecznych bez ciągłego przelewania środków z Funduszu i z powrotem do Funduszu). Taki model produktu finansowego, umożliwia klientom Funduszu swobodne i szybkie przenoszenie środków między różnymi subfunduszami, bez konieczności zamykania inwestycji w przypadku zmiany trendów na giełdach.

Na podstawie powołanych powyżej przepisów ustawy o PIT (w szczególności art. 30a ust. 1 pkt 5), zryczałtowany podatek PIT pobiera się od dochodu z tytułu udziału w funduszach kapitałowych. Warto nadmienić, iż zgodnie z regulacjami dotyczącymi funkcjonowanie funduszy inwestycyjnych, osobowość prawną posiada wyłącznie fundusz, natomiast subfundusze utworzone i działające w ramach danego funduszu osobowości prawnej nie posiadają. Tym samym, zdaniem Spółki, wszelkie transfery dokonywane w ramach jednego funduszu inwestycyjnego pomiędzy poszczególnymi subfunduszami nie są więc transferami między „funduszami” rozumianymi jako podmioty mające osobowość prawną.

Przepisy podatkowe nie określają wprost zasad ustalania dochodu podatkowego z tytułu udziału w funduszu inwestycyjnym. Stosuje się tym samym zasady ogólne (art. 9 ust. 2), przewidujące iż opodatkowaniem jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła (tutaj: przychody z kapitałów pieniężnych w postaci funduszy inwestycyjnych) nad kosztami ich uzyskania.

Oznacza to, że umorzenie jednostek uczestnictwa z jednego subfunduszu z przeznaczeniem na zakup jednostek uczestnictwa innego subfunduszu (bez faktycznejwypłaty na rzecz klienta ) nie skutkuje ustaleniem przychodu podatkowego dla klienta, a jednocześnie nie tworzy żadnych obowiązków podatkowych po stronie Funduszu jako płatnika podatku PIT. Zatem, zdaniem Funduszu wszelkie transakcje dokonywane w ramach Funduszu - pomiędzy subfunduszami, jakie są w ramach Funduszu utworzone, nie generują w ogóle przychodu podatkowego. Nie są to środki/kwoty zwolnione z podatku, lecz nie podlegające w ogóle opodatkowaniu. Dopiero wypłata środków z Funduszu inwestycyjnego generować może obowiązek podatkowy (jeśli zanotowany zostanie dochód podatkowy). Opodatkowaniu podlegać więc będzie dochód globalny uzyskany łącznie z danego funduszu kapitałowego złożonego z wielu subfunduszy.

W celu ustalenia czym jest przychód podatkowy z tytułu funduszu kapitałowego należy odwołać się do art. 11 ust. 1 ustawy o PIT. Zgodnie z tym przepisem, przychodem są kwoty faktycznie otrzymane bądź postawione do dyspozycji podatnika przez instytucję finansową w związku z zakończeniem przez podatnika inwestycji w funduszu.

Przychód stanowią otrzymane lub postawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne. Przez określenie "otrzymane", zgodnie ze Słownikiem języka polskiego należy rozumieć takie pieniądze i wartości pieniężne, które zostały podatnikowi dane. Mając na uwadze istnienie wielu form rozliczeń, należy uznać, że otrzymane pieniądze to nie tylko wypłacona gotówka, lecz także kwota, która wpłynęła na rachunek bankowy podatnika.

Natomiast "postawionymi do dyspozycji" są takie pieniądze i wartości pieniężne, które podatnik, wykazując określoną aktywność, ma możliwość włączyć do swojego władztwa. Innymi słowy, podatnik ma możliwość skorzystania z tychże pieniędzy, a nie jest to uzależnione od dodatkowej zgody osoby stawiającej określone środki do dyspozycji.

Dokonywanie przez klienta zmian pomiędzy subfunduszami w ramach jednego Funduszu (bez wypłaty na rzecz klienta) nie skutkuje postawieniem do dyspozycji klienta jakichkolwiek wartości pieniężnych. Takiej transakcji nie można uznać za wypłatę z Funduszu, tym samym nie wywołuje konsekwencji podatkowych. Dopiero w momencie zaprzestania inwestowania w ramach danego Funduszu następuje konieczność opodatkowania kwot wypłaconych z tytułu „wyjścia” z danego Fundszu, na podstawie końcowego umorzenia jednostek uczestnictwa.

Można znaleźć pewne analogie pomiędzy Funduszem inwestycyjnym z wydzielonymi subfunduszami, w które inwestuje klient a umową ubezpieczenia z funduszem kapitałowym, zapewniając klientom swobodę działania, umożliwiając zmiany funduszy kapitałowych, w których są inwestowane środki klientów. W związku z tym, należy uznać, iż w ramach jednego Funduszu można przenosić środki między poszczególnymi subfunduszami bez konieczności płacenia podatku od zysków kapitałowych,

Z punktu widzenia Klienta, zmiana profilu inwestycyjnego poprzez przeniesienie jednostek pomiędzy subfunduszami nie może być traktowana jako wypłata świadczenia, tym samym nie wywołuje żadnych konsekwencji podatkowych. Dopiero dokonywanie wypłaty całości lub części środków zgromadzonych w Funduszu inwestycyjnym traktowane jest jako moment powstania obowiązku podatkowego w zakresie zryczałtowanego 19% podatku dochodowego od osób fizycznych.

Stanowisko w zakresie opodatkowania PIT w zakresie momentu uzyskania przychodu (a tym samym i obowiązku Funduszu jako płatnika) znajduje uzasadnienie w praktyce fiskalnej organów podatkowych:

„(...) Zatem, dopiero w momencie całkowitego umorzenia tytułów uczestnictwa w Funduszu Parasolowym tj. „wyjścia” z Funduszu Parasolowego, do przychodu Wnioskodawcy wynikłego z tego umorzenia znajdzie zastosowanie art. 30a ust. 1 pkt 5 ustawy PIT, który wskazuje, ze do dochodu z tytułu funduszy kapitałowych stosuje się stawkę 19%. W związku z powyższym, w przypadku umorzenia tytułów uczestnictwa na „wyjściu” z Funduszu Parasolowego, powstanie obowiązek podatkowy na gruncie podatku PIT.” (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 26 października 2015 r., znak: IPPB2/4511-758/15-2/JG);

„(...) W związku z powyższym, w przypadku umorzenia tytułów uczestnictwa na „wyjściu” z Funduszu Parasolowego, powstanie obowiązek podatkowy na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych” (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 10 lutego 2016 r., znak: ITPB4/4511-569/15/KK).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Końcowo, odnosząc się do powołanych przez Wnioskodawcę interpretacji indywidualnych organu podatkowego - wskazać należy, że rozstrzygnięcia w nich zawarte dotyczą tylko konkretnej, indywidualnej sprawy i nie są wiążące dla organu wydającego przedmiotową interpretację.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1 Maja 10, 09-402 Płock.