ILPP1/4512-1-855/15-6/AP | Interpretacja indywidualna

Podatek od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji zamiany nieruchomości.
ILPP1/4512-1-855/15-6/APinterpretacja indywidualna
  1. budowle
  2. dostawa
  3. drogi
  4. grunt niezabudowany
  5. przeniesienie prawa użytkowania wieczystego
  6. sprzedaż
  7. zamiana
  8. zwolnienia podatkowe
  1. Podatek od towarów i usług (VAT) -> Wysokość opodatkowania -> Zwolnienia -> Zwolnienie od podatku

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § l i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613, z późn. zm.) oraz § 6 pkt 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 12 listopada 2015 r. (data wpływu do: Izby Skarbowej w Poznaniu 24 listopada 2015 r., Biura Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie 25 listopada 2015 r.), uzupełnionym pismami z dnia 8 lutego 2016 r. (data wpływu 11 lutego 2016 r.) oraz z dnia 25 lutego 2016 r. (data wpływu 1 marca 2016 r.) o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji zamiany nieruchomości – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 24 listopada 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie opodatkowania transakcji zamiany nieruchomości. Powyższy wniosek został uzupełniony pismami z dnia 8 lutego 2016 r. oraz z dnia 25 lutego 2016 r.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Gmina oraz Park (dalej: Wnioskodawca, Zainteresowany, Park) zamierzają przeprowadzić zamianę nieruchomości. W celu przeprowadzenia zamiany zawarta zostanie stosowna umowa notarialna.

Wnioskodawca w ramach zamiany przekazać ma Gminie grunty, które znajdują się w użytkowaniu wieczystym Parku (stanowią własność Skarbu Państwa), a ich łączna powierzchnia wynosi 0,9045 ha. Na grunty te składają się:

  1. Działka nr 40/3, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,1789 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego teren lasów i zadrzewień (RL).
  2. Działka nr 42/3, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,0099 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx).
  3. Działka nr 42/5, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,3184 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx) oraz lasów i zadrzewień (RL).
  4. Działka nr 45/1, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,2583 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx).
  5. Działka nr 186/2, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,1390 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx).

Grunty przekazywane w ramach zamiany Gminie, przed powstaniem Wnioskodawcy w roku 1993, stanowiły własność Skarbu Państwa i związane były z państwową gospodarką leśną prowadzoną przez Nadleśnictwo. Po utworzeniu Wnioskodawcy grunty te znalazły się w trwałym zarządzie Parku. Od roku 2012 grunty te z mocy prawa znajdują się w użytkowaniu wieczystym Zainteresowanego. Drogi znajdujące się na przedmiotowych gruntach powstały przed rokiem 1945 i Wnioskodawca nie poniósł wydatków na ich ulepszenie (drogi te dotychczas nie były ulepszane). Wnioskodawcy z tytułu nabycia przedmiotowych dróg nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Zainteresowany jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Drogi znajdujące się na działkach nr: 40/3, 42/3, 42/5, 45/1 i 186/2 stanowią drogi w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Wnioskodawca jest użytkownikiem wieczystym wyżej wymienionych działek na podstawie ustawy o ochronie przyrody. Drogi stanowiące budowle wyodrębnione zostały z ogólnej powierzchni leśnej Parku przez podziały geodezyjne.

Zbycie przez Zainteresowanego prawa użytkowania wieczystego gruntów, na których znajdują się przedmiotowe drogi, będzie dokonane w ramach pierwszego zasiedzenia.

Wyżej wymienione nieruchomości były wykorzystywane przez Wnioskodawcę do wykonywania działalności gospodarczej.

Wyżej wymienione nieruchomości były wykorzystywane przez Wnioskodawcę do czynności zarówno zwolnionych, jak i opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

W piśmie z dnia 8 lutego 2016 r., stanowiącym uzupełnienie do wniosku, Wnioskodawca poinformował, że:

