IBPBII/2/415-591/14/MM | Interpretacja indywidualna

Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach,
Skutki podatkowe sprzedaży udziałów w spółce z o.o. powstałej w 2002 r. z przekształcenia spółki akcyjnej gdy Wnioskodawca w 1998 r. zakupił akcje spółki akcyjnej ale w wyniku powodzi utracił dokumenty potwierdzające poniesienie kosztu nabycia.

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 20 czerwca 2014 r. (data otrzymania 24 czerwca 2014 r.) o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży udziałów – jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 24 czerwca 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych sprzedaży udziałów.

We wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny:

Wnioskodawca 9 stycznia 2014 r. sprzedał akcje spółki z o.o. za kwotę 25.000 zł. Akcje pierwotnie kupił w 1998 r. na Giełdzie Papierów Wartościowych w ... za około 12.500 zł. W dniu 18 kwietnia 2002 r. akcje te zostały zamienione na akcje spółki z o.o. (wcześniej była to spółka akcyjna). W dniu 9 stycznia 2014 r. Wnioskodawca sprzedał 3 akcje za 25.000 zł spółce A. i uzyskał informację, że od tej transakcji nie trzeba płacić podatku, ponieważ ustawa o wprowadzeniu podatku od zysków kapitałowych weszła w życie już po przekształceniu spółki akcyjnej w spółkę z o.o. W PIT-8C transakcja została zapisana w pozycji G pod numerem 59. W wyniku powodzi w 2010 r. Wnioskodawca utracił dokumenty potwierdzające zakup akcji w 1998 r. na Giełdzie Papierów Wartościowych w ... .

Dom Maklerski poinformował Wnioskodawcę, że nie jest możliwe potwierdzenie transakcji zakupu akcji, ponieważ przechowują dane tylko przez 5 lat.

W związku z powyższym stanem faktycznym zadano następujące pytania:

Czy Wnioskodawca musi zapłacić podatek dochodowy od transakcji sprzedaży akcji sp. z o.o. dokonanej 9 stycznia 2014 r. za 25.000 zł... Jeśli tak to w jakiej kwocie...

Zdaniem Wnioskodawcy, od tej transakcji nie trzeba płacić podatku dochodowego.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego jest nieprawidłowe.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Jednym ze źródeł przychodów wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych są kapitały pieniężne.

Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się – zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ww. ustawy – należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Z przedstawionego we wniosku stanu faktycznego wynika, że w 1998 r. Wnioskodawca kupił akcje spółki akcyjnej, która w 2002 r. przekształciła się w spółkę z o.o.

Istotne w rozpatrywanej sprawie dla Wnioskodawcy są skutki podatkowe przekształcenia spółki akcyjnej w spółkę z o.o.

Zasady przekształcania spółek prawa handlowego regulują przepisy ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1030).

Zgodnie z art. 551 § 1 k.s.h. – spółka jawna, spółka partnerska, spółka komandytowa, spółka komandytowo-akcyjna, spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, spółka akcyjna (spółka przekształcana) może być przekształcona w inną spółkę handlową (spółkę przekształconą).

Stosownie do art. 552 k.s.h. – spółka przekształcana staje się spółką przekształconą z chwilą wpisu spółki przekształconej do rejestru (dzień przekształcenia). Jednocześnie sąd rejestrowy z urzędu wykreśla spółkę przekształcaną.

W myśl art. 553 § 1 k.s.h. – spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej. Wspólnicy spółki przekształcanej uczestniczący w przekształceniu stają się z dniem przekształcenia wspólnikami spółki przekształconej (art. 553 § 3 k.s.h.).

Zgodnie natomiast z art. 578 k.s.h. – dokumenty akcji przekształcanej spółki akcyjnej ulegają unieważnieniu z dniem przekształcenia.

Z powyższych przepisów wynika, że spółka akcyjna może być przekształcona w spółkę z o.o., jednakże dochodzi wówczas z mocy prawa do unieważnienia dokumentów akcji emitowanych przez spółkę akcyjną jako spółkę przekształcaną, bowiem w spółce z o.o. nie mogą występować dokumenty akcji. Zgodnie z art. 152 Kodeksu spółek handlowych – kapitał zakładowy spółki dzieli się na udziały o równej albo nierównej wartości nominalnej.

W tym miejscu należy więc podkreślić, że Wnioskodawca pisze nieprawdę twierdząc, że sprzedał akcje spółki z o.o. gdyż jak wprost wynika z ww. art. 578 k.s.h. w efekcie przekształcenia akcje spółki akcyjnej zostały unieważnione i Wnioskodawca stał się właścicielem udziałów spółki z o.o. Nie jest bowiem możliwe uznanie akcji spółki przekształcanej za „akcje” spółki z o.o. jako spółki przekształconej.

