0461-ITPB1.4511.863.2016.1.MPŁ | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy,
Czy otrzymywane wynagrodzenie stanowi dochód zwolniony z opodatkowania na podstawie przepisu wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 5 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 19 października 2016 r. (data wpływu 26 października 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od opodatkowania wynagrodzenia właściciela niepublicznego przedszkola pełniącego jednocześnie funkcję dyrektora – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 26 października 2016 r. wpłynął ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie zwolnienia od opodatkowania wynagrodzenia właściciela niepublicznego przedszkola pełniącego jednocześnie funkcję dyrektora.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Od dnia 1 września 2012 r. do chwili obecnej, Wnioskodawczyni jako osoba fizyczna prowadzi przedszkole niepubliczne. We wrześniu 2016 r. Wnioskodawczyni przekształciła Niepubliczny Punkt Przedszkolny w Niepubliczne Przedszkole. Organem rejestrowym jest Urząd Gminy.

Wnioskodawczyni nie pobiera od rodziców czesnego, gdyż prowadzi przedszkole na wsi a rodzice niechętnie płaciliby czesne. Opłaty, jakie ponoszą, wynoszą jedynie 1 zł powyżej 5 godzin za każdą dodatkową godzinę pobytu dziecka (Wnioskodawczyni działa na zasadach przedszkoli publicznych).

W przedszkolu Wnioskodawczyni może przyjąć maksymalnie 22 dzieci. Jest to malutkie przedszkole. Dotacja jaką Wnioskodawczyni otrzymuje z Gminy jest niska więc wystarcza na wynagrodzenia dla pracowników oraz opłaty bieżące związane z prowadzeniem placówki. Bywa, że nie wystarcza na wynagrodzenie dla Wnioskodawczyni jako dyrektora placówki.

Wnioskodawczyni pracuje jako dyrektor przedszkola, pełniąc wszystkie związane z zajmowanym stanowiskiem obowiązki. Wykonywanie tej pracy udokumentowane jest obowiązkami, które Wnioskodawczyni wykonuje jako dyrektor placówki: podpisywanie umów z pracownikami, podpisywanie umów z rodzicami, reprezentowanie placówki, kierowanie bieżącą działalnością.

Dotacja na działalność przedszkola jest przyznawana na podstawie art. 90 ust. 3d (we wniosku Wnioskodawczyni wskazała art. 80 ust. 3d) ustawy o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn.zm.). Wypłacana jest ona przez jednostkę samorządu terytorialnego. W związku z przekształceniem Niepublicznego Punktu Przedszkolnego na Niepubliczne Przedszkole dotacja z Gminy wzrośnie do 75% w związku z czym Wnioskodawczyni spodziewa się otrzymywać niewielkie wynagrodzenie.

Wychowanie przedszkolne pomimo przysługującego numeru PKD – zgodnie z zapisem art. 53a ust. 1 ustawy o systemie oświaty nie jest działalnością gospodarczą i z tego powodu nie znajduje się w rejestrze CEIDG.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy otrzymywane wynagrodzenie stanowi dochód zwolniony z opodatkowania na podstawie przepisu wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych?

Zdaniem Wnioskodawczyni, środki z dotacji podmiotowej otrzymane z budżetu samorządu terytorialnego, przeznaczone na wydatki bieżące placówki, w tym zarobek (wynagrodzenie) osoby zarządzającej będącej jednocześnie właścicielem Niepublicznego Przedszkola, jest zwolniony z PIT.

Otrzymana dotacja stanowi bowiem przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej zwolniony z podatku, niepodlegający wykazaniu w zeznaniu rocznym. W konsekwencji, wartość pracy własnej nie stanowi kosztu uzyskania przychodu z tej działalności z racji bezpośredniego sfinansowania tego wydatku z dotacji oraz faktu, że własna praca podatnika nie stanowi kosztu uzyskania przychodu.

W przypadku Wnioskodawczyni, ciężko byłoby udokumentować wysokość wynagrodzenia dyrektora placówki, gdyż wykazywane wydatki na podstawie faktur na koniec roku przekraczają kwotę dotacji z Gminy. Zatem bywa, ze wynagrodzenie nie zostało pobrane, ponieważ nie starczyło na to środków.