  1. Wniosek o interpretację oraz niniejsze doprecyzowanie wniosku obejmuje następujące budowle (drogi):
    1. Działka nr 40/3 zaewidencjonowana jako dr - 0,1789 ha,
    2. Działka nr 42/3 zaewidencjonowana jako dr - 0,0099 ha,
    3. Działka nr 42/5 zaewidencjonowana jako dr. - 0,3184 ha,
    4. Działka nr 45/1 zaewidencjonowana jako dr - 0,2583 ha,
    5. Działka nr 186/2 zaewidencjonowana jako dr - 0,1390 ha.
    Przeniesienie prawa własności dla ww. przedmiotowych dróg (budowli) nastąpiło na mocy decyzji Wojewody o stwierdzeniu nabycia z mocy prawa z dniem 1 stycznia 2012 r. przez Wnioskodawcę prawa użytkowania wieczystego na okres 99 lat gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa.
    Powyższe przeniesienie nastąpiło zgodnie z następującymi decyzjami Wojewody:
    • dla działki nr 186/2 - Decyzja Wojewody nr z dnia 18 września 2012 r.
    • dla działek 40/3 (wydzielona z działki 40/2 Decyzją Burmistrza w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości z dnia 23 stycznia 2013 r.), działki nr 42/3 i 42/5 (wydzielone z działki 42/2 Decyzją Burmistrza w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości z dnia 23 stycznia 2013 r.) oraz działki nr 45/1 (wydzielona z działki 45 Decyzją Burmistrza w sprawie zatwierdzenia projektu podziału nieruchomości z dnia 23 stycznia 2013 r.) - Decyzja Wojewody nr z dnia 24 sierpnia 2012 r.
    Na podstawie powyższych decyzji Park nabył prawo użytkowania wieczystego (nie nabył prawa własności) przedmiotowych dróg w trybie aktu administracyjnego i była to czynność nieodpłatna.
  2. Nabycie prawa użytkowania wieczystego dróg wymienionych we wniosku nastąpiło w ramach czynności niepodlegających opodatkowaniu. Była to czynność zwolniona od podatku od towarów i usług.
  3. Wskazane we wniosku drogi lub ich części nie były przez Wnioskodawcę udostępniane osobom trzecim na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.

W związku z posiadanym prawem użytkowania wieczystego oraz pierwotnie prawem trwałego zarządu wymienionych we wniosku dróg nie doszło do ich udostępnienia osobie trzeciej tytułem odpłatnym bądź nieodpłatnym.

W dodatkowym uzupełnieniu z dnia 25 lutego 2016 r. Wnioskodawca doprecyzował zdarzenie przyszłe poprzez udzielenie następujących informacji:

  1. Prawo własności dróg (budowli) objętych wnioskiem Zainteresowany nabył z mocy prawa (na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw - Dz. U. 2011 r. Nr 224, poz. 1337) z dniem 1 stycznia 2012 r.
    Zgodnie z art. 7 ust. 6 wyżej powołanej ustawy, nabycie przez Zainteresowanego prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) nastąpiło nieodpłatnie.
    Zgodnie z art. 7 ust. 2 wyżej powołanej ustawy, nabycie przez Wnioskodawcę prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) potwierdzone zostało przez Wojewodę w decyzjach administracyjnych. W przypadku drogi (budowli) znajdującej się na działce nr 186/2 w decyzji nr z dnia 18 września 2012 r. Natomiast w przypadku dróg (budowli) znajdujących się na działkach nr 40/3, 42/3, 42/5 i 45/1 w decyzji nr z dnia 24 sierpnia 2012 r.
  2. Zgodnie z art. 7 ust. 5 (zdanie pierwsze) ww. ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw, nabycie przez Zainteresowanego prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) było wolne od podatków i opłat.
W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

Czy mająca nastąpić, w ramach przygotowywanej zamiany nieruchomości, dostawa przez Wnioskodawcę wyżej wymienionych dróg (budowli) korzystać będzie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o podatku od towarów i usług, i czy tym samym, w oparciu o art. 29a ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług, dostawa gruntów, na których posadowione są te drogi (budowle), również będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług...

Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu (art. 29a ust. 8 ustawy o podatku od towarów i usług). W świetle tego przepisu przy sprzedaży budynków lub budowli, grunt na którym są one posadowione, dzieli byt prawny budynków w zakresie opodatkowania podatkiem od towarów i usług. Oznacza to, że do dostawy gruntu stosuje się analogiczną stawkę podatku, jak przy dostawie budynków, budowli lub ich części trwale z gruntem związanych. Jeżeli dostawa budynków albo budowli lub ich części korzysta ze zwolnienia od podatku, ze zwolnienia takiego korzysta również dostawa gruntu, na którym obiekt jest posadowiony.

