0114-KDIP4.4012.290.2018.1.IT | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej,
Opodatkowanie darowizny wpłaconej przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki, która następnie zostanie przekazana w imieniu członka Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 13 § 2a, art. 14b § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r., poz. 800 z późn. zm.) Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z dnia 23 kwietnia 2018 r. (data wpływu 11 maja 2018 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania darowizny wpłaconej przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki, która następnie zostanie przekazana w imieniu członka Klubu na rachunek bankowy Fundacji – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 11 maja 2018 r. wpłynął do tutejszego organu ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania darowizny wpłaconej przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki, która następnie zostanie przekazana w imieniu członka Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca zamierza samodzielnie lub łącznie z innymi osobami założyć spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, która będzie funkcjonowała pod firmą: X (dalej jako „Spółka”). Spółka będzie prowadziła działalność gospodarczą pod adresem:......

Wnioskodawca jest zainteresowany uzyskaniem interpretacji indywidualnej w trybie art. 14n § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, w celu uzyskania przez Spółkę ochrony wynikającej z art. 14k i art. 14m tej ustawy, przysługującej w związku z zastosowaniem się przez Spółkę w ramach jej działalności do interpretacji indywidualnej wydanej przed powstaniem Spółki na wniosek osób planujących utworzenie tej Spółki.

Spółka zorganizuje program członkowski (dalej jako „Klub”) działający w oparciu o sporządzony przez Spółkę regulamin Klubu. Celem Klubu będzie wspieranie wybranej fundacji (dalej jako „Fundacja”) zajmującej się udzielaniem wszechstronnej pomocy dzieciom lub pełnoletnim, którzy zostali dotknięci chorobami lub znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej. Zgodnie z regulaminem Klubu, jego członkiem może zostać wyłącznie osoba fizyczna posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych, o nieposzlakowanej opinii i nie pełniąca funkcji publicznych. Dołączenie do Klubu może nastąpić poprzez uzyskanie zaproszenia od Spółki (organizatora Klubu) albo poprzez polecenie przez osobę będącą członkiem Klubu. Uzyskanie statusu członka Klubu będzie wymagało wypełnienia przez kandydata wniosku - formularza rejestracyjnego. Spółka będzie miała uznaniowe prawo do pozytywnego rozstrzygnięcia wniosku.

Członkowie Klubu, zgodnie z regulaminem Klubu, będą zobowiązani do dokonywania następujących wpłat na rachunek bankowy Spółki:

  1. składek członkowskich na rzecz Spółki jako organizatora Klubu,
  2. darowizn na rzecz Fundacji, które w dalszej kolejności, za pośrednictwem Spółki będą przekazywane w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

Wpłaty w formie gotówkowej lub za pośrednictwem kart płatniczych będą wykluczone. Wpłata składki członkowskiej i darowizny na rzecz Fundacji może być dokonana na rachunek bankowy Spółki jednym przelewem.

Składka członkowska zostanie ustalona w stałej kwocie miesięcznej lub kwartalnej. Z tytułu uiszczenia składki członkowskiej, członkowie Klubu uzyskają prawo do korzystania z adresu e-mailowego w domenie internetowej, której nazwa będzie posiadała nobilitujący charakter. Prawo do korzystania z tej domeny będzie posiadała Spółka, zaś adres e-mailowy w tej domenie będzie mógł przysługiwać wyłącznie członkom Klubu. Posługiwanie się takim adresem e-mailowym przez członka Klubu w jego otoczeniu będzie mogło być odebrane w ten sposób, iż osoba ta angażuje się w działalność dobroczynną. Ponadto ze składek członkowskich będą pokrywane koszty opłat bankowych i inne wydatki związane z przekazywaniem darowizn przez Spółkę w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji. Otrzymanie składki członkowskiej będzie dokumentowane przez Spółkę fakturą, zaś kwota tej składki zostanie potraktowana jako wynagrodzenie za wykonaną przez Spółkę usługę.

Do usługi tej znajdzie zastosowanie odpowiednia stawka podatku VAT.

