0461-ITPP2.4512.97.2017.1.AW | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy,
Uznanie prac serwisowych i montażowych dotyczących turbin wiatrowych za usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy oraz sposobu udokumentowania tych czynności.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r., poz. 201) oraz § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 13 stycznia 2017 r. (data wpływu 18 stycznia 2017 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania prac serwisowych i montażowych dotyczących turbin wiatrowych za usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy oraz sposobu udokumentowania tych czynności – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 18 stycznia 2017 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie uznania prac serwisowych i montażowych dotyczących turbin wiatrowych za usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy oraz sposobu udokumentowania tych czynności.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenia przyszłe.

Prowadzi Pan działalność gospodarczą pod firmą „E.”, której głównym przedmiotem jest wykonywanie instalacji elektrycznych. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej świadczy Pan usługi montażu oraz serwisu turbin wiatrowych.

Będzie Pan zawierał umowy na montaż (bez dostarczania turbin wiatrowych) lub serwis turbin wiatrowych z innym przedsiębiorcą (dalej zwanym: „Wykonawcą”). Zarówno Pan, jak i Wykonawca, ma siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, gdzie prowadzi działalność gospodarczą i rozlicza się z należności podatkowych. Pan i Wykonawca jest podatnikiem podatku VAT zarejestrowanym jako podatnik VAT UE na potrzeby transakcji wykonywanych na terenie Unii Europejskiej.

Zamawiającym prace związane z montażem lub serwisem turbin wiatrowych będzie przedsiębiorca mający swoją siedzibę i prowadzący działalność na terytorium Niemiec. Zamawiający będzie zlecał usługi montażowe/serwisowe Wykonawcy, który następnie będzie zawierał umowę na ich wykonanie z Panem. Za wykonane usługi będzie Pan wystawiał fakturę bezpośrednio Wykonawcy. Wykonawca zaś będzie rozliczał się z Zamawiającym w ramach łączącej ich odrębnej umowy.

Dwa zdarzenia przyszłe, które wymagają wydania interpretacji indywidualnej dotyczą:

  1. sposobu naliczenia podatku VAT na fakturze wystawionej przez Pana dla Wykonawcy za usługę wykonania prac serwisowych turbin wiatrowych w Danii na Morzu P., położonych w granicach morza terytorialnego Danii;
  2. sposobu naliczenia podatku VAT na fakturze wystawionej przez Pana dla Wykonawcy za usługę montażu turbin wiatrowych na nieruchomości wskazanej uprzednio przez Zamawiającego, położonej na terytorium Finlandii. 
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytania.

Ad. 1.

  1. Czy zgodnie z aktualnym stanem prawnym, prace serwisowe dotyczące turbin wiatrowych stanowią usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy z dnia z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 z późn. zm.)?
  2. Czy powinien Pan naliczyć podatek VAT na fakturze wystawionej Wykonawcy za zlecone przez niego usługi serwisowe turbin wiatrowych zlokalizowanych w Danii, zgodnie z dyspozycją art. 28b ust. 1 ustawy o VAT?

Ad. 2.

  1. Czy zgodnie z aktualnym stanem prawnym, prace montażowe turbin wiatrowych stanowią usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy o podatku od towarów i usług?
  2. Czy powinien Pan naliczyć podatek VAT na fakturze wystawionej Wykonawcy za zlecone przez niego usługi montażowe turbin wiatrowych zlokalizowanych w Finlandii, zgodnie z dyspozycją art. 28b ust. 1 ustawy o VAT?

