ILPB2/4511-1-473/15-5/WM | Interpretacja indywidualna

Program motywacyjny.
ILPB2/4511-1-473/15-5/WMinterpretacja indywidualna
  1. akcja
  2. program motywacyjny
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r., poz. 613) oraz § 6 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770, z późn. zm.) w zw. z § 9 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2015 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. z 2015 r., poz. 643) Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu działający w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 27 kwietnia 2015 r. (data wpływu: 12 maja 2015 r.), uzupełnionym pismami z: 13 lipca 2015 r. (data wpływu: 16 lipca 2015 r.) oraz 13 sierpnia 2015 r. (data wpływu: 19 sierpnia 2015 r.), o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie programu motywacyjnego – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 12 maja 2015 r. został złożony ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie programu motywacyjnego.

W związku ze stwierdzeniem braków formalnych, o których mowa w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej, Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu, działający w imieniu Ministra Finansów, pismem z 4 sierpnia 2015 r. nr ILPB2/4511-1-473/15-3/WM wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.

Ponadto, pouczono Zainteresowanego, że nieuzupełnienie wniosku w wyznaczonym terminie spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.

Jednocześnie poinformowano, że stosownie do postanowień art. 139 § 4 w zw. z art. 14d Ordynacji podatkowej, okresu oczekiwania między wezwaniem przez organ a jego uzupełnieniem przez Wnioskodawcę nie wlicza się do trzymiesięcznego terminu przewidzianego na wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.

Wezwanie zostało wysłane 4 sierpnia 2015 r. i skutecznie doręczone 7 sierpnia 2015 r., zaś 13 sierpnia 2015 r. (data nadania w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego pisma z 13 sierpnia 2015 r. – stanowiącego uzupełnienie wniosku) podanie zostało uzupełnione.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Wnioskodawca (dalej także: „Podatnik”) jest polskim rezydentem podatkowym, tj. posiada miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej i podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce. Podatnik jest zatrudniony na podstawie stosunku pracy w podmiocie mającym siedzibę na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej (dalej: „Pracodawca”), utworzonym i działającym zgodnie z polskimi przepisami prawa.

Pracodawca Wnioskodawcy jest podmiotem wchodzącym w skład grupy kapitałowej o zasięgu międzynarodowym (dalej: „Grupa”). Wśród podmiotów wchodzących w skład grupy znajduje się podmiot z siedzibą na terytorium zjednoczonego królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii północnej, posiadający formę prawną public limited company (PLC) (dalej: „PLC”). Akcje PLC (ang. Shares) są notowane na giełdzie papierów wartościowych w (...).

Zainteresowany nie pozostaje w żadnym stosunku prawnym z PLC, w szczególności nie świadczy na jej rzecz pracy na podstawie umowy o pracę, a także nie jest w niej zatrudniony na podstawie innego stosunku prawnego.

W podmiotach grupy wprowadzono program motywacyjny dedykowany dla pracowników spółek wchodzących w skład grupy (...), dalej: „Plan”).

Plan został ustanowiony w drodze uchwały walnego zgromadzenia akcjonariuszy PLC.

Realizacja planu składa się z trzech etapów:

1. Etap I, określony w regulaminie Planu jako „grant date

Zgodnie z zapisami regulaminu Planu w momencie określonym jako „grant date” zarząd PLC może samodzielnie i niezależnie podjąć decyzję o objęciu danego pracownika spółki wchodzącej w skład Grupy Planem.

W wyniku objęcia Planem pracownik otrzymuje prawo do nieodpłatnego nabycia akcji PLC przy założeniu, że zostaną w przyszłości spełnione przesłanki określone w Planie. Pracownik nie ma możliwości swobodnego dysponowania tym prawem. W szczególności nie jest ono zbywalne i jedynym przypadkiem, w którym może je otrzymać inna osoba jest śmierć pracownika i objęcie tego prawa przez jego spadkobierców.

Przesłanki określone w Planie, od których uzależniona jest możliwość nieodpłatnego nabycia przez pracownika akcji oraz ilość akcji, które będą mogły być w przyszłości nieodpłatnie nabyte, są następujące:

  1. spełnienie określonych celów biznesowych w ustalonym okresie, oraz
  2. pozostawanie w stosunku pracy z jednym z podmiotów z Grupy w okresie, na który ustanowiono ww. cele biznesowe.

Ad. 1.

Cele zostały określone jako przedziały pożądanych wartości wskaźników/mierników ekonomicznych działalności PLC. W zależności od wysokości wskaźnika/miernika określonej na koniec ustalonego w Planie okresu, pracownik będzie miał możliwość nieodpłatnego nabycia akcji PLC:

  1. do pełnej dostępnej dla niego wysokości;
  2. w niepełnej wysokości, lub
  3. w ogóle nie będzie miał możliwości nabycia akcji, jeżeli cele nie zostaną osiągnięte.

Osiągnięcie celów jest określane przez zarząd z uwzględnieniem inflacji. Zarząd może podjąć decyzję o zmniejszeniu liczby możliwych do uzyskania przez pracownika akcji, jeśli ustali, że cele ustalone w oparciu o wskaźniki określone w Planie nie są współmierne z osiągniętymi wynikami finansowymi.

Wskaźniki określone w Planie mogą podlegać modyfikacjom bądź zmianom na inne wskaźniki na mocy decyzji zarządu. W szczególności zmiany w ww. zakresie mogą mieć miejsce, jeśli z jakichkolwiek względów zarząd zdecyduje (np. w związku z wystąpieniem jakichś okoliczności lub jeśli zarząd uzna, że zmiany są konieczne, aby cele były mierzone przez poszczególne lata na spójnych i sprawiedliwych zasadach), że nowe lub zmienione wskaźniki będą bardziej adekwatne niż stare, przy czym cele wyznaczane przez te wskaźniki nie będą znacząco łatwiejsze do osiągnięcia.

Zarząd PLC w każdym czasie do „release datę” (Etap III) może podjąć decyzję o zmianie regulaminu Planu, w tym zmniejszeniu liczby przyznanych akcji, które Wnioskodawca będzie mógł nabyć w przyszłości, np. w przypadku jakichkolwiek zmian w kapitale akcyjnym PLC lub w następstwie zdarzenia, które będzie wpływało na obecną lub przyszłą wartość akcji PLC. Przy dokonywaniu niekorzystnych dla pracowników objętych planem zmian w regulaminie, zostaje przeprowadzone głosownie, w którym biorą udział ww. pracownicy. Zmiany mogą być wprowadzone wyłącznie po uzyskaniu zwykłej większości głosów zatwierdzających zmiany.

