IBPP4/4513-80/16/MK | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Zwolnienie z akcyzy energii elektrycznej wykorzystywanej do celów redukcji chemicznej

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z 4 marca 2016 r. (data wpływu 11 marca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku akcyzowego w zakresie zwolnienia z akcyzy zużycia energii elektrycznej jest:

  • nieprawidłowe - w zakresie zwolnienia z akcyzy energii elektrycznej zużywanej przez urządzenia, które nie są ściśle i bezpośrednio wykorzystywane w przebiegu redukcji chemicznej oraz których zadaniem jest zapewnianie odpowiednich warunków dla pracowników i wypełnianie wymagań z zakresu ochrony środowiska;
  • prawidłowe - w pozostałym zakresie.

UZASADNIENIE

W dniu 11 marca 2016 r. został złożony ww. wniosek o wydanie indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku akcyzowego w zakresie zwolnienia z akcyzy zużycia energii elektrycznej.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny oraz zdarzenie przyszłe.

<...> SA (dalej: „Spółka” lub „Wnioskodawca”) jest przedsiębiorstwem działającym w branży przemysłu chemicznego. Spółka posiada koncesje na obrót i przesył energii elektrycznej, o których mowa w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j.: Dz.U. z 2012 r. poz. 1059 ze zm.). W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Spółka zajmuje się produkcją specjalistycznych substancji oraz preparatów chemicznych o różnorodnym spektrum zastosowania.

Proces produkcji składa się z szeregu powiązanych ze sobą czynności i procesów technologicznych, w wyniku których powstają różnego rodzaju substancje i preparaty wchodzące w skład oferty handlowej Spółki. Przeprowadzane procesy produkcji składają się z wielu następujących po sobie etapów, w ramach których dochodzi do szeregu reakcji chemicznych. Wspomniane procesy i czynności przeprowadzane są w różnego rodzaju instalacjach i urządzeniach stanowiących części składowe poszczególnych zespołów instalacji. Czynności i reakcje zachodzące w poszczególnych częściach zespołu instalacji są w znacznym stopniu uzależnione od procesów zachodzących w pozostałych elementach składowych zespołu instalacji znajdującego się w zakładzie produkcyjnym Spółki. Równocześnie niejednokrotnie czynności i procesy technologiczne zachodzące w danym elemencie zespołu instalacji warunkują możliwość przeprowadzenia procesów zachodzących w pozostałych częściach zespołu instalacji.

W trakcie reakcji chemicznych zachodzących w ramach przeprowadzanych procesów produkcyjnych dochodzi m.in. do przekazania jednego lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę, co łączy się ze zmianą stopnia utlenienia reagentów uczestniczących w danej reakcji. Ponadto mają miejsce także przypadki, w których w ramach reakcji zachodzących w trakcie przeprowadzanych procesów produkcyjnych dochodzi do zredukowania cząsteczek danego pierwiastka lub związku chemicznego do mniejszych cząsteczek lub atomów.

Przeprowadzenie wspomnianych reakcji wymaga pracy szeregu urządzeń, od których zależy możliwość zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu oraz ciągłości tych reakcji przy jednoczesnym zapewnieniu przyjaznego dla środowiska i niezagrażającego zdrowiu lub bezpieczeństwu pracowników działania danej instalacji/danego zespołu instalacji. Przeprowadzenie wspomnianych reakcji jest możliwe wyłącznie w warunkach fizykochemicznych spełniających ściśle określone parametry. Szczególnie istotne dla właściwego przeprowadzenia poszczególnych reakcji jest przede wszystkim dostarczenie właściwych reagentów, a także zapewnienie odpowiedniej temperatury oraz ciśnienia.

W zależności od specyfiki danego wyrobu wytwarzanego przez Spółkę wspomniane reakcje mogą zachodzić na różnych etapach procesu produkcyjnego. Możliwe jest również, iż opisane reakcje zachodzą w trakcie całego procesu produkcji danego wyrobu bądź tylko na niektórych jego etapach lub w określonych instalacjach i urządzeniach. Reakcje te mogą bezpośrednio wchodzić w skład lub stanowić jeden z etapów produkcji produktów z oferty handlowej Spółki bądź zachodzić w związku z innymi czynnościami towarzyszącymi procesom produkcyjnym.