Ustawa o podatku od towarów i usług nie zawiera definicji budynku czy budowli. Dlatego też należy odwołać się do przepisów ustawy prawo budowlane. Zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy prawo budowlane, za budowlę uznaje się każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak m.in. drogi. Zatem w niniejszej sprawie należy przyjąć, iż przedmiotem dostawy ze strony Wnioskodawcy są nieruchomości zabudowane drogami, stanowiącymi budowle. Ponieważ przedmiotowe budowle nie zostały oddane do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu, tym samym do tych budowli nie doszło do pierwszego zasiedlenia, o którym mowa w art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług. Dopiero dostawa tych budowli w ramach zamiany nieruchomości przez Wnioskodawcę będzie spełniała definicję pierwszego zasiedlenia, o którym mowa w art. 2 pkt 14 ustawy o podatku od towarów i usług. Zatem, dostawa przedmiotowych budowli nie będzie spełniała przesłanki do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

Jednakże, mimo, iż dostawa przedmiotowych dróg będzie dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia to - z uwagi na brak prawa do odliczenia podatku naliczonego w odniesieniu do przedmiotowych budowli oraz nieponiesienie przez Wnioskodawcę wydatków na ich ulepszenie - dostawa ta będzie korzystała ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt l0a ustawy o podatku od towarów i usług.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054, z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

Przez towary – na mocy art. 2 pkt 6 ustawy – rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.

W myśl art. 7 ust. 1 ustawy, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w tym również:

  1. przeniesienie z nakazu organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w imieniu takiego organu lub przeniesienie z mocy prawa prawa własności towarów w zamian za odszkodowanie;
  2. wydanie towarów na podstawie umowy dzierżawy, najmu, leasingu lub innej umowy o podobnym charakterze zawartej na czas określony lub umowy sprzedaży na warunkach odroczonej płatności, jeżeli umowa przewiduje, że w następstwie normalnych zdarzeń przewidzianych tą umową lub z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione;
  3. wydanie towarów na podstawie umowy komisu: między komitentem a komisantem, jak również wydanie towarów przez komisanta osobie trzeciej;
  4. wydanie towarów komitentowi przez komisanta na podstawie umowy komisu, jeżeli komisant zobowiązany był do nabycia rzeczy na rachunek komitenta;
  5. ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, ustanowienie spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu oraz przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, a także ustanowienie na rzecz członka spółdzielni mieszkaniowej odrębnej własności lokalu mieszkalnego lub lokalu o innym przeznaczeniu oraz przeniesienie na rzecz członka spółdzielni własności lokalu lub własności domu jednorodzinnego;
  6. oddanie gruntów w użytkowanie wieczyste;
  7. zbycie praw, o których mowa w pkt 5 i 6.

W świetle art. 8 ust. 1 ustawy, przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

  1. przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;
  2. zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji;
  3. świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Zgodnie zatem z ww. przepisami, grunty spełniają definicję towaru wynikającą z art. 2 pkt 6 ustawy, a ich sprzedaż stanowi dostawę towarów, o której mowa w art. 7 ust. 1 ustawy.

Nie każda jednak czynność stanowiąca dostawę, w rozumieniu art. 7 ustawy, podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, bowiem, aby dana czynność była opodatkowana tym podatkiem, musi być wykonana przez podmiot, który w związku z jej wykonaniem jest podatnikiem podatku od towarów i usług.

Na mocy art. 15 ust. 1 ustawy, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.

Działalność gospodarcza – według ust. 2 powołanego artykułu – obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

W tym miejscu należy wskazać, że stosownie do treści art. 603 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r., poz. 121, z późn. zm.), zwanej dalej k.c., przez umowę zamiany każda ze stron zobowiązuje się przenieść na drugą stronę własność rzeczy w zamian za zobowiązanie się do przeniesienia własności innej rzeczy.

Na gruncie regulacji ustawy Kodeks cywilny, w wyniku umowy zamiany następuje zatem przeniesienie własności rzeczy o charakterze odpłatnym, bowiem w wyniku rozporządzenia prawem własności na rzecz drugiej strony następuje wzajemne rozporządzenie prawem własności innej rzeczy stanowiące o odpłatnym charakterze zawartej umowy. Zatem w przypadku zamiany obie strony przenoszą na siebie wzajemnie własność rzeczy, występując zarówno w charakterze dostawcy, jak i w charakterze nabywcy.

Na mocy art. 604 k.c., do zamiany stosuje się odpowiednio przepisy o sprzedaży.

