IBPBII/2/415-1195/14/MM | Interpretacja indywidualna

Zbycie akcji w celu umorzenia bez wynagrodzenia
IBPBII/2/415-1195/14/MMinterpretacja indywidualna
  1. akcja
  2. sprzedaż
  3. spółka akcyjna
  4. umorzenie
  1. Podatek dochodowy od osób fizycznych (PIT) -> Źródła przychodów -> Przychody z kapitałów pieniężnych

INTERPRETACJA INDYWIDUALNA

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 5 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz.U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) – Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach, działający w imieniu Ministra Finansów, stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z 18 grudnia 2014 r. (data otrzymania 31 grudnia 2014 r.), uzupełnionym 6 lutego 2015 r., o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zbycia akcji w celu umorzenia bez wynagrodzenia – jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 31 grudnia 2014 r. otrzymano ww. wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie skutków podatkowych zbycia akcji w celu umorzenia bez wynagrodzenia.

W związku ze stwierdzonymi brakami formalnymi, pismem z 27 stycznia 2015 r. Znak: IBPBII/2/415-1195/14/MM, wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku. Uzupełnienia dokonano 6 lutego 2015 r.

We wniosku przedstawiono następujące zdarzenie przyszłe.

Wnioskodawca jest osobą fizyczną posiadającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Wnioskodawca wraz z innymi pięcioma osobami fizycznymi posiadającymi miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest akcjonariuszem w spółce akcyjnej posiadającej siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej („Spółka”).Wnioskodawca posiada bezpośrednio udział w kapitale Spółki wyższy niż 5%. Spółka zamierza nabyć od Wnioskodawcy część posiadanych przez niego akcji. Nabycie to nastąpi celem umorzenia nabytych akcji (umorzenie dobrowolne).

W odniesieniu do części nabywanych przez Spółkę od Wnioskodawcy akcji, ich nabycie nastąpi za wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie wypłacane przez Spółkę za każdą zbywaną przez Wnioskodawcę za wynagrodzeniem akcję odpowiadać będzie wartości rynkowej każdej nabytej akcji i będzie co najmniej równe wartości przypadających na akcję aktywów netto, wykazanych w sprawozdaniu finansowym za ostatni rok obrotowy, pomniejszonych o kwotę przeznaczoną do podziału między akcjonariuszy. Wynagrodzenie to będzie wypłacone wyłącznie z kwoty, która zgodnie z art. 348 § 1 Kodeksu spółek handlowych może być przeznaczona do podziału.

W odniesieniu do pozostałej części nabywanych przez Spółkę od Wnioskodawcy akcji ich nabycie nastąpi za jego zgodą bez wynagrodzenia.

Umorzenie akcji przez Spółkę połączone będzie z obligatoryjnym obniżeniem kapitału zakładowego Spółki. Wnioskodawca wskazuje, że posiadane przez niego akcje w Spółce dzielą się na dwie grupy.