Prowadzenie niepublicznych przedszkoli, o których mowa w ustawie o systemie oświaty, jest rodzajem aktywności określonej, jako działalność podjęta w celu zarobkowym, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. A w świetle art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o PIT, przychodem z działalności gospodarczej są również dotacje, subwencje, dopłaty.

Natomiast w myśl art. 21 ust. 1 pkt 129 ww. ustawy, wolne od podatku dochodowego są dotacje, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.

Zwolnienie wynikające z powyższego przepisu dotyczy każdego rodzaju dotacji, która spełnia dwa warunki, a mianowicie jest dotacją w rozumieniu ustawy o finansach publicznych oraz pochodzi z budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że wartość pracy z tytułu prowadzenia spraw przedszkola nie stanowi kosztu uzyskania przychodu z tej działalności, wynagrodzenie za pracę na rzecz przedszkola przysługujące osobie fizycznej prowadzącej przedszkole pokryte z dotacji podmiotowej z Urzędu Gminy jest przychodem z działalności gospodarczej zwolnionym od opodatkowania. Dotacja podmiotowa przeznaczona jest bowiem na wydatki bieżące przedszkola, w tym wynagrodzenie (zarobek) właściciela z tytułu wykonywania prac na rzecz placówki.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawczyni w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 83a ust. 1 ustawy z dnia 7 września 1991 roku o systemie oświaty (Dz. U. z 2015 r. poz. 2156 z późn zm.) prowadzenie szkoły lub placówki, zespołu, o którym mowa w art. 90a ust. 1, oraz innej formy wychowania przedszkolnego, o której mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 14a ust. 7, nie jest działalnością gospodarczą.

Działalność prowadzona w ww. placówkach nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 roku o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015, poz. 584 z późn. zm.) – nawet jeżeli spełnia zawarte w nim przesłanki, a zatem do tych form działalności nie stosuje się zasad ujętych w tej ustawie.

Powyższe nie oznacza jednak, że na gruncie poszczególnych ustaw zasada ta nie może być modyfikowana. Z taką właśnie sytuacją mamy do czynienia na gruncie prawa podatkowego. Unormowania te mają charakter szczególny i tym samym mają pierwszeństwo przed zasadami wynikającymi z przepisu ww. ustawy o systemie oświaty (w myśl klauzuli lex specialis derogat legi generali).

Osoby fizyczne osiągające dochody z prowadzenia niepublicznych szkół i przedszkoli w rozumieniu przepisów ww. ustawy o systemie oświaty – są podatnikami podatku dochodowego w świetle przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.).

Na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych prowadzenie przez osoby fizyczne szkół i przedszkoli niepublicznych generuje przychody zaliczane do źródła przychodów jakim jest pozarolnicza działalność gospodarcza, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 tej ustawy (pozarolnicza działalność gospodarcza).

Zgodnie z art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ilekroć w ustawie jest mowa o działalności gospodarczej albo pozarolniczej działalności gospodarczej, oznacza to działalność zarobkową:

  1. wytwórczą, budowlaną, handlową, usługową,
  2. polegającą na poszukiwaniu, rozpoznawaniu i wydobywaniu kopalin ze złóż,
  3. polegającą na wykorzystywaniu rzeczy oraz wartości niematerialnych i prawnych
  • prowadzoną we własnym imieniu bez względu na jej rezultat, w sposób zorganizowany i ciągły, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9.

Stosownie do art. 5b ust. 1 ww. ustawy, za pozarolniczą działalność gospodarczą nie uznaje się czynności, jeżeli łącznie spełnione są następujące warunki:

  1. odpowiedzialność wobec osób trzecich za rezultat tych czynności oraz ich wykonywanie, z wyłączeniem odpowiedzialności za popełnienie czynów niedozwolonych, ponosi zlecający wykonanie tych czynności,
  2. są one wykonywane pod kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonych przez zlecającego te czynności,
  3. wykonujący te czynności nie ponosi ryzyka gospodarczego związanego z prowadzoną działalnością.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że od dnia 1 września 2012 r. do chwili obecnej, Wnioskodawczyni jako osoba fizyczna prowadzi przedszkole niepubliczne. We wrześniu 2016 r. Wnioskodawczyni przekształciła Niepubliczny Punkt Przedszkolny w Niepubliczne Przedszkole. Organem rejestrowym jest Urząd Gminy.