Co do drugiego rodzaju wpłat, to członkowie Klubu będą zobowiązani do dokonywania stałych darowizn na rzecz Fundacji, przy czym zgodnie z regulaminem Klubu kwota darowizny zostanie ustalona w minimalnej kwocie miesięcznej lub kwartalnej (w przeciwieństwie do składki członkowskiej określonej w stałej wysokości). Jak wynika z regulaminu Klubu, jeżeli w danym okresie kwota wpłaty od członka Klubu przekroczy sumę należnej składki członkowskiej i minimalnej kwoty darowizny, różnica ta zostanie potraktowana przez Spółkę jako dobrowolne zwiększenie minimalnej kwoty darowizny. Innymi słowy, różnica ta nie będzie uznana za wpłatę na poczet składki członkowskiej albo na poczet darowizny w przyszłym okresie.

Zgodnie z regulaminem Klubu, członek Klubu udziela Spółce pełnomocnictwa do przekazywania w jego imieniu darowizn na rzecz Fundacji. Kwota darowizn, która w danym miesiącu zasili rachunek bankowy Spółki, zostanie w całości, do końca tego miesiąca przekazana w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji. Ponadto Spółka przekaże Fundacji zestawienie, z którego będzie wynikało w jakiej wysokości określony członek Klubu dokonał darowizny na rzecz Fundacji.

Z tytułu dokonania darowizny, członek Klubu nie będzie uprawniony do jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, zarówno ze strony Spółki, jak i Fundacji.

W pewnych okolicznościach Spółka będzie miała prawo pozbawić określoną osobę członkostwa w Klubie. Przesłankami tymi może być, między innymi:

  1. nie uiszczenie składki członkowskiej,
  2. nie dokonanie darowizny na rzecz Fundacji w ustalonej minimalnej wysokości.

Przed wykluczeniem z Klubu, Spółka wyznaczy członkowi Klubu odpowiedni termin celem usunięcia przyczyny dającej podstawę do pozbawienia członkostwa w Klubie.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:

Czy darowizna wpłacona przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki, która następnie zostanie przekazana w imieniu członka Klubu na rachunek bankowy Fundacji podlega po stronie Spółki opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług?

Zdaniem Wnioskodawcy, darowizna wpłacona przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki, która następnie zostanie w całości przekazana w imieniu członka Klubu na rachunek bankowy Fundacji nie podlega po stronie Spółki opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Jak wynika z art. 5 ust. 1 ustawy VAT, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają:

  1. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju;
  2. eksport towarów;
  3. import towarów na terytorium kraju;
  4. wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów za wynagrodzeniem na terytorium kraju;
  5. wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów.

W zdarzeniu przyszłym, zgodnie z regulaminem Klubu, członek Klubu będzie dokonywał dwojakiego rodzaju wpłat na rachunek bankowy Spółki. Będą to:

  1. składki członkowskie na rzecz Spółki jako organizatora Klubu,
  2. darowizny na rzecz Fundacji, które w dalszej kolejności, za pośrednictwem Spółki będą przekazywane w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

Jak wynika z regulaminu Klubu, członek Klubu udziela Spółce pełnomocnictwa do przekazywania w jego imieniu darowizn na rzecz Fundacji. Kwota darowizn, która w danym miesiącu zasili rachunek bankowy Spółki, zostanie w całości, do końca tego miesiąca przekazana w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

Z tytułu dokonania darowizny członek Klubu nie będzie uprawniony do jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, zarówno ze strony Spółki, jak i Fundacji.

W tym stanie rzeczy należy uznać, że przekazanie wspomnianej darowizny pieniężnej przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki i dalej na rachunek bankowy Fundacji nie stanowi żadnej z czynności podlegającej regulacji ustawy VAT. Pieniądze (środek płatniczy) nie są bowiem towarem w rozumieniu tej ustawy, tym samym dokonanie darowizny pieniędzy nie może być uznane za dostawę towarów. Zgodnie bowiem z art. 2 pkt 6 ustawy VAT, pod pojęciem towarów rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. Pieniądz jako środek płatniczy nie mieści się w granicach tej definicji, co potwierdza przykładowo interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 30 stycznia 2012 r., nr IPPP1/443-1583/11-2/EK.

