ITPB2/4515-20/15/TJ | Interpretacja indywidualna

Warunki zastosowania zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.
ITPB2/4515-20/15/TJinterpretacja indywidualna
  1. darowizna
  2. środki pieniężne
  1. Podatek od spadków i darowizn (SD) -> Przedmiot opodatkowania -> Przedmiot podatku

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 z późn. zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko – przedstawione we wniosku z dnia 16 lutego 2015 r. (data wpływu 24 lutego 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie warunków zastosowania zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 24 lutego 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od spadków i darowizn w zakresie warunków zastosowania zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn.

We wniosku tym przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca pochodzi z nieformalnego związku. Jego ojciec jest żonaty (z pierwszą, a zarazem aktualną żoną), przy czym jego żona nie jest matką Wnioskodawcy. Związek małżeński ojca Wnioskodawcy trwał już w chwili gdy Wnioskodawca się urodził i trwa do dziś. Wobec faktu, iż matka Wnioskodawcy żyje, żona ojca Wnioskodawcy nie dokonała Jego przysposobienia. Wnioskodawca, na stałe mieszkający z matką, utrzymuje jednocześnie dobre kontakty zarówno ze swoim ojcem jak i jego żoną.

Żona ojca Wnioskodawcy pragnie przekazać Mu (jako dziecku swojego męża) darowiznę, której przedmiotem będą środki pieniężne.

Wobec powyższego opisu zadano następujące pytanie:

Czy w związku z zamiarem przekazania Wnioskodawcy darowizny przez żonę Jego ojca (nie będącą matką Wnioskodawcy) darowizna taka będzie podlegała zwolnieniu od podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn z uwagi na fakt, że Wnioskodawca (przyszły obdarowany) jest pasierbem przyszłego darczyńcy (oczywiście przy założeniu, ze zostaną spełnione pozostałe warunki przewidziane w przepisach ustawy o podatku od spadków i darowizn)...

Wnioskodawca wskazuje przy tym, że powyższe pytanie dotyczy w istocie definicji użytego w ustawie pojęcia „pasierba”, a więc czy jest On jest w rozumieniu ustawy pasierbem żony swojego ojca.

Zdaniem Wnioskodawcy darowizna otrzymana od żony Jego ojca będzie zwolniona od podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn (jeżeli zostaną spełnione warunki, o których mowa w pkt 1) i 2) tego przepisu wobec faktu, iż jest pasierbem darczyńcy.

Wnioskodawca wyjaśnia, że polskie akty prawne nie zawierają definicji legalnej pasierba. Zgodnie z definicją zawartą w artykule 61(8) Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego „z małżeństwa wynika powinowactwo między małżonkiem a krewnymi drugiego małżonka”. Wskazuje, że pojęcie „pasierb” używane jest jako zdefiniowanie osoby będącej powinowatym. W literaturze przyjmuje się, że pasierbem jest dziecko pozamałżeńskie urodzone przed zawarciem małżeństwa przez jego matkę lub ojca lub dziecko pozamałżeńskie urodzone w czasie trwania małżeństwa (T. Smyczyński System prawa prywatnego str. 694).

Powyższe (zdefiniowanie pasierba jako dziecko drugiego małżonka) jak i fakt zwolnienia pasierba od podatku od spadków i darowizn potwierdzają – w opinii Wnioskodawcy – poniższe interpretacje skarbowe:

  • Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z dnia 26 listopada 2011 r., sygn. ITPB2/436-145/12/MK, w której stwierdzono, że „Jednakże, co istotne dla niniejszego rozstrzygnięcia, ustawodawca, ustalając zakres podmiotowy zwolnienia określonego w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn ograniczył się jedynie do wskazania, że przy spełnieniu pozostałych warunków (wśród których brak jest warunku przysposobienia pasierba przez ojczyma/macochę) prawo do ww. preferencji podatkowej może uzyskać również pasierb jako nabywca własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze m.in. darowizny. Zatem, planowana umowa darowizny lokalu mieszkalnego w części dotyczącej udziału należącego do ojczyma objęta zostanie – przy spełnieniu warunków określonych w art. 4a ustawy o podatku od spadków i darowizn – zwolnieniem z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn”.
  • Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 19 września 2013 r., sygn. IBPBII/1/436-170/13/MCZ, w której stwierdzono, że "Na tle przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego należy wskazać, że pasierbami są dzieci małżonka niebędący zarazem dziećmi drugiego ze współmałżonków. Pomiędzy tymi osobami (ojczym/macocha, pasierb) z chwilą zawarcia małżeństwa z rodzicem pasierba powstaje stosunek powinowactwa, o którym mowa w art. 61(8) § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Ustawodawca, ustalając zakres podmiotowy zwolnienia określonego w art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn, wskazał, że osobą uprawnioną do tego zwolnienia podatkowego przy spełnieniu pozostałych warunków (wśród których brak jest warunku przysposobienia pasierba przez ojczyma/macochę) prawo do ww. preferencji podatkowej posiada również pasierb jako nabywca własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze m.in. darowizny”.

Powyższe – w opinii Wnioskodawcy – potwierdza zatem prawidłowość Jego stanowiska, że darowizna otrzymana od żony Jego ojca będzie zwolniona od podatku od spadków i darowizn na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy o spadkach i darowiznach jeżeli zostaną spełnione warunki, o których mowa w pkt 1) i 2) tego przepisu.

Podkreśla przy tym, że każda inna definicja pasierba (np. jako dziecka jednego z małżonków z pierwszego małżeństwa albo dziecka jednego z małżonków sprzed aktualnego małżeństwa) powodowałaby nierówne traktowanie i dyskryminację osób znajdujących się w takiej samej sytuacji faktycznej (będących dziećmi jednego z małżonków).