Do pierwszej grupy należą akcje (serii A), które Wnioskodawca objął w 1998 r. w zamian za wkład pieniężny („akcje pierwszej grupy”). Wysokość wydatków poniesionych przez Wnioskodawcę na objęcie akcji to 300.000 zł. Do drugiej grupy należą akcje, które zostały pierwotnie objęte przez Wnioskodawcę wraz ze swoimi dwoma braćmi w ramach spółki cywilnej. Akcje te (serii B) stanowiły majątek tej spółki i przysługiwały wszystkim braciom na zasadach współwłasności łącznej. Spółka cywilna została zawiązana w 1991 r., a Wnioskodawca przystąpił do spółki w 1998 r. Zgodnie z umową spółki cywilnej przedmiot jej działalności nie obejmował obrotu akcjami. Przedmiotem działalności spółki był natomiast między innymi handel hurtowy i detaliczny (krajowy i zagraniczny) artykułami przemysłowymi, w tym artykułami i urządzeniami elektronicznymi, produkcja wyrobów elektroniki użytkowej oraz wyrobów elektromechanicznych, świadczenie usług elektromechanicznych, gwarancyjnych i serwisowych oraz projektowanie systemów elektronicznych. Do objęcia akcji drugiej grupy doszło w 1999 r. W dacie objęcia akcji przez spółkę cywilną Udział Wnioskodawcy w zysku spółki cywilnej wynosił 33,33%. Liczba objętych akcji drugiej grupy to 10.579.040 sztuk. Akcje zostały objęte w zamian wkład niepieniężny (aport). Wartość nominalna objętych akcji to 10.579.040 zł. Przedmiotem aportu były prawa z rejestracji znaku towarowego przysługującego wspólnikom ww. spółki cywilnej oraz rzeczy ruchome, przy czym tylko rzeczy ruchome zostały nabyte wcześniej (pochodnie) przez spółkę cywilną. Wydatki poniesione przez spółkę cywilną na nabycie tych rzeczy ruchomych zostały częściowo zaliczone do kosztów uzyskania przychodów poprzez odpisy amortyzacyjne. Od chwili wniesienia aportu do chwili rozwiązania spółki cywilnej, spółka cywilna nie prowadziła działalności gospodarczej. W 2000 r. dokonano podziału akcji drugiej grupy w ten sposób, że w miejsce akcji serii B utworzone zostały nowe akcje serii B (4.000.000 sztuk o wartości nominalnej 1 zł każda), serii C (2.000.000 sztuk o wartości nominalnej 1 zł każda) oraz serii D (4.579.040 sztuk o wartości nominalnej 1 zł każda). Spółka cywilna została rozwiązana w czerwcu 2013 r. Akcje stanowiące majątek spółki cywilnej stały się współwłasnością wspólników tej spółki w częściach ułamkowych, a następnie również w czerwcu 2013 r. w wyniku zniesienia współwłasności akcji Wnioskodawca stał się wyłącznym właścicielem 1.333,333 akcji serii B, 666.666 akcji serii C, 1.526.348 akcji serii D. („akcje drugiej grupy”). Zniesienie współwłasności między byłymi wspólnikami spółki cywilnej odbyło się bez spłat i dopłat.

Nabycie przez Spółkę od Wnioskodawcy akcji nastąpi przed upływem sześciu lat od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiła likwidacja spółki cywilnej.

W dniu 15 maja 2012 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach wydał dla Wnioskodawcy interpretację indywidualną Znak: IBPBI/1/415-179/12/KB, w której uznał za prawidłowe stanowisko Wnioskodawcy, zgodnie z którym „zarówno likwidacja spółki cywilnej, jak również dokonanie podziału jej majątku i w konsekwencji nabycie przez Niego odrębnej własności 33,33% akcji serii B, C i D nie będzie wiązać się z koniecznością uiszczenia podatku dochodowego od osób fizycznych. Z dniem 1 stycznia 2011 r. weszła w życie nowelizacja przepisów ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm. – zwanej dalej: „Ustawa PIT”). Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 17b ustawy PIT (winno być art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ww. ustawy), do przychodów z działalności gospodarczej zalicza się przychody z odpłatnego zbycia składników majątku otrzymanych w związku z likwidacją spółki osobowej. Zgodnie zaś z art. 24 ust. 3d ustawy PIT, dochodem z odpłatnego zbycia innych niż środki pieniężne składników majątku otrzymanych przez wspólnika spółki osobowej z tytułu jej likwidacji jest różnica między przychodem uzyskanym z ich odpłatnego zbycia, a wydatkami poniesionymi na ich nabycie lub wytworzenie, niezaliczonymi w jakiejkolwiek formie do kosztów uzyskania przychodów przez wspólnika lub spółkę. Natomiast zgodnie z art. 14 ust. 3 ww. ustawy, do przychodów z działalności gospodarczej nie zalicza się: środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika spółki osobowej z tytułu likwidacji takiej spółki jeżeli od dnia odpłatnego zbycia upłynęło sześć lat i odpłatne zbycie nie następuje w wykonaniu działalności gospodarczej (art. 14 ust. 3 pkt 12b ustawy PIT – winno być art. 14 ust. 3 pkt 12 lit. b) ww. ustawy). Likwidacja spółki cywilnej, w majątku której pozostaną jedynie akcje serii B, C i D, nie będzie związana z powstaniem obowiązku podatkowego. Tym samym, likwidacja spółki cywilnej, jak również dokonanie podziału jej majątku i w konsekwencji nabycie przez Wnioskodawcę odrębnej własności akcji serii B, C i D będzie dla Wnioskodawcy całkowicie neutralne podatkowo. (...) opodatkowaniu podlegać może co najwyżej dochód uzyskany z późniejszego odpłatnego zbycia składników majątkowych uzyskanych w związku z likwidacją spółki osobowej”.