Ad. 2.

Możliwość nieodpłatnego nabycia akcji PLC została uzależniona również od okresu, w jakim pracownik będzie pozostawał w stosunku pracy ze swoim pracodawcą. W przypadku odejścia przed końcem okresu, na jaki zostały ustalone cele biznesowe w Planie, pracownikowi nie będzie przysługiwało prawo do nabycia akcji lub liczba akcji, które pracownik będzie mógł nabyć, zostanie ograniczona.

W związku ze specyfiką planu, tj. koniecznością spełnienia ww. przesłanek, w momencie objęcia pracownika planem („grant period”) i przyznania pracownikowi prawa do nabycia akcji w przyszłości, pracownik nie ma wiedzy co do tego, czy będzie mógł nabyć akcje, a jeśli tak to, ile konkretnie akcji i o jakiej wartości.

Na potrzeby Planu PLC przeznacza w pełni opłacone, zwyczajne, własne akcje, które zostały zatrzymane przez PLC i są zarządzane przez jednostkę organizacyjną określoną w planie jako „treasury”. W regulaminie Planu zostało wskazane, że każda akcja objęta Planem do momentu jej nabycia przez pracownika (do czego dochodzi na etapie III, przedstawionym poniżej), jest równoważna akcjom wyemitowanym do sprzedaży, jednak nie jest przypisane do niej prawo głosu, nie będzie brana również pod uwagę przy wypłacie dywidendy oraz sporządzaniu listy akcjonariuszy, którym przysługuje dywidenda.

W piśmie stanowiącym uzupełnienie wniosku wskazano, że:

  1. do momentu release date Zainteresowany nie może wykonywać praw wynikających z akcji, w szczególności praw głosu a także otrzymywać dywidendy (w tym zakresie wyżej wskazane stwierdzenia są prawdziwe i zachowują aktualność);
  2. w momencie release date, w którym następuje nabycie akcji, pracownikowi zostają przyznane wszelkie prawa związane z akcjami, w szczególności otrzymuje on prawo do zbycia akcji oraz do otrzymywania z nich dywidendy;
  3. regulamin Planu zakłada także możliwość przyznania pracownikowi objętemu Planem dywidendy z akcji za okres wsteczny, w którym pracownik nie był jeszcze właścicielem akcji (poprzedzający release date), niemniej były one już wyemitowane i pozostawały zarezerwowane na potrzeby Planu; aby pracownik otrzymał taką dywidendę, musi w pierwszej kolejności zdecydować o nabyciu akcji w momencie release date – dywidenda taka może zostać przyznana i wypłacona zatem wyłącznie w okresie, kiedy akcje będą już własnością pracownika.

Wnioskodawcy, po podjęciu decyzji o zatrzymaniu przyznanych Mu akcji (po dacie określonej w Planie jako release date) została wypłacona dywidenda z tytułu posiadanych akcji za okres, który poprzedzał datę otrzymania akcji (release date).

2. Etap II, określony w regulaminie planu jako „vesting

Po zakończeniu okresu, na który w planie zostały ustalone cele biznesowe, zarząd PLC dokonuje oceny stopnia spełnienia tych celów i określa liczbę akcji, które w związku z poziomem wypełnienia celów pracownik będzie mógł nieodpłatnie nabyć. W momencie określenia wysokości przysługującej nagrody uczestnik Planu nie ma jeszcze możliwości rozporządzania akcjami (pracownik otrzymuje jedynie informację o ilości akcji, które będzie mógł nieodpłatnie nabyć).

3. Etap III, określony w regulaminie planu jako „release datę

W dalszej kolejności w momencie określonym w regulaminie Planu jako „release date” pracownik nieodpłatnie nabywa akcje PLC. Po nabyciu akcji uczestnik planu może: zbyć przyznane mu akcje w całości lub w części z powrotem do PLC, albo też zatrzymać wszystkie akcje.

Zainteresowany jest osobą, która na mocy decyzji zarządu PLC została objęta planem i otrzymała prawo do nieodpłatnego nabycia akcji (Etap I).

Na skutek osiągnięcia celów wyznaczonych w Planie i pozostawania przez Wnioskodawcę w stosownym okresie w stosunku zatrudnienia z pracodawcą, zarząd PLC określił, ile akcji PLC Wnioskodawca będzie mógł nieodpłatnie nabyć (Etap II).

Zainteresowany nabył nieodpłatnie akcje PLC (Etap III) i w momencie uzyskania prawa do rozporządzania akcjami, postanowił o ich zatrzymaniu. Jako potwierdzenie nabycia akcji przez Wnioskodawcę, Zainteresowany otrzymał od PLC certyfikat potwierdzający, że jest On właścicielem akcji, na którym została wskazana m.in.: ilości przysługujących Mu akcji, ich wartość nominalna, data nabycia.

Ponadto, w piśmie z 13 sierpnia 2015 r., stanowiącym uzupełnienie wniosku, Zainteresowany podał, że przyznane Mu prawo do nabycia akcji PLC nie stanowi pochodnego instrumentu finansowego w rozumieniu art. 5a pkt 13 ustawy o PIT w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 instrumentami finansowymi są „niebędące papierami wartościowymi:

  1. tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
  2. instrumenty rynku pieniężnego,
  3. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne,
  4. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron,
  5. opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez dostawę, pod warunkiem, że są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu,
  6. niedopuszczone do obrotu na rynku regulowanym ani w alternatywnym systemie obrotu opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar, które mogą być wykonane przez dostawę, które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
  7. instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
  8. kontrakty na różnicę,
  9. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek frachtowych, uprawnień do emisji oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także wszelkiego rodzaju inne instrumenty pochodne odnoszące się do aktywów, praw, zobowiązań, indeksów oraz innych wskaźników, które wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych”.

Zgodnie z art. 3 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, „ilekroć w ustawie jest mowa o: 28a) instrumentach pochodnych - rozumie się przez to opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne prawa majątkowe, których cena zależy bezpośrednio lub pośrednio od ceny lub wartości instrumentów finansowych, walut, stóp procentowych, rentowności, indeksów finansowych, wskaźników finansowych, towarów, zmian klimatycznych, stawek frachtowych, poziomów emisji, stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, a także innych aktywów, praw, zobowiązań, indeksów lub wskaźników (instrumentów bazowych) oraz instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego”.