W związku z powyższym opisem zadano pytania:
  1. Czy reakcje chemiczne, w których dochodzi do przekazania jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę stanowią reakcje redukcji chemicznej, o których mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. z 2014 r. poz. 752 ze zmianami; dalej: „ustawa” lub „ustawa o podatku akcyzowym”)...
  2. Czy energia elektryczna zużywana na potrzeby urządzeń niezbędnych do zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu (tzn. w sposób bezpieczny dla instalacji, ludzi i środowiska) reakcji, o których mowa w pytaniu nr 1 może zostać objęta zwolnieniem od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy...

Zdaniem Wnioskodawcy:

  1. Zdaniem Wnioskodawcy reakcje chemiczne, w których dochodzi do przekazania jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę stanowią reakcje redukcji chemicznej, o których mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym.
  2. W ocenie Wnioskodawcy energia elektryczna zużywana na potrzeby urządzeń niezbędnych do zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu (tzn. w sposób bezpieczny dla instalacji, ludzi i środowiska) reakcji, o których mowa w pkt 1 może zostać objęta zwolnieniem od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy (po spełnieniu warunków formalnych określonych w ustawie).

Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy.

Ad 1.

W art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy przewidziano, iż zwalnia się od akcyzy energię elektryczną wykorzystywaną do celów redukcji chemicznej. Zarówno ustawa o podatku akcyzowym jak i rozporządzenia wykonawcze do tej ustawy nie zawierają legalnej definicji pojęcia „redukcja chemiczna” ani nie precyzują, w jaki sposób należy rozumieć to pojęcie.

W związku z powyższym celowym wydaje się odwołanie do powszechnego rozumienia terminu „redukcja chemiczna” oraz do definicji tego pojęcia zawartych w licznych opracowaniach i publikacjach fachowych.

Zgodnie z definicją przyjętą przez Międzynarodową Unię Chemii Czystej i Stosowanej (ang. International Union of Pure and Applied Chemistry), która jest międzynarodową organizacją zajmującą się m.in standaryzacją symboliki, nazewnictwa oraz wzorców stosowanych w naukach chemicznych na całym świecie jako redukcję należy rozumieć przekazanie jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę (International Union of Pure and Applied Chemistry, Glossary of terms used in physical organie chemistry, IUPAC Recommendations 1994, str. 1160).

Należy bowiem zauważyć, iż „Wyjaśnienie budowy atomu pozwoliło na ustalenie, że utlenianie polega na oddaniu, a redukcja - na przyjęciu elektronów, przy czym elektrony oddane przez jeden atom zawsze muszą być przyjęte przez inny. Utlenianie i redukcja są zatem dwoma kierunkami (stronami) tego samego procesu, znanego dzisiaj jako reakcja redoks. (K.-H. Lautenschläger, W. Schröter, A. Wanninqer, Nowoczesne kompendium chemii tłum. D. Serwotka, Warszawa 2007, Wydawnictwo Naukowe PWN, str. 186.).

Analogiczne rozumienie pojęcia „redukcja chemiczna” zaprezentowano również w opracowaniu Chemia Ogólna. Cząsteczki, materia, reakcja (L. Jones, P. Atkins, Chemia Ogólna. Cząsteczki, materia, reakcja., tłum. J. Kuryłowicz, Warszawa 2009, Wydawnictwo Naukowe PWN, str. 119 -120).

Odnosząc się do powszechnego rozumienia pojęcia „redukcja chemiczna”, w ocenie Wnioskodawcy należy posłużyć się definicją słownikową tego terminu. Zgodnie z internetowym wydaniem Słownika Języka Polskiego PWN za redukcję uznaje się „proces polegający na pobraniu elektronu albo elektronów przez jon, atom lub grupę atomów http://sjp.pwn.pl/sjp/redukcja:2573613.html).

