IPPB2/4511-166/15-2/MK | Interpretacja indywidualna

Na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek informacyjny w postaci sporządzenia informacji PIT-8C osobom (dłużnikom), w stosunku do których Wnioskodawca (wierzyciel) nie umorzył należności, bowiem samo przedawnienie zobowiązania nie wywołuje zmiany charakteru zobowiązania na zobowiązanie bezzwrotne i nie powoduje powstania przychodu z nieodpłatnego świadczenia w świetle art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
IPPB2/4511-166/15-2/MKinterpretacja indywidualna
  1. dłużnik
  2. obowiązek płatnika
  3. wierzyciel
  4. świadczenie nieodpłatne
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Pobór podatku lub zaliczek na podatek przez płatników -> Termin przekazywania zryczałtowanych zaliczek i podatków
  2. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów -> Pojęcie przychodu
  3. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów -> Przychody z innych źródeł

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749, z późn. zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko - przedstawione we wniosku z dnia 31 grudnia 2014 r. (data wpływu 5 stycznia 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z przedawnieniem zobowiązań cywilnoprawnych bez zwolnienia dłużnika z obowiązku spłaty wierzytelności – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 5 stycznia 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych związanych z przedawnieniem zobowiązań cywilnoprawnych bez zwolnienia dłużnika z obowiązku spłaty wierzytelności.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca, jako państwowa osoba prawna, powstała na podstawie ustawy), posiada należności z tytułu umów o spłatę zrestrukturyzowanego długu i umów o kredyt ze środków Funduszu Restrukturyzacji i Oddłużenia Rolnictwa (FRiOR), oraz inne należności powstałe w związku z wykonywaniem zadań finansowanych z krajowych środków publicznych oraz wynikających z bieżących kosztów funkcjonowania A. Zdarzają się sytuacje, w których dłużnicy nie wywiązują się z zawartych umów i powołując się na przedawnienie zobowiązania odmawiają spłaty należności Agencji. Jednocześnie, Sąd oddala powództwo Agencji czy też pozbawia wykonalności tytuł wykonawczy (w całości lub w części dotyczącej odsetek) z uwagi na uznanie podniesionego przez dłużnika zarzutu przedawnienia roszczenia Agencji.

W sytuacjach powyższych następuje wyksięgowanie należności głównej, odsetek oraz powstałych kosztów z ksiąg rachunkowych Agencji, bez zwolnienia dłużnika z obowiązku spłaty wierzytelności w trybie art. 508 Kodeksu cywilnego.

Agencja ma wątpliwości czy w wyżej opisanych sytuacjach, przedawnione zobowiązanie cywilnoprawne należy uznać i zaliczyć do katalogu przysporzeń z tytułu innych nieodpłatnych świadczeń, nienależących do przychodów określonych w art. 12-14 117 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), które rodzi po stronie dłużnika (kredytobiorcy) powstanie przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy o pdof, a po stronie wierzyciela obowiązek wystawienia informacji PIT-8C.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.
  1. Czy przedawnione zobowiązanie cywilnoprawne należy uznać i zaliczyć do katalogu przysporzeń z tytułu innych nieodpłatnych świadczeń, nienależących do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.), które rodzi po stronie dłużnika (kredytobiorcy) powstanie przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 wyżej wymienionej ustawy o pdof, a po stronie wierzyciela obowiązek wystawienia informacji PIT-8C...
  2. Czy w sytuacji podniesienia przez dłużnika zarzutu przedawnienia oraz w przypadku oddalenia przez Sąd powództwa Agencji czy też pozbawia wykonalności tytuł wykonawczy (w całości lub w części dotyczącej odsetek) z uwagi na uznanie podniesionego przez dłużnika zarzutu przedawnienia roszczenia Agencji, po stronie dłużnika powstał przychód w rozumieniu art. 11 ust.1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, czy przychód z innych źródeł, o których mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o pdof, a zatem czy Agencja ma obowiązek sporządzić na Jego imię informację PIT-8C...
  3. Czy w przypadku, gdy z tytułu umowy lub prawomocnego orzeczenia Sądu - w przypadku niewykonania umowy, do spłaty zadłużenia zobowiązane były solidarnie dwie lub więcej osób, np. małżonkowie, czy poręczyciele, A, jeżeli jest zobowiązana do wystawienia informacji PIT-8C, powinna przychód podzielić i wystawić Informację PIT-8C dla każdego z solidarnych dłużników...
  4. Czy w Informacji PIT-8C powinna być wykazana zarówno kwota należności głównej, wymagalnych odsetek oraz kosztów dochodzenia należności...