Biorąc pod uwagę, że przepisy ustawy o PIT, odwołując się do ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, nie wskazują cech „pochodnych instrumentów finansowych”, a jedynie określają jakie instrumenty są uznawane za pochodne, należy przyjąć, że aby prawo do nabycia akcji PLC mogło zostać uznane za pochodny instrument finansowy, powinno nosić cechy charakterystyczne dla instrumentów wymienionych w art. 2 ust. 1 pkt 2.

W celu określenia cech, jakie posiada instrument pochodny, Wnioskodawca odwołuje się do § 3 pkt 4 rozporządzenia ministra finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych, zgodnie z którym instrument pochodny jest instrumentem finansowym, którego:

  1. wartość jest zależna od zmiany wartości instrumentu bazowego, to jest określonej stopy procentowej, ceny papieru wartościowego lub towaru, kursu wymiany walut, indeksu cen lub stóp, oceny wiarygodności kredytowej lub indeksu kredytowego albo innej podobnej wielkości, i
  2. nabycie nie powoduje poniesienia żadnych wydatków początkowych albo wartość netto tych wydatków jest niska w porównaniu do wartości innych rodzajów kontraktów, których cena podobnie zależy od zmiany warunków rynkowych, i
  3. rozliczenie nastąpi w przyszłości”.

Dodatkowo warto posłużyć się definicją samego instrumentu finansowego, zawartą w art. 3 ust. 1 pkt 23 ustawy o rachunkowości, zgodnie z którą pod tym pojęciem należy rozumieć „kontrakt, który powoduje powstanie aktywów finansowych u jednej ze stron i zobowiązania finansowego albo instrumentu kapitałowego u drugiej ze stron pod warunkiem, że z kontraktu zawartego między dwiema lub więcej stronami jednoznacznie wynikają skutki gospodarcze, bez względu na to, czy wykonanie praw lub zobowiązań wynikających z kontraktu ma charakter bezwarunkowy albo warunkowy”.

Zgodnie z powyżej przytoczonymi definicjami, aby instrument finansowy mógł zostać uznany za pochodny instrument finansowy, jego cena powinna być bezpośrednio lub pośrednio uzależniona od jakiegoś innego czynnika, np. ceny instrumentu finansowego.

Zainteresowany wskazuje, że forma Planu, w tym sposób przyznania akcji nie odpowiada konstrukcji pochodnych instrumentów finansowych występujących w obrocie giełdowym, jak i na rynku nieregulowanym, w związku z czym przyznane Wnioskodawcy prawo nie będzie stanowiło pochodnego instrumentu finansowego. W szczególności prawo to nie będzie stanowiło opcji na akcje.

Co do zasady, instrument pochodny, jakim jest opcja, daje prawo do zakupu lub sprzedaży określonej ilości instrumentu bazowego oraz jego wartość jest uzależniona (stanowi pochodną) od wartości elementu bazowego.

Plan uzależnia ilość przyznanych akcji od wielu czynników, również pozaekonomicznych – aż do momentu „vesting” nie można mówić o konkretnym zobowiązaniu PLC do dostawy określonej ilości akcji, m.in. z uwagi na możliwość zmiany celów wyznaczonych w Planie, w związku z czym nie można uznać, że istnieje jednoznaczna formuła, zgodnie z którą nastąpiłoby obliczenie dokładnej liczby akcji możliwych do nabycia już w momencie „grant date”.

Wobec powyższego, nie jest możliwe określenie ilości instrumentu bazowego dla przyznanego prawa oraz wartości samego prawa do nabycia akcji w okresie od „grant date” do „vesting”. Wnioskodawca pragnie także wskazać, że Plan przewiduje możliwość nieprzyznania akcji Zainteresowanemu, nawet jeżeli nastąpił już moment określony w Planie jako „vesting”, w związku z czym do momentu „release date” tak naprawdę nie ma pewności, że nastąpi jakiekolwiek wykonanie prawa, nawet jeżeli zostaną spełnione określone w Planie cele.

Wobec powyższego, Zainteresowany wskazuje, że przyznane Mu prawo do nabycia akcji PLC nie stanowi pochodnego instrumentu finansowego w rozumieniu art. 5a pkt 13 ustawy o PIT w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie.

W którym momencie po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód opodatkowany podatkiem dochodowym od osób fizycznych z tytułu udziału w Planie...

Zdaniem Wnioskodawcy, przychód po Jego stronie powstanie w momencie zbycia nieodpłatnie nabytych akcji.

Uzasadnienie.

W omawianym stanie faktycznym można rozważyć trzy momenty, w których potencjalnie po stronie Wnioskodawcy może powstać przychód podlegający opodatkowaniu PIT:

  1. objęcie Planem i przyznanie prawa do nieodpłatnego nabycia akcji;
  2. określenie przez zarząd PLC ilości akcji, które Wnioskodawca będzie mógł nabyć;
  3. realizacja prawa do nabycia akcji, w wyniku którego Wnioskodawca staje się ich właścicielem.

Ad 1. Objęcie planem i przyznanie prawa do nieodpłatnego nabycia akcji

Na mocy art. 11 ust. 1 ustawy o PIT:

Przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń”.

Z treści przytoczonego przepisu wynika, że powstanie przychodu jest uzależnione od spełnienia łącznie dwóch warunków: świadczenie musi mieć wymierną korzyść dla podatnika oraz – podatnik musi tę korzyść (świadczenie) otrzymać.

Należy zauważyć, że w momencie objęcia Wnioskodawcy Planem („grant date”), tj. przyznania warunkowego prawa do nieodpłatnego nabycia w przyszłości akcji PLC Zainteresowany nie wiedział, czy będzie uprawniony do nieodpłatnego nabycia akcji PLC, a jeśli tak to ilu akcji oraz jaka będzie ich wartość. Wynika to z tego, że nabycie akcji uzależnione było od upływu okresu oznaczonego w Planie, spełnienia celów biznesowych określonych w planie oraz pozostawania w stosunku zatrudnienia w jednej ze spółek z Grupy.

W związku z powyższym, w wyniku objęcia planem Wnioskodawca nie otrzymał żadnego świadczenia. Nie powstała po Jego stronie żadna wymierna korzyść. Prawo do nabycia (objęcia) akcji jest jedynie prawem warunkowym – Wnioskodawca otrzymuje więc jedynie potencjalną możliwość otrzymania korzyści w przyszłości w postaci akcji. Możliwość ta zostanie zrealizowana, jeżeli Wnioskodawca spełni warunki, jakie przewiduje Plan.