Wnioskodawczyni nie pobiera czesnego. Opłaty jakie ponoszą rodzice dzieci uczęszczających do przedszkola wynoszą jedynie 1 zł powyżej 5 godzin za każdą dodatkową godzinę pobytu dziecka (Wnioskodawczyni działa na zasadach przedszkoli publicznych).

W przedszkolu Wnioskodawczyni może przyjąć maksymalnie 22 dzieci. Dotacja jaką Wnioskodawczyni otrzymuje z Gminy jest niska więc wystarcza na wynagrodzenia dla pracowników oraz opłaty bieżące związane z prowadzeniem placówki. Bywa, że nie wystarcza na wynagrodzenie dla Wnioskodawczyni jako dyrektora placówki.

Wnioskodawczyni pracuje jako dyrektor przedszkola, pełniąc wszystkie związane z zajmowanym stanowiskiem obowiązki. Wykonywanie tej pracy udokumentowane jest obowiązkami, które Wnioskodawczyni wykonuje jako dyrektor placówki: podpisywanie umów z pracownikami, podpisywanie umów z rodzicami, reprezentowanie placówki, kierowanie bieżącą działalnością.

Dotacja na działalność przedszkola jest przyznawana na podstawie przepisów ustawy o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z późn.zm.). Wypłacana jest ona przez jednostkę samorządu terytorialnego. W związku z przekształceniem Niepublicznego Punktu Przedszkolnego na Niepubliczne Przedszkole dotacja z Gminy wzrośnie do 75% w związku z czym Wnioskodawczyni spodziewa się otrzymywać niewielkie wynagrodzenie.

W świetle przytoczonej uprzednio definicji działalności gospodarczej zawartej w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych prowadzenie niepublicznego przedszkola jest rodzajem aktywności określonej jako działalność podjęta w celu zarobkowym, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.

Artykuł 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, za przychód z działalności, o której mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 (pozarolniczej działalności gospodarczej), uważa się kwoty należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont. U podatników dokonujących sprzedaży towarów i usług opodatkowanych podatkiem od towarów i usług za przychód z tej sprzedaży uważa się przychód pomniejszony o należny podatek od towarów i usług.

Przychodami z pozarolniczej działalności gospodarczej są również dotacje, subwencje, dopłaty, z zastrzeżeniem ust. 3 pkt 13, i inne nieodpłatne świadczenia otrzymane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków, z wyjątkiem gdy przychody te są związane z otrzymaniem, zakupem albo wytworzeniem we własnym zakresie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, od których, zgodnie z art. 22a-22o, dokonuje się odpisów amortyzacyjnych – o czym stanowi art. 14 ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze brzmienie powyższych przepisów należy stwierdzić, iż ustawodawca różnicuje skutki podatkowe otrzymanych dotacji, dopłat i innych nieodpłatnych świadczeń w zależności od celu, na jaki zostały one przeznaczone, tj.:

  • dotacje, subwencje, dopłaty i inne nieodpłatne świadczenia otrzymane na cele inne niż nabycie lub wytworzenie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych (z wyłączeniem kwot wymienionych w art. 14 ust. 3 pkt 13 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) – zaliczane są do przychodów z działalności gospodarczej,
  • ww. świadczenia otrzymane na pokrycie kosztów albo jako zwrot wydatków poniesionych przez podatnika na zakup lub wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych lub wartości niematerialnych i prawnych, od których dokonuje się odpisów amortyzacyjnych – nie stanowią przychodu z działalności gospodarczej.

Biorąc pod uwagę powyższe, środki finansowe pochodzące z dotacji i przeznaczone na sfinansowanie wynagrodzenia właściciela niepublicznego przedszkola pełniącego funkcję dyrektora, co do zasady stanowią przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej.

Z kolei w myśl art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wolne od podatku dochodowego są dotacje, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego.

