IBPBII/2/415-619/14/AK | Interpretacja indywidualna

Skutki podatkowe darowizny nieruchomości na rzecz córki oraz skutki podatkowych jakie darowizna spowoduje w odniesieniu do ulgi mieszkaniowej, z której skorzystano w związku ze sprzedażą lokalu mieszkalnego – czy wystąpi obowiązek uiszczenia podatku z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego w związku z dokonaną darowizną.
IBPBII/2/415-619/14/AKinterpretacja indywidualna
  1. budowa
  2. darowizna
  3. sprzedaż nieruchomości
  4. ulga mieszkaniowa
  5. utrata prawa do ulgi
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 30 czerwca 2014 r. (data otrzymania 3 lipca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych:

  • w zakresie skutków podatkowych darowizny nieruchomości na rzecz córki – jest prawidłowe,
  • w zakresie obowiązku uiszczenia podatku z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego w związku z dokonaną darowizną – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 3 lipca 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych darowizny nieruchomości na rzecz córki oraz obowiązku uiszczenia podatku z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego w związku z dokonaną darowizną.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Od 1977 r. Wnioskodawca pozostaje w związku małżeńskim. W 1980 r. zostało mu przydzielone mieszkanie spółdzielcze. W dniu 22 lipca 2009 r. ww. mieszkanie zostało wykupione poprzez umowę ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia jego własności, zawartą w formie aktu notarialnego. W dniu 29 sierpnia 2011 r. mieszkanie zostało sprzedane.

Wnioskodawca miał na celu rozpoczęcie budowy domu. Budowa prowadzona była na działce stanowiącej współwłasność Wnioskodawcy i jego małżonka. Małżonek Wnioskodawcy był jedynym właścicielem ww. działki od 18 stycznia 1996 r. Nabył ją od swojej matki w drodze umowy darowizny i zniesienia współwłasności z 18 stycznia 1996 r., zawartej w formie aktu notarialnego. W dniu 9 grudnia 2011 r. małżonek Wnioskodawcy uczynił Wnioskodawcę współwłaścicielem ww. działki w drodze umowy darowizny.

W dniu 26 kwietnia 2012 r. złożony został PIT-39 przez każdego z małżonków, w którym to zeznaniu każdy z nich zobowiązał się do wydatkowania uzyskanych ze sprzedaży mieszkania pieniędzy na cele mieszkaniowe związane z budową domu. Do 31 grudnia 2013 r. warunek ten został spełniony, gdyż kwotę ze sprzedaży mieszkania w wysokości 290.000 zł małżonkowie wydali na cele mieszkaniowe i posiadają na tę okoliczność faktury VAT oraz rachunki podatnika zwolnionego z VAT. Dokumenty te zostały złożone do urzędu skarbowego 31 grudnia 2013 r. Dlatego, zdaniem Wnioskodawcy, małżonkowie są zwolnieni z płacenia podatku dochodowego w wysokości 19%.

Małżonkowie chcą podarować córce, zawierając stosowny akt notarialny, nieukończoną jeszcze budowę. Uzgodnili z córką, jako przyszłą właścicielką nieruchomości, że będą mieszkać w domu dożywotnio na podstawie dożywocia zgodnie z aktem notarialnym, który podpiszą (umowa darowizny).

W związku z powyższym zdarzeniem zadano następujące pytania:

Czy darowizna, na podstawie której córka Wnioskodawcy, jako obdarowana zaliczana do I grupy podatkowej, otrzyma nieukończoną budowę spowoduje, że tego rodzaju czynność będzie opodatkowana podatkiem dochodowym od osób fizycznych, z uwagi na fakt, że darowizna będzie miała miejsce przed upływem 5 lat od momentu nabycia przez Wnioskodawcę w 2011 r. połowy działki...

Czy w związku z darowizną Wnioskodawca musi zapłacić podatek dochodowy w wysokości 19% z tytułu sprzedaży prawa własności lokalu...

Zdaniem Wnioskodawcy, darowizna budowy i działki nie spowoduje opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych a Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku 19% z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest częściowo prawidłowe a częściowo nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – źródłem przychodu jest odpłatne zbycie, z zastrzeżeniem ust. 2:

  1. nieruchomości lub ich części oraz udziału w nieruchomości,
  2. spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub użytkowego oraz prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,
  3. prawa wieczystego użytkowania gruntów,

-jeżeli odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej i zostało dokonane przed upływem pięciu lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie.

Przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ww. ustawy formułuje generalną zasadę, że odpłatne zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w tym przepisie przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie rodzi obowiązek podatkowy w postaci zapłaty podatku dochodowego. Natomiast zbycie nieruchomości lub praw wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lub wybudowanie, ale w sposób nieodpłatny nie stanowi źródła przychodu, o którym mowa w ww. przepisie, a tym samym nie rodzi obowiązku podatkowego w postaci zapłaty podatku dochodowego.

Wnioskodawca wskazał, że realizując warunki zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych rozpoczął wraz z małżonkiem budowę domu na działce, której współwłaścicielem stał się w 2011 r. Z kolei obecnie wraz z małżonkiem zamierza ww. działkę wraz z nieukończoną budową domu przekazać córce w drodze darowizny.

Przez pojęcie darowizny rozumieć należy typ umowy nazwanej, opisany w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2014 r. poz. 121 ze zm.). Zgodnie z przepisem art. 888 § 1 Kodeksu cywilnego – przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Zatem podstawowym elementem umowy darowizny jest jej nieodpłatność. Świadczenie jest nieodpłatne wówczas, gdy otrzymujący świadczenie nie świadczy nic w zamian ani też nie zobowiązuje się do innego świadczenia w przyszłości.

Stwierdzić zatem należy, że w omawianej sprawie Wnioskodawca dokona wprawdzie zbycia na rzecz córki ww. nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło jej nabycie przez Wnioskodawcę, jednakże ww. czynności Wnioskodawca ma zamiar dokonać w drodze darowizny, która jest umową o charakterze bezpłatnym. Tymczasem przepis art. 10 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że źródłem przychodu jest zbycie m.in. nieruchomości, ale mające charakter odpłatny. Oznacza to, że zbycie przez Wnioskodawcę i jego małżonka w drodze umowy darowizny nieruchomości przed upływem 5 lat od końca roku, w którym Wnioskodawca stał się jej współwłaścicielem (a więc przed 1 stycznia 2017 r.) nie będzie stanowiło dla Wnioskodawcy źródła przychodu podlegającego opodatkowaniu, a tym samym nie powstanie obowiązek zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych z tego tytułu.

Zatem stanowisko Wnioskodawcy, że darowizna działki wraz z nieukończoną budową domu na rzecz córki nie spowoduje obowiązku zapłaty podatku dochodowego od osób fizycznych należało uznać za prawidłowe.

Organ nie może natomiast zgodzić się z Wnioskodawcą co do skutków podatkowych jakie darowizna ta wywoła w odniesieniu do zwolnienia, o którym mowa art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, z którego wcześniej Wnioskodawca skorzystał.

Z wniosku wynika, że w 1980 r. przydzielone zostało Wnioskodawcy mieszkanie spółdzielcze. W dniu 22 lipca 2009 r. ww. mieszkanie zostało wykupione poprzez umowę ustanowienia odrębnej własności lokalu i przeniesienia jego własności, zawartą w formie aktu notarialnego. W dniu 29 sierpnia 2011 r. mieszkanie zostało sprzedane.

Z uwagi zatem na fakt, że ustanowienie prawa odrębnej własności lokalu na rzecz Wnioskodawcy i jego małżonka nastąpiło w 2009 r. (a więc w tej dacie miało miejsce nabycie przez małżonków prawa własności lokalu) a sprzedaży dokonano w 2011 r., czyli przed upływem 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie lokalu, to dochód z jego sprzedaży stanowił podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym źródło przychodu.

Przy dokonywaniu oceny skutków podatkowych odpłatnego zbycia lokalu należy zastosować przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. Ustawą z dnia 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 209, poz. 1316 ze zm.) zmieniono m.in. zasady opodatkowania przychodów z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nowe zasady opodatkowania – zgodnie z art. 14 ustawy zmieniającej – mają zastosowanie do dochodów (poniesionej straty) od 1 stycznia 2009 r.

W myśl art. 30e ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2009 r. – od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)–c) podatek dochodowy wynosi 19% podstawy obliczenia podatku.

Stosownie do art. 30e ust. 2 ww. ustawy – podstawą obliczenia podatku jest dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw określonym zgodnie z art. 19, a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d, powiększoną o sumę odpisów amortyzacyjnych, o których mowa w art. 22h ust. 1 pkt 1, dokonanych od zbywanych nieruchomości lub praw.