W związku z powyższym zdarzeniem zadano następujące pytanie.

Czy zbycie przez Wnioskodawcę części posiadanych przez niego akcji Spółki, na jej rzecz, celem ich umorzenia, bez wynagrodzenia, skutkuje powstaniem po stronie Wnioskodawcy przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych...

Zdaniem Wnioskodawcy, zbycie przez Wnioskodawcę części posiadanych przez niego akcji Spółki, na jej rzecz, celem ich umorzenia, bez wynagrodzenia, nie skutkuje powstaniem po stronie Wnioskodawcy przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z przepisem art. 9 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Zgodnie z art. 9 ust. 1a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – jeżeli podatnik uzyskuje dochody z więcej niż jednego źródła, przedmiotem opodatkowania w danym roku podatkowym jest, z zastrzeżeniem art. 29-30c, art. 30e, art. 30f oraz art. 44 ust. 7e i 7f, suma dochodów z wszystkich źródeł przychodów. Zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – dochodem ze źródła przychodów, jeżeli przepisy art. 24-25 nie stanowią inaczej, jest nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta w roku podatkowym.

Na podstawie art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Zgodnie z art. 24 ust. 5 pkt 1 ww. ustawy – dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także dochód z umorzenia udziałów (akcji).

Jednakże, przytoczony przepis art. 24 ust. 5 pkt 1 ww. ustawy nie obejmuje swą dyspozycją zbycia udziałów (akcji) w celu umorzenia, czyli umorzenia dobrowolnego. To ostatnie objęte jest dyspozycją art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Z kolei w myśl art. 17 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. c), pkt 6, 7 i 9-10, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19.

Zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przychodem z działalności gospodarczej są również przychody z odpłatnego zbycia składników majątku: otrzymanych w związku z likwidacją spółki niebędącej osobą prawną lub wystąpienia wspólnika z takiej spółki. Zgodnie z art. 14 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przy określaniu wysokości przychodów, o których mowa w ust. 2 pkt 17, przepisy ust. 1 i art. 19 stosuje się odpowiednio

Stosownie do art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej.

Art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) oraz art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych obejmuje swą dyspozycją wyłącznie zbycie o charakterze odpłatnym. Ponadto z przepisu tego wynika, że uznanie, że w danej sytuacji powstaje przychód ze zbycia akcji wymaga stwierdzenia, że jest to przychód należny. W sytuacji zaś, gdy zbycie części akcji Spółki, na jej rzecz, celem ich umorzenia, przeprowadzane jest bez wynagrodzenia, przychód należny nie powstaje, a zbycie akcji nie jest zbyciem odpłatnym jak tego wymaga art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) i art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Tym samym skoro art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych może znaleźć zastosowanie do ustalania wartości przychodów, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) oraz art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) ustawy tj. przychodów z odpłatnego zbycia udziałów lub akcji (dyspozycja tego przepisu nie obejmuje zbycia akcji własnych spółki na jej rzecz, celem umorzenia, bez wynagrodzenia), a zbycie akcji własnych spółki na jej rzecz, celem umorzenia, bez wynagrodzenia nie jest formą odpłatnego zbycia, to art. 19 nie znajduje zastosowania.

Ponadto art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy sytuacji, gdy w danej transakcji występuje cena sprzedaży. W przypadku zaś zbycia udziałów w celu ich umorzenia, przepisy Kodeksu spółek handlowych nie posługują się terminem „cena”, lecz terminem „wynagrodzenie”, a termin „wynagrodzenie” nie jest tożsamy z pojęciem „ceny”. W konsekwencji przepis ten nie ma zastosowania do zbycia przez Wnioskodawcę akcji Spółki, na jej rzecz, celem ich umorzenia, bez wynagrodzenia. Ponadto wynagrodzenie nie zostanie w ogóle określone w umowie między Wnioskodawcą, a Spółką. W związku z powyższym nie jest możliwe by wynagrodzenie odbiegało od wartości rynkowej akcji, gdyż wynagrodzenie to w ogóle nie zostanie określone.

