IBPB-2-1/4514-407/15/PM | Interpretacja indywidualna

Umowa zamiany nowo wydzielonych części nieruchomości w trybie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami – zwolnienie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.
IBPB-2-1/4514-407/15/PMinterpretacja indywidualna
  1. czynności cywilnoprawne
  2. umowa zamiany
  3. wyłączenie
  1. Podatek od czynności cywilnoprawnych (PCC) -> Przedmiot opodatkowania

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2015 r., poz. 613, ze zm.) oraz § 7 pkt 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U., poz. 643) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku z 31 października 2015 r. (data wpływu do Biura – 3 listopada 2015 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy zamiany części nowo wydzielonych nieruchomości – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 3 listopada 2015 r. wpłynął do Biura ww. wniosek o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od czynności cywilnoprawnych w zakresie opodatkowania umowy zamiany części nowo wydzielonych nieruchomości.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe:

Wnioskodawca oraz inne osoby fizyczne (3 osoby – matka oraz dwóch jej synów) są właścicielami sąsiadujących ze sobą dwóch nieruchomości gruntowych składających się z działek ewidencyjnych, których kształt (działki długie i wąskie bez możliwości wydzielenia drogi dojazdowej do dalszej części oraz udziały we współwłasności matki oraz dzieci), uniemożliwia racjonalne zagospodarowanie, w tym w szczególności w sposób przewidziany i dopuszczony w obowiązującym dla tego terenu miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

W celu umożliwienia racjonalnego zagospodarowania przedmiotowych nieruchomości właściciele zdecydowali się na dokonanie podziału działek gruntu składających się na poszczególne nieruchomości i wzajemną zamianę poszczególnych ich części w taki sposób, aby każdy z właścicieli z nowo wydzielonych działek gruntu, po ich połączeniu, mógł utworzyć nieruchomości w pełni funkcjonalne i możliwe do racjonalnego zagospodarowania zgodnie z ich potrzebami oraz kryteriami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z tym, stosownie do art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wnioskodawca oraz właściciele nieruchomości sąsiedniej zawarli w formie aktu notarialnego oświadczenie zobowiązujące do zawarcia umów zamiany, mocą której wzajemnie przeniosą prawa do części ich nieruchomości, które to części powstaną po dokonaniu podziału geodezyjnego działek o numerach 1311/54, 1315/54 oraz 962/54 wchodzących w skład nieruchomości.

Dnia 23 grudnia 2013 r. w siedzibie Kancelarii Notarialnej w B. przy ulicy T., przed notariuszem G. P.-P. stawili się: Pani M. F., Pan P. F., Pan G. F. oraz Pan D. K.

Osoby te oświadczyły, że stosownie do treści art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami zobowiązują się do zawarcia umowy zamiany, mocą której wzajemnie przeniosą prawa do części ich nieruchomości, które to części powstaną po dokonaniu podziału geodezyjnego działek o numerach 1311/54, 1315/54 oraz 962/54 wchodzących w skład nieruchomości opisanych w § 1 ust. I i II aktu notarialnego, a to w związku ze złożonymi przez nich w trybie powołanego przepisu wnioskami o połączenie nieruchomości i ich ponowny podział.

W związku z tym Wnioskodawca oraz pozostali właściciele przedmiotowych nieruchomości złożyli zgodny wniosek o podział przedmiotowych nieruchomości na podstawie art. 93, 96, 97, 98b oraz 99 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Postanowieniem z 4 sierpnia 2014 roku Burmistrz Miasta B. zaopiniował pozytywnie proponowany podział przedmiotowych nieruchomości jako zgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz ustalił warunki wydzielenia nowych działek i ich późniejszego połączenia tak, by część działek stanowiła nieruchomości pod zabudowę, część działek teren przeznaczony pod drogę dojazdową oraz drogę publiczną.

Właściciele nieruchomości nie mogą samodzielnie decydować o sposobie zadysponowania gruntami, nie mogą także utworzyć nieruchomości w innych granicach i innym „układzie” działek niż wynika to z przedmiotowego postanowienia poprzedzającego wydanie decyzji administracyjnej zatwierdzającej podział przedmiotowych nieruchomości oraz z przedłożonego przez nich wstępnego projektu podziału.

Dnia 25 czerwca 2015, została wydana przez Burmistrza Miasta B. decyzja w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości będącej własnością D. K.

Działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz na podstawie art. 93 ust. 1, art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 1, art. 98 b oraz art. 99 ustawy o gospodarce nieruchomościami, po rozpatrzeniu wniosku Pana D. K., Burmistrz Miasta B. zatwierdził podział nieruchomości położonej w B., tj. działek nr 1315/54 i 962/54, wpisanych w operacie ewidencji gruntów w pozycji rejestrowej 525, obręb: B. S., zapisanej w księdze wieczystej Sądu Rejonowego w T., jako własność D. K. polegający na wydzieleniu z tej nieruchomości określonych działek.

Jednocześnie w 25 czerwca 2015 r., została wydana przez Burmistrza Miasta B. decyzja w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości będącej własnością: M. F., P. F. i G. F.