Zdaniem Wnioskodawcy,

Przedawnienie zobowiązania jest zdarzeniem prawnym, powodującym określone skutki w zakresie możliwości dochodzenia zobowiązania. Zgodnie z art. 117 § 2 K.c., po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba, że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia.

Istota przedawnienia polega zatem na tym, że po upływie określonego w ustawie terminu, dłużnik przeciwko któremu kieruje się roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia.

Skutkiem powyższego, roszczenie przedawnione nie gaśnie, a jedynie nie będzie mogło być przymusowo zrealizowane. Sąd bowiem oddali powództwo uprawnionego w razie upływu terminu przedawnienia i gdy dłużnik podniesie zarzut przedawnienia. Nadto roszczenie takie nie korzysta wprawdzie z pełnej ochrony państwa, ale nadal uznawane jest za prawnie istniejące.

Znajduje to przede wszystkim wyraz w tym, że dłużnik, który po upływie terminu przedawnienia spełnił świadczenie, nie może następnie żądać jego zwrotu, chociażby nie był świadomy upływu terminu przedawnienia i związanych z tym skutków prawnych. Spełnił on bowiem należne w świetle prawa zobowiązanie. Roszczenia przedawnione mogą być także przedmiotem potrącenia (art. 502 K.c.) a także odnowienia (art. 506 K.c.) i ugody (art. 917 K.c.j).

Mając powyższe na względzie należy stwierdzić, że mimo przedawnienia, zobowiązanie nadal istnieje i dłużnik ma obowiązek wykonać ciążące na nim zobowiązanie, natomiast wierzyciel nie może już dochodzić przymusowego jego wykonania .

Z uwagi więc na fakt, że dłużnik mimo przedawnienia zobowiązania, może to zobowiązanie wypełnić, jego korzyść majątkowa nie ma jeszcze charakteru trwałego w momencie przedawnienia.

Jeżeli uznać, że samo przedawnienie zobowiązania, w sytuacji gdy wierzyciel nie zwolnił dłużnika z długu w trybie art. 508 K.c., nie wywołuje zmiany charakteru zobowiązania na zobowiązanie bezzwrotne i nie powoduje powstania przychodu z nieodpłatnego świadczenia, to zdaniem Agencji, w świetle art. 11 ust. 1 ustawy o pdof nie ma obowiązku sporządzenia informacji PIT-8C.

Gdyby Jednak Agencja była zobowiązana do wystawienia informacji PIT-8C w opisanej sytuacji, to zdaniem Agencji informacja PIT-8C powinna być wystawiona Jedynie na imię dłużnika (bądź dłużników głównych, np. małżonków), którzy osiągnęli korzyść majątkową i obejmować jedynie kwotę przedawnionej należności głównej, bez naliczonych i wymagalnych na dzień przedawnienia odsetek oraz kosztów dochodzenia należności.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r., poz. 361 z późn. zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 ustawy przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19 i art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że pojęcie nieodpłatnego świadczenia ma szerszy zakres niż w prawie cywilnym. Obejmuje ono bowiem wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze, których skutkiem jest nieodpłatne, to jest niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu, przysporzenie majątku tej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Przysporzeniem majątkowym i przychodem w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 9 ust. 1 ww. ustawy) są nie tylko aktywa, które ulegają zwiększeniu u podatnika, ale także zmniejszenie jego pasywów.

Równocześnie przepis art. 20 ust. 1 przytoczonej ustawy stanowi, że za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12–14 i 17 oraz przychody nieznajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach.

