2461-IBPB-1-3.4510.864.2016.1.APO | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Czy w związku z opisanym stanem faktycznym, w oparciu o ustawę o zatrudnieniu socjalnym, ustawę o swobodzie działalności gospodarczej oraz ustawę o podatku dochodowym od osób prawnych, Centrum Integracji Społecznej winno odprowadzać podatek dochodowy od osób prawnych?

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2015 r., poz. 613 ze zm.) oraz § 4 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. z 2015 r., poz. 643), Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Rozwoju i Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy, przedstawione we wniosku z 30 września 2016 r. (data wpływu do tut. BKIP 3 października 2016 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie zastosowania zwolnienia przedmiotowego wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 3 października 2016 r. do tut. BKIP wpłynął wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego, dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych, w zakresie zastosowania zwolnienia przedmiotowego wynikającego z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

We wniosku został przedstawiony następujący stan faktyczny:

Centrum Integracji Społecznej (dalej również: „Centrum” lub „CIS”) zostało powołane jako samorządowy zakład budżetowy, Uchwałą Rady Miejskiej z 29 marca 2012 r. Decyzją Wojewody otrzymało status od 1 lutego 2013 r. na okres 5 lat. Od grudnia 2013 r. Centrum rozpoczęło działalność w zakresie reintegracji zawodowej oraz społecznej dla osób zagrożonych wykluczeniem społecznym z powodu długotrwałego bezrobocia. Obecnie, Centrum działa w trzech warsztatach zajęciowych: porządkowym, pielęgnacji terenów zielonych oraz gastronomicznym, w których wykonuje prace 26 uczestników. Nad ich edukacją czuwa zatrudniony instruktor zawodu.

Centrum działa w oparciu o ustawę o zatrudnieniu socjalnym z dnia 13 czerwca 2003 r. (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 225 ze zm.), w myśl której przyjmuje osoby skierowane do uczestnictwa w Centrum w ramach Indywidualnego Programu Zatrudnienia Socjalnego. Osoby te, skierowane do Centrum zgodnie z art. 12 ustawy o zatrudnieniu socjalnym, w okresie uczestnictwa otrzymują świadczenie integracyjne, od którego opłacane są przez płatnika składki na ubezpieczenie społeczne. Posiadają również prawo do świadczeń z ubezpieczenia zdrowotnego, na zasadach określonych w przepisach o świadczeniu opieki zdrowotnej, finansowanych ze środków publicznych. Uczestnictwo w Centrum nie odbywa się w ramach jakiegokolwiek stosunku pracy.

Misją Centrum Integracji Społecznej jest odbudowywanie i podtrzymywanie u osób wykluczonych bądź zagrożonych wykluczeniem społecznym, zdolności do samodzielnego i efektywnego pełnienia ról społecznych i zawodowych oraz samodzielnego poruszania się po rynku pracy, prowadzącego do znalezienia zatrudnienia, nabywanie umiejętności zawodowych oraz przyuczenie do zawodu, przekwalifikowanie lub podwyższenie kwalifikacji zawodowych, uczenie umiejętności racjonalnego gospodarowania posiadanymi środkami pieniężnymi. Centrum, w ramach reintegracji zawodowej, prowadzi działalność usługową, która w myśl art. 9 ust. 2 ustawy o zatrudnieniu socjalnym, nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.). Uczestnicy w ramach zajęć wykonują prace porządkowe, remontowe, pielęgnacyjne, usługi gastronomiczne. Za wykonane prace CIS pobiera opłaty od zlecających dane usługi na podstawie wystawianych faktur. Pozyskane środki finansowe w ramach wykonywanych usług w całości przeznaczane są na utrzymanie CIS, w szczególności na wynagrodzenia dla instruktora zawodu, realizującego program reintegracji zawodowej, specjalistów (psycholog, doradca zawodowy) - realizujących program reintegracji społecznej oraz na zakup narządzi do pracy, materiałów do zajęć.

Istotne elementy stanu faktycznego ujęto również we własnym stanowisku w sprawie, w którym wskazano, że Centrum Integracji Społecznej jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej, której rodzaj prowadzonej działalności został zakwalifikowany wg Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD 2007) pod numerem: 8899Z - pozostała pomoc społeczna bez zakwaterowania, gdzie indziej nie sklasyfikowana.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy w związku z opisanym stanem faktycznym, w oparciu o ustawę o zatrudnieniu socjalnym, ustawę o swobodzie działalności gospodarczej oraz ustawę o podatku dochodowym od osób prawnych, Centrum Integracji Społecznej winno odprowadzać podatek dochodowy od osób prawnych?