Wnioskodawca podkreślił, że stanowisko zgodnie z którym zbycie udziałów czy akcji na rzecz spółki, celem ich umorzenia, bez wynagrodzenia nie skutkuje powstaniem przychodu po stronie zbywcy zajęły różne organy podatkowe w szeregu interpretacji wydanych na wniosek podatników, m.in. stanowisko takiej zajął Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie w interpretacji indywidualnej z 8 kwietnia 2014 r., Znak: IPPB2/415-70/14-4/PW oraz w interpretacji z 16 kwietnia 2012 r., Znak: IPPB2/415-81/12-3/AK, a także Dyrektor Izby Skarbowej w Katowicach w interpretacji z 6 listopada 2013 r., Znak: IBPBII/2/415-827/13/MM, który stwierdził, że: „jak wyjaśniono powyżej, w przypadku umorzenia dobrowolnego osiągnięty przychód ze zbycia udziałów w celu umorzenia udziałowiec zakwalifikuje do kapitałów pieniężnych zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednakże należy podkreślić, że dyspozycją tego przepisu objęte jest wyłącznie zbycie o charakterze odpłatnym. W sytuacji kiedy umorzenie udziałów przeprowadzane jest bez wynagrodzenia, nie powstaje przychód należny. Innymi słowy podatnikowi, którego udziały umarzane są bez wynagrodzenia nie przysługuje tytuł prawny do żądania wypłaty wynagrodzenia. To oznacza, że umorzenie dobrowolne bez wynagrodzenia nie będzie objęte dyspozycją ww. przepisu. Natomiast przepis art. 17 ust. 2 ustawy stanowi, że przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 6 stosuje się odpowiednio przepisy art. 19. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie „odpowiednio” oznacza, że przepis, do którego się odwołano może zostać zastosowany jedynie w zakresie, jaki da się pogodzić z charakterem instytucji prawnej regulowanej przepisem odsyłającym. Skoro przepisy Kodeksu spółek handlowych dopuszczają umorzenie udziałów za wynagrodzeniem lub bez wynagrodzenia, to w razie skorzystania z możliwości umorzenia bez wynagrodzenia nie ma podstaw zastosowanie przepisu art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Podsumowując, biorąc powyższe wyjaśnienia pod uwagę należy stwierdzić, że w przypadku opisanym w zdarzeniu przyszłym wprawdzie dojdzie do zbycia udziałów, jednakże zbycie to nie będzie miało charakteru odpłatnego. Tym samym dla wnioskodawcy nie powstanie przychód z tytułu zbycia udziałów w celu ich umorzenia i nie znajdzie zastosowania art. 19 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych”.

Zgodnie z art. 25 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – jeżeli: 1) podatnik podatku dochodowego mający siedzibę (zarząd) lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, zwany dalej „podmiotem krajowym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu przedsiębiorstwem położonym za granicą lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego przedsiębiorstwa, albo 2) osoba fizyczna lub prawna mająca miejsce zamieszkania albo siedzibę (zarząd) za granicą, zwana dalej „podmiotem zagranicznym”, bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale tego podmiotu krajowego, albo 3) te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotem krajowym i podmiotem zagranicznym lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów – i jeżeli w wyniku takich powiązań zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków, które ustaliłyby między sobą niezależne podmioty, i w wyniku tego podmiot nie wykazuje dochodów albo wykazuje dochody niższe od tych, jakich należałoby oczekiwać, gdyby wymienione powiązania nie istniały – dochody danego podmiotu oraz należny podatek określa się bez uwzględnienia warunków wynikających z tych powiązań. Zgodnie z art. 25 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – przepisy ust. 1-3a stosuje się odpowiednio, gdy 1) podmiot krajowy bierze udział bezpośrednio lub pośrednio w zarządzaniu innym podmiotem krajowym lub w jego kontroli albo posiada udział w kapitale innego podmiotu krajowego, albo 2) te same osoby prawne lub fizyczne równocześnie bezpośrednio lub pośrednio biorą udział w zarządzaniu podmiotami krajowymi lub w ich kontroli albo posiadają udział w kapitale tych podmiotów. Przepisy te nie mają zastosowania do zbycia akcji celem umorzenia, bez wynagrodzenia. Jak bowiem wskazano wyżej, Wnioskodawca w ogóle nie uzyskuje przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, gdyż ustawa obejmuje swym zakresem wyłącznie przychody z tytułu odpłatnego zbycia akcji.

