IPPB6/4510-162/16-2/AZ | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie,
Czy Spółka, A. FIZAN oraz B. FIZAN stanowią podmioty powiązane w rozumieniu art. 11 ustawy o CIT i w przypadku zawarcia transakcji pomiędzy Spółką a A. FIZAN lub B. FIZAN, Spółka jest obowiązana do sporządzenia dokumentacji podatkowej zgodnie z art. 9a ustawy o CIT?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 4 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 4 kwietnia 2016 r. (data wpływu 6 kwietnia 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie:

  • ustalenia czy Wnioskodawca może być uznany za podmiot powiązany w stosunku do funduszów inwestycyjnych (pytanie nr 1) – jest prawidłowe,
  • obowiązku sporządzenia dokumentacji podatkowej w rozumieniu art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (pytanie nr 2) – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 6 kwietnia 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia czy Wnioskodawca może być uznany za podmiot powiązany w stosunku do funduszów inwestycyjnych oraz obowiązku sporządzenia dokumentacji podatkowej w rozumieniu art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Spółka w dniu 23 lipca 2015 r. nabyła za pośrednictwem domu maklerskiego w drodze dwóch umów sprzedaży certyfikaty inwestycyjne w X. Funduszu Inwestycyjnym Zamkniętym Aktywów Niepublicznych (dalej: „X. FIZAN”). Spółka nabyła certyfikaty inwestycyjne od funduszy A. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych (dalej: „A. FIZAN”) i B. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych (dalej: „B. FIZAN”).

Jedynym udziałowcem Wnioskodawcy jest Y. Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Aktywów Niepublicznych (dalej: „Y. FIZAN”).

Wszystkie wymienione fundusze są funduszami inwestycyjnymi zamkniętymi aktywów niepublicznych utworzonymi i działającymi na podstawie ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 157, dalej jako „ustawy o funduszach inwestycyjnych”).

Fundusze Y. FIZAN, X. FIZAN, A. FIZAN i B. FIZAN są zarządzane przez to samo towarzystwo funduszy inwestycyjnych - (dalej: „TFI”).

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy Spółka, A. FIZAN oraz B. FIZAN stanowią podmioty powiązane w rozumieniu art. 11 ustawy o CIT i w przypadku zawarcia transakcji pomiędzy Spółką a A. FIZAN lub B. FIZAN, Spółka jest obowiązana do sporządzenia dokumentacji podatkowej zgodnie z art. 9a ustawy o CIT...

Zdaniem Wnioskodawcy, Spółka A. FIZAN oraz B. FIZAN nie stanowią podmiotów powiązanych w rozumieniu art. 11 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 851, z późn. zm.) i w przypadku zawarcia transakcji pomiędzy Spółką a A. FIZAN lub B. FIZAN, Spółka nie jest obowiązana do sporządzenia dokumentacji podatkowej zgodnie z art. 9a ustawy o CIT.

Ustawa o CIT zawiera szczególne regulacje dotyczące transakcji zawieranych pomiędzy podmiotami, które uznawane są za podmioty powiązane. Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy o CIT, jeżeli:

  1. osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, mająca miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwana dalej „podmiotem krajowym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo
  2. osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, mająca miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwana dalej „podmiotem zagranicznym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo
  3. ta sama osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej równocześnie bezpośrednio lub pośrednio bierze udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiada udział w kapitale tych podmiotów

- i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podatnik nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały - dochody danego podatnika oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań.

Powołany wyżej przepis stosuje się odpowiednio, gdy:

  1. podmiot krajowy bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu innym podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale innego podmiotu krajowego, albo
  2. ta sama osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej równocześnie bezpośrednio lub pośrednio bierze udział w zarządzaniu podmiotami krajowymi lub w ich kontroli albo posiada udział w kapitale tych podmiotów (art. 11 ust. 4 ustawy o CIT).

Posiadanie udziału w kapitale innego podmiotu, o którym mowa powyżej oznacza sytuacje, w której dany podmiot bezpośrednio lub pośrednio posiada w kapitale innego podmiotu udział nie mniejszy niż 5% (art. 11 ust. 5a ustawy o CIT).

Dodatkowo regulacje art. 11 ust. 4 ustawy CIT stosuje się również w przypadku podmiotów, w których pomiędzy osobami pełniącymi w takich podmiotach funkcje zarządzające lub kontrolne albo nadzorcze wystąpią powiązania o charakterze rodzinnym lub wynikające ze stosunku pracy albo majątkowe (art. 11 ust. 5 ustawy o CIT).