Przekazanie przez członka Klubu darowizn pieniężnych na rzecz Fundacji, za pośrednictwem Spółki, nie będzie ponadto podlegać opodatkowaniu podatkiem VAT jako odpłatne świadczenie usług. Przepis art. 8 ust. 1 ustawy VAT wskazuje, że przez odpłatne świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7. Jednakże, aby uznać dane świadczenie za odpłatne świadczenie usług, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi więc istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. W orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej wielokrotnie wskazywano, że najistotniejszą z przesłanek uznania, iż mamy do czynienia ze świadczeniem usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy VAT jest istnienie bezpośredniego związku między wzajemnymi świadczeniami stron transakcji, który przejawia się tym, że uiszczane kwoty stanowią rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną (możliwą do określenia) usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego. Pogląd taki został w szczególności wyrażony w wyrokach TSUE wydanych w następujących sprawach: C-102/86 Apple and Pear, C- 6/93 Tolsma, C-174/00 Kennemer Golf, C-210/04 FCE, C-277/05 Societe thermale.

Powyższa przesłanka wzajemności świadczeń nie jest spełniona w przedstawionym we wniosku ORD-IN zdarzeniu przyszłym. Spółka (a także Fundacja) nie przekaże bowiem członkowi Klubu jakiegokolwiek świadczenia w zamian za dokonane darowizny pieniężne (co wynika z istoty umowy darowizny, która jest czynnością prawną nieodpłatną).

Podsumowując, wspomniane darowizny pieniężne nie będą podlegać po stronie Spółki opodatkowaniu podatkiem VAT, ani jako odpłatna dostawa towarów, ani jako odpłatne świadczenie usług. Opodatkowaniem będą natomiast objęte składki członkowskie uiszczane przez członków Klubu. Z ich tytułu członkowie Klubu uzyskają bowiem prawo do korzystania z adresu e-mailowego w domenie internetowej, której nazwa będzie posiadała nobilitujący charakter. Ponadto ze składek członkowskich będą pokrywane koszty opłat bankowych i inne wydatki związane z przekazywaniem darowizn przez Spółkę w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2017 r., poz. 1221 z późn. zm.) – zwanej dalej ustawą – opodatkowaniu ww. podatkiem podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Stosownie do art. 7 ust. 1 ustawy – przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (...).

W myśl art. 8 ust. 1 ustawy – przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7 (...).

Definicja świadczenia usług ma zatem charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatnika w ramach działalności gospodarczej.

Aby dana czynność (usługa) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym, pomiędzy świadczoną usługą, a otrzymanym świadczeniem wzajemnym, w ten sposób, że zapłacona kwota stanowi rzeczywiste wynagrodzenie za wyodrębnioną usługę świadczoną w ramach stosunku prawnego lub dochodzi do wymiany świadczeń wzajemnych. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Wynagrodzenie musi być należne za wykonanie tego świadczenia.

Jednak w świetle art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy – za odpłatne świadczenie usług uznaje się również nieodpłatne świadczenie usług na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług do celów innych niż działalność gospodarcza podatnika.

Analizując treść art. 8 ust. 2 pkt 2 ustawy należy zauważyć, że dla ustalenia, czy konkretna, nieodpłatna czynność podlega opodatkowaniu w związku z uznaniem jej za odpłatne świadczenie usług, istotny jest cel jej świadczenia. Jeżeli nieodpłatne świadczenie wpisuje się w cel prowadzonej działalności gospodarczej, wtedy przesłanka uznania takiej nieodpłatnej czynności za odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu nie zostanie spełniona. Stwierdzenie takie uzależnione jednak jest od konkretnych okoliczności jakie w danej sprawie występują.

Art. 15 ust. 1 ustawy stanowi, że podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca zamierza samodzielnie lub łącznie z innymi osobami założyć spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.

Spółka zorganizuje program członkowski (dalej jako „Klub”) działający w oparciu o sporządzony przez Spółkę regulamin Klubu. Celem Klubu będzie wspieranie wybranej fundacji (dalej jako „Fundacja”) zajmującej się udzielaniem wszechstronnej pomocy dzieciom lub pełnoletnim, którzy zostali dotknięci chorobami lub znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej. Członkowie Klubu, zgodnie z regulaminem Klubu, będą zobowiązani do dokonywania następujących wpłat na rachunek bankowy Spółki:

  1. składek członkowskich na rzecz Spółki jako organizatora Klubu,
  2. darowizn na rzecz Fundacji, które w dalszej kolejności, za pośrednictwem Spółki będą przekazywane w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji.