Działając na podstawie art. 104 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz na podstawie art. 93 ust. 1, art. 96 ust. 1, art. 97 ust. 1, art. 98 b oraz art. 99 ustawy o gospodarce nieruchomościami, po rozpatrzeniu wniosku Pani M. F., działającej w swoim imieniu oraz jako pełnomocnik Pana G. F. i Pana P. F., Burmistrz Miasta B. zatwierdził podział nieruchomości położonej w B., tj. działek nr 1311/54 wpisanej w operacie ewidencji gruntów w pozycji rejestrowej 1603, obręb: B. S., zapisanej w księdze wieczystej Sądu Rejonowego w T., jako własność M. F., P. F. i G. F. polegający na wydzieleniu z tej nieruchomości określonych działek.

Strony zamierzają zawrzeć przewidzianą w art. 98b ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami umowę zamiany, wzajemnego przeniesienia praw do części ich nieruchomości, bez spłat i dopłat, z wydzieleniem dróg dojazdowych do nowo powstałych działek.

Wnioskodawca będzie stroną umowy zamiany nieruchomości dokonanej w trybie art. 98b ust. 1-3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Czy umowa zamiany części nowo wydzielonych nieruchomości (wzajemnego przeniesienia praw do części nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek gruntu) dokonana w trybie art. 98b ust. 1-3 ustawy o gospodarce nieruchomościami podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych...

Zdaniem Wnioskodawcy zamiana nieruchomości dokonywana w trybie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych.

Planowana zamiana (wzajemne przeniesienie praw do części nieruchomości) dokonana w trybie art. 98b ust. 1-3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, ponieważ zgodnie z tym przepisem nie podlegają opodatkowaniu czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami.

Zgodnie z art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami właściciele oraz użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości. Art. 98b ust. 3 stanowi, że podziału nieruchomości, o których mowa w ust. 1, dokonuje się pod warunkiem, że właściciele albo użytkownicy wieczyści dokonają, w drodze zamiany, wzajemnego przeniesienia praw do części ich nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek gruntu. Dlatego do wniosku o podział należy dołączyć, złożone w formie aktu notarialnego, zobowiązanie do dokonania zamiany części nieruchomości.

Opisana we wniosku umowa zamiany części nowo wydzielonych nieruchomości w trybie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami nie stanowi typowej umowy zamiany przewidzianej w Kodeksie cywilnym, jest natomiast czynnością narzuconą w art. 98b ust. 3 przedmiotowej ustawy, warunkującą dokonanie połączenia i ponownego podziału nieruchomości.

Brak zawarcia przewidzianej w art. 98b ust. 3 ustawy umowy zamiany powoduje brak możliwości dokonania połączenia i ponownego podziału nieruchomości przewidzianego w art. 98b przytoczonej ustawy. Przedmiotowa umowa podlega przepisom o gospodarce nieruchomościami i nie może zostać dokonana bez ich uwzględnienia.

Przepis art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych wyłącza spod opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych te czynności, które są dokonywane w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami. Do takich spraw należy zaliczyć także czynności niezbędne w celu poprawienia możliwości racjonalnego zagospodarowania nieruchomości.

Planowana umowa zamiany części nieruchomości objętych podziałem będzie zawarta w trybie i w związku z treścią art. 98b ust. 1-3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Strony umowy nie mają wyłącznego wpływu na jej treść, gdyż istotne jej elementy zostaną określone w postanowieniu, poprzedzającym wydanie decyzji administracyjnej zatwierdzającej podział nieruchomości, wydanym na podstawie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami. Oznacza to, że umowa zamiany podlega przepisom ustawy o gospodarce nieruchomościami i nie może zostać dokonana bez uwzględnienia treści decyzji administracyjnej wydanej w trybie art. 98b tej ustawy.

Umowa zamiany dokonana w opisanym trybie posiada charakterystyczne cechy scalenia, a jedynie ustawa o gospodarce nieruchomościami narzuca realizację w formie aktu notarialnego umowy zamiany, która powoduje skutki prawne przeniesienia własności. Zawarcie takiej umowy podlega przepisom ustawy o gospodarce nieruchomościami i może mieć miejsce tylko w świetle obowiązujących przepisów tej ustawy. W związku z powyższym umowa zamiany części nowo wydzielonych nieruchomości w trybie art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami, opisana w przedmiotowym wniosku, nie podlega podatkowi od czynności cywilnoprawnych.

Na potwierdzenie swojego stanowiska Wnioskodawca przywołał stanowiska zaprezentowane przez organy podatkowe w wydanych interpretacjach indywidualnych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się za prawidłowe.

Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (Dz.U. z 2015 r., poz. 626, ze zm.) podatkowi temu podlegają umowy sprzedaży oraz zamiany rzeczy i praw majątkowych.

O powstaniu obowiązku uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnej decyduje, w myśl art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, moment dokonania czynności cywilnoprawnej. Na podstawie art. 4 pkt 2 ww. ustawy obowiązek podatkowy przy umowie zamiany ciąży na stronach czynności.