Umowa zamiany jest umową wzajemną, bardzo zbliżoną do umowy sprzedaży. Różnica w stosunku do umowy sprzedaży polega na tym, że w miejsce świadczenia ceny pojawia się obowiązek drugiej strony do przeniesienia własności rzeczy. Ze względu na wzajemny charakter umowy, wartość świadczonych rzeczy powinna być ekwiwalentna.

Dostawa towarów jest – zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy – przeniesieniem prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, co również ma miejsce w przypadku umowy zamiany w odniesieniu do obu stron transakcji. Dokonanie zatem zamiany nieruchomości jest zamianą towarów, czyli odpłatną dostawą towarów podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeżeli jest realizowana przez podatnika w ramach jego działalności gospodarczej.

Na mocy art. 41 ust. 1 ustawy, stawka podatku od towarów i usług wynosi 22%, z zastrzeżeniem ust. 2-12c, art. 83, art. 119 ust. 7, art. 120 ust. 2 i 3, art. 122 i art. 129 ust. 1.

Natomiast w oparciu o art. 146a pkt 1 ustawy, w okresie od dnia 1 stycznia 2011 r. do dnia 31 grudnia 2016 r., z zastrzeżeniem art. 146f, stawka podatku, o której mowa w art. 41 ust. 1 i ust. 13, art. 109 ust. 2 i art. 110, wynosi 23%.

Jednakże zarówno w treści ustawy, jak i w przepisach wykonawczych do niej, ustawodawca przewidział opodatkowanie niektórych czynności stawkami obniżonymi lub zwolnienie od podatku.

Zakres i zasady zwolnienia od podatku od towarów i usług dostawy towarów lub świadczenia usług zostały określone m.in. w art. 43 ustawy.

Stosownie do treści art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części, z wyjątkiem gdy:

  1. dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim,
  2. pomiędzy pierwszym zasiedleniem, a dostawą budynku, budowli lub ich części upłynął okres krótszy niż 2 lata.

W art. 2 pkt 14 ustawy ustawodawca określił, co należy rozumieć pod pojęciem pierwszego zasiedlenia. Zgodnie z tym przepisem, przez pierwsze zasiedlenie rozumie się oddanie do użytkowania, w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu, pierwszemu nabywcy lub użytkownikowi budynków, budowli lub ich części, po ich:

  1. wybudowaniu lub
  2. ulepszeniu, jeżeli wydatki poniesione na ulepszenie, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej.

Z treści powyższego przepisu wynika, że aby można było mówić o pierwszym zasiedleniu, musi dojść do oddania budynków (budowli) do użytkowania w wykonaniu czynności podlegających opodatkowaniu. Pierwsze zasiedlenie będzie miało miejsce wówczas, gdy wybudowany lub zmodernizowany obiekt zostanie sprzedany lub np. oddany w dzierżawę lub najem, bowiem zarówno sprzedaż, dzierżawa, czy najem są czynnościami podlegającymi opodatkowaniu.

Zatem z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że dostawa nieruchomości, spełniających określone w przepisach warunki, może korzystać ze zwolnienia od podatku VAT.

Wykluczenie z tego zwolnienia następuje w sytuacjach, gdy dostawa jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia lub przed nim oraz w sytuacji, gdy od momentu pierwszego zasiedlenia do chwili sprzedaży nie minęły co najmniej dwa lata.

W tym miejscu należy zauważyć, że w przypadku nieruchomości niespełniających przesłanek do zwolnienia od podatku na podstawie powołanego wyżej przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, ustawodawca umożliwia podatnikom – po spełnieniu określonych warunków – skorzystanie ze zwolnienia wskazanego w pkt 10a tego przepisu.

W myśl art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy, zwalnia się od podatku dostawę budynków, budowli lub ich części nieobjętą zwolnieniem, o którym mowa w pkt 10, pod warunkiem że:

  1. w stosunku do tych obiektów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego,
  2. dokonujący ich dostawy nie ponosił wydatków na ich ulepszenie, w stosunku do których miał prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, a jeżeli ponosił takie wydatki, to były one niższe niż 30% wartości początkowej tych obiektów.

Na podstawie ust. 7a tego artykułu, warunku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10a lit. b), nie stosuje się, jeżeli budynki, budowle lub ich części w stanie ulepszonym były wykorzystywane przez podatnika do czynności opodatkowanych przez co najmniej 5 lat.