Zdaniem Wnioskodawcy, będzie wykonywał prace serwisowe oraz montażowe turbin wiatrowych polegające m.in. na konserwacji i naprawie elektrowni wiatrowych, w tym ich elementów technicznych, tj. wirnika z zespołem łopat, zespołu przeniesienia napędu, generatora prądotwórczego, układów sterowania. Dotychczas elementy te nie wchodziły w zakres pojęcia budowli w rozumieniu ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290, z późn. zm.). Budowlę stanowiły bowiem jedynie części budowlane urządzeń technicznych, takich jak m.in. elektrownie wiatrowe. W konsekwencji oznaczało to, że budowlę stanowiły wyłącznie fundamenty oraz wieża elektrowni wiatrowej. W związku z powyższym prac serwisowych dotyczących elementów technicznych nie należało traktować jako usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy o VAT. Odmiennie natomiast traktowano prace montażowe turbin wiatrowych, które dotyczyły w głównej mierze części budowlanych elektrowni - prace te należało traktować jako związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy o VAT. Takie stanowisko potwierdził organ podatkowy w interpretacji indywidualnej wydanej (na wniosek Wykonawcy) przez Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 7 maja 2012 r., ITPP2/443-161a/12/AK, w której wskazano, że: „usługi instalacji (montażu) turbin wiatrowych, jako ściśle związane z możliwą do zlokalizowania co do miejsca jej położenia, powierzchnią ziemi (...) stanowią usługi związane z nieruchomościami. (...) Odnosząc się do usług serwisowych należy wskazać, iż miejsce ich świadczenia (...) należy określać na zasadach ogólnych, wynikających z art. 28b ustawy o podatku od towarów i usług. Miejscem świadczenia i opodatkowania usług serwisu jest terytorium kraju, w którym nabywca usług posiada siedzibę”. W opisanym stanie prawnym, Pan, jako podmiot mający siedzibę w Polsce, chcąc wystawić fakturę zlecającemu prace serwisowe Wykonawcy (również mającemu siedzibę w Polsce) powinien naliczyć należny podatek VAT niezalenie od tego, w jakim kraju faktycznie przeprowadzano owe prace. Zgodnie bowiem z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Z powyższego przepisu wynika tzw. zasada terytorialności, zgodnie z którą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega m.in. odpłatne świadczenie usług, ale tylko w sytuacji, gdy miejscem ich świadczenia (określanym na podstawie przepisów ustawy) jest terytorium kraju, przez które - w myśl definicji zawartej w art. 2 pkt 1 ustawy - rozumie się terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, z zastrzeżeniem art. 2a. W myśl postanowień art. 8 ust. 1 ww. ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...). W celu określenia, czy konkretne usługi podlegają opodatkowaniu w Polsce, należy ustalić miejsce świadczenia tych usług. Generalna zasada dotycząca miejsca świadczenia usług (na rzecz podatników) została określona w art. 28b ust. 1 ustawy. Zgodnie z tym przepisem, miejscem świadczenia usług w przypadku świadczenia usług na rzecz podatnika jest miejsce, w którym podatnik będący usługobiorcą posiada siedzibę działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem ust. 2-4 oraz art. 28e, art. 28f ust. 1 i 1a, art. 28g ust. 1, art. 28i, 28j i 28n.

W przypadku zaś usług montażu elektrowni wiatrowych poza terytorium RP Pan, jako podmiot mający siedzibę w Polsce, chcąc wystawić fakturę zlecającemu prace montażowe Wykonawcy (mającemu również siedzibę w Polsce) nie powinien naliczać należnego podatku VAT, gdyż jest to usługa mająca związek z nieruchomością i ma tutaj zastosowanie zasada terytorialności. Zgodnie bowiem z art. 28e ustawy o VAT, miejscem świadczenia usług związanych z nieruchomościami, w tym usług świadczonych przez rzeczoznawców, pośredników w obrocie nieruchomościami, usług zakwaterowania w hotelach lub obiektach o podobnej funkcji, takich jak ośrodki wczasowe lub miejsca przeznaczone do użytku jako kempingi, użytkowania i używania nieruchomości oraz usług przygotowywania i koordynowania prac budowlanych, takich jak usługi architektów i nadzoru budowlanego, jest miejsce położenia nieruchomości.

Wątpliwości co do właściwego zakwalifikowania prac serwisowych/montażowych dotyczących elektrowni wiatrowych pojawiły się wskutek zmiany stanu prawnego. Na podstawie art. 9 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r. poz. 961) do art. 3 pkt 3 ustawy Prawo budowlane wprowadzona została nowa definicja budowli o treści: „Ilekroć w ustawie jest mowa o: (...) 3) budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową”.