W świetle powyższego, zdaniem Wnioskodawcy, za redukcję chemiczną w rozumieniu art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym należy uznać każdą reakcję, w ramach której dochodzi do przekazania co najmniej jednego elektronu na inną cząsteczkę.

Jak wynika z opisu zdarzenia będącego przedmiotem niniejszego wniosku, w ramach reakcji przeprowadzanych w trakcie procesów produkcyjnych Spółki dochodzi m.in. do przekazania jednego lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę, co skutkuje zmianą stopnia utlenienia reagentów.

Mając na uwadze powyższe, w ocenie Wnioskodawcy, nie ulega wątpliwości, iż przeprowadzane przez Spółkę reakcje, w których dochodzi do przekazania jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę stanowią proces redukcji chemicznej.

Ad 2.

Jak wskazano w uzasadnieniu stanowiska Wnioskodawcy w odniesieniu do pytania nr 1, przeprowadzane przez Spółkę reakcje, stanowią redukcję chemiczną w rozumieniu ustawy o podatku akcyzowym, tym samym, zdaniem Wnioskodawcy energia elektryczna wykorzystywana do celów tych reakcji może zostać objęta zwolnieniem od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy (po spełnieniu warunków formalnych określonych w ustawie).

W świetle powyższego na uwagę zasługuje fakt, iż ustawa o podatku akcyzowym nie precyzuje, jak należy rozumieć pojęcie „celu”, którym posługuje się wspomniany przepis. Dlatego też przy dokonywaniu wykładni tego terminu można posłużyć się potocznym rozumieniem tego terminu. Zgodnie z definicją pojęcia „cel” zawartą np. w internetowym wydaniu Słownika Języka Polskiego PWN, słowo to oznacza „to, co ma czemuś służyćhttp://sjp.pwn.pl/sjp/cel;2447324.html). W świetle powyższego, zdaniem Wnioskodawcy, nie ulega wątpliwości, iż na podstawie art. 30 ust. 7a ustawy zwolnieniem od akcyzy może zostać objęta energia elektryczna zużywana na potrzeby urządzeń, które mają służyć reakcjom redukcji chemicznej.

Odnosząc powyższe do opisu zdarzenia będącego przedmiotem niniejszego wniosku, należy zauważyć, iż przeprowadzenie wspomnianych reakcji w sposób niezagrażający środowisku oraz życiu i zdrowiu ludzi wymaga pracy szeregu urządzeń, na potrzeby których Spółka zużywa energię elektryczną. W szczególności energia elektryczna jest zużywana w celu dostarczenia właściwych reagentów oraz zapewnienia warunków niezbędnych do przeprowadzenia danej reakcji - np. odpowiedniej temperatury czy ciśnienia. Równocześnie przeprowadzenie poszczególnych reakcji bez zapewnienia stosownych warunków fizykochemicznych nie byłoby możliwe lub mogłoby skutkować uszkodzeniem danej instalacji bądź naruszeniem przez Spółkę m.in. wymagań z zakresu ochrony zdrowia i bezpieczeństwa oraz ochrony środowiska.

W świetle powyższego, zdaniem Wnioskodawcy, nie ulega wątpliwości, iż energia elektryczna wykorzystywana na potrzeby urządzeń niezbędnych do zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu wspomnianych reakcji służy poszczególnym reakcjom redukcji chemicznej i warunkuje ich prawidłowy przebieg, a tym samym zużywana jest „do celów redukcji chemicznej” i zdaniem Wnioskodawcy może zatem zostać objęta zwolnieniem od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym (po spełnieniu dodatkowych warunków formalnych przewidzianych w ustawie).