Wobec tego na etapie objęcia Planem nie występuje żaden rodzaj przychodu mającego materialny, wymierny charakter, który mógłby podlegać opodatkowaniu PIT, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

W opinii Zainteresowanego, prawidłowość toku rozumowania Wnioskodawcy potwierdza treść interpretacji indywidualnej Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 10 marca 2015 r. (IBPBII/2/415-1113/14/MW), w której zostało wskazane: że „samo przyznanie Wnioskodawcy niezbywalnego, warunkowego prawa do nabycia (objęcia) akcji spółki niemieckiej nie powoduje powstania przychodu po stronie Wnioskodawcy, gdyż nie ma miejsca przysporzenie majątkowe. Prawo do nabycia (objęcia) akcji jest bowiem prawem warunkowym. Wnioskodawca otrzymuje więc jedynie potencjalną możliwość otrzymania korzyści w przyszłości w postaci akcji.

Reasumując, w momencie objęcia Wnioskodawcy Planem („grant date”) została mu de facto przyznana jedynie możliwość nabycia akcji w przyszłości – prawo to nie ma wymiernej wartości, w związku z czym przychód po stronie Wnioskodawcy na tym etapie jest jedynie hipotetyczny (co najwyżej może wystąpić w przyszłości). Tym samym Zainteresowany w momencie objęcia Planem nie otrzymuje żadnego rzeczywistego i wymiernego przysporzenia, którego wartość można by określić i mogłoby podlegać opodatkowaniu PIT zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PIT.

Na marginesie Zainteresowany chciałby zauważyć, że w omawianym przypadku przy objęciu Planem Wnioskodawca nie otrzymuje ani papieru wartościowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o PIT, ani pochodnego instrumentu finansowego, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o PIT, które to regulacje wiążą powstanie przychodu z realizacją prawa wynikającego ze wskazanych w tych przepisach instrumentów finansowych.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o PIT przychód powstaje w wyniku realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Zgodnie z regulacją ww. ustawy o obrocie instrumentami finansowymi:

ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych – rozumie się przez to: inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego (prawa pochodne)”.

Z powyższej regulacji ustawy o obrocie instrumentami finansowymi wynika, że papier wartościowy, którego realizacja rodzi przychód w PIT (na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o PIT), musi być zbywalny.

Prawo do nabycia akcji, które zostało przyznane Wnioskodawcy jest niezbywalne, Zainteresowany nie może nim dysponować, obciążać go. Jedyną sytuacją przejścia prawa na inną osobę jest dziedziczenie. W związku z tym, nie można uznać, że realizacja prawa do nabycia akcji, w wyniku którego Wnioskodawca nabywa akcje PLC, rodzi przychód po stronie Wnioskodawcy zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. b ustawy o PIT.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o PIT, przychód powstaje w wyniku realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych.

W omawianym przypadku nie można również uznać, że prawo do nieodpłatnego nabycia akcji jest pochodnym instrumentem finansowym, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o PIT, którego realizacja zrodziłaby po stronie Zainteresowanego przychód podlegający opodatkowaniu PIT.

Ustawa o PIT definiując pojęcie pochodnych instrumentów finansowych, powołuje się na art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, zgodnie z którą instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są:

„niebędące papierami wartościowymi:

  1. tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania,
  2. instrumenty rynku pieniężnego,
  3. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne,
  4. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron,
  5. opcje, kontrakty terminowe, swapy oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez dostawę, pod warunkiem, że są dopuszczone do obrotu na rynku regulowanym lub w alternatywnym systemie obrotu,
  6. niedopuszczone do obrotu na rynku regulowanym ani w alternatywnym systemie obrotu opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar, które mogą być wykonane przez dostawę, które nie są przeznaczone do celów handlowych i wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych,
  7. instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego,
  8. kontrakty na różnicę,
  9. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward dotyczące stóp procentowych oraz inne instrumenty pochodne odnoszące się do zmian klimatycznych, stawek frachtowych, uprawnień do emisji oraz stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne albo mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron, a także wszelkiego rodzaju inne instrumenty pochodne odnoszące się do aktywów, praw, zobowiązań, indeksów oraz innych wskaźników, które wykazują właściwości innych pochodnych instrumentów finansowych”.

W celu określenia cech, jakie posiada instrument pochodny, Wnioskodawca pragnie odwołać się do § 3 pkt 4 rozporządzenia ministra finansów z dnia 12 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad uznawania, metod wyceny, zakresu ujawniania i sposobu prezentacji instrumentów finansowych, zgodnie z którym „instrument pochodny jest instrumentem finansowym, którego:

  1. wartość jest zależna od zmiany wartości instrumentu bazowego, to jest określonej stopy procentowej, ceny papieru wartościowego lub towaru, kursu wymiany walut, indeksu cen lub stóp, oceny wiarygodności kredytowej lub indeksu kredytowego albo innej podobnej wielkości, i
  2. nabycie nie powoduje poniesienia żadnych wydatków początkowych albo wartość netto tych wydatków jest niska w porównaniu do wartości innych rodzajów kontraktów, których cena podobnie zależy od zmiany warunków rynkowych, i
  3. rozliczenie nastąpi w przyszłości”.

Dodatkowo warto posłużyć się definicją samego instrumentu finansowego, zawartą art. 3 ust. 1 pkt 23 ustawy o rachunkowości, zgodnie z którą pod tym pojęciem należy rozumieć „kontrakt, który powoduje powstanie aktywów finansowych u jednej ze stron i zobowiązania finansowego albo instrumentu kapitałowego u drugiej ze stron pod warunkiem, że z kontraktu zawartego między dwiema lub więcej stronami jednoznacznie wynikają skutki gospodarcze, bez względu na to, czy wykonanie praw lub zobowiązań wynikających z kontraktu ma charakter bezwarunkowy albo warunkowy”.

W przedstawionym stanie faktycznym nie można mówić o nabyciu instrumentu pochodnego.

Po pierwsze należy wskazać, że w związku z wieloma czynnikami wpływającymi na liczbę przyznanych akcji, aż do momentu „vesting” nie można mówić o konkretnym zobowiązaniu PLC do dostawy określonej ilości akcji. Jak zostało wskazane w stanie faktycznym, zarząd PLC w każdej chwili może zmienić liczbę akcji, którą pracownik będzie mógł nabyć w przyszłości.