Podatnicy dokonujący transakcji z podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 ustawy o CIT są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji (art. 9a ust. 1 ustawy o CIT).

Relacja pomiędzy podmiotami podlegającymi jednemu towarzystwu funduszy inwestycyjnych.

Analiza przepisu art. 11 ust. 4 ustawy o CIT wskazuje, że konieczną przesłanką dla uznania dwóch podmiotów za powiązane jest:

  1. bezpośrednie lub pośrednie zarządzanie podmiotem,
  2. bezpośrednia lub pośrednia jego kontrola albo
  3. posiadanie udziału w kapitale podmiotu.

Aby stwierdzić istnienie ewentualnych powiązań pomiędzy Wnioskodawcą a FIZAN A. oraz FIZAN B. w świetle powyższych przepisów należy przeanalizować status prawny funduszy inwestycyjnych. Tenże został uregulowany w ustawie Z 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 157 z późn. zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 tej ustawy, fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe.

Stosownie do art. 4 ust. 4 ustawy o funduszach inwestycyjnych, fundusz inwestycyjny nie jest podmiotem zależnym od towarzystwa funduszy inwestycyjnych, spółki zarządzającej ani od osoby posiadającej bezpośrednio lub pośrednio większość głosów w radzie inwestorów, zgromadzeniu inwestorów lub zgromadzeniu uczestników.

Towarzystwo funduszy inwestycyjnych jako organ funduszu zarządza i sprawuje kontrolę nad nim, jednak fundusz nie jest podmiotem zależnym od towarzystwa funduszy inwestycyjnych. Zgodnie z art. 10 ustawy o funduszach inwestycyjnych towarzystwo funduszy inwestycyjnych oraz depozytariusz działają niezależnie i w interesie uczestników funduszu inwestycyjnego.

Z powyższych przepisów wynika, że podstawowym założeniem ustawodawcy było zagwarantowanie niezależności pomiędzy towarzystwem funduszy inwestycyjnych, funduszami inwestycyjnymi oraz uczestnikami. Specyficzna osoba prawna, jaką jest fundusz inwestycyjny, została utworzona przez ustawodawcę celem zapewnienia bezpiecznego sposobu inwestowania. Dla uczestników funduszu inwestycyjnego najważniejsze znaczenie mają więc odpowiednie uprawnienia majątkowe, a nie korporacyjne. Uczestnicy nie sprawują bowiem kontroli nad funduszem, ale ich celem jest powierzenie środków celem jak najlepszego ich inwestowania przez wyspecjalizowany podmiot. Reasumując, należy podkreślić, że konstrukcja funduszu wynikająca z ustawy o funduszach inwestycyjnych zakłada, że jest to osoba prawna o zmiennym kapitale (fundusz) zobowiązana wobec uczestników z tytułu nabywania przez nich certyfikatów inwestycyjnych, będąca właścicielem majątku pochodzącego z wpłat uczestników, nadzorowana przez Komisję Nadzoru Finansowego.

Jak zostało wskazane w stanie faktycznym, brak jest również jakichkolwiek powiązań (w tym kapitałowych, rodzinnych i osobowych) pomiędzy posiadaczami certyfikatów FIZAN A. oraz FIZAN B., a posiadaczami certyfikatów FIZAN Y.- jedynego udziałowca Wnioskodawcy. W analizowanym stanie faktycznym nie jest spełnione kryterium kontroli sprawowanej przez ten sam podmiot na stronami transakcji. Dlatego też, zdaniem Wnioskodawcy, brak jest podstaw do stwierdzenia istnienia powiązań pomiędzy tymi podmiotami w oparciu o przepisy art. 11 ustawy o CIT. Przyjęcie odmiennych wniosków prowadziłoby do absurdalnej sytuacji, w której każda transakcja dokonywana pomiędzy funduszami inwestycyjnymi zarządzanymi przez to samo towarzystwo funduszy inwestycyjnych podlegałaby obowiązkowi sporządzenia dokumentacji cen transferowych (przy spełnieniu przesłanek dotyczących wartości). Obowiązek taki istniałby zatem pomimo braku jakichkolwiek powiązań pomiędzy samymi funduszami oraz inwestorami - posiadaczami certyfikatów w funduszach będących stronami transakcji. Zdaniem Wnioskodawcy, taki efekt byłby sprzeczny z celem ustawodawcy, który poprzez zdefiniowanie powiązań dla celów podatkowych chciał zapobiec nierynkowemu kształtowaniu warunków transakcji, w przypadku gdy transakcja jest realizowana przez podmioty powiązane. W analizowanej sytuacji brak jest jakichkolwiek powiązań kapitałowych, osobowych czy rodzinnych pomiędzy stronami transakcji.