Reasumując powyższe rozważania, Wnioskodawca pragnie zauważyć, iż:

  • przeprowadzane reakcje, w których dochodzi do przekazania jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę stanowią reakcje redukcji chemicznej w rozumieniu ustawy;
  • energia elektryczna zużywana na potrzeby urządzeń niezbędnych do zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu (tzn. w sposób bezpieczny dla instalacji, ludzi i środowiska) wspomnianych reakcji, wykorzystywana jest do celów redukcji chemicznej, a zatem energia elektryczna zużywana na potrzeby tych urządzeń może zostać objęta zwolnieniem od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy (po spełnieniu warunków formalnych określonych w ustawie).
W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego uznaje się za:
  • nieprawidłowe - w zakresie zwolnienia z akcyzy energii elektrycznej zużywanej przez urządzenia, które nie są ściśle i bezpośrednio wykorzystywane w przebiegu redukcji chemicznej oraz których zadaniem jest zapewnianie odpowiednich warunków dla pracowników i wypełnianie wymagań z zakresu ochrony środowiska;
  • prawidłowe - w pozostałym zakresie.

Stosownie do art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. roku o podatku akcyzowym (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 752 ze zm.) zwaną dalej „ustawą”, wyroby akcyzowe oznaczają - wyroby energetyczne, energię elektryczną, napoje alkoholowe wyroby tytoniowe oraz susz tytoniowy, określone w załączniku nr 1 do ustawy.

W poz. 33 załącznika nr 1 wymieniono energię elektryczną o kodzie CN 2716 00 00.

Na podstawie art. 9 ust. 1 i 2 ustawy w przypadku energii elektrycznej przedmiotem opodatkowania akcyzą jest:

  1. nabycie wewnątrzwspólnotowe energii elektrycznej przez nabywcę końcowego;
  2. sprzedaż energii elektrycznej nabywcy końcowemu na terytorium kraju, w tym przez podmiot nieposiadający koncesji na wytwarzanie, przesyłanie, dystrybucję lub obrót energią elektryczną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne, który wyprodukował tę energię;
  3. zużycie energii elektrycznej przez podmiot posiadający koncesję, o której mowa w pkt 2;
  4. zużycie energii elektrycznej przez podmiot nieposiadający koncesji, o której mowa w pkt 2, który wyprodukował tę energię;
  5. import energii elektrycznej przez nabywcę końcowego;
  6. zużycie energii elektrycznej przez nabywcę końcowego, jeżeli nie została od niej zapłacona akcyza w należnej wysokości i nie można ustalić podmiotu, który dokonał sprzedaży tej energii elektrycznej nabywcy końcowemu.

Za zużycie energii elektrycznej nie uznaje się strat powstałych w wyniku przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, z wyłączeniem energii zużytej w związku z jej przesyłaniem lub dystrybucją oraz energii elektrycznej pobranej nielegalnie.

Obrót energią elektryczną i jej zużycie w ww. okolicznościach podlega zatem z zasady opodatkowaniu akcyzą.

Stosownie do art. 11 ust. 1 ustawy w przypadku energii elektrycznej obowiązek podatkowy powstaje:

  1. z dniem nabycia wewnątrzwspólnotowego energii elektrycznej przez nabywcę końcowego;
  2. z momentem wydania energii elektrycznej nabywcy końcowemu, w przypadku sprzedaży energii elektrycznej na terytorium kraju;
  3. z dniem zużycia energii elektrycznej, w przypadkach, o których mowa w art. 9 ust. 1 pkt 3, 4 i 6;
  4. z dniem powstania długu celnego, w przypadku importu energii elektrycznej przez nabywcę końcowego.

Na podstawie art. 13 ust. 1 ustawy podatnikiem akcyzy jest osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, która dokonuje czynności podlegających opodatkowaniu akcyzą lub wobec której zaistniał stan faktyczny podlegający opodatkowaniu akcyzą (...).

Zgodnie z art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy zwalnia się od akcyzy energię elektryczną wykorzystywaną do celów redukcji chemicznej.