W myśl art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych podstawę opodatkowania przy umowie zamiany:

  1. lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość lub własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego na taki lokal lub prawo do lokalu – różnica wartości rynkowych zamienianych lokali lub praw do lokali,
  2. w pozostałych przypadkach – wartość rynkowa rzeczy lub prawa majątkowego, od którego przypada wyższy podatek.

Przepis art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych określa stawki podatku, które wynoszą m.in. od umowy zamiany przy przeniesieniu własności nieruchomości – 2%.

W związku z powyższym, należy stwierdzić, że zamiana nieruchomości podlega generalnie opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych i obowiązek uiszczenia tegoż podatku ciąży na stronach czynności.

Niezależnie od powyższego, w ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych przewidziano sytuacje, w których czynność mieszcząca się w zakresie przedmiotowym ustawy jest wyłączona z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie podlegają podatkowi czynności cywilnoprawne w sprawach podlegających przepisom o gospodarce nieruchomościami lub przepisom o autostradach płatnych.

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2015 r., poz. 782, ze zm.) określa zasady scalania i podziału nieruchomości (art. 1 ust. 1 pkt 3).

W myśl art. 98b ust. 1 ww. ustawy, właściciele albo użytkownicy wieczyści nieruchomości ukształtowanych w sposób uniemożliwiający ich racjonalne zagospodarowanie mogą złożyć zgodny wniosek o ich połączenie i ponowny podział na działki gruntu, jeżeli przysługują im jednorodne prawa do tych nieruchomości. Do wniosku należy dołączyć, złożone w formie aktu notarialnego, zobowiązanie do dokonania zamiany, o której mowa w ust. 3.

Zgodnie z treścią art. 98 ust. 2 ustawy, w sprawach, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 93, art. 94, art. 96, art. 97 ust. 1-2, art. 98, art. 98a oraz art. 99.

Stosownie do art. 98 ust 3 cyt. ustawy, podziału nieruchomości, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się pod warunkiem, że właściciele albo użytkownicy wieczyści dokonają, w drodze zamiany, wzajemnego przeniesienia praw do części ich nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek gruntu. W razie nierównej wartości zamienianych części nieruchomości stosuje się art. 15.

Z przedstawionego we wniosku zdarzenia przyszłego wynika, że Wnioskodawca oraz inne osoby fizyczne (3 osoby – matka oraz dwóch jej synów) są właścicielami sąsiadujących ze sobą dwóch nieruchomości gruntowych składających się z działek ewidencyjnych, których kształt (działki długie i wąskie bez możliwości wydzielenia drogi dojazdowej do dalszej części oraz udziały we współwłasności matki oraz dzieci), uniemożliwia racjonalne zagospodarowanie, w tym w szczególności w sposób przewidziany i dopuszczony w obowiązującym dla tego terenu miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego.

W celu umożliwienia racjonalnego zagospodarowania przedmiotowych nieruchomości właściciele zdecydowali się na dokonanie podziału działek gruntu składających się na poszczególne nieruchomości i wzajemną zamianę poszczególnych ich części w taki sposób, aby każdy z właścicieli z nowo wydzielonych działek gruntu, po ich połączeniu, mógł utworzyć nieruchomości w pełni funkcjonalne i możliwe do racjonalnego zagospodarowania zgodnie z ich potrzebami oraz kryteriami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W związku z tym, stosownie do art. 98b ustawy o gospodarce nieruchomościami, Wnioskodawca oraz właściciele nieruchomości sąsiedniej zawarli w formie aktu notarialnego oświadczenie zobowiązujące do zawarcia umów zamiany, mocą której wzajemnie przeniosą prawa do części ich nieruchomości, które to części powstaną po dokonaniu podziału geodezyjnego działek o numerach 1311/54, 1315/54 oraz 962/54 wchodzących w skład nieruchomości.

Skoro zatem czynność zamiany części nowo wydzielonych nieruchomości (wzajemnego przeniesienia praw do części nieruchomości, które weszły w skład nowo wydzielonych działek), zostanie dokonana na podstawie przepisów o gospodarce nieruchomościami to w przedmiotowej sprawie będzie mieć zastosowanie art. 2 pkt 1 lit. g) ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, a w konsekwencji przedmiotowa czynność zamiany nie będzie podlegała opodatkowaniu tym podatkiem.

Wobec powyższego, stanowisko Wnioskodawcy należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Odnosząc się do powołanych we wniosku interpretacji indywidualnych wskazać należy, iż rozstrzygnięcia w nich zawarte nie są wiążące dla tutejszego Organu. Interpretacje organów podatkowych dotyczą tylko konkretnych, indywidualnych spraw podatników, osadzonych w określonym stanie faktycznym lub zdarzeniu przyszłym i tylko w tych sprawach rozstrzygnięcia w każdej z nich zawarte są wiążące.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, ul. Prymasa S. Wyszyńskiego 2, 44-101 Gliwice, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.