Należy zatem przyjąć, że liczba przyznanych akcji tak naprawdę nie jest stała w okresie od „grant datę” do „vesting”. Dodatkowo cele mogą ulegać zmianie według uznania zarządu, w związku z czym warunki przyznania akcji również mogą ulegać zmianom. Ww. zmiany powodują, że nie można uznać, że istnieje jednoznaczna formuła, zgodnie z którą możliwe byłoby obliczenie dokładnej liczby akcji możliwych do nabycia już w momencie „grant datę”. Przyznane prawo do nabycia akcji nie może stanowić zatem pochodnego instrumentu finansowego.

Należy wskazać, że nie można określić dokładnie skutków, jakie nastąpią w przyszłości w odniesieniu do prawa nabycia akcji, ponieważ nie wiadomo, czy np. w związku z problemami w PLC liczba akcji nie zostanie zmniejszona lub cele nie zostaną zmienione. W praktyce, jeżeli nastąpi zmiana sytuacji gospodarczej PLC, skutkująca, np. zmianami w kapitale PLC może się okazać, że Zainteresowany w ogóle nie będzie miał prawa do nabycia akcji, pomimo przyznania ich mu w momencie „grant datę”. Wobec tego, objęcie Planem nie daje jednoznacznych skutków gospodarczych, a więc prawo do nabycia akcji nie będzie stanowiło również instrumentu finansowego w myśl definicji z ustawy o rachunkowości.

Należy zatem stwierdzić, że prawo do nieodpłatnego nabycia akcji zrealizowane przez Wnioskodawcę nie może zostać uznane za pochodny instrument finansowy, o którym mowa w art. 17 ust. 1 pkt 10 ustawy o PIT.

Ad. 2. Określenie przez zarząd PLC ilości akcji, które Zainteresowany będzie mógł nabyć

W ocenie Wnioskodawcy, na etapie „vesting” zarząd PLC określa jedynie stopień wypełnienia celów i wysokość premii w postaci akcji, które Zainteresowany będzie miał prawo nabyć niemiej jednak, nie otrzymuje On jeszcze prawa do rozporządzania tymi akcjami. Co następuje, nie występuje po Jego stronie jakiekolwiek przysporzenie majątkowe, które mogłoby podlegać opodatkowaniu w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, skoro w żaden sposób nie mógłby czerpać z tych akcji korzyści, np. poprzez ich zbycie.

Ad. 3. Realizacja prawa do nabycia akcji, w wyniku którego wnioskodawca staje się ich właścicielem.

W wyniku realizacji prawa do nieodpłatnego nabycia akcji Zainteresowany staje się właścicielem akcji. W związku z nabyciem akcji PLC po stronie Wnioskodawcy powstanie przychód, niemniej w omawianej sytuacji znajdzie zastosowanie art. 24 ust. 11 w zw. z ust. 12 i 12a ustawy o PIT, które to regulacje przesuwają moment opodatkowania tego przychodu do momentu zbycia nieodpłatnie nabytych akcji.

Zgodnie z art. 24 ust. 11 ustawy o PIT:

dochód stanowiący nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji objętych (nabytych) przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie) nie podlega opodatkowaniu w momencie objęcia (nabycia) tych akcji. Zasadę określoną w zdaniu pierwszym stosuje się odpowiednio do dochodu stanowiącego nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji a wydatkami poniesionymi na ich nabycie od spółki posiadającej osobowość prawną, która objęła (nabyła) te akcje wyłącznie w celu przeniesienia tytułu ich własności na osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej emitentem akcji”.

Na podstawie art. 24 ust. 12 ustawy o PIT:

zasada, o której mowa w ust. 11, nie ma zastosowania do dochodu osiągniętego ze zbycia akcji, przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej emitentem akcji”.

W myśl art. 24 ust. 12a ustawy o PIT:

przepisy ust. 11 1 12 mają zastosowanie do dochodu uzyskanego przez osoby uprawnione z tytułu objęcia (nabycia) akcji spółek, których siedziba znajduje się na terytorium państw członkowskich unii europejskiej lub europejskiego obszaru gospodarczego”.

Przesunięcie, na podstawie art. 24 ust. 11 ustawy PIT, momentu opodatkowania PIT do czasu zbycia akcji, ma na celu opodatkowanie wyłącznie ostatecznego przysporzenia, które zrealizuje się w momencie sprzedaży otrzymanych akcji.

Ww. regulacje zostały wprowadzone do ustawy o PIT w celu uniknięcia podwójnego opodatkowana dochodu uzyskiwanego w związku z nabyciem (objęciem) akcji. Celem ustawodawcy było uniknięcie takiej sytuacji, w której przychód podlegający opodatkowaniu powstałby zarówno w momencie nabycia (otrzymania) akcji, jak również w momencie ich zbycia.

Zgodnie z przytoczonymi przepisami ustawy o PIT, aby moment opodatkowania dochodu wynikającego z różnicy między wartością rynkową akcji a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie) mógł zostać odroczony do momentu zbycia nabytych (objętych) akcji, należy spełnić następujące warunki:

  1. musi nastąpić objęcie (nabycie) akcji,
  2. spółka, której akcje są nabywane, ma siedzibę na terytorium unii europejskiej lub europejskiego obszaru gospodarczego,
  3. osoby obejmujące (nabywające) te akcje muszą być uprawnione do takiego nabycia na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej ich emitentem.

W ocenie Wnioskodawcy, wszystkie ww. warunki zostały spełnione w Jego przypadku, w szczególności:

  1. Zainteresowany nabył akcje („shares”);

Zdaniem Wnioskodawcy w związku z tym, że ww. regulacja art. 24 ustawy o PIT umożliwia jego stosowanie nie tylko do spółek utworzonych zgodnie z polskimi przepisami, ale również do podmiotów z innych krajów UE bądź EOG nie ma znaczenia to, że nabył on akcje (shares) w spółce prawa brytyjskiego, a nie akcje w rozumieniu polskiego prawa, zatem przedmiotowy warunek jest spełniony.

  1. Siedziba działalności PLC została ulokowana na terytorium Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej.

W związku z powyższym warunek aby siedziba spółki, której akcje nabywa podatnik mieściła się na terytorium UE, jest spełniony.

  1. Nabycie akcji następuje na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej ich emitentem.

W analizowanym przypadku Plan został przyjęty przez walne zgromadzenie PLC. Oznacza to, że walne zgromadzenie wydało zgodę na emisję akcji i przyznanie ich pracownikom zatrudnionym w podmiotach wchodzących w skład Grupy.