W myśl art. 30 ust. 7b ustawy, warunkiem zwolnienia, o którym mowa w ust. 7a, jest:

  1. wykorzystywanie energii elektrycznej przez podmiot będący podatnikiem akcyzy od tej energii;
  2. przekazywanie przez podmiot wykorzystujący energię elektryczną do właściwego naczelnika urzędu celnego, do 15. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym podmiot wykorzystał energię elektryczną, oświadczenia o ilości wykorzystanej energii i sposobie jej wykorzystania.

Stosownie do art. 30 ust. 7c ustawy, oświadczenie, o którym mowa w ust. 7b pkt 2, powinno zawierać:

  1. nazwę i adres siedziby podmiotu wykorzystującego energię elektryczną oraz jego numer identyfikacji podatkowej (NIP);
  2. ilość wykorzystanej energii elektrycznej;
  3. sposób wykorzystania energii elektrycznej;
  4. datę i miejsce sporządzenia oświadczenia oraz czytelny podpis osoby składającej oświadczenie.

Ze złożonego wniosku wynika, że Spółka jest przedsiębiorstwem działającym w branży przemysłu chemicznego. Spółka posiada koncesje na obrót i przesył energii elektrycznej, o których mowa w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (t.j.: Dz.U. z 2012 r. poz. 1059 ze zm.). W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Spółka zajmuje się produkcją specjalistycznych substancji oraz preparatów chemicznych o różnorodnym spektrum zastosowania.

Proces produkcji składa się z szeregu powiązanych ze sobą czynności i procesów technologicznych, w wyniku których powstają różnego rodzaju substancje i preparaty wchodzące w skład oferty handlowej Spółki. Przeprowadzane procesy produkcji składają się z wielu następujących po sobie etapów, w ramach których dochodzi do szeregu reakcji chemicznych. Wspomniane procesy i czynności przeprowadzane są w różnego rodzaju instalacjach i urządzeniach stanowiących części składowe poszczególnych zespołów instalacji. Czynności i reakcje zachodzące w poszczególnych częściach zespołu instalacji są w znacznym stopniu uzależnione od procesów zachodzących w pozostałych elementach składowych zespołu instalacji znajdującego się w zakładzie produkcyjnym Spółki. Równocześnie niejednokrotnie czynności i procesy technologiczne zachodzące w danym elemencie zespołu instalacji warunkują możliwość przeprowadzenia procesów zachodzących w pozostałych częściach zespołu instalacji.

W trakcie reakcji chemicznych zachodzących w ramach przeprowadzanych procesów produkcyjnych dochodzi m.in. do przekazania jednego lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę, co łączy się ze zmianą stopnia utlenienia reagentów uczestniczących w danej reakcji. Ponadto mają miejsce także przypadki, w których w ramach reakcji zachodzących w trakcie przeprowadzanych procesów produkcyjnych dochodzi do zredukowania cząsteczek danego pierwiastka lub związku chemicznego do mniejszych cząsteczek lub atomów.

Przeprowadzenie wspomnianych reakcji wymaga pracy szeregu urządzeń, od których zależy możliwość zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu oraz ciągłości tych reakcji przy jednoczesnym zapewnieniu przyjaznego dla środowiska i niezagrażającego zdrowiu lub bezpieczeństwu pracowników działania danej instalacji/danego zespołu instalacji. Przeprowadzenie wspomnianych reakcji jest możliwe wyłącznie w warunkach fizykochemicznych spełniających ściśle określone parametry. Szczególnie istotne dla właściwego przeprowadzenia poszczególnych reakcji jest przede wszystkim dostarczenie właściwych reagentów, a także zapewnienie odpowiedniej temperatury oraz ciśnienia.

W zależności od specyfiki danego wyrobu wytwarzanego przez Spółkę wspomniane reakcje mogą zachodzić na różnych etapach procesu produkcyjnego. Możliwe jest również, iż opisane reakcje zachodzą w trakcie całego procesu produkcji danego wyrobu bądź tylko na niektórych jego etapach lub w określonych instalacjach i urządzeniach. Reakcje te mogą bezpośrednio wchodzić w skład lub stanowić jeden z etapów produkcji produktów z oferty handlowej Spółki bądź zachodzić w związku z innymi czynnościami towarzyszącymi procesom produkcyjnym.