Podkreślenia wymaga, że dla rozstrzygnięcia, czy możliwe jest skorzystanie ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy, ważne jest, czy dokonującemu dostawy przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Analizując powyższe przepisy stwierdzić należy, że jeżeli dostawa budynków, budowli lub ich części będzie mogła korzystać ze zwolnienia z art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy, wówczas badanie przesłanek wynikających z przepisu art. 43 ust. 1 pkt 10a stanie się bezzasadne.

Ponadto należy zaznaczyć, że na mocy art. 43 ust. 10 ustawy, podatnik może zrezygnować ze zwolnienia od podatku, o którym mowa w ust. 1 pkt 10, i wybrać opodatkowanie dostawy budynków, budowli lub ich części, pod warunkiem że dokonujący dostawy i nabywca budynku, budowli lub ich części:

  1. są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni;
  2. złożą, przed dniem dokonania dostawy tych obiektów właściwemu dla ich nabywcy naczelnikowi urzędu skarbowego, zgodne oświadczenie, że wybierają opodatkowanie dostawy budynku, budowli lub ich części.

Tak więc, ustawodawca daje podatnikom – po spełnieniu określonych warunków – możliwość zrezygnowania ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy i opodatkowania transakcji na zasadach ogólnych.

Z uwagi na przywołane uregulowania, rezygnacji ze zwolnienia od podatku, o której mowa w art. 43 ust. 10 ustawy, można dokonać wyłącznie w odniesieniu do zwolnienia od podatku określonego na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy.

Analiza przepisów ustawy o podatku od towarów i usług regulujących wyżej wskazane prawo do zwolnienia od podatku dostaw budynków, budowli lub ich części, prowadzi do konkluzji, że w odniesieniu do tych towarów może wystąpić jedna z ww. podstaw do zastosowania zwolnienia od tego podatku. Istotne jest wobec tego każdorazowe kompleksowe zbadanie okoliczności towarzyszących dostawie ww. obiektów. Zauważyć bowiem należy, że stosowanie zwolnień od podatku ma charakter wyjątkowy i nie podlega ani wykładni rozszerzającej, ani zawężającej, natomiast możliwość wychodzenia poza wykładnię literalną jest niedopuszczalna. W efekcie podatnik uprawniony będzie do zastosowania ww. preferencji, gdy charakter świadczonych przez niego czynności, w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, wyczerpuje znamiona ujęte w treści przepisu statuującego jego prawo do zastosowania zwolnienia od podatku od towarów i usług.

W tym miejscu należy nadmienić, że dla dostawy nieruchomości, które nie spełniają przesłanek do objęcia ich zwolnieniem od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 i pkt 10a ustawy ustawodawca przewidział możliwość zastosowania zwolnienia od podatku w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy.

Zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy, zwalnia się od podatku dostawę towarów wykorzystywanych wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, jeżeli z tytułu nabycia, importu lub wytworzenia tych towarów nie przysługiwało dokonującemu ich dostawy prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.

Zwolnienie od podatku określone w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy dotyczy wszystkich towarów – zarówno nieruchomości, jak i ruchomości - przy nabyciu (imporcie lub wytworzeniu) których nie przysługiwało podatnikowi prawo do odliczenia podatku VAT i wykorzystywanych – niezależnie od okresu ich używania przez podatnika (kilka dni, miesięcy czy lat) – wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku VAT.

Zaznaczyć należy, że kwestię opodatkowania dostawy gruntu, na którym posadowione zostały budynki lub budowle rozstrzyga przepis art. 29a ust. 8 ustawy – w myśl którego, w przypadku dostawy budynków lub budowli trwale z gruntem związanych albo części takich budynków lub budowli z podstawy opodatkowania nie wyodrębnia się wartości gruntu.

Z powyższego jednoznacznie wynika, że co do zasady, grunt będący przedmiotem sprzedaży, podlega opodatkowaniu według takiej stawki podatku od towarów i usług, jaką opodatkowane są budynki na nim posadowione. Oznacza to, że w sytuacji, gdy budynki, budowle lub ich części korzystają ze zwolnienia od podatku VAT, również sprzedaż gruntu korzysta ze zwolnienia od podatku. Ponadto, przepis ten obejmuje swym zakresem także grunty będące w użytkowaniu wieczystym.