W związku z tym, zdaniem Zainteresowanego, omawiany warunek jest spełniony w przedstawionym stanie faktycznym. Na taką ocenę nie ma wpływu sposób zarządzania planem, tj. że formalnie zarząd PLC (organ wykonawczy PLC) zarządza planem i decyduje który konkretnie pracownik będzie miał prawo do nabycia akcji w oparciu o plan. Należy bowiem zauważyć, że przyznanie prawa do akcji bezpośrednio przez zarząd PLC nie ma wpływu na fakt, że podstawą działania zarządu, a zatem również podstawą przyznania akcji jest uchwała akcjonariuszy podjęta na walnym zgromadzeniu.

Podobny pogląd został wyrażony przez Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej (sygn. IPPB2/415-120/12-4/MK) z 14 maja 2012 r. w której przedstawiono stan faktyczny zbliżony do stanu przedstawionego przez Wnioskodawcę.

W konsekwencji powyższego, na podstawie ww. regulacji art. 24 ust. 11, ust. 12 i 12a ustawy o PIT, w zw. z art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT, przychód po stronie Zainteresowanego powstanie w momencie zbycia akcji i należy go zakwalifikować jako przychód z kapitałów pieniężnych.

Stanowisko Wnioskodawcy znajduje potwierdzenie w treści wyroku NSA z 21 lutego 2013 r. (sygn. akt II FSK 1268/11), w którym zostało wskazane: „nabycie akcji, nawet nieodpłatnie, bądź po cenie preferencyjnej, nie generuje dochodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Powyższa konstatacja wynika z treści przepisu art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., zgodnie z którym, dochód stanowiący nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji objętych (nabytych) przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie) nie podlega opodatkowaniu w momencie objęcia (nabycia) tych akcji”.

Za stanowiskiem, że nieodpłatne nabycie akcji nie generuje przychodu podlegającego opodatkowaniu PIT przemawia też analiza art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o PIT, który reguluje zasady rozpoznawania kosztów uzyskania przychodów związanych ze sprzedażą akcji.

Na mocy art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o PIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów:

wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e”.

Wspólna analiza art. 23 ust. 1 pkt 38 oraz art. 24 ust. 11 prowadzi do wniosku, że intencją ustawodawcy było opodatkowanie ostatecznego przysporzenia z tytułu różnicy między ceną nabycia (objęcia) a ceną sprzedaży nabytych (objętych) akcji.

W przedstawionym stanie faktycznym Wnioskodawca w momencie sprzedaży akcji rozpozna przychód w wysokości ceny określonej w umowie sprzedaży, jednak w związku z tym, że nie poniósł żadnych wydatków na nabycie akcji, przychód ten w całości będzie stanowił dochód podlegający opodatkowaniu. Oznacza to, że zostanie wykazana rzeczywista wartość przysporzenia majątkowego, które powstało po stronie Zainteresowanego w następstwie nieodpłatnego nabycia akcji. Nie dojdzie zatem do uchylenia się przez Wnioskodawcę od obowiązku opodatkowania przychodu osiągniętego w związku z nieodpłatnym nabyciem akcji.

Powyższe wnioskowanie znajduje potwierdzenie w treści wyroku z dnia 26 maja 2011 r. (sygn. II FSK 150/10), w którym NSA stwierdził: „(...) Przepis art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f. nie stanowi definitywnego zwolnienia podatkowego; przesuwa tylko w czasie datę powstania obowiązku podatkowego z tytułu objęcia akcji, tak krajowych, jak i niekrajowych. Interes podatkobiorcy uwzględniony i zabezpieczony natomiast zostanie systemowo poprzez opodatkowanie zbycia tych akcji, albowiem, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a u.p.d.o.f., stanowi ono podstawę powstania opodatkowanego przychodu z kapitałów pieniężnych.

Należy zwrócić uwagę, że przesunięcie, na podstawie art. 24 ust. 11 u.p.d.o.f., daty opodatkowania do czasu zbycia objętych akcji, ma na celu uniknięcie podwójnego opodatkowania i opodatkowanie ostatecznego przysporzenia, które zrealizuje się w czasie sprzedaży objętych akcji. Samo objęcie akcji poniżej ich wartości rynkowej oznacza jedynie, że wartość obejmowanych akcji jest poniżej ich wartości rynkowej w dniu ich objęcia. Wartość akcji z dnia objęcia, jest jednak tylko wyceną wartości akcji, która się zmienia wraz ze zmianą kursu akcji”.

Przedstawione wyżej stanowisko znajduje także potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych, wśród których wymienić można:

  • wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FSK 1410/10;
  • wyrok NSA z dnia 27 kwietnia 2011 r., sygn. akt II FSK 2176/09.

Niezależnie od powyższego, na marginesie należy zauważyć, że analizując art. 11 ust. 1 ustawy o PIT, stwierdzić trzeba, że aby powstał przychód (opodatkowanie) muszą zostać spełnione łącznie dwa warunki:

  • świadczenie musi mieć wymierną korzyść dla podatnika, oraz
  • podatnik musi tę korzyść (świadczenie) „otrzymać”.

W tym kontekście po pierwsze należy zauważyć, że na skutek realizacji przyznanego prawa Wnioskodawca otrzymuje akcje, które nie dają prawa głosu, nie będą brane również pod uwagę przy wypłacie dywidendy oraz sporządzaniu listy akcjonariuszy, którym przysługuje dywidenda.

W związku z tym, w momencie otrzymania akcji na preferencyjnych warunkach (realizacji przyznanego Mu prawa) przysporzenie, jakie z tego tytułu uzyskuje Wnioskodawca, jest jedynie potencjalne.

Cechą akcji jest to, że generują one przychód dopiero w przyszłości w postaci dywidendy lub też w przypadku odpłatnego ich zbycia – w postaci różnicy pomiędzy przychodem ze sprzedaży a kosztami poniesionymi na ich nabycie.

Opodatkowanie PIT akcji zarówno w momencie ich otrzymania (realizacji prawa do nabycia akcji), jak i odpłatnego zbycia prowadziłoby do podwójnego opodatkowania tego samego dochodu.

Niebezpieczeństwo podwójnego opodatkowania w takich sytuacjach zauważył ustawodawca, wprowadzając wyraźną regulację dotyczącą momentu powstania dochodu z tytułu objęcia lub nabycia akcji w spółce przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia przy poniesieniu wydatków niższych niż wartość rynkowa akcji (art. 24 ust. 11 ustawy o PIT).