Na tle powyższego Wnioskodawca ma wątpliwości czy reakcje chemiczne, w których dochodzi do przekazania jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę stanowią reakcje redukcji chemicznej, o których mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym oraz czy energia elektryczna zużywana na potrzeby urządzeń niezbędnych do zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu (tzn. w sposób bezpieczny dla instalacji, ludzi i środowiska) redukcji chemicznej może zostać objęta zwolnieniem od akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy.

Z uwagi na brak definicji redukcji chemicznej w przepisach ustawy o podatku akcyzowym konieczne jest odwołanie się do znaczenia tego pojęcia w języku potocznym.

Redukcja (wg http://pl.wikipedia.org/wiki/Redukcja_(chemia) oznacza „proces, w trakcie którego atom lub ich grupa przechodzi z wyższego na niższy stopień utlenienia. Każdej redukcji musi towarzyszyć utlenienie. (...) W praktyce, daną reakcję nazywamy reakcją redukcji (zwłaszcza w chemii organicznej), gdy struktura głównego substratu i głównego produktu różnią się tylko tym, że jedna grupa lub pojedynczy atom zmniejszył w jej wyniku swój stopień utlenienia, kosztem utlenienia, zwykle nieorganicznego, prostego związku zwanego w tym przypadku środkiem redukującym.

Jednocześnie utlenianie (https://pl.wikipedia.org/wiki/Utlenianie) to reakcja chemiczna, w której atom przechodzi z niższego stopnia utlenienia na wyższy (co jest równoważne z oddaniem elektronów). Nazwa ta ma charakter umowny, gdyż każdej reakcji utleniania musi towarzyszyć reakcja redukcji. Łącznie taki proces nazywa się reakcją redoks. W praktyce daną reakcję nazywa się utlenianiem, gdy wzrost stopnia utlenienia dotyczy związku lub pierwiastka chemicznego będącego głównym przedmiotem reakcji. Jako akceptor elektronów służyć może związek chemiczny (utleniacz) lub elektroda dodatnia (anoda).

Z kolei encyklopedia PWN (www.encyklopedia.pwn.pl) reakcja oksydacyjno-redukcyjna, reakcja utleniania-redukcji, reakcja redox, - reakcja, w której dochodzi do przeniesienia jednego lub więcej elektronów od atomu, jonu lub cząsteczki donora (czyli reduktora) do akceptora (czyli utleniacza). Wiele reakcji oksydacyjno-redukcyjnych zachodzi z jednoczesnym przeniesieniem atomów, najczęściej tlenu i wodoru. Wówczas utlenianie (oksydację) można traktować jako proces wzbogacający dane indywiduum chemiczne o atomy tlenu lub zubożający o atomy wodoru, proces odwrotny zaś jako redukcję. Reakcję oksydacyjno-redukcyjną można również definiować na podstawie pojęcia stopnia utlenienia (oznaczanego cyframi rzymskimi). W tym ujęciu reakcje oksydacyjno-redukcyjne to reakcje, w których dochodzi do zmiany stopnia utlenienia reagentów, a więc podwyższenie stopnia utlenienia jest utlenianiem, a jego obniżenie - redukcją.

Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy że pod pojęciem redukcji chemicznej należy rozumieć reakcje, w której dochodzi do przeniesienia jednego lub więcej elektronów od atomu, jonu lub cząsteczki reduktora do akceptora (utleniacza).

Wskazać w tym miejscu jednak należy, w dotychczasowym orzecznictwie podatkowym Naczelnego Sądu Administracyjnego i Sądu Najwyższego wydaje się być utrwalone stanowisko, że przy wszelkiej interpretacji przepisów prawa podatkowego, próbach odkodowywania zawartych w nich norm prawnych należy posługiwać się przede wszystkim wykładnią językową, polegająca na ustaleniu treści normy prawnej na podstawie możliwego sensu słów, za pomocą których sformułowano dany przepis. Podkreślić jednak należy, że proces ten nie może jednak ograniczać się jedynie do semantycznych czy syntaktycznych reguł języka. Konieczne jest zatem także odwołanie się do tego, co prawodawca przez dane słowa chce osiągnąć.