Zgodnie z zasadą wynikającą z art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Z powyższych przepisów wynika, że przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości jest wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, o ile odpowiada wartości rynkowej, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia.

Pojęcie kosztów odpłatnego zbycia (sprzedaży) nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane w ustawie, należy zatem stosować językowe rozumienie tego wyrażenia, zgodnie z którym za koszty sprzedaży nieruchomości lub praw majątkowych uważa się wszystkie wydatki poniesione przez sprzedającego, które są konieczne, aby transakcja sprzedaży mogła dojść do skutku (wszystkie niezbędne wydatki bezpośrednio związane z tą czynnością). Można do takich kosztów zaliczyć m.in. związane ze zbyciem koszty wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, prowizje pośredników w sprzedaży nieruchomości, koszty ogłoszeń w prasie związanych z zamiarem sprzedaży nieruchomości, o ile Wnioskodawca takie wydatki poniósł w związku ze sprzedażą lokalu mieszkalnego w 2011 r. Pomiędzy tymi wydatkami a dokonanym odpłatnym zbyciem musi istnieć związek przyczynowo-skutkowy.

Stosownie natomiast do przepisu art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – koszty uzyskania przychodu z tytułu odpłatnego zbycia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c), z zastrzeżeniem ust. 6d, stanowią udokumentowane koszty nabycia lub udokumentowane koszty wytworzenia, powiększone o udokumentowane nakłady, które zwiększyły wartość rzeczy i praw majątkowych, poczynione w czasie ich posiadania.

Wysokość ww. nakładów – stosownie do art. 22 ust. 6e tej ustawy – ustala się na podstawie faktur VAT w rozumieniu przepisów o podatku od towarów i usług oraz dokumentów stwierdzających poniesienie opłat administracyjnych, o których mowa w art. 22 ust. 6c ww. ustawy.

Podsumowując, opodatkowaniu podlega dochód stanowiący różnicę pomiędzy przychodem z odpłatnego zbycia w 2011 r. lokalu mieszkalnego (art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) oraz kosztami uzyskania tego przychodu (art. 22 ust. 6c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych).

W myśl natomiast art. 30e ust. 4 ww. ustawy – po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3 (PIT-39), wykazać:

  1. dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) i obliczyć należny podatek dochodowy od dochodu, do którego nie ma zastosowania art. 21 ust. 1 pkt 131, lub
  2. dochody, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131.

Należny podatek, wynikający z tego zeznania jest płatny w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym (art. 45 ust. 4 pkt 4 w zw. z art. 45 ust. 1b ww. ustawy).

Dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości (udziału w nieruchomości) i praw majątkowych określonych w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit. a)-c) nie łączy się z dochodami (przychodami) z innych źródeł (art. 30e ust. 5 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 21 ust. 1 pkt 131 ww. ustawy – wolne od podatku dochodowego są dochody z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, o których mowa w art. 30e, w wysokości, która odpowiada iloczynowi tego dochodu i udziału wydatków poniesionych na własne cele mieszkaniowe w przychodzie z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych, jeżeli począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, przychód uzyskany ze zbycia tej nieruchomości lub tego prawa majątkowego został wydatkowany na własne cele mieszkaniowe; udokumentowane wydatki poniesione na te cele uwzględnia się do wysokości przychodu z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych.

Stosownie do art. 21 ust. 25 pkt 1 ww. ustawy – za wydatki poniesione na cele, o których mowa w ust. 1 pkt 131, uważa się wydatki poniesione na:

  1. nabycie budynku mieszkalnego, jego części lub udziału w takim budynku, lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub udziału w takim lokalu, a także na nabycie gruntu lub udziału w gruncie albo prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, związanych z tym budynkiem lub lokalem,
  2. nabycie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego lub udziału w takim prawie, prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udziału w takim prawie,
  3. nabycie gruntu pod budowę budynku mieszkalnego lub udziału w takim gruncie, prawa użytkowania wieczystego takiego gruntu lub udziału w takim prawie, w tym również z rozpoczętą budową budynku mieszkalnego, oraz nabycie innego gruntu lub udziału w gruncie, prawa użytkowania wieczystego gruntu lub udziału w takim prawie, jeżeli w okresie, o którym mowa w ust. 1 pkt 131, grunt ten zmieni przeznaczenie na grunt pod budowę budynku mieszkalnego,
  4. budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub remont własnego budynku mieszkalnego, jego części lub własnego lokalu mieszkalnego,
  5. rozbudowę, nadbudowę, przebudowę lub adaptację na cele mieszkalne własnego budynku niemieszkalnego, jego części, własnego lokalu niemieszkalnego lub własnego pomieszczenia niemieszkalnego

-położonych w państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej.