Mając powyższe na uwadze, jak również szczególny status prawny funduszu inwestycyjnego, jego niezależność w stosunku do towarzystwa funduszy inwestycyjnych należy stwierdzić brak spełnienia przesłanek do uznania Wnioskodawcy oraz funduszy A. FIZAN oraz B. FIZAN za podmioty powiązane w świetle przepisów art. 11 ustawy o CIT.

Powyższe oznacza z kolei, że dla transakcji zawieranych pomiędzy Spółką, a A. FIZAN oraz B. FIZAN nie należy tworzyć dokumentacji podatkowej w rozumieniu art. 9a ustawy o CIT.

Powyższe stanowisko zostało zaprezentowane w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 20 czerwca 2011 r., nr ITPB3/423-158a/11/DK. Zgodnie ze stanowiskiem organu podatkowego fundusz nie jest podmiotem zależnym od towarzystwa, spółki zarządzającej ani od osoby posiadającej bezpośrednio lub pośrednio większość głosów w radzie inwestorów, zgromadzeniu inwestorów lub zgromadzeniu uczestników, w efekcie TFI nie jest względem zarządzanego funduszu inwestycyjnego podmiotem powiązanym w rozumieniu art. 11 ustawy o CIT.

Szczególny status funduszy inwestycyjnych na gruncie przepisów podatkowych znajduje również potwierdzenie w licznych interpretacjach organów podatkowych wydawanych w zakresie istnienia powiązań pomiędzy posiadaczem certyfikatów funduszu a samym funduszem. W takim przypadku organy jednolicie potwierdzają w wydawanych interpretacjach brak powiązań w świetle przepisów podatkowych pomiędzy uczestnikiem a funduszem. Takie stanowisko zostało wyrażone m.in. w następujących interpretacjach:

W związku z powyższym, Wnioskodawca wniósł o potwierdzenie prawidłowości zaprezentowanego stanowiska.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego, jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej w zakresie pytania nr 1 odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Odpowiedź na pytanie nr 2

Zgodnie z art. 9a ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 851, z późn. zm.), podatnicy dokonujący transakcji, w tym zawierający umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze, z podmiotami powiązanymi z tymi podatnikami – w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 – lub transakcji, w związku z którymi zapłata należności wynikających z takich transakcji dokonywana jest bezpośrednio lub pośrednio na rzecz podmiotu mającego miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, w tym zawierający umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze, jeżeli jedną ze stron takiej umowy jest podmiot mający miejsce zamieszkania, siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju stosującym szkodliwą konkurencję podatkową, są obowiązani do sporządzenia dokumentacji podatkowej takiej (takich) transakcji, obejmującej:

  1. określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko);
  2. określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty;
  3. metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji;
  4. określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach – w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot;
  5. wskazanie innych czynników – w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki, a w przypadku zawarcia umowy spółki niebędącej osobą prawną, umowy wspólnego przedsięwzięcia lub umowy o podobnym charakterze – w szczególności przyjętych w umowie zasad dotyczących praw wspólników (stron umowy) do udziału w zysku oraz uczestnictwa w stratach;
  6. określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń – w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

Powyższy obowiązek, na podstawie art. 9a ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

  1. 100.000 EURO – jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
  2. 30.000 EURO – w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
  3. 50.000 EURO – w pozostałych przypadkach.

Jak wskazano powyżej Wnioskodawca oraz fundusze, które są funduszami inwestycyjnymi zamkniętymi aktywów niepublicznych (A. FIZAN oraz B. FIZAN) nie mogą zostać uznani za podmioty powiązane w rozumieniu art. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Zauważyć należy natomiast, że zgodnie z art. 9a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej (tzw. cen transferowych) dotyczy transakcji dokonywanych pomiędzy podmiotami powiązanymi w rozumieniu art. 11 ust. 1 i 4 tej ustawy. Dlatego też należy stwierdzić, że w opisanym stanie faktycznym nie znajdzie on zastosowania. Powyższe oznacza że należy zgodzić się z Wnioskodawcą, że dla transakcje zawieranych pomiędzy Spółką, a A. FIZAN oraz B. FIZAN nie będą podlegały obowiązkowi sporządzania dokumentacji cen transferowych.

Oznacza to tym samym, że stanowisko Spółki w kwestii zadanego we wniosku pytania nr 2 należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia przedstawionego w stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 20Y. r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.