Zdaniem Wnioskodawcy, funkcjonuje on w oparciu o ustawę z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 225 ze zm.). Został utworzony przez jednostkę samorządu terytorialnego - Gminę, jako samorządowy zakład budżetowy Uchwałą Rady Miejskiej z 29 marca 2012 r.

W myśl powołanej ustawy oraz zgodnie ze Statutem, Centrum Integracji Społecznej realizuje program reintegracji zawodowej oraz społecznej poprzez:

  • kształcenie umiejętności pozwalającej na pełnienie ról społecznych i osiąganie pozycji społecznych,
  • nabywanie umiejętności zawodowych oraz przyuczenie do zawodu,
  • przekwalifikowanie lub podwyższanie kwalifikacji zawodowych,
  • naukę planowania życia i zaspokajania potrzeb własnym staraniem.

Centrum Integracji Społecznej prowadzi zajęcia w trzech warsztatach zawodowych, które nie są działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 672 ze zm.). Wypracowane środki finansowe w całości przeznaczane są na utrzymanie CIS.

Centrum Integracji Społecznej jest jednostką organizacyjną niemającą osobowości prawnej, której rodzaj prowadzonej działalności został zakwalifikowany wg Polskiej Klasyfikacji Działalności (PKD 2007) pod numerem: 8899Z - pozostała pomoc społeczna bez zakwaterowania, gdzie indziej nie sklasyfikowana.

Prowadzona przez CIS działalność nie jest działalnością gospodarczą, o której mówi art. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, tj. nie jest to działalność zarobkowa, w związku z tym nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych.

Dochody uzyskane przez Centrum Integracji Społecznej w ramach warsztatów zawodowych winny być zwolnione przedmiotowo, w myśl art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm., winno być: t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm.), gdyż celem statutowym Centrum Integracji Społecznej jest działalność z zakresu pomocy społecznej.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2014 r., poz. 851 ze zm., dalej: „ustawa o pdop”), ustawa reguluje opodatkowanie podatkiem dochodowym dochodów osób prawnych i spółek kapitałowych w organizacji. Przepisy ustawy mają również zastosowanie do jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, z wyjątkiem spółek niemających osobowości prawnej, z zastrzeżeniem ust. 1 i 3 (art. 1 ust. 2 ustawy o pdop).

Zatem, jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej są co do zasady podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych.

Istnienie i działalność samorządowych zakładów budżetowych uregulowane zostały w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r., poz. 885 ze zm.). Ustawa określa zakres i zasady działania oraz organizację jednostek budżetowych i samorządowych zakładów budżetowych. Wobec powyższego, samorządowe zakłady budżetowe są jednostkami organizacyjnymi nieposiadającymi osobowości prawnej i stosownie do art. 1 ust. 2 ustawy o pdop, są podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych. Należy również dodać, że samorządowe zakłady budżetowe nie są objęte dyspozycją art. 6 tej ustawy, która wymienia podmioty zwolnione z podatku dochodowego od osób prawnych, a więc co do zasady ich dochody podlegają opodatkowaniu tym podatkiem.

Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o pdop, przedmiotem opodatkowania tym podatkiem jest – z zastrzeżeniem wypadków, o których mowa w art. 21 i 22 – dochód bez względu na rodzaj źródeł przychodów, z jakich został on osiągnięty. Dochodem jest, z zastrzeżeniem art. 10, art. 11 i art. 24a, nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w roku podatkowym. W sytuacji, gdy koszty uzyskania przychodów przekraczają sumę przychodów, różnica jest stratą (art. 7 ust. 2 ustawy o pdop). Przy ustalaniu dochodu stanowiącego podstawę opodatkowania nie uwzględnia się przychodów ze źródeł, z których dochód jest wolny od podatku oraz kosztów uzyskania tych przychodów (art. 7 ust. 3 pkt 1 i 3 ww. ustawy). Oznacza to, że dochody wolne od podatku nie są uwzględniane przy wyliczeniu podstawy opodatkowania (straty).