Zgodnie z art. 21 ust. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przez własny budynek, lokal lub pomieszczenie, o których mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d) i e), rozumie się budynek, lokal lub pomieszczenie stanowiące własność lub współwłasność podatnika lub do którego podatnikowi przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej lub udział w takich prawach.

Ponadto zgodnie z art. 21 ust. 28 ww. ustawy – za wydatki, o których mowa w ust. 25, nie uważa się wydatków poniesionych na:

  1. nabycie gruntu lub udziału w gruncie, prawa wieczystego użytkowania gruntu lub udziału w takim prawie, budynku, jego części lub udziału w budynku lub
  2. budowę, rozbudowę, nadbudowę, przebudowę, adaptację lub remont budynku albo jego części

-przeznaczonych na cele rekreacyjne.

W przypadku niewypełnienia warunków określonych w art. 21 ust. 1 pkt 131 podatnik jest obowiązany do złożenia korekty zeznania, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 3, i do zapłaty podatku wraz z odsetkami za zwłokę; odsetki nalicza się od następnego dnia po upływie terminu płatności, o którym mowa w art. 45 ust. 4 pkt 4, do dnia zapłaty podatku włącznie (art. 30e ust. 7 ww. ustawy).

Przenosząc powyższe uregulowania na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że podstawową okolicznością decydującą o zastosowaniu zwolnienia wynikającego z przywołanego wyżej art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym jest fakt wydatkowania (począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie) środków z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych na wskazane w ustawie własne cele mieszkaniowe podatnika. Katalog wydatków stanowiących własne cele mieszkaniowe podatnika wskazany w art. 21 ust. 25 ustawy ma charakter zamknięty – jest to wyliczenie enumeratywne. Ustawodawca formułując zwolnienie przedmiotowe w sposób jednoznaczny wskazał realizację celów mieszkaniowych, które pozwalają na skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania dochodu ze sprzedaży. Jednym z takich celów – zgodnie z art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. d) ustawy – jest m.in. budowa własnego budynku mieszkalnego. Przy czym przez własny budynek, o którym mowa w ust. 25 pkt 1 lit. d) rozumie się budynek stanowiący własność lub współwłasność podatnika. Warunek ten nierozerwalnie związany jest ze stwierdzeniem zawartym w zacytowanym art. 21 ust. 25 pkt 1 lit. d) w związku z art. 21 ust. 26 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz uregulowaniami wynikającymi z prawa cywilnego. W myśl art. 46 i 48 ustawy Kodeks cywilny – budynek trwale związany z gruntem stanowi jego część składową, co oznacza, że właścicielem zarówno gruntu jak i budynku wzniesionego na tym gruncie jest zawsze właściciel gruntu, na którym budynek ten został wybudowany. Oznacza to, że wydatki poniesione na budowę domu na działce stanowiącej w momencie wydatkowania środków ze sprzedaży (względnie w okresie jaki został przewidziany przez ustawodawcę na wydatkowanie środków ze sprzedaży) współwłasność podatnika stanowią cel mieszkaniowy wskazany w art. 21 ust. 25 pkt 1 ustawy. Nie ma zatem przeszkód aby podatnik chcąc skorzystać ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy środki pieniężne uzyskane z tytułu odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego przeznaczył na budowę budynku mieszkalnego na działce stanowiącej jego współwłasność.

W niniejszej sprawie środki ze sprzedaży w sierpniu 2011 r. lokalu mieszkalnego w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło jego zbycie Wnioskodawca przeznaczył na budowę domu. Grunt, na którym budowano budynek ze środków ze sprzedaży lokalu mieszkalnego stał się współwłasnością Wnioskodawcy w grudniu 2011 r. Tym samym wydatkowanie w ustawowym okresie przez Wnioskodawcę środków pieniężnych przypadających na niego z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego na budowę domu na działce stanowiącej współwłasność Wnioskodawcy dawało mu prawo do skorzystania przez niego ze zwolnienia wynikającego z art. 21 ust. 1 pkt 131 ww. ustawy.