Z opisu sprawy wynika, że Wnioskodawca oraz Gmina zamierzają przeprowadzić zamianę nieruchomości. W celu przeprowadzenia zamiany zawarta zostanie stosowna umowa notarialna. Wnioskodawca w ramach zamiany przekazać ma Gminie grunty, które znajdują się w użytkowaniu wieczystym Wnioskodawcy (stanowią własność Skarbu Państwa), a ich łączna powierzchnia wynosi 0,9045 ha. Na grunty te składają się:

  1. Działka nr 40/3, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,1789 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego teren lasów i zadrzewień (RL).
  2. Działka nr 42/3, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,0099 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx).
  3. Działka nr 42/5, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,3184 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx) oraz lasów i zadrzewień (RL).
  4. Działka nr 45/1, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,2583 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx).
  5. Działka nr 186/2, która zewidencjonowana jest jako dr - 0,1390 ha, a zgodnie z planem miejscowym znajduje się w granicach obszaru stanowiącego ciąg pieszo-jezdny wśród zabudowy mieszkaniowej istniejącej i projektowanej, odpowiadający parametrom dróg pożarowych, utwardzony, przystosowany do przejazdu pojazdów straży pożarnej i obsługi komunalnej (Dx).

Grunty przekazywane w ramach zamiany Gminie, przed powstaniem Wnioskodawcy w roku 1993, stanowiły własność Skarbu Państwa i związane były z państwową gospodarką leśną prowadzoną przez Nadleśnictwo. Po utworzeniu Wnioskodawcy grunty te znalazły się w trwałym zarządzie Parku. Od roku 2012 grunty te z mocy prawa znajdują się w użytkowaniu wieczystym Zainteresowanego. Drogi znajdujące się na przedmiotowych gruntach powstały przed rokiem 1945 i Wnioskodawca nie poniósł wydatków na ich ulepszenie (drogi te dotychczas nie były ulepszane). Zainteresowanemu z tytułu nabycia dróg wskazanych we wniosku nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Zainteresowany jest czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku od towarów i usług.

Drogi znajdujące się na działkach nr: 40/3, 42/3, 42/5, 45/1 i 186/2 stanowią drogi w rozumieniu art. 3 ustawy Prawo budowlane. Wnioskodawca jest użytkownikiem wieczystym wyżej wymienionych działek na podstawie ustawy o ochronie przyrody. Drogi stanowiące budowle wyodrębnione zostały z ogólnej powierzchni leśnej Parku przez podziały geodezyjne.

Zbycie przez Zainteresowanego prawa użytkowania wieczystego gruntów, na których znajdują się drogi (budowle), będzie dokonane w ramach pierwszego zasiedzenia.

Wyżej wymienione nieruchomości były wykorzystywane przez Wnioskodawcę do wykonywania działalności gospodarczej w zakresie czynności zarówno zwolnionych, jak i opodatkowanych podatkiem od towarów i usług.

Prawo własności dróg (budowli) objętych wnioskiem Zainteresowany nabył z mocy prawa (na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw z dniem 1 stycznia 2012 r. Zgodnie z art. 7 ust. 6 powyższej ustawy, nabycie przez Zainteresowanego prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) nastąpiło nieodpłatnie.

Zgodnie z art. 7 ust. 2 wskazanej ustawy o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz niektórych innych ustaw, nabycie przez Wnioskodawcę prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) potwierdzone zostało przez Wojewodę w decyzjach administracyjnych. W przypadku drogi (budowli) znajdującej się na działce nr 186/2 w decyzji nr z dnia 18 września 2012 r. Natomiast w przypadku dróg (budowli) znajdujących się na działkach nr 40/3, 42/3, 42/5 i 45/1 w decyzji nr z dnia 24 sierpnia 2012 r.

Zgodnie z art. 7 ust. 5 (zdanie pierwsze) powyżej wskazanej ustawy, nabycie przez Zainteresowanego prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) było wolne od podatków i opłat.

Wskazane we wniosku drogi lub ich części nie były przez Wnioskodawcę udostępniane osobom trzecim na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.

W związku z posiadanym prawem użytkowania wieczystego oraz pierwotnie prawem trwałego zarządu wymienionych we wniosku dróg nie doszło do ich udostępnienia osobie trzeciej tytułem odpłatnym bądź nieodpłatnym.