Przez wprowadzenie tej regulacji ustawodawca dążył do wyeliminowania podwójnego opodatkowania z tytułu nabycia, a następnie zbycia akcji. Uznanie, że w sytuacji nieodpłatnego nabycia akcji (udziałów) dochód powstaje dopiero w momencie ich zbycia powoduje również jednakowe obciążenie podatkowe podatników nabywających akcje nieodpłatnie i podatników nabywających akcje odpłatnie. Każdy z nich zapłaci podatek wyłącznie od faktycznego przyrostu majątku w wyniku zbycia akcji.

Ze wskazanych powyżej względów nie można przyjąć, że dochód podlegający opodatkowaniu PIT powstanie już w momencie realizacji przyznanego Zainteresowanemu prawa i nabyciu przez Niego akcji PLC.

Reasumując, po stronie Wnioskodawcy nie wystąpi przychód w momencie objęcia Planem, ani w momencie nieodpłatnego nabycia akcji PLC. W omawianym przypadku należy przyjąć, że przychód po stronie Wnioskodawcy powstanie w momencie odpłatnego zbycia akcji PLC zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o PIT w zw. z art. 24 ust. 11, ust. 12 i ust. 12a ustawy o PIT.

Zainteresowany nie będzie zobowiązany do wykazania przychodu w momencie nieodpłatnego nabycia akcji w ramach programu motywacyjnego wprowadzonego w Grupie Pracodawcy. Dochód, który powstanie w momencie odpłatnego zbycia ww. akcji należy traktować jako przychód z kapitałów pieniężnych opodatkowany stawką podatku w wysokości 19%. W rezultacie, w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, w którym podatnik dokona zbycia akcji, będzie On obowiązany wykazać dochody uzyskane ze sprzedaży akcji PLC w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 1 ustawy o PIT (PIT-38) oraz wpłacić należny z tego tytułu podatek.

Ponadto, w ocenie Wnioskodawcy otrzymanie dywidendy za okresy poprzedzające nabycie akcji nie ma wpływu na całościową ocenę zdarzenia zawartego we wniosku w związku z czym Zainteresowany w całości podtrzymuje zaprezentowane w nim stanowisko.

Mając na uwadze przedstawiony we wniosku stan faktyczny oraz doprecyzowanie z stanu faktycznego, w opinii Wnioskodawcy należy stwierdzić, że do momentu release date Wnioskodawca nie uzyskał żadnego prawa związanego z akcjami, a w szczególności:

  1. nie był uprawniony do rozporządzania akcjami, w tym do ich zbycia,
  2. nie przysługiwało mu prawo głosu na walnym zgromadzeniu PLC,
  3. nie był uprawniony do otrzymania dywidendy z akcji.

Należy zatem stwierdzić, że gdyby Wnioskodawca nie nabył akcji, tj. gdyby nie nastąpił moment określony w planie jako release date, Zainteresowany nie byłby uprawniony do otrzymania dywidendy za okres poprzedzający release date, jak również za okresy następujące po tym momencie. Okoliczność, że dywidenda wypłacona po release date zostanie skalkulowana z uwzględnieniem zysku za okres poprzedzający, nie zmienia faktu, że do momentu release date Zainteresowany w żaden sposób nie jest w stanie czerpać korzyści z objęcia Planem, i tym samym trudno mówić o przysporzeniu.

Wnioskodawca ponownie pragnie wskazać, że w Jego ocenie nie wystąpi u Niego przychód z tytułu objęcia Planem, ani w związku z nieodpłatnym nabyciem akcji PLC. Przychód po stronie Zainteresowanego w zakresie otrzymanych akcji powstanie dopiero w momencie odpłatnego zbycia akcji PLC zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a ustawy o PIT w zw. z art. 24 ust. 11 ust. 12 i ust. 12a ustawy o PIT.

Otrzymaną dywidendę należy natomiast traktować na cele opodatkowania PIT odrębnie od nabycia akcji, które zostały przyznane Wnioskodawcy w ramach Planu.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego prawidłowe.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 361 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

W myśl art. 11 ust. 1 cyt. ustawy, przychodami, z zastrzeżeniem art. 14-15, art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 w zakresie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, art. 19, art. 20 ust. 3 i art. 30f, są otrzymane lub postawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne oraz wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.

Wartość pieniężną świadczeń w naturze, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 2-2c, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania (art. 11 ust. 2 ww. ustawy).

Zgodnie z art. 11 ust. 2a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, wartość pieniężną innych nieodpłatnych świadczeń ustala się:

  1. jeżeli przedmiotem świadczenia są usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej dokonującego świadczenia - według cen stosowanych wobec innych odbiorców;
  2. jeżeli przedmiotem świadczeń są usługi zakupione - według cen zakupu;
  3. jeżeli przedmiotem świadczeń jest udostępnienie lokalu lub budynku – według równowartości czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu lub budynku;
  4. w pozostałych przypadkach - na podstawie cen rynkowych stosowanych przy świadczeniu usług lub udostępnianiu rzeczy lub praw tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca udostępnienia.

Dla celów podatkowych przyjmuje się, że nieodpłatne świadczenie obejmuje każde działanie lub zaniechanie na rzecz innej osoby oraz wszystkie zjawiska gospodarcze i zdarzenia prawne, których następstwem jest uzyskanie korzyści kosztem innego podmiotu, lub te wszystkie zdarzenia prawne i zdarzenia gospodarcze w działalności podmiotów, których skutkiem jest nieodpłatne, tj. niezwiązane z kosztami lub inną formą ekwiwalentu – przysporzenie majątku innej osobie, mające konkretny wymiar finansowy.

Za przychód należy zatem uznać każdą formę przysporzenia majątkowego, zarówno formę pieniężną jak i niepieniężną, w tym nieodpłatne świadczenia otrzymane przez podatnika.

Z treści opisanego we wniosku zdarzenia wynika, że Zainteresowany został objęty Planem, w wyniku którego otrzymał prawo do nieodpłatnego nabycia akcji PLC, przy założeniu, że zostaną w przyszłości spełnione przesłanki określone w Planie. Pracownik nie ma możliwości swobodnego dysponowania tym prawem – w szczególności nie może go zbyć. Siedziba działalności PLC została ulokowana na terytorium Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. W realiach badanej sprawy nabycie akcji następuje na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej ich emitentem, tj. PLC. Ponadto, prawo do nabycia akcji PLC nie stanowi pochodnego instrumentu finansowego w rozumieniu art. 5a pkt 13 ustawy o PIT w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.