Jednakże samo poniesienie wydatków na budowę budynku nie jest jeszcze wystarczającym warunkiem aby skorzystać ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nie należy bowiem tracić z oczu podstawowego celu jakiemu miało służyć omawiane zwolnienie. Przedmiotowe zwolnienie jest regulacją, która nie ma na celu zwalniać każde wydatkowanie środków na budowę budynku mieszkalnego. Ze zwolnienia tego wypływa bowiem daleko idąca konsekwencja zawarta w stwierdzeniu „własne cele mieszkaniowe”. Zamiarem ustawodawcy tworzącego zwolnienie przedmiotowe w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych było zachęcanie podatników do nabywania czy też budowy w miejsce zbywanych praw majątkowych czy nieruchomości, innych nieruchomości lub praw przeznaczonych do zaspokajania ich indywidualnych potrzeb mieszkaniowych.

Tymczasem w omawianej sprawie Wnioskodawca po skorzystaniu ze zwolnienia ma zamiar zbyć na rzecz córki nieukończoną budowę budynku, w związku z którą ponosił wydatki finansowane środkami ze sprzedaży lokalu mieszkalnego. A to z pewnością nie było celem ustawodawcy aby promować postawy podatnika, który ze zwolnienia skorzystał a następnie wyzbył się nieruchomości, co do której ze zwolnienia skorzystał.

Zatem istotne znaczenie dla powyższego zwolnienia ma fakt, że obecnie Wnioskodawca zamierza darować córce grunt wraz z nieukończoną jeszcze budową domu, w związku z którą skorzystał ze zwolnienia. Oznacza to, że Wnioskodawca po skorzystaniu ze zwolnienia, zaraz po upływie 2 lat od końca roku podatkowego, w którym zbył wraz z małżonkiem lokal mieszkalny zamierza wyzbyć się tytułu własności do gruntu wraz z nieukończona budową budynku mieszkalnego, w związku z którą skorzystał ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Takie działanie Wnioskodawcy jednoznacznie wskazuje, że jego celem była wyłącznie chęć skorzystania ze zwolnienia a nie poniesienie wydatków na realizację własnych celów mieszkaniowych. Sytuacja taka nie różni się bowiem niczym od tej, w której Wnioskodawca podarowałby środki ze sprzedaży lokalu mieszkalnego córce, aby to ona dokonywała wydatków na budowę budynku mieszkalnego. Wnioskodawca tak jednak nie uczynił, ponieważ nie byłoby podstaw do zastosowania zwolnienia. Dlatego w celu skorzystania ze zwolnienia najpierw sam poniósł wydatki na budowę budynku mieszkalnego, a dopiero następnie nieruchomość wraz z nieukończoną budową chce darować córce. Myli się jednak Wnioskodawca uważają, że takie działanie uchroni go przed koniecznością zapłaty podatku dochodowego z tytułu sprzedaży lokalu mieszkalnego. Niedopuszczalna jest bowiem sytuacja, w której podatnik w celu skorzystania ze zwolnienia na podstawie wspomnianego przepisu najpierw poniesie wydatki na budowę domu, po czym go zbędzie np. dokonując jego darowizny na rzecz innej osoby (córki). Prowadziłoby to bowiem do uchylenia się od opodatkowania i pomijałoby cel przedmiotowego zwolnienia. Celem ustawodawcy nie było bowiem zwolnienie z opodatkowania środków przeznaczonych na budowę domu, który następnie podatnik zamierza zbyć czyli np. darować na rzecz innych osób. Podatnik, który przeznaczył środki ze sprzedaży nieruchomości na budowę budynku mieszkalnego, który następnie zamierza zbyć, przy obliczaniu dochodu zwolnionego z opodatkowania nie miał prawa uwzględniać wydatków poniesionych na budowę tego budynku. Zakładając bowiem zbycie nieukończonego budynku mieszkalnego, budowanego ze środków pochodzących ze sprzedaży, Wnioskodawca nie spełnił przesłanki określonej w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obligującej go do ponoszenia wydatków na budowę własnego budynku mieszkalnego. W rezultacie Wnioskodawca poniósł bowiem wydatki na budowę cudzego budynku mieszkalnego, skoro tytuł własności do tego budynku natychmiast po skorzystaniu ze zwolnienia zamierza przenieść na inną osobę. Takie działanie Wnioskodawcy świadczy bowiem o tym, że nie zamierzał budować własnego budynku mieszkalnego skoro zamierza wyzbyć się tytułu własności do tego budynku. Natomiast fakt, że po dokonaniu darowizny nieruchomości na rzecz córki Wnioskodawca będzie mógł dożywotnio zamieszkiwać w budynku nie przesądza o zachowaniu warunków zwolnienia. Wnioskodawca nie będzie już bowiem wówczas właścicielem nieruchomości a więc i budynku, nawet jeśli będzie mógł w tym budynku dożywotnio mieszkać. Sam fakt wykorzystywania budynku dla potrzeb mieszkaniowych Wnioskodawcy i jego małżonka, nie daje podstaw prawnych do twierdzenia, że uzyskany dochód ze zbycia lokalu mieszkalnego może być zwolniony na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy przy braku spełnienia podstawowej przesłanki do zwolnienia jaką jest fakt poniesienia wydatków na budowę własnego budynku mieszkalnego, a więc takiego, do którego Wnioskodawca powinien posiadać tytuł prawny zarówno w okresie wydatkowania środków na jego budowę jak również w późniejszym okresie. Wyzbycie się nieruchomości świadczy bowiem o tym, że celem wydatków nie była budowa własnego budynku, skoro Wnioskodawca chce się go pozbyć. Wnioskodawca aby skorzystać ze zwolnienia miał wybudować własny budynek mieszkalny, w którym zamieszka. Tymczasem planowane działania świadczą o tym, że Wnioskodawca wybudował budynek córce i nie była to „budowa własnego budynku mieszkalnego”. Środki ze sprzedaży mieszkania w efekcie takich działań zostałyby zatem podarowane dziecku, tyle że po uprzednim zainwestowaniu w budowę domu dla tego dziecka. A to już jest sprzeczne z ideą zwolnienia.