W rozpatrywanej sprawie wątpliwości Wnioskodawcy dotyczą ustalenia, czy w ramach przygotowywanej zamiany nieruchomości, dostawa przez Zainteresowanego dróg (budowli) wskazanych we wniosku korzystać będzie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy i czy tym samym, w oparciu o art. 29a ust. 8 ustawy, dostawa gruntów, na których posadowione są te drogi (budowle), również będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Zgodnie z art. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, z późn. zm.), przez budowlę należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, jak: obiekty liniowe, lotniska, mosty, wiadukty, estakady, tunele, przepusty, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane z gruntem tablice reklamowe i urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne, hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne, oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe, nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe, cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców przemysłowych, elektrowni wiatrowych, elektrowni jądrowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową.

Obiektem liniowym – na podstawie art. 3 pkt 3a ww. ustawy – jest obiekt budowlany, którego charakterystycznym parametrem jest długość, w szczególności droga wraz ze zjazdami, linia kolejowa, wodociąg, kanał, gazociąg, ciepłociąg, rurociąg, linia i trakcja elektroenergetyczna, linia kablowa nadziemna i, umieszczona bezpośrednio w ziemi, podziemna, wał przeciwpowodziowy oraz kanalizacja kablowa, przy czym kable w niej zainstalowane nie stanowią obiektu budowlanego lub jego części ani urządzenia budowlanego.

Zatem, droga – jako obiekt liniowy – stanowi budowlę w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane.

Jak już wcześniej wskazano, dla dostawy nieruchomości – budynków, budowli lub ich części, ustawodawca przewidział możliwość stosowania zwolnienia od podatku w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 10 lub też pkt 10a ustawy. Przy czym, dla zastosowania zwolnienia od podatku w oparciu o art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy istotne jest, czy dostawa nieruchomości nie jest dokonywana w ramach pierwszego zasiedlenia, oraz czy od pierwszego zasiedlenia upłynął okres dłuższy niż 2 lata.

Mając na uwadze powołane uregulowania prawne należy stwierdzić, że w sprawie będącej przedmiotem wniosku, dostawa (w ramach umowy zamiany) prawa użytkowania wieczystego działek zabudowanych drogami, które - jak wynika z opisu sprawy - stanowią budowle w rozumieniu art. 3 ustawy Prawo budowlane, nie będzie korzystała ze zwolnienia od podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy. Czynność ta – jak bowiem wskazał Zainteresowany - będzie dokonana w ramach pierwszego zasiedlenia. Potwierdzeniem tego, że wcześniej nie doszło do pierwszego zasiedlenia jest wskazanie przez Wnioskodawcę, że prawo własności dróg (budowli) będących przedmiotem wniosku Zainteresowany nabył nieodpłatnie z mocy prawa. Nabycie to było wolne od podatków i opłat. Drogi i ich części nie były przez Zainteresowanego udostępniane osobom trzecim na podstawie umów cywilnoprawnych lub innych o podobnym charakterze.

W związku z powyższym w odniesieniu do ww. dróg należy przeanalizować warunki zwolnienia wynikające z art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy.

W niniejszej sprawie nabycie przez Zainteresowanego prawa własności objętych wnioskiem dróg (budowli) nastąpiło nieodpłatnie i było wolne od podatków oraz opłat, a więc Wnioskodawcy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Dodatkowo - jak Zainteresowany wskazał - nie poniósł on wydatków na ulepszenie przedmiotowych dróg. W konsekwencji znajdzie zastosowanie zwolnienie zawarte w art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy.

Należy zaznaczyć, że dostawa prawa użytkowania wieczystego gruntu znajdującego się pod opisanymi we wniosku drogami (budowlami) także będzie korzystać ze zwolnienia, co wynika z art. 29a ust. 8 ustawy.

Podsumowując, w ramach przygotowywanej zamiany nieruchomości dostawa przez Wnioskodawcę wskazanych we wniosku dróg (budowli) korzystać będzie ze zwolnienia od podatku od towarów i usług na mocy art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy i tym samym, w oparciu o art. 29a ust. 8 ustawy, dostawa gruntów, na których posadowione są te drogi (budowle), również będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

Zaznaczenia wymaga, że organ podatkowy jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Wnioskodawca ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Podkreślić należy, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki podatkowoprawne tylko wtedy, o ile rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie ze stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego) podanym przez Wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, interpretacja traci aktualność w przypadku zmiany któregokolwiek z elementów przedstawionego zdarzenia przyszłego lub zmiany stanu prawnego.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się(w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.