Ustalony w powyższy sposób dochód może być przedmiotem zwolnienia z opodatkowania, o którym mowa w art. 17 ust. 1 ustawy o pdop. Przepis ten zawiera bowiem katalog dochodów (przychodów) wolnych od podatku. Innymi słowy, wyłącza z podstawy opodatkowania dochody uzyskane z tytułów w nim wymienionych.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o pdop, wolne od podatku są dochody podatników, z zastrzeżeniem ust. 1c, których celem statutowym jest działalność naukowa, naukowo-techniczna, oświatowa, w tym również polegająca na kształceniu studentów, kulturalna, w zakresie kultury fizycznej i sportu, ochrony środowiska, wspierania inicjatyw społecznych na rzecz budowy dróg i sieci telekomunikacyjnej na wsi oraz zaopatrzenia wsi w wodę, dobroczynności, ochrony zdrowia i pomocy społecznej, rehabilitacji zawodowej i społecznej inwalidów oraz kultu religijnego - w części przeznaczonej na te cele.

Zwolnienie zawarte w tym przepisie jest zwolnieniem warunkowym. Dla skorzystania z tego zwolnienia podatnik musi spełnić dwa warunki:

  • jego celem musi być działalność wymieniona w tym przepisie, przy czym statut może przewidywać również inne cele działalności,
  • uzyskane dochody muszą być przeznaczone wyłącznie na cele preferowanej przez ustawodawcę działalności statutowej, a następnie wydatkowane na te cele.

Stosownie do art. 17 ust. 1a pkt 2 ustawy o pdop, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, nie dotyczy dochodów, bez względu na czas ich osiągnięcia, wydatkowanych na inne cele niż wymienione w tych przepisach.

Z kolei, na podstawie art. 17 ust. 1b ustawy o pdop, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, dotyczące podatników przeznaczających dochody na cele statutowe lub inne cele określone w tym przepisie, ma zastosowanie, jeżeli dochód jest przeznaczony i – bez względu na termin – wydatkowany na cele określone w tym przepisie, w tym także na nabycie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych służących bezpośrednio realizacji tych celów oraz na opłacenie podatków niestanowiących kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 1 pkt 5a.

Ze zwolnienia nie mogą jednak korzystać, bez względu na cele ich działalności, podatnicy wymienieni w art. 17 ust. 1c ustawy o pdop:

  1. przedsiębiorstwa państwowe, spółdzielnie i spółki;
  2. przedsiębiorstwa komunalne mające osobowość prawną, dla których funkcję organu założycielskiego pełnią jednostki samorządu terytorialnego lub ich jednostki pomocnicze utworzone na podstawie odrębnych przepisów;
  3. samorządowe zakłady budżetowe oraz jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, będące podatnikami podatku dochodowego od osób prawnych - jeżeli przedmiotem ich działalności jest zaspokajanie potrzeb publicznych pośrednio związanych z ochroną środowiska w zakresie: wodociągów i kanalizacji, ścieków komunalnych, wysypisk i utylizacji odpadów komunalnych oraz transportu zbiorowego.

Podkreślenia wymaga, że zwolnienie to nie jest uzależnione od rodzaju uzyskiwanego dochodu, oprócz dochodów wymienionych w art. 17 ust. 1a. Ważny jest bowiem cel na jaki jest ten dochód przeznaczony, a nie źródło jego pochodzenia, przy czym źródłem dochodów mogą być przykładowo dochody z działalności statutowej, z działalności gospodarczej.

Z przedstawionego we wniosku opisu stanu faktycznego wynika, że Misją Centrum jest odbudowywanie i podtrzymywanie u osób wykluczonych bądź zagrożonych wykluczeniem społecznym, zdolności do samodzielnego i efektywnego pełnienia ról społecznych i zawodowych oraz samodzielnego poruszania się po rynku pracy, prowadzącego do znalezienia zatrudnienia, nabywanie umiejętności zawodowych oraz przyuczenie do zawodu, przekwalifikowanie lub podwyższenie kwalifikacji zawodowych, uczenie umiejętności racjonalnego gospodarowania posiadanymi środkami pieniężnymi. W ramach reintegracji zawodowej Centrum prowadzi działalność usługową, która w myśl art. 9 ust. 2 ustawy o zatrudnieniu socjalnym, która nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Za wykonane prace CIS pobiera opłaty od zlecających dane usługi na podstawie wystawianych faktur. Pozyskane środki finansowe w ramach wykonywanych usług w całości przeznaczane są na utrzymanie CIS, w szczególności na wynagrodzenia dla instruktora zawodu, realizującego program reintegracji zawodowej, specjalistów (psycholog, doradca zawodowy) - realizujących program reintegracji społecznej oraz na zakup narządzi do pracy, materiałów do zajęć. Ponadto, jak wynika z wniosku, działalność Centrum została zakwalifikowana jako pozostała pomoc społeczna.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 225 ze zm.), centrum integracji społecznej, zwane dalej „Centrum”, realizuje reintegrację zawodową i społeczną. Centrum, na zasadach określonych w ustawie, może być tworzone przez jednostkę samorządu terytorialnego w formie samorządowego zakładu budżetowego (art. 3 ust. 2 pkt 1 lit. b ustawy o zatrudnieniu socjalnym).