Zatem Wnioskodawca w 2014 r. sprzedał udziały spółki z o.o., które nabył w wyniku przekształcenia w 2002 r. spółki akcyjnej w spółkę z o.o.

Odnosząc się natomiast do stanowiska Wnioskodawcy, że nie musi od transakcji sprzedaży płacić podatku dochodowego należy wskazać, że ustawodawca przewidział zwolnienie jedyne dla podatników osiągających dochody ze sprzedaży nabytych przed 1 stycznia 2004 r. papierów wartościowych.

Zgodnie z treścią art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 202, poz. 1956 ze zm.) – przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stosuje się do opodatkowania dochodów (strat) uzyskanych po dniu 31 grudnia 2003 r., z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, o których mowa w art. 52 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 stycznia 2004 r., pod warunkiem, że papiery te zostały nabyte przed dniem 1 stycznia 2004 r.

Z kolei przepis art. 52 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że – zwalnia się od podatku dochodowego w okresie od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia 31 grudnia 2003 r. dochody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych, które są dopuszczone do publicznego obrotu papierami wartościowymi, nabytych na podstawie publicznej oferty lub na giełdzie papierów wartościowych, albo w regulowanym pozagiełdowym wtórnym obrocie publicznym, albo na podstawie zezwolenia udzielonego w trybie art. 92 lub 93 przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz.U. Nr 118, poz. 754 ze zm.) – przy czym zwolnienie nie ma zastosowania, jeżeli sprzedaż tych papierów wartościowych jest przedmiotem działalności gospodarczej.

Zgodnie natomiast z art. 5a pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych – oznacza to papiery wartościowe, o których mowa w art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz.U. z 2010 r. Nr 211, poz. 1384 oraz z 2011 r. Nr 106, poz. 622, Nr 131, poz. 763 i Nr 234, poz. 1391).

Stwierdzić zatem należy, że ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie definiuje samodzielnie pojęcia papierów wartościowych, lecz w tym zakresie odsyła wprost do ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.

W myśl art. 3 ust. 1 ww. ustawy o obrocie instrumentami finansowymi – ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych rozumie się przez to:

  1. akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. – Kodeks spółek handlowych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1030), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego,
  2. inne zbywalne prawa majątkowe, które powstają w wyniku emisji, inkorporujące uprawnienie do nabycia lub objęcia papierów wartościowych określonych w lit. a, lub wykonywane poprzez dokonanie rozliczenia pieniężnego (prawa pochodne).

Z przywołanej definicji papierów wartościowych bezspornie wynika, że udział w spółce z o.o. nie jest papierem wartościowym.

Należy natomiast zwrócić uwagę, że ww. w art. 52 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej jest mowa o papierach wartościowych a nie o udziałach w spółce z o.o. Tymczasem – jak już wyjaśniono – Wnioskodawca nie sprzedał papierów wartościowych, lecz udziały. Żaden przepis ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zwalnia z opodatkowania przychodu uzyskanego ze sprzedaży udziałów w spółce z o.o. nabytych w 2002 r. Wnioskodawca twierdzi, że sprzedał akcje, jednak twierdzi tak prawdopodobnie tylko po to, aby uzyskać prawo do zwolnienia. Prawda jest jednak taka, że Wnioskodawca sprzedał udziały i nie może uniknąć obowiązku zapłaty podatku od tej transakcji.

Przepis art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że – od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych, w tym z realizacji praw wynikających z tych instrumentów, z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część, podatek dochodowy wynosi 19% uzyskanego dochodu.

W myśl art. 30b ust. 2 pkt 4 ww. ustawy – dochodem z tytułu odpłatnego udziałów (akcji) jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów (akcji) a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38.

Sposób ustalania kosztów uzyskania przychodów ustawodawca różnicuje w zależności od tego czy udziały zostały nabyte lub objęte w zamian za pieniądze czy też w zamian za wkład niepieniężny.

W przypadku objęcia udziałów w zamian za wkład niepieniężny zastosowanie znajdzie art. 22 ust. 1f ww. ustawy, który stanowi, że w przypadku odpłatnego zbycia udziałów (akcji) w spółce objętych w zamian za wkład niepieniężny, na dzień zbycia tych udziałów (akcji), koszt uzyskania przychodów ustala się w wysokości:

  1. określonej zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 9 albo 9a – jeżeli przedmiotem wkładu są udziały (akcje) objęte w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część;
  2. przyjętej dla celów podatkowych wartości składników przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, wynikającej z ksiąg i ewidencji, o których mowa w art. 24a ust. 1, określonej na dzień objęcia tych udziałów (akcji), nie wyższej jednak niż wartość tych udziałów (akcji) z dnia ich objęcia, określona zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 9 albo 9a.

Natomiast w sytuacji nabycia udziałów za środki pieniężne zastosowanie znajdzie przepis art. 23 ust. 1 pkt 38 ww. ustawy. Zgodnie z jego treścią nie zalicza się do kosztów uzyskania przychodu wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia albo umorzenia tytułów uczestnictwa w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 3e.