Należy zatem wyjaśnić, że samo przyznanie Wnioskodawcy niezbywalnego, warunkowego prawa do nabycia (objęcia) akcji PLC nie powoduje powstania przychodu po stronie Wnioskodawcy, gdyż nie ma miejsca przysporzenie majątkowe. Prawo do nabycia (objęcia) akcji jest bowiem prawem warunkowym. Zainteresowany otrzymuje więc jedynie potencjalną możliwość otrzymania korzyści w przyszłości w postaci akcji. Możliwość ta zostanie zrealizowana, jeżeli Wnioskodawca spełni warunki jakie przewiduje program motywacyjny, o którym mowa w podaniu.

Natomiast przysporzenie majątkowe będzie miało miejsce po stronie Wnioskodawcy w momencie realizacji uprawnienia do nieodpłatnego otrzymania akcji. Tym samym Zainteresowany uzyska przychód w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże, zauważyć należy, że ustawodawca odroczył moment powstania obowiązku podatkowego dotyczącego dochodu uzyskanego z tytułu nabycia akcji przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia.

Zgodnie bowiem z art. 24 ust. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, dochód stanowiący nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji objętych (nabytych) przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie) nie podlega opodatkowaniu w momencie objęcia (nabycia) tych akcji. Zasadę określoną w zdaniu pierwszym stosuje się odpowiednio do dochodu stanowiącego nadwyżkę pomiędzy wartością rynkową akcji a wydatkami poniesionymi na ich nabycie od spółki posiadającej osobowość prawną, która objęła (nabyła) te akcje wyłącznie w celu przeniesienia tytułu ich własności na osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej emitentem akcji.

Zasada, o której mowa w ust. 11, nie ma zastosowania do dochodu osiągniętego ze zbycia akcji, przez osoby uprawnione na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej emitentem akcji (art. 24 ust. 12 ww. ustawy).

Natomiast stosownie do art. 24 ust. 12a ww. ustawy, cytowane wyżej przepisy ust. 11 i 12 mają zastosowanie do dochodu uzyskanego przez osoby uprawnione z tytułu objęcia (nabycia) akcji spółek, których siedziba znajduje się na terytorium państw członkowskich Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Zgodnie z wykładnią językową cytowanych powyżej przepisów, a także zakazem rozszerzającego interpretowania przepisów zawierających preferencje podatkowe, należy stwierdzić, że przepisy te odraczają moment opodatkowania dochodu wynikającego z różnicy między wartością rynkową akcji a wydatkami poniesionymi na ich objęcie (nabycie), w sytuacji, gdy spełnione są wskazane w nim warunki, tj.:

  • musi nastąpić objęcie (nabycie) akcji;
  • osoby obejmujące (nabywające) te akcje muszą być uprawnione do takiego nabycia na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki będącej ich emitentem;
  • spółka, której akcje są nabywane ma siedzibę na terytorium Unii Europejskiej lub Europejskiego Obszaru Gospodarczego.

Przenosząc powyższe na grunt badanej sprawy, wskazać należy, że skoro Wnioskodawca nabył akcje spółki z siedzibą na terytorium Unii Europejskiej na podstawie uchwały walnego zgromadzenia spółki, to tym samym ww. warunki zostały spełnione. Ponadto, wskazać należy, że w analizowanym przypadku Plan został przyjęty przez walne zgromadzenie PLC, co oznacza że walne zgromadzenie wydało zgodę na przyznanie akcji własnych pracownikom zatrudnionym w podmiotach wchodzących w skład Grupy. Nadmienić należy, że przyznanie Prawa do akcji bezpośrednio przez zarząd PLC nie ma wpływu na fakt, że podstawą działania zarządu, a zatem również podstawą przyznania akcji jest uchwała akcjonariuszy podjęta na walnym zgromadzeniu.

Mając na uwadze opis zdarzenia przyszłego oraz przywołane wyżej przepisy prawa, należy stwierdzić, że nieodpłatne objęcie akcji przez Wnioskodawcę w ramach programu motywacyjnego należy wprawdzie uznać za przychód, ale niepodlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych w momencie nabycia tych akcji. Tak więc dochód powstały w momencie realizacji prawa do nieodpłatnego nabycia akcji, w wysokości nadwyżki pomiędzy wartością rynkową nabytych akcji a wydatkami poniesionymi na ich nabycie – które w realiach badanej sprawy nie wystąpiły – nie podlega opodatkowaniu w dacie nabycia akcji. Na mocy art. 24 ust. 11 w zw. z art. 24 ust. 12a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych następuje odroczenie opodatkowania do momentu odpłatnego zbycia akcji.

W konsekwencji, dopiero w momencie zbycia akcji przez osobę uprawnioną (za wyjątkiem przychodów z dywidendy) powstanie – zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przychód z kapitałów pieniężnych, z którego Wnioskodawca będący uczestnikiem programu powinien rozliczyć się osobiście.

I tak, w myśl przywołanego wyżej art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, w tym z realizacji praw wynikających z tych instrumentów, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

Stosownie zaś do art. 30b ust. 2 pkt 4 ww. ustawy, dochodem, o którym mowa w ust. 1, jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów (akcji) a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38 i 38c.

Po zakończeniu roku podatkowego podatnik jest obowiązany w zeznaniu podatkowym, o którym mowa w art. 45 ust. 1a pkt 1, wykazać dochody uzyskane w roku podatkowym z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, w tym również dochody, o których mowa w art. 24 ust. 14, dochody z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych, a także dochody z realizacji praw z nich wynikających, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółce albo wkładów w spółdzielniach, w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, i obliczyć należny podatek dochodowy (art. 30b ust. 6 ww. ustawy).

W świetle powyższego, stwierdzić należy, że stanowisko Wnioskodawcy przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej należało uznać za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zaistniałego stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Końcowo, odnosząc się do powołanych przez Zainteresowanego wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazać należy, że stanowisko przyjęte w tych orzeczeniach nie może stanowić samodzielnej podstawy prawnej stanowiska tut. Organu. Powyższe wynika przede wszystkim z przeszkód natury formalnoprawnej. Zgodnie bowiem z art. 153 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia.

Z kolei, w odniesieniu do powołanych we wniosku interpretacji indywidualnych, stwierdzić należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania, ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego zaistniałego stanu faktycznego, czy też zdarzenia przyszłego.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, ul. Św. Mikołaja 78/79, 50-126 Wrocław, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy), na adres: Izba Skarbowa w Poznaniu, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Lesznie, ul. Dekana 6, 64-100 Leszno.

Dodatkowe interpretacje podatkowe i orzeczenia

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.