Wpłaty w formie gotówkowej lub za pośrednictwem kart płatniczych będą wykluczone. Wpłata składki członkowskiej i darowizny na rzecz Fundacji może być dokonana na rachunek bankowy Spółki jednym przelewem.

Członkowie Klubu będą zobowiązani do dokonywania stałych darowizn na rzecz Fundacji, przy czym zgodnie z regulaminem Klubu kwota darowizny zostanie ustalona w minimalnej kwocie miesięcznej lub kwartalnej (w przeciwieństwie do składki członkowskiej określonej w stałej wysokości). Jak wynika z regulaminu Klubu, jeżeli w danym okresie kwota wpłaty od członka Klubu przekroczy sumę należnej składki członkowskiej i minimalnej kwoty darowizny, różnica ta zostanie potraktowana przez Spółkę jako dobrowolne zwiększenie minimalnej kwoty darowizny. Innymi słowy, różnica ta nie będzie uznana za wpłatę na poczet składki członkowskiej albo na poczet darowizny w przyszłym okresie. Zgodnie z regulaminem Klubu, członek Klubu udziela Spółce pełnomocnictwa do przekazywania w jego imieniu darowizn na rzecz Fundacji. Kwota darowizn, która w danym miesiącu zasili rachunek bankowy Spółki, zostanie w całości, do końca tego miesiąca przekazana w imieniu członków Klubu na rachunek bankowy Fundacji. Ponadto Spółka przekaże Fundacji zestawienie, z którego będzie wynikało w jakiej wysokości określony członek Klubu dokonał darowizny na rzecz Fundacji. Z tytułu dokonania darowizny, członek Klubu nie będzie uprawniony do jakiegokolwiek świadczenia wzajemnego, zarówno ze strony Spółki, jak i Fundacji.

Wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą kwestii, czy darowizna wpłacona przez członka Klubu na rachunek bankowy Spółki, która następnie zostanie przekazana w imieniu członka Klubu na rachunek bankowy Fundacji podlega po stronie Spółki opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Zgodnie z art. 888 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2018 r., poz. 1025), przez umowę darowizny darczyńca zobowiązuje się do bezpłatnego świadczenia na rzecz obdarowanego kosztem swego majątku.

Istotą darowizny jest zatem bezpłatne świadczenie, które darczyńca wykonuje ze swojego majątku na rzecz innej osoby. Świadczeniem w darowiźnie nie muszą być tylko pieniądze, mogą to być również inne rzeczy ruchome, bądź nieruchomości, jak również zbywalne prawa majątkowe.

Zatem, z samej istoty darowizny wynika, że Wnioskodawca, który przekaże je Fundacji otrzymuje je nieodpłatnie, tzn. nie dochodzi do świadczenia jakiejkolwiek czynności na rzecz darczyńcy. Ustanowienie bowiem jakiejkolwiek ekwiwalentności skutkuje wyłączeniem danej umowy z umów darowizny. W rezultacie w przypadku otrzymania darowizny rzeczowej lub pieniężnej po stronie Wnioskodawcy nie wystąpi na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług żaden obowiązek podatkowy. Ponadto pieniądze są jedynie środkiem płatniczym, zatem ich przekazanie i otrzymanie nie stanowi dostawy towarów ani też świadczenia usług podlegających opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

W konsekwencji wskazać należy, że darowizny otrzymywane przez Wnioskodawcę na rzecz Fundacji nie stanowią wynagrodzenia z tytułu dostawy towarów, ani też świadczenia usług, nie stanowią również dofinansowania mającego bezpośredni wpływ na cenę dostarczanych towarów lub usług świadczonych przez podatnika, wobec czego nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Tym samym stanowisko Wnioskodawcy jest prawidłowe.

Zgodnie z art. 14na Ordynacji podatkowej przepisów art. 14k–14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej:

  1. z zastosowaniem art. 119a;
  2. w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, o ile rzeczywiste zdarzenie przyszłe sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywało się będzie ze zdarzeniem przyszłym podanym przez wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego zdarzenia przyszłego, wydana interpretacja traci swą aktualność.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa w dwóch egzemplarzach (art. 47 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2017 r., poz. 1369, z późn. zm.) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a (art. 53 § 1 ww. ustawy).

Jednocześnie, zgodnie art. 57a ww. ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie, opinię zabezpieczającą i odmowę wydania opinii zabezpieczającej może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Teodora Sixta 17, 43-300 Bielsko-Biała.