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

W myśl art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. z 2015 r., poz. 86 z późn. zm.) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem:

  1. dziedziczenia, zapisu zwykłego, dalszego zapisu, zapisu windykacyjnego, polecenia testamentowego;
  2. darowizny, polecenia darczyńcy;
  3. zasiedzenia;
  4. nieodpłatnego zniesienia współwłasności;
  5. zachowku, jeżeli uprawniony nie uzyskał go w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny lub w drodze dziedziczenia albo w postaci zapisu;
  6. nieodpłatnej: renty, użytkowania oraz służebności.

Z opisanego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca pochodzi ze związku nieformalnego (ojciec Wnioskodawcy pozostaje w związku z małżeńskim z kobietą, która nie jest matka Wnioskodawcy). Związek małżeński ojca Wnioskodawcy trwał już w chwili narodzin Wnioskodawcy. Obecnie żona ojca Wnioskodawcy zamierza przekazać Wnioskodawcy darowiznę, której przedmiotem będą środki pieniężne. Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą natomiast możliwości zastosowania w opisanej sytuacji zwolnienia z opodatkowania podatkiem od spadków i darowizn, a w szczególności, czy Wnioskodawca może zostać uznany za pasierba, a przez to zaliczony do kręgu osób wskazanych w art. 4a ust. 1 ustawy podatku od spadków i darowizn.

Wobec powyższego wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn zwalnia się od podatku nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych przez małżonka, zstępnych, wstępnych, pasierba, rodzeństwo, ojczyma i macochę, jeżeli:

  1. zgłoszą nabycie własności rzeczy lub praw majątkowych właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie 6 miesięcy od dnia powstania obowiązku podatkowego powstałego na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2-8 i ust. 2, a w przypadku nabycia w drodze dziedziczenia w terminie 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się orzeczenia sądu stwierdzającego nabycie spadku, z zastrzeżeniem ust. 2 i 4, oraz
  2. w przypadku gdy przedmiotem nabycia tytułem darowizny lub polecenia darczyńcy są środki pieniężne, a wartość majątku nabytego łącznie od tej samej osoby w okresie 5 lat poprzedzających rok, w którym nastąpiło ostatnie nabycie, doliczona do wartości rzeczy i praw majątkowych ostatnio nabytych, przekracza kwotę określoną w art. 9 ust. 1 pkt 1 - udokumentują ich otrzymanie dowodem przekazania na rachunek płatniczy nabywcy, na jego rachunek, inny niż płatniczy, w banku lub spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej lub przekazem pocztowym.

Z zacytowanego przepisu wynikają dwa podstawowe warunki skorzystania z uregulowanej w nim preferencji podatkowej: o charakterze podmiotowym – konieczność posiadania odpowiedniego stopnia pokrewieństwa lub powinowactwa – i przedmiotowym – tj. konieczność złożenia we wskazanym terminie stosownego zgłoszenia oraz, w przypadku, gdy przedmiotem nabycia są środki pieniężne, stosownego udokumentowania faktu ich otrzymania.

Wśród osób wymienionych w kręgu osób uprawnionych do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania na podstawie art. 4a ust. 1 ustawy wskazano pasierba. Pojęcie to służy do określenia kategorii osób pozostających ze sobą w stosunku powinowactwa.

Jak z kolei wynika z art. 618 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2015 r., poz. 583) z małżeństwa wynika powinowactwo między małżonkiem a krewnymi drugiego małżonka. Trwa ono mimo ustania małżeństwa.

W doktrynie prawa rodzinnego podnosi się, że powinowactwo oznacza stosunek łączący małżonka z krewnymi drugiego małżonka. Więzi powinowactwa występują wyłącznie między małżonkiem a krewnymi drugiego małżonka. Co do zasady powinowactwo powstaje z chwilą zawarcia małżeństwa i trwa nadal po ustaniu małżeństwa, niezależnie od charakteru przyczyny jego ustania, jednak z wyjątkiem unieważnienia małżeństwa. Niemniej jednak, z uwagi na fakt, że faktycznym źródłem powinowactwa jest pokrewieństwo z jednym z małżonków przyjąć należy, że pasierbem jest nie tylko dziecko pozamałżeńskie urodzone przed zawarciem małżeństwa przez jego matkę lub ojca, ale także dziecko pozamałżeńskie urodzone w czasie trwania małżeństwa.

W świetle przedstawionych wyjaśnień przyjąć należy, że Wnioskodawca może zostać uznany za pasierba. To z kolei sprawia, że w niniejszej sprawie spełniona jest przesłanka podmiotowa skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania wynikającego z art. 4a ust. 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn. W sytuacji więc spełnienia pozostałych warunków koniecznych do skorzystania ze zwolnienia, tj. warunku zgłoszenia w stosownym terminie faktu nabycia (poza sytuacją wskazaną w art. 4a ust. 4 ustawy, gdy umowa darowizny zostanie zawarta w formie aktu notarialnego) i udokumentowania otrzymania środków pieniężnych, nabycie przez Wnioskodawcę przedmiotu darowizny korzystać będzie ze zwolnienia z opodatkowania.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszcz, ul. Jana Kazimierza 5, 85-035 Bydgoszcz po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Bydgoszczy Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

Dokumenty dotyczące poruszonych zagadnień:

darowizna
ITPB2/4511-101/15/RS | Interpretacja indywidualna

środki pieniężne
ITPB1/415-340a/14/PSZ | Interpretacja indywidualna

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.