Ponadto, z art. 2 pkt 4 ww. ustawy wynika, że ilekroć w ustawie jest mowa o reintegracji społecznej - oznacza to działania, w tym również o charakterze samopomocowym, mające na celu odbudowanie i podtrzymanie u osoby uczestniczącej w zajęciach w centrum integracji społecznej, klubie integracji społecznej lub zatrudnionej u pracodawcy, umiejętności uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej i pełnienia ról społecznych w miejscu pracy, zamieszkania lub pobytu. Natomiast, reintegracja zawodowa, oznacza działania mające na celu odbudowanie i podtrzymanie u osoby uczestniczącej w zajęciach w centrum integracji społecznej i klubie integracji społecznej zdolności do samodzielnego świadczenia pracy na rynku pracy (art. 2 pkt 5 ww. ustawy).

Stosownie do art. 9 ustawy o zatrudnieniu socjalnym, Centrum, w ramach reintegracji zawodowej, może prowadzić działalność wytwórczą, handlową lub usługową oraz działalność wytwórczą w rolnictwie, z wyłączeniem działalności polegającej na wytwarzaniu i handlu wyrobami przemysłu paliwowego, tytoniowego, spirytusowego, winiarskiego, piwowarskiego, a także pozostałych wyrobów alkoholowych o zawartości alkoholu powyżej 0,5% oraz wyrobów z metali szlachetnych albo z udziałem tych metali. Działalność wytwórcza, handlowa i usługowa, o której mowa w ust. 1, nie jest działalnością gospodarczą w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej i może być prowadzona jako statutowa działalność odpłatna pożytku publicznego w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Przenosząc zatem powyższe uregulowania prawne na grunt analizowanej sprawy należy stwierdzić, że dochody pozyskiwane z wykonywanych usług korzystają ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o pdop, bowiem wydatkowane są na cele statutowe Centrum będące jednocześnie celami wskazanymi w ww. przepisie.

Jednocześnie tut. Organ pragnie zaznaczyć, że organ wydający interpretacje indywidualną sprawdzając, czy spełniony został warunek wyłączenia dochodów z opodatkowania na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o pdop, uprawniony jest jedynie do badania treści wskazanych celów statutowych oraz treści przepisu warunkującego zwolnienie podatkowe. Zatem, sposób realizacji celów określonych w statucie jednostki powinien być wskazany w sposób ścisły i niebudzący wątpliwości by organ mógł rozstrzygnąć, czy jest on zgodny z celami preferowanymi przez ustawodawcę. Organ nie jest bowiem uprawniony do dokonywania wykładni zapisów statutu. Innymi słowy precyzyjne określenie celów, dla realizacji których dana osoba prawna została powołana jest istotne dlatego, że cele te nie mogą być ustalane przez organ w drodze wykładni postanowień statutu, ponieważ nie jest do tego upoważniony. Organ, wydając interpretację w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej, nie przeprowadza bowiem postępowania dowodowego; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez Wnioskodawcę i stanowiskiem Wnioskodawcy. Zwrócić należy również uwagę na różnicę pojęciową jaka występuje między „celem działania”, a „sposobem jego realizacji”. Określenie „cel statutowy” oznacza cel, który został wyraźnie sprecyzowany w statucie danej osoby prawnej. Działania faktyczne osoby prawnej polegające na realizacji tych celów to sposoby jego osiągnięcia.

Reasumując, stanowisko Wnioskodawcy należy uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, ul. Kraszewskiego 4a, 35-016 Rzeszów, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.