Mając na względzie powyższe, zdaniem Wnioskodawcy, zbycie przez Wnioskodawcę części posiadanych przez niego akcji Spółki, na jej rzecz, celem ich umorzenia, bez wynagrodzenia, nie skutkuje powstaniem po stronie Wnioskodawcy przychodu w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest prawidłowe.

Umorzenie akcji polega na ich prawnym unicestwieniu, tj. wygaśnięciu wszelkich praw, zarówno o charakterze majątkowym, jak i korporacyjnym z nich wynikających. Tryb umarzania akcji reguluje art. 359 ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 1030).

W myśl art. 359 § 1 i 2 Kodeksu spółek handlowych – akcje mogą być umorzone w przypadku, gdy statut tak stanowi. Akcja może być umorzona albo za zgodą akcjonariusza w drodze jej nabycia przez spółkę (umorzenie dobrowolne), albo bez zgody akcjonariusza (umorzenie przymusowe). Umorzenie dobrowolne nie może być dokonane częściej niż raz w roku obrotowym. Przesłanki i tryb przymusowego umorzenia określa statut. Umorzenie akcji wymaga uchwały walnego zgromadzenia. Uchwała powinna określać w szczególności podstawę prawną umorzenia, wysokość wynagrodzenia przysługującego akcjonariuszowi akcji umorzonych bądź uzasadnienie umorzenia akcji bez wynagrodzenia oraz sposób obniżenia kapitału zakładowego.

Zgodnie z art. 362 § 1 pkt 5 ww. ustawy – spółka nie może nabywać wyemitowanych przez nią akcji. Zakaz ten jednak nie dotyczy m.in. nabycia akcji w celu ich umorzenia.

Umorzenie dobrowolne dokonywane jest za zgodą wspólnika w drodze nabycia akcji przez spółkę. W rzeczywistości więc nie chodzi tu w pierwszym rzędzie o umorzenie, ale o czynność prawną nabycia akcji przez spółkę w celu umorzenia. Umorzenie nastąpi w przyszłości. Zatem w przypadku umorzenia dobrowolnego dochodzi do nabycia akcji przez spółkę i odrębnie do ich umorzenia – w dwóch etapach działań. Chodzi więc o rodzaj transakcji, czynność prawną, która jest podstawą umorzenia dobrowolnego.

Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.) – opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku.

Zgodnie z art. 24 ust. 5 pkt 1 ww. ustawy – dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także dochód z umorzenia udziałów (akcji).

Jednakże, jak słusznie zauważył Wnioskodawca, przytoczony przepis art. 24 ust. 5 pkt 1 ww. ustawy nie obejmuje swą dyspozycją zbycia akcji w celu umorzenia, czyli umorzenia dobrowolnego.

Zgodnie natomiast z art. 10 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych –źródłami przychodów są kapitały pieniężne i prawa majątkowe, w tym odpłatne zbycie praw majątkowych innych niż wymienione w pkt 8 lit. a)-c).

Stosownie do treści art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) oraz papierów wartościowych.

Zatem, w przypadku umorzenia dobrowolnego akcji w spółce akcyjnej dochodzi do zbycia tych akcji a osiągnięty przychód z tego tytułu należy zakwalifikować – zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych – do kapitałów pieniężnych.

Tym samym rację ma Wnioskodawca, że zbycie akcji na rzecz spółki w celu umorzenia powoduje powstanie przychodu z kapitałów pieniężnych, a nie z tytułu udziału w zyskach osób prawnych.

Przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 4 lit. c), pkt 6, 7, 9 i 10, stosuje się odpowiednio przepisy art. 19 (art. 17 ust. 2 ww. ustawy).

Przepis art. 19 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że przychodem z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych oraz innych rzeczy, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8, jest ich wartość wyrażona w cenie określonej w umowie, pomniejszona o koszty odpłatnego zbycia. Jeżeli jednak cena, bez uzasadnionej przyczyny, znacznie odbiega od wartości rynkowej tych rzeczy lub praw, przychód ten określa organ podatkowy lub organ kontroli skarbowej w wysokości wartości rynkowej. Przepis art. 14 ust. 1 zdanie drugie stosuje się odpowiednio.