Przypomniał o tym Naczelny Sąd Administracyjny w szczególności w uchwale składu pięciu sędziów z dnia 24 czerwca 1996 r. sygn. FPK 6/96 (ONSA 1996, z. 3, poz. 106), powołując się na pogląd wyrażony przez Ryszarda Mastalskiego. Podkreśla on, że nazwy przejęte przez prawo podatkowe z innych gałęzi prawa nie mogą oznaczać tych samych pojęć, służą bowiem do budowania określonych pojęć właśnie w prawie podatkowym i stanowią wraz z innymi cechami ustaw podatkowych część składową nowych kompleksów pojęć, uzyskując cechy swoiste, niezbędne do założonych przez normodawcę celów opodatkowania. Prawo podatkowe bowiem, aby mogło wypełniać swoje zadania, może być wiązane tylko własnymi pojęciami. Dokonując wykładni językowej prawa podatkowego, która powinna być uściślana i rozwijana w kontekście wykładni systemowej i funkcjonalnej, należy przede wszystkim szukać „podatkowego” rozumienia pojęć używanych przez ustawodawcę i zważać na to, czy przyjęcie innego, na przykład cywilnoprawnego punktu widzenia nie prowadzi do uchylania się danego podmiotu od opodatkowania albo też do zmniejszenia jego obciążeń podatkowych (R. Mastalski: Interpretacja prawa podatkowego, źródła prawa podatkowego i jego wykładnia, Wrocław 1989, s. 98-100) – por. uchwała składu pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 1999 r. sygn. FPK 1/99.

Ponadto zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądowym wszelkiego rodzaju przywileje podatkowe są w swojej istocie odstępstwem od jednej z głównych zasad podatkowych, a mianowicie zasady sprawiedliwości podatkowej, przejawiającej się w powszechności opodatkowania oraz równości podatkowej. Zatem rzeczą zupełnie wyjątkową jest sytuacja, w której pewna grupa podmiotów korzysta z uprawnień, których nie posiada większość. Z powyższego wynika, że wszelkiego rodzaju uprzywilejowanie w systemie prawa podatkowego jako wyjątek, odstępstwo od zasady sprawiedliwości podatkowej (powszechności i równości opodatkowania) nie może być oderwane od zasad wykładni gramatycznej i odbywać się według wykładni rozszerzającej. Zasadą jest bowiem, jak to sformułowano w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 1997 r. (III RN 22/97 - OSNAPU 1998 nr 5 poz. 142), ścisła interpretacja przepisów wprowadzających przywileje podatkowe.

Nie bez znaczenia zatem pozostaje co prawodawca przez dane słowa, użyte w przepisie prawa chce osiągnąć. Wprowadzając od 1 stycznia 2016 r. zwolnienie od podatku akcyzowego dla energii elektrycznej zużywanej m.in w celach redukcji chemicznej, ustawodawca wprowadził narzędzie wsparcia dla danego sektora gospodarki. Wsparcie takie jednak nie może prowadzić do dyskryminacji innych podmiotów powszechnie opodatkowanych akcyzą od zużycia energii elektrycznej, wobec powyższego pod pojęciem redukcji chemicznej o której mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy należy rozumieć reakcje, w której dochodzi do przeniesienia jednego lub więcej elektronów od atomu, jonu lub cząsteczki reduktora do akceptora (utleniacza), wyłącznie w ścisłym tego znaczeniu.

Przenosząc powyższe na grunt analizowanej sprawy, zgodzić się należy z Wnioskodawcą, że reakcje chemiczne, w których dochodzi do przekazania jednej lub większej ilości elektronów na inną cząsteczkę stanowią reakcje redukcji chemicznej, o których mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy o podatku akcyzowym.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy w zakresie pytania pierwszego uznać należy za prawidłowe.