Zwolnienie wynikające z powyższego przepisu dotyczy każdego rodzaju dotacji, która spełnia dwa warunki, a mianowicie jest dotacją w rozumieniu ustawy o finansach publicznych oraz pochodzi z budżetu państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Łączne spełnienie powyższych elementów jest warunkiem koniecznym, ale i wystarczającym do stwierdzenia, że dotacja jest zwolniona z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.

Z brzmienia art. 218 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 roku o finansach publicznych (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 885 z późn. zm.), wynika, iż z budżetu jednostki samorządu terytorialnego mogą być udzielane dotacje podmiotowe, o ile odrębne ustawy tak stanowią.

Taką odrębną ustawą jest ustawa o systemie oświaty. Treść art. 90 ust. 1 tej ustawy stanowi, że niepubliczne przedszkola w tym specjalne, szkoły podstawowe i gimnazja, w tym z oddziałami integracyjnymi z wyjątkiem szkół podstawowych specjalnych i gimnazjów specjalnych oraz szkół podstawowych artystycznych otrzymują dotację z budżetu gminy.

Zatem dotacje przyznane przedszkolom niepublicznym przez urzędy gminy lub powiatu – na podstawie art. 90 ustawy o systemie oświaty, przeznaczone na działalność oświatową, są dotacjami w rozumieniu ustawy o finansach publicznych.

W związku z powyższym otrzymane dotacje na prowadzenie przedszkola niepublicznego, o którym mowa we wniosku są dla Wnioskodawcy przychodem z pozarolniczej działalności gospodarczej, zwolnionym od podatku dochodowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny oraz powołane przepisy prawa stwierdzić należy, iż Wnioskodawczyni prowadząc działalność gospodarczą uzyskuje przychody i ponosi koszty uzyskania przychodów, które są rozliczane w ramach prowadzonej działalności gospodarczej.

Otrzymana dotacja nie stanowi dla Wnioskodawczyni wynagrodzenia za pracę, lecz przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej zwolniony z opodatkowania na podstawie cytowanego powyżej art. 21 ust. 1 pkt 129 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. W konsekwencji powyższego, przychód ten nie podlega wykazywaniu w składanym zeznaniu rocznym.

Należy również zaznaczyć, że wydatki, sfinansowane bezpośrednio tym dofinansowaniem, na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 56 ww. ustawy, nie stanowią kosztów uzyskania przychodów i nie należy ujmować ich w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.

W związku z powyższym, stanowisko Wnioskodawczyni należało uznać za prawidłowe.

Ponadto tut. organ podkreśla, że procedura wydawania indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego nie podlega regułom przewidzianym dla postępowania podatkowego, czy kontrolnego. Przy wydawaniu niniejszej interpretacji organ dokonał wyłącznie analizy okoliczności podanych we wniosku. Rolą postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego nie jest bowiem ustalenie, czy przedstawiony we wniosku stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) jest zgodny ze stanem rzeczywistym. Ustalenie stanu rzeczywistego stanowi domenę ewentualnego postępowania podatkowego. To na podatniku ciąży obowiązek udowodnienia w toku tego postępowania okoliczności faktycznych, z których wywodzi on dla siebie korzystne skutki prawne.

Jeżeli zatem zdarzenie przyszłe przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej będzie różniło się od zdarzenia przyszłego, które wystąpi w rzeczywistości, wówczas wydana interpretacja indywidualna nie będzie chroniła Wnioskodawcy.

Końcowo, należy wskazać, iż z dniem 1 stycznia 2017 r. ulegają zmianie przedmiotowe przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 23 czerwca 2016 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2016 r. poz. 1010), w ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych w art. 21:

  1. w ust. 1 pkt 129 otrzymuje brzmienie:
    129) dotacje, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, otrzymane z budżetu państwa lub budżetów jednostek samorządu terytorialnego, z zastrzeżeniem ust. 36;”;
  2. dodaje się ust. 36 w brzmieniu:
    36. Zwolnienie, o którym mowa w ust. 1 pkt 129, nie ma zastosowania do tej części dotacji otrzymanej na prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej, która została przeznaczona, na podstawie odrębnych przepisów, na wynagrodzenie osoby fizycznej prowadzącej tę działalność.”.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, Al. Zwycięstwa 16/17, 80-219 Gdańsk, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Jednocześnie, zgodnie z art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.