Podsumowując, przeznaczenie przez Wnioskodawcę, począwszy od dnia odpłatnego zbycia, nie później niż w okresie dwóch lat od końca roku podatkowego, w którym nastąpiło odpłatne zbycie, środków ze sprzedaży lokalu mieszkalnego na budowę budynku mieszkalnego na działce stanowiącej współwłasność Wnioskodawcy i małżonka co do zasady uprawniało Wnioskodawcę do skorzystania ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże w przypadku gdy Wnioskodawca planował po przeznaczeniu środków ze sprzedaży mieszkania na budowę budynku mieszkalnego dokonać jego darowizny na rzecz córki, to nie miał prawa do skorzystania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Celem ustawodawcy jest zwolnienie z opodatkowania dochodu, gdy środki ze sprzedaży zostaną wydatkowane na realizację własnych celów mieszkaniowych. Darowizna nieruchomości córce, a w konsekwencji wyzbycie się tytułu własności nieruchomości powoduje, że nie można mówić o realizowaniu osobistych celów mieszkaniowych Wnioskodawcy poprzez budowę własnego budynku mieszkalnego czyli budynku, do którego Wnioskodawcy przysługuje prawo własności lub współwłasności. Tym samym darowizna domu powoduje, że taka sytuacja nie korzysta ze zwolnienia na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 131 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W rezultacie Organ nie może potwierdzić prawidłowości stanowiska Wnioskodawcy, że zachowa prawo do ulgi darując nabytą nieruchomość córce. Darowizna działki wraz z nieukończoną budową domu na rzecz córki spowoduje, że Wnioskodawca nie miał prawa do skorzystania ze zwolnienia z opodatkowania dochodu ze sprzedaży, ponieważ Wnioskodawca w efekcie wydatkował środki na budowę budynku mieszkalnego, który nie stanowi jego własności ani współwłasności a więc wydatkował środki na budowę budynku dla córki.

Stanowiska Wnioskodawcy nie można było uznać w całości za prawidłowe.

Niniejsza interpretacja została wydana dla Wnioskodawcy w jego indywidualnej sprawie zgodnie z dyspozycją art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej. Małżonek wnioskodawcy chcąc uzyskać interpretację indywidualną powinien wystąpić z odrębnym wnioskiem i uiścić stosowną opłatę.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.