Sformułowanie „w szczególności” dowodzi, iż definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i zasadnym jest aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Na gruncie prawa podatkowego przychodem podlegającym opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jest każda forma przysporzenia majątkowego (korzyść) tzn. zarówno pieniężna jak i niepieniężna.

Jak wynika z zaistniałego stanu faktycznego, Wnioskodawca posiada należności z tytułu umów o spłatę zrestrukturyzowanego długu i umów o kredyt ze środków Funduszu (F), oraz inne należności powstałe w związku z wykonywaniem zadań finansowanych z krajowych środków publicznych oraz wynikających z bieżących kosztów funkcjonowania A. Zdarzają się sytuacje, w których dłużnicy nie wywiązują się z zawartych umów i powołując się na przedawnienie zobowiązania odmawiają spłaty należności Wnioskodawcy. Jednocześnie, Sąd oddala powództwo Wnioskodawcy czy też pozbawia wykonalności tytuł wykonawczy (w całości lub w części dotyczącej odsetek) z uwagi na uznanie podniesionego przez dłużnika zarzutu przedawnienia roszczenia Agencji. W takich sytuacjach następuje wyksięgowanie należności głównej, odsetek oraz powstałych kosztów z ksiąg rachunkowych Agencji, bez zwolnienia dłużnika z obowiązku spłaty wierzytelności w trybie art. 508 Kodeksu cywilnego.

Instytucja przedawnienia uregulowana została w art. 117-125 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 117 § 1 Kodeksu z zastrzeżeniem wyjątków w ustawie przewidzianych, roszczenia majątkowe ulegają przedawnieniu, przy czym po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne (§ 2).

Istota przedawnienia polega zatem na tym, że po upływie określonego w ustawie terminu, ten przeciwko komu kieruje się roszczenie (dłużnik) może uchylić się od jego zaspokojenia. Skutkiem tego roszczenie przedawnione nie gaśnie, a jedynie nie będzie mogło być przymusowo zrealizowane; sąd bowiem oddali powództwo uprawnionego w razie upływu terminu przedawnienia i gdy dłużnik podniesie zarzut przedawnienia. Nadto roszczenie takie nie korzysta wprawdzie z pełnej ochrony państwa, ale nadal uznawane jest za prawnie istniejące. Znajduje to przede wszystkim wyraz w tym, że dłużnik, który po upływie terminu przedawnienia spełnił świadczenie, nie może następnie żądać jego zwrotu, chociażby nie był świadomy upływu terminu przedawnienia i związanych z tym skutków prawnych. Spełnił on bowiem należne w świetle prawa zobowiązanie. Roszczenia przedawnione mogą być także przedmiotem potrącenia (art. 502 Kodeksu cywilnego) oraz – wedle panującego poglądu – odnowienia (art. 506) i ugody (art. 917).

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny należy stwierdzić, że mimo przedawnienia zobowiązanie nadal istnieje i dłużnik ma obowiązek wykonać ciążące na nim zobowiązanie, natomiast wierzyciel nie może już dochodzić przymusowego jego wykonania. Z uwagi więc na fakt, że dłużnik mimo przedawnienia zobowiązania, może to zobowiązanie wypełnić, jego korzyść majątkowa nie ma jeszcze charakteru trwałego w momencie przedawnienia. W sytuacji, gdy wierzyciel nie umorzył należności, samo przedawnienie zobowiązania nie wywołuje zmiany charakteru zobowiązania na zobowiązanie bezzwrotne i nie powoduje powstania przychodu z nieodpłatnego świadczenia w świetle art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Wobec powyższego - na Wnioskodawcy nie ciąży obowiązek informacyjny w postaci sporządzenia informacji PIT-8C osobom (dłużnikom), w stosunku do których Wnioskodawca (wierzyciel) nie umorzył należności, bowiem samo przedawnienie zobowiązania nie wywołuje zmiany charakteru zobowiązania na zobowiązanie bezzwrotne i nie powoduje powstania przychodu z nieodpłatnego świadczenia w świetle art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012, poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.