W kwestii natomiast zwolnienia z akcyzy dla energii elektrycznej zużywanej na potrzeby urządzeń niezbędnych do zainicjowania i zapewnienia prawidłowego przebiegu (tzn. w sposób bezpieczny dla instalacji, ludzi i środowiska) reakcji redukcji chemicznej, w pierwszej kolejności podkreślić należy, że zwolnienie o którym mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy jest zwolnieniem przedmiotowy a nie podmiotowym.

Tym samym fakt, że przeprowadzenie przez Wnioskodawcę reakcji redukcji chemicznej wymaga pracy szeregu urządzeń zużywających energię elektryczną nie oznacza, że zwolnieniu z akcyzy podlegać może również zużycie energii elektrycznej przez urządzenia dla jednoczesnego zapewniania właściwych warunków dla pracowników i wypełnianiu przez Wnioskodawcę wymagań z zakresu ochrony środowiska, które obiektywnie nie mają wpływu na przebieg redukcji chemicznej.

Jak wyjaśniono wyżej pod pojęciem redukcji chemicznej o której mowa w art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy należy rozumieć reakcje, w której dochodzi do przeniesienia jednego lub więcej elektronów od atomu, jonu lub cząsteczki reduktora do akceptora (utleniacza). Jednocześnie ścisła interpretacja przepisów wprowadzająca przywileje podatkowe i cele dla jakich ustawodawca ustanowił takie przywileje wyklucza możliwość stosowania wykładni rozszerzającej. Wobec czego zwolnieniu z akcyzy na podstawie art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy podlegać może wyłącznie zużycie energii elektrycznej przez urządzenia niezbędne do właściwego przeprowadzenia redukcji chemicznej, po spełnieniu pozostałych warunków formalnych przewidzianych przepisami ustawy.

Natomiast zwolnieniu z akcyzy nie będzie podlegać zużycie energii elektrycznej przez urządzenia, które w ścisłym tego znaczeniu nie są wykorzystywane do przebiegu redukcji chemicznej oraz których zadaniem jest zapewnianie odpowiednich warunków dla pracowników i wypełnianie przez Wnioskodawcę wymagań z zakresu ochrony środowiska. Jeśli zatem zużycie energii elektrycznej przez odpowiednie urządzenia, które nie są ściśle i bezpośrednio wykorzystywane w przebiegu reakcji redukcji chemicznej, wówczas zużycia takiego nie można kwalifikować jak zużycia podlegającego zwolnieniu w oparciu o przepis art. 30 ust. 7a pkt 1 ustawy. Konieczność wypełnienia przez Wnioskodawcę innych obowiązków wynikających z odrębnych przepisów nie może stanowić przesłanki aby obowiązki te kwalifikować jak elementy uprawniające do zwolnienia z akcyzy.

Zważywszy, że tut. Organ nie może zgodzić się ze stanowiskiem Wnioskodawcy w pełnym zakresie dotyczącym pytania drugiego, stanowisko to należało uznać za nieprawidłowe.

Oceniając całościowo stanowisko Wnioskodawcy uznać należy je za:

  • nieprawidłowe - w zakresie zwolnienia z akcyzy energii elektrycznej zużywanej przez urządzenia, które nie są ściśle i bezpośrednio wykorzystywane w przebiegu redukcji chemicznej oraz których zadaniem jest zapewnianie odpowiednich warunków dla pracowników i wypełnianie wymagań z zakresu ochrony środowiska;
  • prawidłowe - w pozostałym zakresie.

Interpretacja dotyczy:

  • stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.
  • zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

W przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego stanu faktycznego oraz zdarzenia przyszłego, jak również w przypadku ustalenia w toku prowadzonego postępowania podatkowego odmiennego stanu sprawy niż przedstawiony we wniosku, udzielona interpretacja traci swą aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu ul. Augustyna Kośnego 70, 46-020 Opole, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z dnia 14 marca 2012 r., poz. 270). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.