Wnioskodawca wskazał, że zbycie akcji na rzecz spółki w celu umorzenia nastąpi bez wynagrodzenia.

Jak wyjaśniono na podstawie powyższych przepisów, w przypadku umorzenia dobrowolnego osiągnięty przychód ze zbycia akcji w celu umorzenia akcjonariusz zakwalifikuje do kapitałów pieniężnych zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Jednakże należy podkreślić, że dyspozycją tego przepisu objęte jest wyłącznie zbycie o charakterze odpłatnym. W sytuacji kiedy umorzenie akcji przeprowadzane jest bez wynagrodzenia, nie powstaje przychód należny. Innymi słowy podatnikowi, którego akcje umarzane są bez wynagrodzenia nie przysługuje tytuł prawny do żądania wypłaty wynagrodzenia. Tym samym nie dochodzi do powstania przychodu, który można byłoby określić jako przychód należny. To oznacza, że umorzenie dobrowolne bez wynagrodzenia nie będzie objęte dyspozycją ww. przepisu.

Natomiast przepis art. 17 ust. 2 ustawy stanowi, że przy ustalaniu wartości przychodów, o których mowa w ust. 1 pkt 6 stosuje się odpowiednio przepisy art. 19. Użyte przez ustawodawcę sformułowanie „odpowiednio” oznacza, że przepis, do którego się odwołano może zostać zastosowany jedynie w zakresie, jaki da się pogodzić z charakterem instytucji prawnej regulowanej przepisem odsyłającym. Skoro przepisy Kodeksu spółek handlowych dopuszczają umorzenie udziałów za wynagrodzeniem lub bez wynagrodzenia, to w razie skorzystania z możliwości umorzenia bez wynagrodzenia nie ma podstaw zastosowanie przepisu art. 19 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Reasumując, w opisanym zdarzeniu przyszłym wprawdzie dojdzie do zbycia akcji, jednakże zbycie to nie będzie miało charakteru odpłatnego. Tym samym dla Wnioskodawcy nie powstanie przychód z tytułu zbycia akcji w celu ich umorzenia i nie znajdzie zastosowania art. 19 ust. 1 ww. ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Należy również dodać, że w omawianej sprawie nie znajdą zastosowania art. 14 ust. 2 pkt 17 lit. b) oraz art. 25 ww. ustawy, które swoją dyspozycją obejmują wyłącznie zbycie (transakcje) o charakterze odpłatnym. Jak bowiem wynika z przedstawionego we wniosku zdarzenia Wnioskodawca dokona zbycia akcji na rzecz spółki akcyjnej bez wynagrodzenia, czyli będzie to zbycie o charakterze nieodpłatnym.

Stanowisko Wnioskodawcy należało zatem uznać za prawidłowe.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, ul. Rakowicka 10, 31-511 Kraków, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach – art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie – w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy). Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Katowicach Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Bielsku-Białej, ul. Traugutta 2a, 43-300 Bielsko-Biała.

© 2011-2016 Interpretacje.org
StrukturaWybrane zagadnieniaSerwis
Działy przedmiotowe
Komentarze podatkowe
Najnowsze interpretacje
Aport
Gmina
Koszty uzyskania przychodów
Najem
Nieruchomości
Obowiązek podatkowy
Odszkodowania
Pracownik
Prawo do odliczenia
Projekt
Przedsiębiorstwa
Przychód
Różnice kursowe
Sprzedaż
Stawki podatku
Świadczenie usług
Udział
Zwolnienia przedmiotowe
Aktualności
Informacje o serwisie
Kanały RSS
Reklama w serwisie
Serwis zawiera interpretacje podatkowe publikowane przez Ministerstwo Finansów, na które składają się: interpretacje indywidualne oraz interpretacje ogólne wydane na podstawie art. 14a oraz art. 14b ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 8 poz. 60 ze zm.), jak również informacje o zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego (interpretacje podatkowe wydane na podstawie przepisów obowiązujących przed 1 lipca 2007 r.), a także wybrane orzeczenia dotyczące problematyki podatkowej.