Dotychczasowa treść art. 3 pkt 3 (przed dokonaną zmianą) była następująca: „Ilekroć w ustawie jest mowa o: (...) 3) budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową”.

Z zakresu przedmiotowego pojęcia budowla usunięto pojęcie „elektrownie wiatrowe”.

Równocześnie na postawie art. 2 ust 1 i 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2016 r., poz. 961), wprowadzono zapis o następującej treści: „Użyte w ustawie określenia oznaczają: 1) elektrownia wiatrowa - budowlę w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, składającą się co najmniej z fundamentu, wieży oraz elementów technicznych, o mocy większej niż moc mikroinstalacji w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o odnawialnych źródłach energii (Dz. U. z 2016 r., poz. 478 i 2365); 2) elementy techniczne - wirnik z zespołem łopat, zespół przeniesienia napędu, generator prądotwórczy, układy sterowania i zespół gondoli wraz z mocowaniem i mechanizmem obrotu.

W aktualnym stanie prawnym cała turbina wiatrowa, łącznie z elementami technicznymi, których dotyczą prace serwisowe, stanowi budowlę. W związku z powyższym - Pana zdaniem -zarówno prace serwisowe, jak i prace montażowe, dotyczące elektrowni wiatrowych stanowią usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy o VAT.

Wątpliwości rodzi jednak fakt czy przepisy prawa budowlanego oraz ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych mają zastosowanie do określenia zakresu normatywnego art. 28e ustawy o VAT. Zgodnie bowiem z orzecznictwem Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z dnia 7 września 2006 r. w sprawie C-166/05; wyrok z dnia z dnia 3 marca 2005 r. w sprawie C-428/02), byt usługi związanej z nieruchomościami nie jest uzależniony od wykonywania jej w budynku czy budowli, a więc nie wiąże tego faktu z jakimikolwiek przepisami prawa budowlanego czy podatku od nieruchomości, akcentując jedynie bezpośredni związek usługi z określonym obszarem geograficznym.

Ad. 1b) i 2b).

Prawidłowa odpowiedź na pytania 1b) i 2b) uzależniona jest od rozstrzygnięcia przez organ podatkowy kwestii poruszonych odpowiednio w pytaniach 1a) i 2a).

Jeżeli słuszne okaże się Pana stanowisko jakoby w aktualnym stanie prawnym zarówno prace serwisowe, jak i prace montażowe, dotyczące elektrowni wiatrowych stanowiły usługi związane z nieruchomością w rozumieniu art. 28e ustawy o VAT, to na wystawianych fakturach przez Pana (mającego siedzibę w Polsce) dla zlecającego prace montażowe Wykonawcy (również mającego siedzibę w Polsce) za usługi świadczone na nieruchomościach położonych poza terytorium RP (w niniejszej sprawie będą to odpowiednio Dania dla usług serwisowych i Finlandia dla usług montażowych) nie powinno się naliczać należnego podatku VAT. Znajdzie tu bowiem zastosowanie zasada terytorialności wyrażona w art. 28e ustawy o VAT, która stanowi wyjątek od ogólnej zasady z art. 28b ust. 1 ustawy o VAT.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionych zdarzeń przyszłych jest prawidłowe.

Mając powyższe na względzie, stosownie do art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, odstąpiono od uzasadnienia prawnego dokonanej oceny stanowiska Wnioskodawcy.

Interpretacja dotyczy zdarzeń przyszłych przedstawionych przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Ponadto tut. organ informuje, że zgodnie z art. 14na pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa, przepisów art. 14k-14n dotyczących ochrony prawnej wynikającej z zastosowania się Wnioskodawcy do otrzymanej interpretacji nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku stanowią element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy o podatku od towarów i usług, tj. czynności dokonanych w ramach transakcji, które pomimo spełnienia warunków formalnych ustanowionych w przepisach ustawy, miały zasadniczo na celu osiągnięcie korzyści podatkowych, których przyznanie byłoby sprzeczne z celem, któremu służą te przepisy.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, ul. Staromłyńska 10, 70-561 Szczecin, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację - w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – (Dz. U. z 2016 r., poz. 718). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, 87-100 Toruń, ul. Św. Jakuba 20.