Dochodów, o których mowa w art. 30b ust. 1 ww. ustawy zgodnie z ust. 5 tego artykułu, nie łączy się z dochodami opodatkowanymi na zasadach określonych w art. 27 oraz art. 30c.

Na podatniku, który uzyskał dochód (poniósł stratę) z kapitałów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 30b ciąży obowiązek złożenia we właściwym urzędzie skarbowym zeznania według ustalonego wzoru (formularz PIT-38), w terminie do dnia 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym (art. 45 ust. 1a pkt 1 ww. ustawy). W tym samym terminie dokonuje się też wpłaty należnego podatku wynikającego z zeznania (art. 45 ust. 4 pkt 2 ww. ustawy).

Odnosząc się do sposobu w jaki Wnioskodawca ma ustalić koszty uzyskania przychodów z tytułu sprzedaży udziałów w spółce z o.o. należy pamiętać, że Wnioskodawca w 1998 r. zakupił akcje spółki akcyjnej, która w 2002 r. przekształciła się w spółkę z o.o.

Skoro w wyniku przekształcenia akcje spółki akcyjnej zostały zamienione na udziały w spółce z o.o., to do kosztów uzyskania przychodów z tytułu sprzedaży udziałów spółki z o.o. Wnioskodawca może zaliczyć wydatki związane z pierwotnym nabyciem akcji spółki akcyjnej. Jest to jedyny i faktyczny wydatek jaki Wnioskodawca poniósł aby stać się właścicielem udziałów w spółce z o.o. Wnioskodawca akcje w spółce akcyjnej nabył za środki pieniężne więc koszty uzyskania przychodu z tytułu sprzedaży udziałów w spółce z o.o. winien ustalić zgodnie z ww. art. 23 ust. 1 pkt 38 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Jednakże rozstrzygającym w omawianej sprawie jest fakt, że Wnioskodawca nie może przedstawić żadnych dowodów zakupu w 1998 r. akcji, gdyż jak sam zaznaczył – w wyniku powodzi utracił dokumenty potwierdzające zakup tych akcji a ich odtworzenie jest niemożliwe.

Tym samym skoro Wnioskodawca nie posiada dowodów zakupu akcji, to nie może odliczyć kosztów uzyskania przychodów z tytułu sprzedaży udziałów. To bowiem na podatniku spoczywa ciężar udowodnienia, że ma prawo do odliczenia kosztów nabycia udziałów (akcji) przy ich sprzedaży. Ciężar dowodu spoczywa na tym, kto z określonego faktu wyprowadza skutki prawne. Tymczasem w omawianej sprawie Wnioskodawca nie może w sposób wiarygodny udokumentować kosztu nabycia w 1998 r. akcji.

Podsumowując, w wyniku przekształcenia spółki akcyjnej w spółkę z o.o. akcje pierwotnie nabyte przez Wnioskodawcę zostały zamienione na udziały. Sprzedaż udziałów w spółce z o.o. nie podlega pod regulację art. 52 pkt 1 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w związku z art. 19 ust. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej bez względu na to kiedy zostały one nabyte. Wnioskodawca jest zobowiązany do zapłaty 19% podatku od dochodu uzyskanego z tytułu sprzedaży udziałów spółki z o.o. Natomiast fakt, że Wnioskodawca nie posiada dokumentów potwierdzających transakcję zakupu akcji oznacza, że nie ma podstaw do wykazania kosztów uzyskania przychodu, a tym samym przychód ze sprzedaży udziałów będzie równy dochodowi do opodatkowania.

Stanowisko Wnioskodawcy uznano za nieprawidłowe.

Należy również wyjaśnić, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Organ nie dokonuje wyliczeń kwoty dochodu (straty) i ewentualnej wysokości podatku z tytułu np. sprzedaży udziałów w spółce z o.o. Zgodnie z zasadą samoopodatkowania obowiązującą w polskim systemie podatkowym, na podatniku spoczywa obowiązek dokonania oceny własnej sytuacji prawnopodatkowej, a po jej dokonaniu zachowania się zgodnie z przepisami prawa podatkowego, bowiem prawidłowość takiego rozliczenia podlega weryfikacji przez organ podatkowy.

W związku z powyższymi informacjami Organ wydając interpretację prawa podatkowego nie jest uprawniony do wyliczania kwoty należnego podatku.

Do wniosku Wnioskodawca dołączył plik dokumentów. Należy jednak zauważyć, że wydając interpretacje w trybie art. 14b Ordynacji podatkowej Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, nie przeprowadza postępowania dowodowego w związku z czym nie jest zobowiązany ani uprawniony do ich oceny; jest związany wyłącznie opisem stanu faktycznego przedstawionym przez wnioskodawcę i jego stanowiskiem.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.